Cột mốc tâm linh nơi biên viễn

Xuân này, nhân dân các dân tộc tỉnh Cao Bằng lần đầu tiên có thêm một địa chỉ tâm linh để tìm đến, đó là chùa Phật tích Trúc Lâm Bản Giốc, ngôi chùa đầu tiên được xây dựng ở biên cương phía Bắc tại xã Đàm Thủy, huyện Trùng Khánh. Đây không chỉ là công trình có ý nghĩa phục vụ nhu cầu tôn giáo mà còn là nơi tạo dựng niềm tin, góp phần khẳng định chủ quyền dân tộc nơi biên viễn….

1. Từ thành phố Cao Bằng, sau gần hai giờ chạy xe vượt ngót 100km, chúng tôi đến Bản Giốc vào một buổi chiều. Trong cái nắng hanh hao của chiều cuối năm, từ tỉnh lộ 211 nhìn lên, dù cách xa cả cây số vẫn thấy nổi bật giữa màu xanh của núi rừng, ngôi chùa sừng sững, uy nghiêm trên lưng chừng núi Phia Nhằm với mái ngói mới đỏ tươi. Hôm chúng tôi lên đã là những ngày giáp Tết, nhưng những người công nhân xây dựng vẫn đang hối hả hoàn thiện nốt con đường từ chân núi dẫn lên chùa.

Thác Bản Giốc nhìn từ sân chùa.

Thác Bản Giốc nhìn từ sân chùa.

Vừa lên đến sân chùa, anh bạn đồng nghiệp đi cùng tôi đã mê mải với chiếc máy ảnh chụp cảnh thác Bản Giốc đang tuôn chảy dải nước trắng xóa trên dòng sông Quây Sơn ở xa xa phía dưới. Quả thực đứng ở sân chùa mới thấy hết vị trí đắc địa của ngôi chùa đặc biệt này khi có thể chiêm ngưỡng được hết phong cảnh hùng vĩ  của vùng biên viễn.

Đứng bên lầu chuông, đọc bài “Minh chuông Thiên Bảo” của Giáo sư Vũ Khiêu: “Tiếng chuông vang trên đất nước Việt Nam/ Từ ngọn thác dạt dào Bản Giốc/ Tối linh thiêng chuông Thiên Bảo ngàn năm/ Phật phù hộ nhân dân đất nước”, tôi chợt nhớ hôm gặp Thượng tọa Thích Đức Thiện, Tổng thư ký Hội đồng Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam, trụ trì chùa Phật tích Trúc Lâm Bản Giốc, người có công trong việc xây dựng ngôi chùa này, khi nghe tôi hỏi vì sao lại chọn vị trí này để xây chùa, Thượng tọa Thích Đức Thiện cho biết, nói theo ngôn ngữ  nhà Phật thì tất cả đều bắt đầu từ một chữ "duyên".

Chủ tịch nước Trương Tấn Sang trồng cây lưu niệm khi dự lễ khánh thành chùa.

Chủ tịch nước Trương Tấn Sang trồng cây lưu niệm khi dự lễ khánh thành chùa.

Đó là cuối năm 2012, có việc lên Cao Bằng, lần đầu tiên Thượng tọa Thích Đức Thiện đến Bản Giốc và ấn tượng với phong cảnh kỳ vĩ của mảnh đất biên giới này, nơi không chỉ có bề dày truyền thống lịch sử mà còn là vùng đất huyết mạch tụ khí linh thiêng có đầy đủ linh khí, nguyên khí, tú khí và vượng khí. "Ngay khi ấy tôi đã có mong muốn xây dựng một ngôi chùa ở đây để phát triển du lịch tâm linh ở khu vực thác Bản Giốc.

Những bậc đá này được xây từ đá lấy ở Phú Thọ.

Những bậc đá này được xây từ đá lấy ở Phú Thọ.

