Uống vừa đủ để làm chủ hành vi
Chuyên viên tư vấn tâm lý Phạm Thanh Tâm hiện đang làm việc tại TP Hồ Chí Minh cho biết, trong hơn hai chục năm làm công tác nghiên cứu thực tế đời sống xã hội và tư vấn tâm lý, ông nghi nhận một số trường hợp nhận biết bị ảnh hưởng tâm thần do uống nhiều rượu bia và thường hay gây hấn với bạn nhậu đã nhờ tư vấn để có phương án điều trị. Tuy nhiên, một số người thường xuyên uống rượu bia, hay gây gổ đánh nhau với người khác thì không những không chấp nhận tư vấn, mà con xem đó là cách để thị uy và tự vệ cho bản thân trước khi người khác ra tay. Những trường hợp này thường rất cố chấp, họ xem những va chạm nhỏ nhặt với những người cùng làm việc, những lời bông đùa của bạn nhậu là ghét bỏ, thù hằn với mình rồi gom vào trong đầu giống như chiếc lò xo bị nén chặt và khi xung đột nội tại tăng cao thì chỉ cần một va chạm đơn giản trong một cuộc nhậu khác, chiếc lò xo ấy lập tức bung ra và họ sẵn sàng khơi mào ẩu đả hoặc tấn công người khác.
Vụ việc xảy ra tại phường Tân Hải, TP Hồ Chí Minh vào đêm 20/4 vừa qua là một điển hình. Cùng là công nhân thi công công trình đường 991B, lại cùng ở chung trong một lán trại nên thời gian đầu, ông N.V.P cùng Trương Tiến Hiến và Lã Văn Bình đã thiết lập mối quan hệ khá tốt và thường xuyên “chén chú, chén anh” để vượt qua những mệt nhọc. Trong những lần nhậu ấy, mọi người thường lấy chuyện trêu chọc lẫn nhau để lấy những tràng cười, chỉ riêng ông P. lại xem đấy là những lời mỉa mai, miệt thị mà đám công nhân kia dồn vào mình nên trong đầu xuất hiện xung đột, thù ghét những người kia.
23 giờ đêm ngày 20/4/2026, vừa trở về lán trại sau chầu nhậu say túy lúy, ông N.V.P phát sinh mâu thuẫn với nhóm người đang ngồi nhậu ở lán, gồm: Trương Tiến Hiến, Lã Văn Bình, Đặng Tiến Dũng, Nguyễn Quang Bình. Khi cuộc cãi vã qua lại ngày càng tăng nhiệt, ông N.V.P đã không thể kiềm chế được bản thân, cho rằng đám đông kia có thể tấn công gây nguy hiểm đến tính mạng mình nên lập tức gọi điện cho con trai tên N.M.P và một người cháu cùng là công nhân làm việc trong công trình đến lán trại. Thấy tình hình quá căng thẳng, những công nhân cùng lán trại đã nhảy vào can ngăn nhưng cả hai không những không nghe mà vẫn công kích lẫn nhau nên khi có cứu viện đến, ông N.V.P và con trai N.M.P cùng người cháu lập tức lao vào tấn công Trương Tiến Hiến và Lã Văn Bình. Cũng đã uống nhiều rượu nên Lã Văn Bình thay vì chạy đi báo Công an hoặc vào nhà dân để né tránh thì lại không làm chủ được bản thân, vơ lấy con dao nhọn đâm ông N.V.P. và N.M.P nhiều nhát khiến ông N.V.P. tử vong tại hiện trường, còn con trai N.M.P bị thương ở vùng bụng, được những người xung quanh đưa đến bệnh viện cấp cứu. Gây án xong, Trương Tiến Hiến và Lã Văn Bình bỏ trốn khỏi hiện trường và đến chiều ngày 21/4/2026 thì bị cơ quan Công an tóm gọn.
