Công nghệ AI tạo “sóng thần” tin giả

Trong năm qua, các hệ thống trí tuệ nhân tạo (AI) đã tiến bộ vượt bậc trong khả năng tạo ra các câu chữ có ý nghĩa thuyết phục, từ sáng tác nhạc cho tới viết truyện ngắn. Các chuyên gia đã cảnh báo rằng những công cụ AI này có thể được sử dụng để phát tán thông tin chính trị sai lệch, nhưng hiện có một mục tiêu khác có tiềm năng béo bở hơn nhiều: Google.

Thay vì được sử dụng để tạo tin giả, AI có thể sản xuất vô số blog, trang web và thư rác tiếp thị. Nội dung sẽ được sản xuất với giá rẻ và có đầy đủ các từ khóa liên quan. Tuy nhiên, như phần lớn văn bản do AI tạo ra, những blog và trang web này chỉ có ý nghĩa bề nổi, không được phản hồi nhiều trong thế giới thực. Đó sẽ là những thông tin không có giá trị nhưng vẫn gây khó khăn đáng kể cho công cụ tìm kiếm trong phân biệt với thông tin thực sự.

Những gì AI viết ra trên quy mô lớn có thể ảnh hưởng mạnh tới kết quả tìm kiếm Google.
Những gì AI viết ra trên quy mô lớn có thể ảnh hưởng mạnh tới kết quả tìm kiếm Google.

Ví dụ với một đoạn đăng trên blog trả lời câu hỏi: "Bộ lọc ảnh nào tốt nhất cho tiếp thị trên Instagram?". Thoạt nhìn, câu trả lời có vẻ hợp lý khi có phần giới thiệu cùng với trích dẫn nhiều loại tiếp thị khác nhau.

Nhưng nếu đọc kỹ hơn, bạn nhận ra rằng câu trả lời đề cập tới những tạp chí, người và bộ lọc Instagram không hề tồn tại: "Bạn có thể nghĩ chổi mumford là bộ lọc tốt cho một câu chuyện trên Instagram. Amy Freeborn, giám đốc truyền thông tại tạp chí National Recording Technician, cho rằng không phải vậy. Lựa chọn của Freeborn gồm Finder (một vạch xanh khiến tài khoản của cô trông như một khối ảnh điểm cũ), Plus và Cartwheel (công cụ mà cô cho rằng sẽ khiến bức ảnh của bạn trông như một bản đồ địa hình thành phố)".

Phần còn lại của blog có rất nhiều bài viết tương tự, liên quan tới các chủ đề như "Cách viết tít hấp dẫn" và "Tại sao chiến lược nội dung lại quan trọng?". Tuy nhiên, các bài viết đều do AI tạo ra, kể cả ảnh đại diện của tác giả. Tất cả đều là sản phẩm của công ty tiếp thị nội dung Fractl. Công ty này cho biết đó là ví dụ về những ảnh hưởng lớn mà hệ thống AI tạo văn bản có thể gây ra với công việc tối ưu hóa công cụ tìm kiếm (SEO).

Đối tác của Fractl, bà Kristin Tynski, nhận định với tờ The Verge: "Vì các hệ thống AI có thể sản xuất nội dung với quy mô gần như là không giới hạn, nên sẽ gây khó khăn cho con người và công cụ tìm kiếm. Chúng tôi cho rằng đây là một chủ đề cực kỳ quan trọng mà hiện nay được bàn luận quá ít".

Để viết các bài đăng trên blog, Factl sử dụng một công cụ nguồn mở tên là Grover do Viện Trí tuệ Nhân tạo Allen thiết kế. Bà Tynski cho biết công ty Factl không dùng AI để viết bài cho khách hàng, nhưng điều đó không có nghĩa là những người khác sẽ không dùng.