Thác Bản Giốc là một trong 10 thác trên sông đẹp nhất thế giới. Tôi đã từng đến thác Niagara ở Mỹ, giáp biên giới Canada, mình thấy du lịch ở đó rất phát triển, du khách rất đông; trong khi thác Bản Giốc được xếp hạng đẹp thứ 4 thế giới, tại sao du lịch bên mình vắng vẻ như vậy, trong khi bên kia nhộn nhịp. Sâu xa hơn, trong lịch sử 2.000 năm Phật giáo hiện diện trên đất nước Việt Nam, ở thời đại nào, Phật giáo Việt Nam cũng phát huy truyền thống "Hộ quốc an dân, đồng hành cùng dân tộc", Giáo hội cũng chủ trương xây dựng chùa ở các vùng biên giới, hải đảo như là đặt những cột mốc tâm linh quốc gia tại những vùng biên giới".

Ý tưởng xây dựng một ngôi chùa ở Bản Giốc sau đó được trình bày với các vị chức sắc của Giáo hội và lãnh đạo tỉnh Cao Bằng đã lập tức nhận được ý kiến đồng tình nên mọi việc được triển khai rất nhanh. Lãnh đạo Tỉnh ủy, Ủy ban nhân dân tỉnh Cao Bằng đồng ý dành 3 ha đất ở núi Phia Nhằm để xây dựng chùa đồng thời giao cho một Phó chủ tịch UBND tỉnh cùng lãnh đạo các sở, ngành liên quan phối hợp với Giáo hội Phật giáo Việt Nam làm các thủ tục để công trình được triển khai sớm nhất; toàn bộ kinh phí xây dựng hơn 38 tỉ đồng là do Giáo hội vận động các doanh nghiệp công đức.

Ngôi chùa được thiết kế theo kiến trúc thuần Việt.

Ngôi chùa được thiết kế theo kiến trúc thuần Việt.

Tháng 6/2013, công trình được khởi công và chỉ sau một năm rưỡi thi công, ngôi chùa đã hoàn thành. Ngay việc đặt tên ngôi chùa là Phật tích Trúc Lâm Bản Giốc cũng được lựa chọn rất  kỹ. Phật tích là  tinh hoa của đạo Phật Việt Nam có truyền thống 2000 năm lịch sử, là gốc tích đạo Phật Việt Nam. Trúc Lâm là muốn đem hào khí Đông A mà trong đó Phật giáo đóng góp tinh thần của quân dân nhà Trần để làm nên chiến thắng quân Nguyên Mông. Vì vậy, Phật tích Trúc Lâm Bản Giốc là muốn đem tinh thần Phật giáo nhập thế của Phật giáo nhà Trần vào ngôi chùa nơi biên cương.

Trong câu chuyện với chúng tôi, Thượng tọa Thích Đức Thiện kể rằng trong hơn một năm xây dựng ngôi chùa đặc biệt này có những điều rất ngẫu nhiên. Hôm khởi công giữa tháng 6 nên trời nắng chang chang nhưng khi các sư bắt đầu làm lễ trì chú thì có một làn gió mát thổi qua. Hôm cất nóc xong có mưa một chút rồi lại tạnh ngay, hay hôm đặt pho tượng Quan Âm đúng hôm sương mù, nhưng khi làm lễ thì trời quang…

Chuông Thiên Bảo nặng 1,5 tấn có bài “minh chuông Thiên Bảo” của Giáo sư Vũ Khiêu.

Chuông Thiên Bảo nặng 1,5 tấn có bài “minh chuông Thiên Bảo” của Giáo sư Vũ Khiêu.

Tôi đi một vòng tham quan ngôi chùa và bị ấn tượng bởi trên khu đất 3ha ở lưng chừng núi này là ngôi chùa được thiết kế theo kiến trúc thuần Việt với kết cấu gỗ lim, mái đao truyền thống, đặc biệt nội thất hoành phi, câu đối đều được viết theo lối thư pháp tiếng Việt; công trình gồm các hạng mục: Tòa Tam Bảo, Nhà thờ tổ, đền Mẫu, đền thờ Việt Nam Triệu Tổ Hùng Vương, Anh hùng dân tộc thánh Nùng Chí Cao, Đức Thánh Trần Hưng Đạo Đại vương, Anh linh Chủ tịch Hồ Chí Minh, Đại tướng Võ Nguyên Giáp và các anh hùng liệt sĩ; lầu chuông Đại hồng chung Thiên Bảo nặng 1,5 tấn bằng đồng, lầu trống nhà bia, tam quan; khuôn viên tượng Quan Âm Bồ Tát bằng đá và các công trình cảnh quan phụ trợ.