Tại cơ quan Công an, Trương Tiến Hiến và Lã Văn Bình khai rằng, khi gây hấn với ông P. thì không có tư tưởng đánh nhau hay dùng hung khí đoạt mạng họ, nhưng khi bị nhóm người trong gia đình ông P tấn công thì bản thân bị mất kiểm soát nên đã gây ra hậu quả nghiêm trọng. Sự ân hận của Hiến và Bình là quá muộn màng bởi trước đó nếu biết nghe lời khuyên của những người xung quanh để biết tiết chế không uống nhiều bia rượu thì đâu có xảy ra hành vi tước đoạt mạng sống của người khác cũng như đưa bản thân mình vào con đường lao lý…
Một vụ án mạng khác xảy ra tại xã Phú Giáo, TP Hồ Chí Minh cách đây chưa lâu cũng đã khiến dư luận hết sức bức xúc. Vốn là hai người bạn thân thiết chia sẻ từng đồng tiền, từng bát cơm để cùng nhau vượt qua những lúc khó khăn trong cuộc sống, nhưng khi cùng ngồi vào bàn nhậu, Nguyễn Tấn Quí, sinh năm 1985 ở Gia Lai và Trần Hữu Luân, sinh năm 1990 ở Đắk Lắk đã không nhường nhịn, mà ăn miếng trả miếng qua lại. Khi cuộc nhậu sắp tàn, những khách mời khác đã người nào về nhà nấy thì Quí và Luân tiếp tục ngồi lại uống rượu. Tưởng chừng hành động này sẽ giúp hai người tự kiểm điểm bản thân, tha thứ cho nhau để vẫn là đôi bạn thân thì diễn biến sau đó lại hoàn toàn đảo ngược và họ tiếp tục đẩy cuộc cãi vã lên cao trào. Do uống quá nhiều rượu, không làm chủ được bản thân, Quí chạy vào nhà lấy con dao nhọn tấn công anh Luân tử vong ngay tại chỗ. Đến lúc tỉnh rượu, Quí mới giật mình, chân tay bủn rủn vì đã nhớ lại trong lúc chén chú chén anh đã ra tay sát hại người bạn thân.
Hãy đến bệnh viện điều trị để tránh gây hệ lụy xấu
Trao đổi với chúng tôi, bác sĩ chuyên khoa II Vũ Kim Hoàng, Phó trưởng phòng Kế hoạch tổng hợp Bệnh viện Tâm thần TP Hồ Chí Minh cho biết, rượu bia thường được người ta sử dụng nhằm có nhiều sự vui vẻ trong tiệc cưới hỏi, lễ, tết, giỗ chạp, liên hoan cuối năm…. Tuy nhiên, có một bộ phận lại lạm dụng như uống thường xuyên với liều lượng quá nhiều gây rối loạn tâm thần. Ở giai đoạn đầu khi sử dụng rượu, bia sẽ kích thích thần kinh, tạo sự hưng phấn, nói nhiều và nói hoạt bát hơn, vui vẻ hơn, nhưng rượu, bia có tính dung nạp cao nên càng uống thì càng tăng đô dẫn đến việc con người ta sẽ nghiện rồi xem nó như một thứ để giải mọi nỗi sầu muộn. Qua thực tế điều trị tại bệnh viện, ông ghi nhận một số trường hợp khi đã bị lệ thuộc, nhiều người buổi sáng mà không uống sẽ bị run tay, trong người bứt rứt, vật vã và chỉ khi uống vào thì mới hết. Nhiều người còn uống rượu, bia thay nước và hàng ngày họ có thể uống từ 1-2 lít rượu dẫn đến tình trạng nội tạng bị suy thoái, hư hỏng, riêng gan có thể bị xơ hoặc ung thư. Người uống nhiều rượu, bia thường ăn ít nên lượng dinh dưỡng nạp vào cơ thể kém dẫn đến tình trạng rối loạn chuyển hóa, thiếu vitamin, trong đó có vitamin B1 và thường có bệnh viêm đa dây thần kinh ngoại biên.
Sử dụng quá nhiều rượu, bia cũng dẫn đến việc hệ thần kinh bị tác động và rối loạn tâm thần, gây ảo giác khiến người nghiện luôn cảm thấy như có kiến bò toàn thân, lúc nào cũng bứt rứt, khó chịu, liên tục gãi hoặc bật nhảy một cách vô thức. Một số trường hợp khác còn gây ảo thị, hoang tưởng và nhất là hoang tưởng ghen tuông. Cụ thể người nghiện sẽ bị suy giảm tình dục nên không sinh hoạt với vợ, hơn nữa phụ nữ cũng không thể chấp nhận người chồng ngày nào cũng say xỉn nên dễ phát sinh tình trạng chán ghét tình dục dẫn đến việc khi người chồng đụng vào cơ thể thì vợ sẽ đẩy ra. Vài lần như vậy, người chồng sẽ suy nghĩ rằng vợ mình ngoại tình. Sự hoang tưởng trong đầu người chồng lúc đầu chưa chi phối hành vi, nhưng tích tụ trong thời gian dài sẽ khiến thần kinh của người chồng bị chi phối, không làm chủ được hành vi dẫn đến tình trạng tấn công vợ, con, người thân, người bị cho là tình địch hoặc bạn nhậu.