Lịch sử ngành làm SEO chắc chắn sẽ chứng minh dự báo này đúng. Những người tham gia vô nguyên tắc sẽ thử mọi phương pháp có thể để thu hút càng nhiều người đọc càng tốt, trong khi những "người gác cổng" như Google phải tự phân biệt nội dung tốt và xấu.

Các đây 10-15 năm, tình trạng trên được thể hiện dưới dạng xu hướng "trộn nội dung". Những người làm nhiệm vụ trộn nội dung thường sử dụng công cụ tự động để viết lại nội dung có sẵn, tìm và thay thế các từ để cho ra bài viết có vẻ như mới từ bài viết cũ. Google và các công cụ tìm kiếm đã đối phó với tình trạng này bằng các bộ lọc và thước đo mới để quét sạch những blog trộn nội dung. Tuy nhiên, công việc này không hề đơn giản.

Với AI, việc trộn nội dung bài viết sẽ như trò trẻ con, gây ra một cơn sóng thần các nội dung do máy tính tạo ra trên quy mô khó tưởng tượng.

Ông Mike Blumenthal, một chuyên gia và cố vấn SEO, cho biết những công cụ này chắc chắn sẽ thu hút những người phát tán thư rác, đặc biệt là khi AI có khả năng tạo văn bản quy mô khổng lồ. Ông nói: "Vấn đề mà nội dung do AI viết đặt ra, ít nhất là với việc tìm kiếm web, là nó có thể làm giảm chi phí sản xuất nội dung".

Nếu mục đích của những người phát tán thư rác chỉ là tạo lưu lượng truy cập thì tin tức giả cũng có thể là công cụ hoàn hảo để thực hiện mục đích này. Mặc dù chúng ta thường lo ngại những kẻ phát tán tin giả có động cơ chính trị, nhưng phần lớn cuộc phỏng vấn với những người sản xuất và chia sẻ tin giả cho thấy họ phát tán tin tức giả vì doanh thu quảng cáo. Dù vậy, điều đó không có nghĩa là tin giả không gây tổn hại về mặt chính trị.

Câu hỏi quan trọng là liệu chúng ta có thể phát hiện văn bản do AI tạo ra hay không. Ông Rowan Zellers thuộc Viện Trí tuệ Nhân tạo Allen cho rằng câu trả lời là có, ít nhất là tại thời điểm này. Zellers và đồng nghiệp chịu trách nhiệm thiết kế Grover, công cụ mà công ty Fractl sử dụng để viết các bài đăng giả trên blog. Họ cũng có thể thiết kế một hệ thống có khả năng phát hiện văn bản do Grover tạo ra với độ chính xác 92%.

Ông Zellers nói: "Vẫn còn khá lâu cho tới khi AI có thể tạo ra các tin tức trọn vẹn mà không thể bị phát hiện. Theo tôi, ngay bây giờ là cơ hội hoàn hảo cho các nhà nghiên cứu nghiên cứu vấn đề này, vì hiện tại, nó chưa hẳn là hoàn toàn nguy hiểm".

Phát hiện văn bản giả do AI tạo ra không quá khó vì có một số dấu hiệu ngữ pháp và ngôn ngữ để nhận biết. AI có xu hướng sử dụng lại một số danh từ và cụm từ nhất định vì như vậy an toàn hơn là sáng tạo ra thực thể mới.

Tuy nhiên, chỉ vì chúng ta có thể phát triển công nghệ phát hiện nội dung giả mạo không có nghĩa là vấn đề đó không nguy hiểm. Tích hợp máy phát hiện vào cơ sở hạ tầng internet là một nhiệm vụ nặng nề. Quy mô của thế giới trực tuyến cho thấy ngay cả máy phát hiện có độ chính xác cao cũng sẽ mắc nhiều lỗi sai.

Google chưa bình luận về việc có đang phát triển hệ thống phát hiện văn bản do AI tạo hay không, mà chỉ cho biết đã chống nạn tin rác nhiều chục năm nay và luôn cập nhật những thủ đoạn phát tán mới nhất. Trong thực tế, Google từ lâu đã có thể phản ứng với môi trường kỹ thuật thay đổi.