Ngay cả việc chọn vật liệu để xây dựng ngôi chùa cũng được làm rất công phu khi toàn bộ đá để làm bậc thang được lấy từ Phú Thọ; còn đá xanh lấy từ Thanh Hóa; gạch đặt ở Bắc Ninh để xây những phần tường không trát, ngói Thạch Bàn; toàn bộ gỗ là gỗ lim...

Điều bất ngờ là ngoài thời gian coi sóc công việc nhà chùa, các thầy còn mở một lớp tiếng Anh, một lớp võ dạy miễn phí  cho các cháu ở xã Đàm Thủy. Hôm chúng tôi đến, cả hai lớp  đã mở được hơn tháng, lớp tiếng Anh có hơn 10 cháu theo học; lớp võ thì đông hơn. Chủ trương của chùa cũng như của Giáo hội sẽ triển khai nhiều hoạt động Phật sự thiết thực như: Mở các khóa tu ngắn ngày cho các phật tử, đặc biệt là thanh thiếu niên phật tử ở miền xuôi đến đây tu học tạo sự giao lưu nhằm đưa các kiến thức Phật pháp cơ bản đến gần với các bà con dân tộc.

Quả thực ý tưởng xây dựng ngôi chùa để làm điểm nhấn du lịch, thu hút khách du lịch đến nơi biên viễn này đang trở thành hiện thực, bởi chỉ sau hơn hai tháng khánh thành, vào dịp Tết Nguyên đán này, khu du lịch thác Bản Giốc đã quá tải vì khách đến quá  đông; chỉ riêng ngày mồng 3 tết, đã có khoảng 3.500 lượt khách đến tham quan.

Chùa Phật tích Trúc Lâm Bản Giốc nhìn từ tỉnh lộ 211.
Chùa Phật tích Trúc Lâm Bản Giốc nhìn từ tỉnh lộ 211.

2. Nhưng, nhìn về tương lai, để kinh tế nơi biên viễn này phát triển, vẫn còn nhiều việc phải làm. Theo Chủ tịch UBND tỉnh Cao Bằng Nguyễn Hoàng Anh, tỉnh xác định sẽ phát triển mạnh du lịch huyện Trùng Khánh, từ  năm 2015 sẽ phát triển du lịch trong nước mà kết hợp với nước bạn là tỉnh Quảng Tây.

Theo ông Hoàng Anh, khách du lịch Trung Quốc đến du lịch ở khu vực biên giới phía Trung Quốc mỗi năm là 1 triệu người. Họ mong muốn làm sao khách bên họ vào được chùa ở Việt Nam. Làm như vậy chúng ta thu được khoản tương đối và tạo công ăn việc làm cho bà con…

Rất nhiều kế hoạch đã được đặt ra để thúc đẩy mảnh đất biên cương này phát triển xứng tầm với tiềm năng sẵn có. Chiều muộn, chúng tôi mới rời Bản Giốc trở lại thành phố Cao Bằng đúng lúc chuyến xe bus cuối cùng trong ngày cũng xuất phát đưa những du khách trở lại thành phố. Đã mấy tháng nay, tuyến xe bus với tần suất 30 phút/ chuyến này đã nối gần con đường gần 100km từ thành phố Cao Bằng lên biên giới. Với nhiều du khách, giờ đây trong hành trình khám phá mảnh đất Cao Bằng không chỉ biết đến là nơi có nhiều di tích lịch sử cách mạng mà còn biết nơi biên viễn này, đã hiện hữu một cột mốc tâm linh.

Tân Lương

Các tin khác

Khí đốt đắt đỏ, nhu cầu than toàn cầu có thể lập kỷ lục mới

Khí đốt đắt đỏ, nhu cầu than toàn cầu có thể lập kỷ lục mới

Gián đoạn vận chuyển LNG qua eo biển Hormuz đã đẩy giá khí đốt lên cao, khiến nhiều nền kinh tế chuyển một phần sản lượng điện từ khí sang than. Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) cảnh báo nhu cầu than toàn cầu có thể tiếp tục tăng nếu nguồn cung khí chưa sớm phục hồi.

