Én nhỏ gọi... xuân về

Tôi luôn tin vào số phận và những điều kì diệu ở cuộc sống, hạnh phúc có được hẳn chẳng dễ dàng gì, trên hành trình đó ít nhiều chông gai thử thách, ai đã hết mình băng qua con đường đó bằng một trái tim thuần khiết và nghị lực lớn lao thì người đó sẽ đến đích. Cửa hàng bánh ngọt vừa đủ xinh, nằm khiêm tốn trong con phố Phúc Tân với phần đông là dân lao động.

Cô chủ nhỏ có khuôn mặt đẹp như diễn viên đang cặm cụi vẽ hoa lên những chiếc bánh gato. Bên cạnh cô là ông Đỗ Trắc Lộc - Trưởng Phòng Văn hóa - Văn nghệ Hội Chất độc da cam Hà Nội. Ông là người kết nối tôi gặp Ngô Thị Hạnh, 38 tuổi, chủ cửa hàng bánh ngọt, người có số phận đặc biệt.

Quê Hạnh ở xã Tiên Dược, huyện Sóc Sơn, là con út trong gia đình có 6 anh chị em. Nhà nghèo đến độ suốt 9 tháng mang thai Hạnh, cả gia đình chỉ ăn rau khoai lang trừ bữa chứ không được hạt cơm nào. Đến hôm người mẹ trở dạ, gia đình mới vay hàng xóm một lon gạo để nấu cơm mang vào cho người đàn bà khổ sở ấy ăn lấy sức để còn sinh con.

Chị gái của Hạnh khi đấy mới 13 tuổi xin mang bát cơm vào nhà hộ sinh cho mẹ, chỉ mong mẹ ăn thừa để mình được ăn nốt những hạt cơm còn lại. Trên con đường nắng vàng, cô bé cầm bát cơm chạy theo bóng râm để tới viện. Bé gái cất tiếng khóc chào đời trong sự đói nghèo cùng cực ấy.

Én nhỏ gọi... xuân về -0

Những người chị lần lượt lấy chồng, gia cảnh bần hàn bữa no bữa đói đến với tất cả mọi người trong gia đình. Ngày Hạnh 2 tuổi, nhà chẳng còn gì để ăn ngoài củ khoai lang, ông bố phải đặt con ở một bên đòn gánh, còn bên kia là thúng khoai mang ra chợ bán. Hôm nào bán được thì có thể mua được gạo, không thì chỉ ăn khoai trừ bữa. Cả chục năm sau gia cảnh của gia đình cũng không thể khá hơn, thậm chí còn lâm vào cảnh nợ nần chồng chất. 11 tuổi cô bé Hạnh phải nghỉ học, dù ngày hè nắng nóng hay đêm đông giá lạnh, cô bé con vẫn trở dậy lúc 1-2 giờ đêm đi bộ từ nhà ra bãi rác Nghĩa Tân, Phúc Xá nhặt hàng phế thải mang về cho mẹ mang đi bán. Có nhiều hôm mệt và đói lả, em nhìn lên bầu trời đêm đầy sao và mong ước mình được ở nhà ngủ một giấc tròn trịa như bao trẻ em khác, khi tỉnh dậy có một bữa thật no. Thật no chứ không phải thật ngon, vì chưa bao giờ em được ăn no cả. Ước mơ giản dị nhỏ bé đấy nhưng chưa bao giờ em thực hiện được.