Tuy nhiên, chuyên gia về SEO Mike Blumenthal cho rằng vấn đề AI phát tán thông tin giả sẽ không còn quá nghiêm trọng nữa nếu chúng ta thay đổi cách tìm kiếm thông tin trên mạng. Ngày nay, ngày càng nhiều lệnh tìm kiếm trên web được thực hiện qua các trợ lý ảo như Siri và Alexa. Dùng Siri và Alexa có nghĩa là những công cụ tìm kiếm như Google chỉ phải tìm một hoặc vài câu trả lời phù hợp chứ không đưa ra hàng chục đường dẫn liên quan. Điều này giúp giảm tối thiểu rủi ro tiếp cận một lượng lớn thông tin giả.

Trong tương lai không xa, AI sẽ tiến bộ vượt bậc trong tạo ra văn bản có chất lượng, thậm chí có thể đạt đột phá khó tin. Khi đó, nếu chúng ta có thể thiết kế một chương trình đọc và tạo văn bản với độ chính xác như con người thì chương trình đó có thể dựa vào thông tin trên internet và cuối cùng trở thành trợ lý AI.

Nhật Minh

Các tin khác

Koral - Tên lửa đất đối không của Ukraine

Koral - Tên lửa đất đối không của Ukraine

Tên lửa đất đối không Koral (đôi khi cũng được viết là Coral) dường như đã ra mắt công chúng như một phần trong loạt hệ thống vũ khí nội địa mới của Ukraine được giới thiệu gần đây.

Những thử nghiệm độc đáo của NASA trong không gian

Những thử nghiệm độc đáo của NASA trong không gian

Các thí nghiệm trên tàu con thoi vũ trụ đã chỉ ra rằng vi khuẩn Salmonella, một nguồn gây ngộ độc thực phẩm phổ biến và đôi khi gây tử vong, trở nên độc hại hơn trong không gian. Đó là nghiên cứu được thực hiện trên chuyến bay STS-115 của tàu Atlantis năm 2006 và STS-123 của tàu Endeavour hai năm sau đó...

Báo động tình trạng ma túy xâm nhập học đường

Báo động tình trạng ma túy xâm nhập học đường

Những lọ tinh dầu nhỏ gọn, mang vẻ ngoài vô hại như dung dịch thuốc nhỏ mắt hay tinh dầu thuốc lá điện tử đang trở thành lớp vỏ ngụy trang tinh vi cho các chất ma túy thế hệ mới. Không chỉ dừng lại ở việc sử dụng, mà đau lòng hơn, nhiều em học sinh còn mua bán, tàng trữ ngay trong môi trường học đường, gióng lên hồi chuông cảnh báo về tình trạng mua bán ma túy ngày càng trẻ hóa.

Hiệu quả chuyển đổi số trong công tác tuyển sinh đầu cấp

Hiệu quả chuyển đổi số trong công tác tuyển sinh đầu cấp

Những ngày gần đây, các địa phương trên cả nước đang tất bật triển khai công tác tuyển sinh đầu cấp. Với thành phố đông dân, tập trung nhiều trường học như Thủ đô Hà Nội, công tác tuyển sinh càng được chú trọng thay đổi; từ khâu đăng ký dự thi, tra cứu thông tin đến công bố kết quả triển khai đồng bộ các nền tảng trực tuyến, mang lại sự thuận tiện và minh bạch hơn cho phụ huynh, học sinh.

