Cột mốc tâm linh nơi biên viễn

Xuân này, nhân dân các dân tộc tỉnh Cao Bằng lần đầu tiên có thêm một địa chỉ tâm linh để tìm đến, đó là chùa Phật tích Trúc Lâm Bản Giốc, ngôi chùa đầu tiên được xây dựng ở biên cương phía Bắc tại xã Đàm Thủy, huyện Trùng Khánh. Đây không chỉ là công trình có ý nghĩa phục vụ nhu cầu tôn giáo mà còn là nơi tạo dựng niềm tin, góp phần khẳng định chủ quyền dân tộc nơi biên viễn….

1. Từ thành phố Cao Bằng, sau gần hai giờ chạy xe vượt ngót 100km, chúng tôi đến Bản Giốc vào một buổi chiều. Trong cái nắng hanh hao của chiều cuối năm, từ tỉnh lộ 211 nhìn lên, dù cách xa cả cây số vẫn thấy nổi bật giữa màu xanh của núi rừng, ngôi chùa sừng sững, uy nghiêm trên lưng chừng núi Phia Nhằm với mái ngói mới đỏ tươi. Hôm chúng tôi lên đã là những ngày giáp Tết, nhưng những người công nhân xây dựng vẫn đang hối hả hoàn thiện nốt con đường từ chân núi dẫn lên chùa.

Thác Bản Giốc nhìn từ sân chùa.

Thác Bản Giốc nhìn từ sân chùa.

Vừa lên đến sân chùa, anh bạn đồng nghiệp đi cùng tôi đã mê mải với chiếc máy ảnh chụp cảnh thác Bản Giốc đang tuôn chảy dải nước trắng xóa trên dòng sông Quây Sơn ở xa xa phía dưới. Quả thực đứng ở sân chùa mới thấy hết vị trí đắc địa của ngôi chùa đặc biệt này khi có thể chiêm ngưỡng được hết phong cảnh hùng vĩ  của vùng biên viễn.

Đứng bên lầu chuông, đọc bài “Minh chuông Thiên Bảo” của Giáo sư Vũ Khiêu: “Tiếng chuông vang trên đất nước Việt Nam/ Từ ngọn thác dạt dào Bản Giốc/ Tối linh thiêng chuông Thiên Bảo ngàn năm/ Phật phù hộ nhân dân đất nước”, tôi chợt nhớ hôm gặp Thượng tọa Thích Đức Thiện, Tổng thư ký Hội đồng Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam, trụ trì chùa Phật tích Trúc Lâm Bản Giốc, người có công trong việc xây dựng ngôi chùa này, khi nghe tôi hỏi vì sao lại chọn vị trí này để xây chùa, Thượng tọa Thích Đức Thiện cho biết, nói theo ngôn ngữ  nhà Phật thì tất cả đều bắt đầu từ một chữ "duyên".

Chủ tịch nước Trương Tấn Sang trồng cây lưu niệm khi dự lễ khánh thành chùa.

Chủ tịch nước Trương Tấn Sang trồng cây lưu niệm khi dự lễ khánh thành chùa.

Đó là cuối năm 2012, có việc lên Cao Bằng, lần đầu tiên Thượng tọa Thích Đức Thiện đến Bản Giốc và ấn tượng với phong cảnh kỳ vĩ của mảnh đất biên giới này, nơi không chỉ có bề dày truyền thống lịch sử mà còn là vùng đất huyết mạch tụ khí linh thiêng có đầy đủ linh khí, nguyên khí, tú khí và vượng khí. "Ngay khi ấy tôi đã có mong muốn xây dựng một ngôi chùa ở đây để phát triển du lịch tâm linh ở khu vực thác Bản Giốc.

Những bậc đá này được xây từ đá lấy ở Phú Thọ.

Những bậc đá này được xây từ đá lấy ở Phú Thọ.