Một năm sau, một việc xảy ra khiến cho em hoảng sợ không dám đi nhặt rác nữa. Đó là vào buổi chiều đông, trời rét căm căm, cô bé con lang thang đang trên đường nhặt rác và ôm cái bụng đói meo vì suốt từ hôm qua đến giờ chưa được ăn gì, mắt cô bé hoa lên thì bỗng dưng thấy trời đất tối sầm lại, một màu đen kịt. Mở mắt ra, cô bé thấy mình nằm trên một chiếc giường nệm trắng, xung quanh là tiếng rì rầm của y, bác sĩ. Thì ra, do đói quá nên cô bé hoa mắt, một chiếc xe đã tông trúng phải cô bé ngã ra đường, máu chảy từ mái tóc xuống trán. Một người đi đường nhận ra cô bé ở cùng xã nên đưa tới bệnh viện. Thật may, em chỉ bị chấn thương phần mềm. Sau vụ việc đó, bố mẹ cô không dám cho đứa con út đi nhặt rác nữa mà ở nhà dưỡng thương. Gần nhà cô, có một bạn nhỏ vừa vào đoàn ca hát của những trẻ em đường phố do ông Đỗ Trắc Lộc làm trưởng đoàn. Hạnh xin bố mẹ cho xuống Hà Nội để tham gia đoàn ca múa của ông Lộc. Nhìn đứa trẻ 12 tuổi, tuy đói nghèo nhưng khuôn mặt xinh xắn, có tiếng hát rất hay. Tối hôm ấy, ông Lộc đến khu nhà trọ phố Cầu Đất, thấy trong căn phòng nhỏ khoảng hơn 20 đứa bé trai, gái tuổi từ 10 đến 18 nằm la liệt trong căn phòng trọ ẩm thấp, ông đón Hạnh về đoàn mua cho mấy bộ quần áo để còn đi hát.

Én nhỏ gọi... xuân về -0

Công việc tại đoàn ca hát không phải lúc nào cũng có việc nên làm ở đây được dăm năm, Hạnh sang Trung tâm Hoa Sữa (cơ sở dạy nghề và hướng nghiệp cho trẻ em nghèo). Ở trung tâm này Hạnh được học nghề làm bánh ngọt, được học văn hóa và tiếng Anh, tiếng Pháp. Nhớ tới bố mẹ ở quê vẫn còn rất cơ cực nên Hạnh luôn phấn đấu học hành chăm chỉ để được làm lớp trưởng, hằng tháng sẽ được 100 nghìn tiền trách nhiệm, 100 nghìn tiền học bổng, ngoài ra tranh thủ đi làm giúp việc những gia đình để có tiền mua quà cho bố mẹ.

Hạnh bảo, em đã làm giúp việc cho cả trăm gia đình ở Hà Nội, khi chưa đủ 16 tuổi. Và, có những câu chuyện dở khóc dở cười. Một lần, cô chủ nhà bảo Hạnh thái thịt rồi nấu món ăn, khi mâm cơm bê ra bàn, Hạnh đang quét nhà, nghe thấy tiếng cô chủ quát: “Con kia, ra đây, mày thái miếng thịt này sao tao ăn được?”. Khổ nỗi, từ bé đến lớn, nhà Hạnh nghèo, chưa bao giờ có thịt để ăn thì làm sao biết thái thịt, em thái dọc thớ nên thịt bị dai. Hạnh nem nép đến bàn ăn, cô chủ ấn đầu Hạnh xuống bàn rồi đặt đĩa thịt trước mặt Hạnh, giọng rít lên: “Mày phải ăn cho hết chỗ này ngay trước mặt tao...”. Từ nhỏ, chả mấy khi được ăn thịt, lần này nhìn đĩa thịt đầy, Hạnh vừa sợ, vừa run, lại vừa sướng. Đứa trẻ ăn hết đĩa thịt ngon lành. Hạnh ăn xong, cô chủ kéo tay Hạnh ra khỏi cửa, giọng đanh lại: “Cút, cút ngay, cấm từ giờ không được bước chân đến đây”.

Én nhỏ gọi... xuân về -0
Hạnh nấu cháo cho bệnh nhân vào thứ Bảy hằng tuần trong 5 năm qua.

Một lần khác, tại một nhà Hạnh làm giúp việc, khi đang ngồi giặt quần áo cho chủ thì bị bà chủ nhà quệt tay xuống đất rồi dùng ngón tay đấy gí lên trán cô bé ngã dúi dụi: “Mày quét nhà như thế này thì đã sạch chưa? Tao lấy áo của mày làm giẻ lau nhà bây giờ”. Những năm tháng làm thuê tủi cực như thế, lúc nào em cũng mong ước được ăn no, sau này có nhiều tiền để giúp cho người nghèo. 20 tuổi Hạnh lấy chồng, chồng em cũng ở Trung tâm dạy nghề Hoa Sữa. Nhờ có vốn tiếng Anh và tiếng Pháp học ở trung tâm nên Hạnh được nhận vào làm tại những khách sạn lớn ở Hà Nội, từ nhân viên lên quản lý khách sạn. Trong năm tháng làm quản lý khách sạn, Hạnh liên kết với những khách sạn lớn tại Hà Nội, biết nhu cầu nhập bánh ngọt ở những khách sạn này và Hạnh nảy ra ý tưởng: “Mình đã có nghề bánh ngọt, tại sao không thử làm bánh rồi phân phối cho các khách sạn”. Và rồi, cách đây 12 năm cửa hàng bánh ngọt của Hạnh ra đời bằng số vốn ít ỏi đi vay mượn của bạn bè. 5 năm đầu chuyển 5 cửa hàng vì cứ bán được một thời gian là nhà chủ lấy lại nhà. Mãi cho đến khi chuyển về phố Phúc Tân thì cửa hàng bánh mới yên vị. Số lượng bánh phân phối cho các khách sạn rất lớn, nhớ đến tuổi thơ của mình nên Hạnh nhận những trẻ có hoàn cảnh khó khăn đào tạo nghề làm bánh và tạo công ăn việc làm cho hàng chục đứa trẻ đường phố có tuổi thơ cơ cực như mình.

