Nguyễn Công Phượng mới tháng trước còn là cầu thủ con cưng của hàng triệu người hâm mộ Việt Nam, còn là ngôi sao truyền thông của Việt Nam, thì sang tháng 11, đã bị một vài cơ quan truyền thông “đánh cho tơi tả”. Đánh đến độ ông Đoàn Nguyên Đức khẩn thiết, “Tha cho Công Phượng có được không?”.
1. Năm 2014, Nguyễn Công Phượng cùng với các cầu thủ thuộc Đội tuyển Quốc gia U19 vụt trở thành thần tượng của hàng triệu người hâm mộ Việt Nam. Ngoài ra, Nguyễn Công Phượng còn là vua phá lưới tại vòng loại Giải vô địch bóng đá U-19 châu Á 2014, được trang Goal.com bình chọn là cầu thủ xuất sắc nhất Đông Nam Á theo tuần, cầu thủ xuất sắc nhất Giải Cúp Nhà Vua 2014 Brunei. Thời điểm này, Công Phượng đích xác là ông hoàng của truyền thông trong nước. Tất cả những bài viết, mẩu tin hay hình ảnh về Công Phượng đều có sức hút kỳ lạ đối với người làm nghề lẫn bạn đọc.
Thậm chí, một trang báo mạng lớn còn cho ra đời bài viết hơi quá, kiểu "Cận cảnh bắp chân của tuyển thủ Công Phượng". Khi mọi thứ đang rất tươi sáng với Công Phượng thì bất thần chuyện không may với cầu thủ này lại xảy ra. Thế nhưng, mọi chuyện đã khác.
Độ 2 tuần trước, một tờ báo thể thao tái xuất hiện trên thị trường báo chí. Cũng song song với thời gian ấy, một chuyên mục truyền hình mới toanh của Đài Truyền hình Việt Nam (VTV) vừa lên sóng phục vụ khán giả.
Không hẹn mà gặp, tờ báo ấy cùng chuyên mục truyền hình kia đều lấy cầu thủ thuộc Đội tuyển U-19 quốc gia Việt Nam và của CLB HAGL - Arsenal.JMG Nguyễn Công Phượng làm tâm điểm.
Nghi vấn mà tờ báo và chuyên mục truyền hình đưa ra chính là "Cầu thủ Nguyễn Công Phượng sinh năm 1993 hay 1995?". Phía CLB chủ quản của Công Phượng, mọi giấy tờ đều khẳng định cầu thủ này sinh năm 1995. Thế nhưng, theo điều tra dạng "từ nhà hàng xóm" của tờ báo kia và chuyên mục truyền hình thì "Nguyễn Công Phượng chắc chắn sinh năm 1993". Nghĩa là, Nguyễn Công Phượng khai gian 2 tuổi. Đây là vấn đề hệ trọng, bởi Công Phượng từng là Vua phá lưới ở vòng loại U-19 châu Á (AFF) 2014.
Nếu như, Công Phượng sinh năm 1993, thì cầu thủ này đã 21 tuổi khi tham dự một giải đấu dành cho các cầu thủ từ 19 tuổi trở xuống. Hẳn là, bóng đá Việt Nam sẽ gặp rắc rối to với Liên đoàn Bóng đá châu Á. Đó là chưa kể đến, nếu Nguyễn Công Phượng thật sự 21 tuổi, những danh vị kiểu "U19 Việt Nam", "Lứa cầu thủ thần đồng", "Niềm hy vọng của bóng đá Việt"… sẽ nhanh chóng tan như bọt xà phòng.
2. Một tờ báo mới tái hiện trên thị trường báo chí, một chuyên mục truyền hình vừa hiện hữu trên truyền thông. Theo quán tính của một số người làm truyền thông thiếu thiện tâm của nước ta, họ sẽ chọn một chủ đề gây sốc để tạo được tiếng vang trong dư luận. Thế nên, sẽ rất khốn cùng cho ai nếu không may vô tình rơi vào vị thế "con át chiến lược" của họ. Và Công Phượng, đích xác là một "con át chiến lược" của một số ít người làm truyền thông để bán báo hoặc tăng lượng khán giả xem truyền hình. Hiện tại, không chỉ có báo lá cải, mà có ngay cả kênh truyền hình lá cải.
Xét đặc tính vùng miền, Công Phượng vốn sinh ra ở miền quê nghèo thuộc xã Mỹ Sơn, huyện Đô Lương, tỉnh Nghệ An. Quê của Công Phượng nghèo đến mức, nghiệp bóng đá chính là cơ hội để thay đổi số phận theo chiều hướng tốt đẹp hơn.
Và, khi một cá nhân sinh ra ở làng quê nghèo, gia đình túng bấn phải chạy ăn từng bữa, thì khó có thể hy vọng vào việc những chứng từ về mặt giấy tờ sẽ chính xác tuyệt đối. Bởi đó không phải là việc hệ trọng với các thành viên trong gia đình hay chính bản thân của cá nhân ấy.
Bởi khó có thể yêu cầu các bậc làm cha làm mẹ ở quê nghèo phải chăm chút cho con mình chuyện giấy tờ tháng năm hơn là chuyện làm sao kiếm được đủ gạo cho ngày hôm nay(?).
Cá nhân tôi nghĩ rằng, Nguyễn Công Phượng (và có lẽ cả gia đình của cầu thủ này) hoàn toàn không có động cơ để nâng năm sinh của Nguyễn Công Phượng từ 1993 lên đến 1995. Mà giả dụ Công Phượng sinh năm 1993 thật (chứ không phải 1995 như trên giấy tờ), thì tôi vẫn tin đó là một nhầm lẫn rất tự nhiên do đặc tính làng quê của họ.
Tôi chỉ băn khoăn với câu hỏi: "Liệu có cần nhân danh sự thật để truy bức một cầu thủ như Nguyễn Công Phượng hay không? Có đáng không? Có cần thiết không?". Bởi theo những thông tin mà tôi được biết, những người đang nhân danh sự thật đấy, họ chỉ muốn mượn Công Phượng để tấn công một ông bầu nào đó. Người, mà họ không thích?
Làm báo, việc đầu tiên là phải tôn trọng sự thật. Thế nhưng, có những thứ lại tưởng chừng như sự thật, hay nhân danh sự thật để làm một điều gì đó khác đi, với mục đích khác đi. Lại nữa, khi một vụ việc hay sự thật được truyền thông nêu ra với mục đích ngay ban đầu là thiếu thiện tâm, thì chắc chắn đó là những thứ vô giá trị cho dù nó có là sự thật hay dối trá (?!).