Thác Bản Giốc là một trong 10 thác trên sông đẹp nhất thế giới. Tôi đã từng đến thác Niagara ở Mỹ, giáp biên giới Canada, mình thấy du lịch ở đó rất phát triển, du khách rất đông; trong khi thác Bản Giốc được xếp hạng đẹp thứ 4 thế giới, tại sao du lịch bên mình vắng vẻ như vậy, trong khi bên kia nhộn nhịp. Sâu xa hơn, trong lịch sử 2.000 năm Phật giáo hiện diện trên đất nước Việt Nam, ở thời đại nào, Phật giáo Việt Nam cũng phát huy truyền thống "Hộ quốc an dân, đồng hành cùng dân tộc", Giáo hội cũng chủ trương xây dựng chùa ở các vùng biên giới, hải đảo như là đặt những cột mốc tâm linh quốc gia tại những vùng biên giới".

Ý tưởng xây dựng một ngôi chùa ở Bản Giốc sau đó được trình bày với các vị chức sắc của Giáo hội và lãnh đạo tỉnh Cao Bằng đã lập tức nhận được ý kiến đồng tình nên mọi việc được triển khai rất nhanh. Lãnh đạo Tỉnh ủy, Ủy ban nhân dân tỉnh Cao Bằng đồng ý dành 3 ha đất ở núi Phia Nhằm để xây dựng chùa đồng thời giao cho một Phó chủ tịch UBND tỉnh cùng lãnh đạo các sở, ngành liên quan phối hợp với Giáo hội Phật giáo Việt Nam làm các thủ tục để công trình được triển khai sớm nhất; toàn bộ kinh phí xây dựng hơn 38 tỉ đồng là do Giáo hội vận động các doanh nghiệp công đức.

Ngôi chùa được thiết kế theo kiến trúc thuần Việt.

Ngôi chùa được thiết kế theo kiến trúc thuần Việt.

Tháng 6/2013, công trình được khởi công và chỉ sau một năm rưỡi thi công, ngôi chùa đã hoàn thành. Ngay việc đặt tên ngôi chùa là Phật tích Trúc Lâm Bản Giốc cũng được lựa chọn rất  kỹ. Phật tích là  tinh hoa của đạo Phật Việt Nam có truyền thống 2000 năm lịch sử, là gốc tích đạo Phật Việt Nam. Trúc Lâm là muốn đem hào khí Đông A mà trong đó Phật giáo đóng góp tinh thần của quân dân nhà Trần để làm nên chiến thắng quân Nguyên Mông. Vì vậy, Phật tích Trúc Lâm Bản Giốc là muốn đem tinh thần Phật giáo nhập thế của Phật giáo nhà Trần vào ngôi chùa nơi biên cương.

Trong câu chuyện với chúng tôi, Thượng tọa Thích Đức Thiện kể rằng trong hơn một năm xây dựng ngôi chùa đặc biệt này có những điều rất ngẫu nhiên. Hôm khởi công giữa tháng 6 nên trời nắng chang chang nhưng khi các sư bắt đầu làm lễ trì chú thì có một làn gió mát thổi qua. Hôm cất nóc xong có mưa một chút rồi lại tạnh ngay, hay hôm đặt pho tượng Quan Âm đúng hôm sương mù, nhưng khi làm lễ thì trời quang…

Chuông Thiên Bảo nặng 1,5 tấn có bài “minh chuông Thiên Bảo” của Giáo sư Vũ Khiêu.

Chuông Thiên Bảo nặng 1,5 tấn có bài “minh chuông Thiên Bảo” của Giáo sư Vũ Khiêu.

Tôi đi một vòng tham quan ngôi chùa và bị ấn tượng bởi trên khu đất 3ha ở lưng chừng núi này là ngôi chùa được thiết kế theo kiến trúc thuần Việt với kết cấu gỗ lim, mái đao truyền thống, đặc biệt nội thất hoành phi, câu đối đều được viết theo lối thư pháp tiếng Việt; công trình gồm các hạng mục: Tòa Tam Bảo, Nhà thờ tổ, đền Mẫu, đền thờ Việt Nam Triệu Tổ Hùng Vương, Anh hùng dân tộc thánh Nùng Chí Cao, Đức Thánh Trần Hưng Đạo Đại vương, Anh linh Chủ tịch Hồ Chí Minh, Đại tướng Võ Nguyên Giáp và các anh hùng liệt sĩ; lầu chuông Đại hồng chung Thiên Bảo nặng 1,5 tấn bằng đồng, lầu trống nhà bia, tam quan; khuôn viên tượng Quan Âm Bồ Tát bằng đá và các công trình cảnh quan phụ trợ.