Giờ, cho dù đã là cô chủ nhỏ, nhưng không bao giờ Hạnh quên những tháng ngày đã qua, tình yêu thương với những người nghèo khó trào dâng, ngoài việc thường xuyên giúp những cụ già neo đơn không nơi nương tựa, 5 năm nay Hạnh ở trong nhóm “Trao yêu thương, nhận nụ cười” sáng Thứ bảy hằng tuần nấu cháo, chè, phát sữa cho các bệnh nhân Khoa Ung bướu Bệnh viện Bạch Mai. Cửa hàng bánh của Hạnh làm hàng trăm bánh mì để phát cho hoàn cảnh khó khăn trong bệnh viện. Hình ảnh cô gái nhỏ tên Hạnh bên nồi cháo to khuấy đều đã quá quen thuộc với các y, bác sĩ ở đây. Hạnh kể chuyện, tôi thấy trong đôi mắt ấy sáng lấp lánh, niềm vui mang yêu thương chia sẻ cho mọi người làm đẹp cho cuộc đời - một tấm lòng nhân hậu.

Trần Mỹ Hiền

Các tin khác

Dấu ấn Hồ Thiệu Trị

Dấu ấn Hồ Thiệu Trị

Lần đầu trở về Việt Nam sau gần 20 năm định cư ở Pháp, kiến trúc sư (KTS) Hồ Thiệu Trị đã tạo ra tiếng vang với công trình trùng tu Nhà hát lớn Hà Nội (1995-1997). Trong khoảng 3 thập niên vừa qua, ông và cộng sự đã có nhiều công trình với phong cách kiến trúc đặc trưng, giàu tính thẩm mỹ trên mảnh đất hình chữ S.

Trung tướng, nhà văn Hữu Ước: "Tác phẩm là điều còn lại cuối cùng"

Trung tướng, nhà văn Hữu Ước: "Tác phẩm là điều còn lại cuối cùng"

Cũng phải vài lần hẹn, tôi mới gặp được Trung tướng, nhà văn Hữu Ước. Đã hơn 10 năm rời vị trí Tổng Biên tập Báo Công an nhân dân, An ninh thế giới, Văn nghệ công an, nhưng giờ đây, ông vẫn luôn bận rộn với công việc của Chủ tịch Chi hội Nhà văn Công an và sáng tác văn chương, hội họa.

"Hà Nội 1987" và hành trình của một người Pháp

"Hà Nội 1987" và hành trình của một người Pháp

Trong gần 4 thập niên, Việt Nam không chỉ là bối cảnh sáng tác, mà dần trở thành một phần đời sống tinh thần của nhiếp ảnh gia Jean-Charles Sarrazin. Cuốn sách ảnh "Hà Nội 1987", ra mắt cuối năm 2025, đã khơi lại dòng ký ức, đưa người đọc trở về những ngày đầu ông gắn bó với mảnh đất này.

Ở lại với A Lưới

Ở lại với A Lưới

Miền rừng A Lưới không phải là nơi người ta đến để tìm những điều vĩ đại. Nó lặng lẽ, kín kẽ, giữ người bằng những điều rất nhỏ. Những con đường đất còn ẩm sau mưa, bóng tối xuống sớm hơn giờ quen thuộc, hay ánh mắt trẻ con nhìn người lớn không dè chừng.