Từ “Hoàng hậu cuối cùng” đến bài toán quyền tài sản trí tuệ

Từ “Hoàng hậu cuối cùng” đến bài toán quyền tài sản trí tuệ

Tranh cãi quanh những tác phẩm khai thác chất liệu lịch sử đặt ra câu hỏi về chủ thể quyền đối với tài sản trí tuệ. Khi dự thảo Luật Phát triển công nghiệp văn hóa lần đầu gọi tên tài sản trí tuệ gốc, việc xác định rõ các lớp quyền và chủ thể sở hữu càng trở nên cấp thiết.

Văn hóa truyền thống không chỉ là đạo cụ sân khấu

Văn hóa truyền thống không chỉ là đạo cụ sân khấu

Trong những năm qua, xu hướng dùng chất liệu truyền thống trong những sáng tạo đương đại đang trở nên phổ biến. Những vở ballet “Dó”, “Đông Hồ”, xiếc “Làng tôi” hay mới đây là “Những lớp phù sa” đang cho thấy nỗ lực của các nghệ sĩ tìm về những chất liệu văn hóa truyền thống để kể những câu chuyện hôm nay. Nhưng giữa việc “đưa văn hóa lên sân khấu” và sự “sáng tạo từ văn hóa” vẫn là một khoảng cách. Bởi nếu truyền thống chỉ dừng lại ở những chiếc nón, cái nơm, tấm chiếu, câu hát dân gian hay bộ trang phục đẹp mắt, văn hóa rất dễ trở thành một thứ đạo cụ trang trí.

Chuyển hóa địa bàn phức tạp về xuất, nhập cảnh trái phép ở Tây Ninh

Chuyển hóa địa bàn phức tạp về xuất, nhập cảnh trái phép ở Tây Ninh

Với mạng lưới giao thông thuận lợi di chuyển đến các trung tâm kinh tế lớn ở khu vực phía Nam, biên giới tỉnh Tây Ninh luôn là địa bàn mà các loại hình tội phạm thường nhắm đến để hoạt động, trong đó có vấn đề xuất, nhập cảnh trái phép. Nhằm đảm bảo an ninh trật tự trên toàn tuyến, đồng thời phát hiện, ngăn chặn sớm các đối tượng vi phạm, Phòng Quản lý xuất nhập cảnh đã phối hợp với các đơn vị nghiệp vụ, Công an các xã, Bộ đội Biên phòng, triển khai cao điểm phòng, chống tội phạm…

Tái diễn chiêu lừa “buôn thần bán lộc”

Tái diễn chiêu lừa “buôn thần bán lộc”

Các thầy bà tự xưng là “người bề trên”, có khả năng biết trước kết quả xổ số, lô đề, đánh vào niềm tin tâm linh, ham trúng số, muốn làm giàu của nhiều người. Bằng chiêu thức gửi “lộc” chỉ vài chục ngàn đến vài trăm ngàn, khi tâm lý người tham gia không muốn đòi lại hoặc không dám đòi nên các nhóm đối tượng này mặc sức hưởng lợi từ hàng ngàn nạn nhân…

Đoàn Thể thao Việt Nam dồn lực cho Asiad 20: Sẵn sàng xung trận

Đoàn Thể thao Việt Nam dồn lực cho Asiad 20: Sẵn sàng xung trận

Bước vào những ngày đầu tháng 9/2026, chiến dịch chuẩn bị cho Asiad 20 tại Aichi - Nagoya (Nhật Bản) của Đoàn Thể thao Việt Nam (TTVN) đã chính thức bước sang giai đoạn hoàn tất các khâu then chốt cuối cùng. Với quyết định thành lập quy tụ 498 thành viên tranh tài ở 29 môn thi đấu, thể thao nước nhà đang thể hiện quyết tâm cao độ nhằm hiện thực hóa mục tiêu đoạt từ 4 đến 6 HCV. Từ các chuyến tập huấn nước ngoài của những đội tuyển mũi nhọn, các gói thưởng kỷ lục được kích hoạt, cho đến công tác hậu cần và y tế, tất cả đã sẵn sàng trước giờ xuất trận.