Ngay cả việc chọn vật liệu để xây dựng ngôi chùa cũng được làm rất công phu khi toàn bộ đá để làm bậc thang được lấy từ Phú Thọ; còn đá xanh lấy từ Thanh Hóa; gạch đặt ở Bắc Ninh để xây những phần tường không trát, ngói Thạch Bàn; toàn bộ gỗ là gỗ lim...

Điều bất ngờ là ngoài thời gian coi sóc công việc nhà chùa, các thầy còn mở một lớp tiếng Anh, một lớp võ dạy miễn phí  cho các cháu ở xã Đàm Thủy. Hôm chúng tôi đến, cả hai lớp  đã mở được hơn tháng, lớp tiếng Anh có hơn 10 cháu theo học; lớp võ thì đông hơn. Chủ trương của chùa cũng như của Giáo hội sẽ triển khai nhiều hoạt động Phật sự thiết thực như: Mở các khóa tu ngắn ngày cho các phật tử, đặc biệt là thanh thiếu niên phật tử ở miền xuôi đến đây tu học tạo sự giao lưu nhằm đưa các kiến thức Phật pháp cơ bản đến gần với các bà con dân tộc.

Quả thực ý tưởng xây dựng ngôi chùa để làm điểm nhấn du lịch, thu hút khách du lịch đến nơi biên viễn này đang trở thành hiện thực, bởi chỉ sau hơn hai tháng khánh thành, vào dịp Tết Nguyên đán này, khu du lịch thác Bản Giốc đã quá tải vì khách đến quá  đông; chỉ riêng ngày mồng 3 tết, đã có khoảng 3.500 lượt khách đến tham quan.

Chùa Phật tích Trúc Lâm Bản Giốc nhìn từ tỉnh lộ 211.
Chùa Phật tích Trúc Lâm Bản Giốc nhìn từ tỉnh lộ 211.

2. Nhưng, nhìn về tương lai, để kinh tế nơi biên viễn này phát triển, vẫn còn nhiều việc phải làm. Theo Chủ tịch UBND tỉnh Cao Bằng Nguyễn Hoàng Anh, tỉnh xác định sẽ phát triển mạnh du lịch huyện Trùng Khánh, từ  năm 2015 sẽ phát triển du lịch trong nước mà kết hợp với nước bạn là tỉnh Quảng Tây.

Theo ông Hoàng Anh, khách du lịch Trung Quốc đến du lịch ở khu vực biên giới phía Trung Quốc mỗi năm là 1 triệu người. Họ mong muốn làm sao khách bên họ vào được chùa ở Việt Nam. Làm như vậy chúng ta thu được khoản tương đối và tạo công ăn việc làm cho bà con…

Rất nhiều kế hoạch đã được đặt ra để thúc đẩy mảnh đất biên cương này phát triển xứng tầm với tiềm năng sẵn có. Chiều muộn, chúng tôi mới rời Bản Giốc trở lại thành phố Cao Bằng đúng lúc chuyến xe bus cuối cùng trong ngày cũng xuất phát đưa những du khách trở lại thành phố. Đã mấy tháng nay, tuyến xe bus với tần suất 30 phút/ chuyến này đã nối gần con đường gần 100km từ thành phố Cao Bằng lên biên giới. Với nhiều du khách, giờ đây trong hành trình khám phá mảnh đất Cao Bằng không chỉ biết đến là nơi có nhiều di tích lịch sử cách mạng mà còn biết nơi biên viễn này, đã hiện hữu một cột mốc tâm linh.