Nhà văn Vũ Liêm: Chẳng có tội ác nào là ngẫu nhiên

Nhà văn Vũ Liêm: Chẳng có tội ác nào là ngẫu nhiên

Viết về tội ác không chỉ là tái hiện hành vi phạm pháp, mà là đối diện với những vùng xám của quyền lực, trí tuệ và nhân tâm. Trong cuộc đối thoại thẳng thắn này, nhà văn - Trung tá Vũ Liêm nhìn lại tiểu thuyết “Tội ác sau khe cửa” như một thử nghiệm nhiều tham vọng, đó là truy nguyên động cơ phạm tội, đặt người sáng tạo trước giới hạn đạo đức của chính mình, và phơi bày những ranh giới mong manh giữa tưởng tượng nghệ thuật, nghiệp vụ điều tra và đời sống thật.

Đất lành của người cựu tù chính trị Côn Đảo

Đất lành của người cựu tù chính trị Côn Đảo

Nhớ về quãng thời gian “tòng phu” ra Côn Đảo, bà Tư rổn rảng: Năm 1981 cô ra đây theo ổng thì có một đứa con trai rồi, tên là Thọ, sinh năm 1977; hiện nay là bác sĩ bệnh viện đặc khu Côn Đảo. Năm 1982, sinh con trai thứ hai là Nghiệp, năm 1983 thì sinh một cô con gái. Đến giờ các con cũng lập gia đình, sinh sống gần đây. Cô chú có 6 đứa cháu nội ngoại. Vậy là nhà cô đến giờ có ba đời ở Côn Đảo rồi đó.

Cỏ xanh trên vết xước chiến tranh

Cỏ xanh trên vết xước chiến tranh

"Cỏ xanh đời thép"của Tống Phước Bảo, viết về nữ điệp báo Nguyễn Thị Thảo - Sáu Thảo, là cuốn sách cố gắng trả lại hơi ấm của người, cho một thân phận đã đi qua chiến tranh như một ngọn cỏ mọc trên vùng đất nhiều lần cháy rụi. Từ giọt nước mắt của biên tập viên đầu tiên đọc bản thảo, cho đến những đêm tác giả bật băng ghi âm, ngồi một mình với lời kể của cô Sáu, cuốn sách được sinh ra trong thứ thinh lặng rất dài, rất sâu.

Phía sau sự sụp đổ của “Đế chế Diddy”

Phía sau sự sụp đổ của “Đế chế Diddy”

Từng là ông trùm hip-hop, tài sản tỷ đô, tiệc tùng cùng sao hạng A, và rồi một ngày, tất cả sụp đổ, không phải vì một bản nhạc dở, mà vì những bí mật đen tối giấu kín suốt 4 thập kỷ. Đó là Sean "Diddy" Combs, người từng được ca tụng như "biểu tượng sống của giấc mơ Mỹ", nay đang là phạm nhân số 45388-509 ở nhà tù liên bang Fort Dix, New Jersey (Mỹ). Diddy đã tự hủy bằng những bí mật mà chính anh ta tạo ra. Đó không chỉ là việc một cá nhân sa ngã, mà là lời cảnh tỉnh cho cả Hollywood, nơi công lý thường chỉ lên tiếng sau khi nhạc đã tắt.

Nhà văn Tô Giang: 30 tháng tù, những trang viết đau đớn và giải thưởng văn chương

Nhà văn Tô Giang: 30 tháng tù, những trang viết đau đớn và giải thưởng văn chương

Có những câu chuyện mà nếu chỉ đọc lướt, người ta dễ tưởng đó là kịch bản của một bộ phim tội phạm xuyên biên giới: một nhà báo trẻ rời quê hương với khát vọng đổi đời, rồi trượt dài vào những căn nhà trồng cần sa trên đất Úc và kết thúc bằng bản án lặng lẽ sau song sắt. Nhưng ở Tô Giang, bóng tối không phải dấu chấm hết.

Nhà khoa học nặng lòng với quê hương

Nhà khoa học nặng lòng với quê hương

Ở tuổi gần 90, GS Trần Thanh Vân vẫn minh mẫn và mang nhiều tâm huyết với sự nghiệp khoa học của nước nhà. Hơn 30 năm trước, dù có một sự nghiệp đồ sộ và danh tiếng trong giới nghiên cứu khoa học thế giới, GS Trần Thanh Vân cùng vợ vẫn chọn quay về Việt Nam khi đó còn rất nhiều khó khăn để cống hiến.