Mất tiền oan với ứng dụng “dùng thử miễn phí”

Mất tiền oan với ứng dụng “dùng thử miễn phí”

Giữa hàng loạt ứng dụng mời trải nghiệm miễn phí, người dùng có thể kích hoạt một ứng dụng chỉ sau vài thao tác. Tuy nhiên, khi thời hạn dùng thử kết thúc, hệ thống tự động chuyển sang trả phí, thậm chí thu tiền cả năm nếu khách hàng không kịp hủy.

Khi người trẻ kể chuyện văn hóa, lịch sử trên không gian mạng

Khi người trẻ kể chuyện văn hóa, lịch sử trên không gian mạng

Văn hóa, lịch sử không còn chỉ nằm trong sách giáo khoa, những trang tư liệu hay không gian bảo tàng. Trên TikTok, Facebook, Instagram, YouTube... người trẻ đang kể câu chuyện của cha ông bằng video ngắn, tranh vẽ, thời trang, âm nhạc và công nghệ số. Cách kể mới đang giúp di sản đến gần hơn với công chúng trẻ. Nhưng khi một video có thể lan truyền tới hàng trăm nghìn người chỉ trong thời gian ngắn, câu hỏi đặt ra là: làm thế nào để sáng tạo mà không làm sai lệch những giá trị văn hóa đã được trao truyền qua nhiều thế hệ?

Căng thẳng thuế quan Mỹ - Canada

Căng thẳng thuế quan Mỹ - Canada

Dù ông Trump tuyên bố Mỹ "không cần Canada", thực tế Washington đang mua phần lớn dầu thô, khí đốt, điện cùng nhiều nguyên liệu công nghiệp sống còn từ quốc gia láng giềng.

Giá xăng, dầu đang hình thành một “bình thường mới”

Giá xăng, dầu đang hình thành một “bình thường mới”

Sau 6 tháng xung đột Trung Đông, giá dầu và xăng vẫn neo cao nhưng thị trường đang dần hình thành một "bình thường mới". Dù Mỹ nỗ lực mở rộng nguồn cung qua thỏa thuận với Venezuela, giá nhiên liệu vẫn khó hạ nhiệt trong ngắn hạn.

Golden Oldies - Lễ hội tái hiện ký ức

Golden Oldies - Lễ hội tái hiện ký ức

Ra đời từ năm 1989 từ ý tưởng của cộng đồng địa phương nhằm đưa du khách trở về với bầu không khí "vàng" của các thập niên từ 1950 - 1980, lễ hội Golden Oldies được tổ chức vào ngày cuối tuần cuối cùng của tháng 7 hàng năm tại làng Krofdorf-Gleiberg, thị trấn Wettenberg, tiểu bang Hessen - Đức. Kết hợp giữa âm nhạc, xe cơ giới và thời trang vintage, Golden Oldies đã trở thành một trong những lễ hội văn hóa hoài niệm lớn nhất nước Đức, thu hút mỗi năm khoảng 60.000 - 70.000 lượt du khách.

Asiad 20 và “Chiến dịch săn vàng” của đoàn Việt Nam

Asiad 20 và “Chiến dịch săn vàng” của đoàn Việt Nam

Chỉ còn ít tuần nữa, Đại hội Thể thao châu Á lần thứ 20 (Asiad 20) sẽ chính thức khởi tranh tại Aichi - Nagoya (Nhật Bản). Thời điểm này, không khí tập luyện tại các trung tâm huấn luyện thể thao quốc gia đang bước vào giai đoạn "nước rút" khốc liệt nhất. Với mục tiêu phấn đấu giành từ 4 - 6 HCV, Đoàn Thể thao Việt Nam (TTVN) đang dồn toàn lực, kích hoạt chế độ "cắm trại săn vàng" cho các đội tuyển trọng điểm.