Tân Lương

Các tin khác

Thách thức lớn của thể thao Việt Nam trước thềm SEA Games 34

Thách thức lớn của thể thao Việt Nam trước thềm SEA Games 34

Quyết định từ Ban Tổ chức SEA Games 34 tại Malaysia về việc chốt 43 môn với 473 nội dung tranh huy chương đang tạo ra xáo trộn lớn với thể thao khu vực. Việc hàng loạt môn chủ lực như vật, đua thuyền, kickboxing, jujitsu và futsal nữ bị gạch tên khiến Đoàn Thể thao Việt Nam (TTVN) đứng trước nguy cơ mất hơn 20 HCV từ trước giờ xuất phát. Động thái này không chỉ đặt ra bài toán tái cơ cấu lực lượng khốc liệt mà còn buộc các nhà quản lý thể thao nước nhà phải tính toán lại chiến lược đầu tư cho chu kỳ mới.

Trung Quốc thiếu hụt hóa dầu, tăng áp lực giá

Trung Quốc thiếu hụt hóa dầu, tăng áp lực giá

Lượng hóa dầu dư thừa từng giúp Trung Quốc giảm tác động từ cú sốc nguồn cung nay đang gần cạn, kéo theo sức ép tăng giá đối với nhựa, cao su, sơn và nhiều sản phẩm khác. Tuy nhiên, tình trạng dư thừa công suất khiến giới phân tích cho rằng áp lực này chỉ mang tính tạm thời.

Phim tầm trung - “miền đất hứa” của điện ảnh Việt

Phim tầm trung - “miền đất hứa” của điện ảnh Việt

Giữa những bom tấn phòng vé và phim nghệ thuật là “vùng trung gian” còn khá mờ nhạt nhưng có thể là “miền đất hứa” nhiều kỳ vọng của điện ảnh Việt. Không chỉ mang đến những bộ phim gần gũi, phù hợp với nhiều đối tượng khán giả, “vùng trung gian” còn ít được chú ý này đóng vai trò quan trọng đối với việc thúc đẩy tính đa dạng và sáng tạo của điện ảnh Việt Nam.

Khi người trẻ muốn kể đúng câu chuyện lịch sử

Khi người trẻ muốn kể đúng câu chuyện lịch sử

Từ phim ảnh, bảo tàng đến các hoạt động trải nghiệm lịch sử, quân tư trang góp phần tạo nên hình hài cụ thể của một giai đoạn lịch sử. Tuy nhiên, theo một số nhóm sưu tầm, từ những năm 1980-2000, nhiều kỷ vật chiến tranh của Việt Nam được người nước ngoài mua lại, khiến việc tìm kiếm hiện vật gốc không hề dễ dàng. Với mong muốn tái hiện lịch sử, cộng đồng phục dựng quân phục đang dần hình thành, đặt ra vấn đề về sự kết nối với các thiết chế văn hóa chính thống để phát triển bền vững.

Trào lưu độ xe điện, hiểm họa khôn lường

Trào lưu độ xe điện, hiểm họa khôn lường

Xe điện vốn thông dụng và thuận lợi trong tầng lớp học sinh, sinh viên thời gian gần đây trở thành trào lưu chế, độ cho những cuộc tranh hùng từ mạng xã hội ra xa lộ. Những quái xế tuổi teen với các vụ “bão đêm” trở thành “quả bom nổ chậm” hãi hùng ngoài đường phố…

Lập hàng trăm công ty “ma” mua bán trái phép hóa đơn

Lập hàng trăm công ty “ma” mua bán trái phép hóa đơn

Nắm được phí phải trả khá cao khi mua hóa đơn giá trị gia tăng (VAT) để phù phép cho hoạt động kinh doanh vật tư trôi nổi nên Lê Văn Hiền, sinh năm 1984, ngụ phường Tân Sơn Nhì, TP Hồ Chí Minh đã biến mình thành kẻ đi bán hóa đơn để thu lợi. Với mối quan hệ từ nhiều năm lăn lộn ngoài thương trường, Hiền nhanh chóng móc nối với nhiều đối tượng nhờ đứng tên thành lập, thuê và mua nhiều công ty để xuất bán khống hàng trăm ngàn hóa đơn với tổng lượng tiền được ghi lên đến gần 20 ngàn tỷ đồng, thu lợi bất chính số tiền lớn. Mặc dù che đậy rất kỹ, nhưng tất cả hoạt động phạm tội của đối tượng đã bị cơ quan Công an phát hiện và xử lý trước pháp luật.