Tái sinh kỳ diệu nhờ phục hồi chức năng

Tái sinh kỳ diệu nhờ phục hồi chức năng

Có nhiều trường hợp vì di chứng của tai nạn thương tích, đột quỵ, bệnh mãn tính… khiến cuộc đời họ những tưởng sẽ phải gắn chặt với xe lăn, giường bệnh, chịu cảnh tàn phế. Nhưng điều trị phục hồi chức năng (PHCN) đã giúp họ có được sự tái sinh kỳ diệu.

Ai là nguyên mẫu nhân vật trong bài hát “Hành quân xa”

Ai là nguyên mẫu nhân vật trong bài hát “Hành quân xa”

Hành quân xa dẫu qua nhiều gian khổ/ Vai vác nặng ta đã đổ mồ hôi/ Mắt ta sáng, chí căm thù, bảo vệ đồng quê ta tiến bước/ Đời chúng ta, đâu có giặc là ta cứ đi”… Ca từ giản dị, ngắn gọn, nhịp điệu tựa như bước chân đầy khí thế xung trận trong bài hát “Hành quân xa” do nhạc sĩ Đỗ Nhuận sáng tác năm 1953 đã trở thành hành khúc của người lính trong những năm kháng chiến chống Pháp.

Chuyện nghề của một xạ thủ bắn tỉa quốc tế

Chuyện nghề của một xạ thủ bắn tỉa quốc tế

Tham gia Đội tuyển Bộ Công an tại cuộc thi bắn tỉa quốc tế “Phong Nhẫn 2025”, Trung đoàn Đặc nhiệm - Bộ Tư lệnh Cảnh vệ đóng góp 2 xạ thủ chủ lực thi đấu chính thức là Thiếu tá Phạm Hùng Trường và Đại úy Lê Văn Phương đã xuất sắc giành Huy chương vàng nội dung thi đấu đồng đội, phối hợp tác chiến.

NSND Phạm Thị Thành: Hoa hướng dương đã đi về phía mặt trời

NSND Phạm Thị Thành: Hoa hướng dương đã đi về phía mặt trời

Tôi vẫn gọi NSND Phạm Thị Thành là một bông hoa hướng dương, bởi bà đã sống một cuộc đời rực rỡ, tận hiến cho sân khấu - nghệ thuật nước nhà. Bà là một nữ đạo diễn đầu tiên của sân khấu Việt Nam đương đại. NSND Phạm Thị Thành đã trút hơi thở cuối cùng ở tuổi 84, nhưng ánh hào quang bà để lại trên bầu trời sân khấu - nghệ thuật nước nhà sẽ vẫn còn…

“Chiến trường và quê hương” của lão tướng U100

“Chiến trường và quê hương” của lão tướng U100

95 tuổi đời, 75 tuổi Đảng, Thiếu tướng, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Phan Văn Lai vẫn khỏe mạnh. Giọng nói sang sảng, tinh thần mẫn tiệp, chân bước chậm nhưng vững chãi, ông vẫn tích cực tham gia các hoạt động xã hội, tham gia nhiều sự kiện, hội thảo do Bộ Công an tổ chức.

Robert Redford: Người định hình Hollywood

Robert Redford: Người định hình Hollywood

Ngày 16/9, đạo diễn kiêm diễn viên nổi tiếng người Mỹ Robert Redford đã qua đời ở tuổi 89 khi đang ngủ tại nhà riêng trên dãy núi Utah. Redford là "gã khổng lồ của điện ảnh Mỹ" và đã góp phần định hình Hollywood thập niên 1970 khi đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy nền điện ảnh độc lập Mỹ khi đồng sáng lập Liên hoan phim Sundance - bệ phóng cho nhiều bộ phim nổi tiếng.

Nhạc sĩ Dương Thụ: Những giấc mơ dài

Nhạc sĩ Dương Thụ: Những giấc mơ dài

Ông là một trong 4 gương mặt của “Bộ tứ sông Hồng”, cùng với nhạc sĩ Trần Tiến, nhạc sĩ Phó Đức Phương, nhạc sĩ Nguyễn Cường làm nên diện mạo của âm nhạc Việt Nam thập niên 90.