Một thoáng Milan

Một thoáng Milan

Được coi là trung tâm quan trọng của thời trang châu Âu, cái nôi của Opera và đô thị kinh tế của nước Ý, Milan trên thực tế còn là một trong những thành phố đẹp nhất nước Ý. Ẩm thực đa dạng và cuộc sống nhộn nhịp, Milan là sự hòa quyện giữa cuộc sống hiện đại phồn thịnh với vô vàn di tích lịch sử tráng lệ. Sự tiên phong nghệ thuật độc đáo và bảo tồn truyền thống cổ điển đã đem đến cho Milan một vẻ quyến rũ mê hoặc.

Mỹ phát động “chiến tranh kinh tế” chống Iran

Mỹ phát động “chiến tranh kinh tế” chống Iran

Ngày 24/8, chính quyền Mỹ đã công bố chiến dịch “chiến tranh kinh tế” hủy diệt do Tổng thống Donald Trump phát động nhằm đối phó với Iran. Chiến dịch này đang được giới quan sát quốc tế theo dõi xem liệu ông Trump có thật sự thực hiện đúng như những gì tuyên bố hay không, khi những cái giá phải trả về mặt chính trị ngày càng tăng.

Biến bản sắc thành động lực kinh tế

Biến bản sắc thành động lực kinh tế

Trong bối cảnh toàn cầu hóa đòi hỏi Việt Nam vừa bảo tồn bản sắc vừa tạo động lực tăng trưởng mới, dự thảo Luật Phát triển công nghiệp văn hóa đang mở ra hành lang pháp lý đồng bộ nhằm chuyển hóa giá trị văn hóa thành tài sản trí tuệ và nguồn lực kinh tế. Mục tiêu của dự thảo không dừng ở quản lý mà hướng tới kiến tạo hệ sinh thái sáng tạo hoàn chỉnh, nơi truyền thống được phát huy thành giá trị thương mại bền vững.

Để sân khấu thực cảnh đậm chất văn hóa, thu hút khách du lịch

Để sân khấu thực cảnh đậm chất văn hóa, thu hút khách du lịch

Những năm gần đây, sân khấu thực cảnh ở Việt Nam đang nở rộ. Khởi đầu từ “Tinh hoa Bắc Bộ” năm 2017 đến nay, chúng ta có thêm những vở như “Ký ức Hội An”, “Tinh hoa Việt Nam”, “Vũ điệu trên mây”, “Chuyện tình Bản Giốc”, “Dòng sông kể chuyện”, “Huyền tích U Va”… và mới đây là “Đất nước thiên hùng ca” cho thấy một xu hướng: lịch sử, truyền thuyết, cảnh quan và di sản đang được kể lại bằng ngôn ngữ của sân khấu hiện đại.

Số hóa an ninh - vì bình yên Đất Mũi

Số hóa an ninh - vì bình yên Đất Mũi

Trong tiến trình chuyển đổi số quốc gia đang diễn ra mạnh mẽ, tỉnh Cà Mau không chỉ đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin vào cải cách hành chính hay phát triển kinh tế, mà còn chủ động đưa công nghệ vào công tác bảo đảm an ninh trật tự ở cơ sở. Việc thành lập, duy trì các mô hình như “Cổng an ninh trật tự thông minh” tại xã Phong Hiệp; “An ninh trật tự xã hội thông minh” tại xã Tân Hưng hay hệ thống “Camera an ninh trật tự” tại hầu hết các xã, phường trên địa bàn tỉnh đã mang lại bước ngoặt lớn, trở thành “Lá chắn công nghệ” thay đổi căn bản phương thức quản trị địa bàn và huy động sức mạnh lòng dân, giữ gìn sự bình yên cho xóm làng nơi địa đầu cực Nam Tổ quốc.

Vẫn chưa thể vực dậy đồng yen

Vẫn chưa thể vực dậy đồng yen

Hàng trăm tỷ USD được tung ra để hỗ trợ đồng yen, nhưng chênh lệch lãi suất, gánh nợ công và sức hút của tài sản Mỹ tiếp tục bào mòn hiệu quả can thiệp.