Bước ngoặt từ những cái lắc đầu

Bước ngoặt từ những cái lắc đầu

Phải đến sát thời điểm trái bóng lăn trong trận mở màn của đội tuyển Việt Nam vào ngày 26/9/2026, câu chuyện bản quyền truyền hình FIFA ASEAN Cup 2026 mới chính thức ngã ngũ sau những cuộc đấu trí nghẹt thở. Mức giá chào bán ban đầu lên tới 3 triệu USD đã vấp phải cái lắc đầu kiên quyết từ các nhà đài trong nước, buộc đối tác phân phối phải nhượng bộ hạ giá. Không còn cảnh mua bằng mọi giá hay nhờ cậy dòng tiền giải cứu, thị trường truyền hình Việt Nam đang xác lập một bước ngoặt tư duy: liên minh chia sẻ chi phí để hướng tới sự bền vững.

Phim ngắn AI bủa vây, cuốn người xem vào vòng xoáy không hồi kết

Phim ngắn AI bủa vây, cuốn người xem vào vòng xoáy không hồi kết

Một tập phim ngắn AI chỉ dài vài phút, nhưng tình tiết liên tục bị bỏ lửng có thể giữ người xem từ tối đến gần sáng. Từ đoạn xem miễn phí trên mạng xã hội, họ được dẫn sang ứng dụng và trả tiền để biết kết cục. Khi phim được sản xuất hàng loạt và xuất hiện dày đặc trên dòng đề xuất, trách nhiệm bảo vệ khán giả phải được đặt ra với cả người làm phim, đơn vị phát hành và nền tảng phân phối.

Bên trong du thuyền 5 sao thành… làng vận động viên

Bên trong du thuyền 5 sao thành… làng vận động viên

Tại cảng Nagoya những ngày trung tuần tháng 9/2026, Asiad 20 phô diễn diện mạo chưa từng có: không xây làng VĐV triệu đô, không để lại những khối bê tông bỏ hoang. Bằng tư duy tối ưu chi phí và tính toán thực dụng điển hình, người Nhật biến siêu du thuyền cùng tổ hợp nhà gỗ lắp ghép ven biển thành nơi lưu trú cho hàng ngàn VĐV châu Á.

Người trẻ muốn đánh thức mùa trăng

Người trẻ muốn đánh thức mùa trăng

Từ những chiếc đèn lồng, con giống ngựa, voi từng hiện diện trong ký ức nhiều thế hệ, những người trẻ hôm nay đang tìm cách phục dựng, làm mới và đưa đồ chơi Trung thu truyền thống trở lại đời sống. Họ không chỉ giữ lại một món đồ chơi, mà đang tìm cách nối lại một mạch văn hóa giữa quá khứ và hiện tại.

Khí đốt đắt đỏ, nhu cầu than toàn cầu có thể lập kỷ lục mới

Khí đốt đắt đỏ, nhu cầu than toàn cầu có thể lập kỷ lục mới

Gián đoạn vận chuyển LNG qua eo biển Hormuz đã đẩy giá khí đốt lên cao, khiến nhiều nền kinh tế chuyển một phần sản lượng điện từ khí sang than. Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) cảnh báo nhu cầu than toàn cầu có thể tiếp tục tăng nếu nguồn cung khí chưa sớm phục hồi.

Từ “Hoàng hậu cuối cùng” đến bài toán quyền tài sản trí tuệ

Từ “Hoàng hậu cuối cùng” đến bài toán quyền tài sản trí tuệ

Tranh cãi quanh những tác phẩm khai thác chất liệu lịch sử đặt ra câu hỏi về chủ thể quyền đối với tài sản trí tuệ. Khi dự thảo Luật Phát triển công nghiệp văn hóa lần đầu gọi tên tài sản trí tuệ gốc, việc xác định rõ các lớp quyền và chủ thể sở hữu càng trở nên cấp thiết.