Cũng theo bác sĩ Vũ Kim Hoàng, rượu, bia là để tạo thêm sự hưng phấn, vui tươi cho các bữa tiệc, chúng ta chỉ nên sử dụng vừa phải để còn làm chủ được bản thân nhằm tránh bị lệ thuộc vào nó rồi gây ra những hệ lụy khó lường. Nếu một người uống vài chai bia hoặc dăm ly rượu mà say thì cần bớt lại, chỉ uống một chai hoặc vài ly rượu rồi nói chuyện vui vẻ chứ không nên ép nhau uống thật nhiều rồi buông lời khiêu khích, chê bai lẫn nhau, mang chuyện không vui ra nói… vì khi uống nhiều thì cả bản thân lẫn đối phương sẽ không làm chủ được hành vi và có thể dẫn đến mâu thuẫn, ẩu đả lẫn nhau, thậm chí có thể dùng hung khí sát hại đối phương. Một số trường hợp vì rối loạn tâm thần nên cứ uống rượu vào là trong đầu sẽ có ảo giác rằng những người từng cãi nhau với mình sẽ tấn công mình và tìm cách tấn công trước để bảo vệ mình.
Có thể kể đến vụ án xảy ra tại tỉnh An Giang là một điển hình. Chiều ngày 12/4/2026, Đỗ Duy Minh, sinh năm 1983 đã mở tiệc rượu trước nhà để chiêu đãi những người thân trong gia đình và người làm thuê khi vừa hoàn thành công việc được giao. Cũng trong bữa tiệc này, Minh mời thêm bạn thân là Phạm Thanh Sang, sinh năm 1991 và Đỗ Phát Đạt, sinh năm 1999 cùng tham dự. Đến khoảng 21 giờ 15 phút cùng ngày, thấy anh Đỗ Trọng Bảo, sinh năm 1985 là người cùng địa phương đến quán bi da gần nhà mình thì nhớ lại mâu thuẫn trước đó nên Sang đã xông ra chửi mắng và Bảo cũng không vừa, liền dùng những lời cay độc đáp trả. Với quyết tâm phải dằn mặt cho sợ, Sang gọi Minh và Đạt dùng ly thủy tinh, bàn ghế chạy ra cùng đánh hội đồng cho đến khi phát hiện Bảo đã chết, Sang cùng Minh và Đạt mới rùng mình sợ hãi và nhờ sự động viên của gia đình, hàng xóm nên đến Công an xã Bình Mỹ đầu thú và khai nhận hành vi vi phạm của bản thân.
“Chúng tôi khuyên đối với người nghiện rượu, bia thì bản thân và người thân cần để ý. Nếu thấy có điều bất thường về sức khỏe tinh thần phải đến các cơ sở y tế thăm khám thường xuyên để nếu phát hiện có những triệu chứng về tâm thần, các bác sỹ sẽ sử dụng thuốc cắt cơn ảo giác, hoang tưởng để không còn bị rượu chi phối nữa. Việc điều trị cắt cơn nghiện không khó, nhưng chống tái nghiện thì rất khó nên bệnh nhân phải kiên trì, có ý chí cao, tránh xa những bữa tiệc tùng không đáng bởi nếu sa đà rồi tái nghiện thì quá trình điều trị cai nghiện sẽ trở thành công cốc. Mặt khác, trong quá trình cai nghiện và sau cai nghiện, bệnh nhân rất cần sự ủng hộ, động viên, chia sẻ của người thân để mau chóng vượt qua, không nên tạo sự căng thẳng, la mắng vì như vậy sẽ đầy người nghiện đến con đường xấu. Tốt nhất là chịu khó nhịn đến lúc người say tỉnh rượu thì hãy phân tích, bởi lúc này họ mới đủ tỉnh táo để tiếp nhận và tự điều chỉnh được mình” - bác sĩ Vũ Kim Hoàng cho biết.
Bắt giữ đối tượng say xỉn, vô cớ đánh người giữa đường 