Văn hóa truyền thống không chỉ là đạo cụ sân khấu

Văn hóa truyền thống không chỉ là đạo cụ sân khấu

Trong những năm qua, xu hướng dùng chất liệu truyền thống trong những sáng tạo đương đại đang trở nên phổ biến. Những vở ballet “Dó”, “Đông Hồ”, xiếc “Làng tôi” hay mới đây là “Những lớp phù sa” đang cho thấy nỗ lực của các nghệ sĩ tìm về những chất liệu văn hóa truyền thống để kể những câu chuyện hôm nay. Nhưng giữa việc “đưa văn hóa lên sân khấu” và sự “sáng tạo từ văn hóa” vẫn là một khoảng cách. Bởi nếu truyền thống chỉ dừng lại ở những chiếc nón, cái nơm, tấm chiếu, câu hát dân gian hay bộ trang phục đẹp mắt, văn hóa rất dễ trở thành một thứ đạo cụ trang trí.

Chuyển hóa địa bàn phức tạp về xuất, nhập cảnh trái phép ở Tây Ninh

Chuyển hóa địa bàn phức tạp về xuất, nhập cảnh trái phép ở Tây Ninh

Với mạng lưới giao thông thuận lợi di chuyển đến các trung tâm kinh tế lớn ở khu vực phía Nam, biên giới tỉnh Tây Ninh luôn là địa bàn mà các loại hình tội phạm thường nhắm đến để hoạt động, trong đó có vấn đề xuất, nhập cảnh trái phép. Nhằm đảm bảo an ninh trật tự trên toàn tuyến, đồng thời phát hiện, ngăn chặn sớm các đối tượng vi phạm, Phòng Quản lý xuất nhập cảnh đã phối hợp với các đơn vị nghiệp vụ, Công an các xã, Bộ đội Biên phòng, triển khai cao điểm phòng, chống tội phạm…

Tái diễn chiêu lừa “buôn thần bán lộc”

Tái diễn chiêu lừa “buôn thần bán lộc”

Các thầy bà tự xưng là “người bề trên”, có khả năng biết trước kết quả xổ số, lô đề, đánh vào niềm tin tâm linh, ham trúng số, muốn làm giàu của nhiều người. Bằng chiêu thức gửi “lộc” chỉ vài chục ngàn đến vài trăm ngàn, khi tâm lý người tham gia không muốn đòi lại hoặc không dám đòi nên các nhóm đối tượng này mặc sức hưởng lợi từ hàng ngàn nạn nhân…

Đoàn Thể thao Việt Nam dồn lực cho Asiad 20: Sẵn sàng xung trận

Đoàn Thể thao Việt Nam dồn lực cho Asiad 20: Sẵn sàng xung trận

Bước vào những ngày đầu tháng 9/2026, chiến dịch chuẩn bị cho Asiad 20 tại Aichi - Nagoya (Nhật Bản) của Đoàn Thể thao Việt Nam (TTVN) đã chính thức bước sang giai đoạn hoàn tất các khâu then chốt cuối cùng. Với quyết định thành lập quy tụ 498 thành viên tranh tài ở 29 môn thi đấu, thể thao nước nhà đang thể hiện quyết tâm cao độ nhằm hiện thực hóa mục tiêu đoạt từ 4 đến 6 HCV. Từ các chuyến tập huấn nước ngoài của những đội tuyển mũi nhọn, các gói thưởng kỷ lục được kích hoạt, cho đến công tác hậu cần và y tế, tất cả đã sẵn sàng trước giờ xuất trận.

Mất tiền oan với ứng dụng “dùng thử miễn phí”

Mất tiền oan với ứng dụng “dùng thử miễn phí”

Giữa hàng loạt ứng dụng mời trải nghiệm miễn phí, người dùng có thể kích hoạt một ứng dụng chỉ sau vài thao tác. Tuy nhiên, khi thời hạn dùng thử kết thúc, hệ thống tự động chuyển sang trả phí, thậm chí thu tiền cả năm nếu khách hàng không kịp hủy.