Một quyết định tháo gỡ

Một quyết định tháo gỡ

Chiều 5/12/2025, với 439/443 đại biểu biểu quyết tán thành, Quốc hội đã thông qua thông Luật Giám định tư pháp sửa đổi, sẽ có hiệu lực từ ngày 1/5/2026. Luật này đã khôi phục “quyền” giám định pháp y thương tích trên người sống của các bác sĩ pháp y CAND…

Một vụ mạo danh và sự ra đời của pháp lý về danh tính

Một vụ mạo danh và sự ra đời của pháp lý về danh tính

Giữa thế kỷ XVI, tại một ngôi làng nhỏ miền Nam nước Pháp, một người đàn ông trở về sau nhiều năm mất tích và được cả cộng đồng thừa nhận là Martin Guerre. Ông được vợ chấp nhận, được gia đình đón nhận, thậm chí tham gia các tranh chấp tài sản như một chủ hộ thực sự. Chỉ có một sự thật mà không ai nhận ra trong nhiều năm: ông không phải Martin Guerre. Vụ án sau đó không chỉ là câu chuyện về một kẻ mạo danh, mà còn trở thành một trong những hồ sơ đầu tiên đặt nền móng cho tư duy pháp lý về danh tính con người - một vấn đề mà hơn 4 thế kỷ sau vẫn còn nguyên tính thời sự.

Chúng ta quá dễ bị tổn thương khi dữ liệu trở thành vũ khí

Chúng ta quá dễ bị tổn thương khi dữ liệu trở thành vũ khí

Cuộc tấn công bằng máy bay không người lái của Iran mới đây nhắm vào trung tâm dữ liệu của các hãng công nghệ lớn tại Trung Đông bất ngờ gióng lên hồi chuông cảnh báo đối với thế giới: cơ sở hạ tầng dữ liệu đã chuyển từ tài sản thương mại thành mục tiêu chiến lược.

Cuộc chạy đua tên lửa dẫn đường chính xác

Cuộc chạy đua tên lửa dẫn đường chính xác

Các cường quốc hàng đầu hiện đang bắt đầu hiểu được những thay đổi mang tính cách mạng do tiềm năng sử dụng rộng rãi các loại vũ khí chính xác tầm xa mang lại. Ở quy mô mà tên lửa chiến thuật có thể được sản xuất và triển khai hàng nghìn chiếc, tên lửa hành trình hàng chục nghìn chiếc và máy bay không người lái cảm tử tầm xa hàng triệu chiếc mỗi năm, tác động của chúng sẽ tương đương với vũ khí hạt nhân, ít nhất là ở cấp độ chiến thuật. Tất nhiên, giải pháp tối ưu sẽ luôn là sự kết hợp của cả hai, nhưng hoàn toàn có thể trong vòng 5 đến 10 năm tới, chính các loại vũ khí tầm xa, độ chính xác cao sẽ có khả năng giải quyết nhiệm vụ chính là đánh bại kẻ thù từ xa mà không cần sử dụng máy bay có người lái.

Những vũ khí mới Mỹ tấn công Iran được nâng cấp từ chính vũ khí nổi tiếng của Tehran

Những vũ khí mới Mỹ tấn công Iran được nâng cấp từ chính vũ khí nổi tiếng của Tehran

Cuộc chiến với Iran đang trở thành nơi thử nghiệm cho các loại vũ khí mới nhất của Mỹ. Quân đội Hoa Kỳ đã sử dụng một số loại vũ khí mới để thực hiện các cuộc tấn công chống lại Tehran. Chúng bao gồm tên lửa đạn đạo tầm ngắn và máy bay không người lái (UAV) tấn công giá rẻ. Loại này được Mỹ cải biên từ công nghệ UAV của Iran. Các nhà quan sát cũng phát hiện ra một biến thể mới của tên lửa hành trình phóng từ tàu chiến.

Data “nóng” lên sàn “chợ đen”

Data “nóng” lên sàn “chợ đen”

Bỗng một ngày nào đó, người ta bàng hoàng khi phát hiện hình ảnh của mình bị rao bán trên mạng với cảnh nhạy cảm, bị cắt ghép, chắp vá thành những món hàng “nóng” và bị trao đổi, mua bán như mớ rau, cân cá trên “chợ đen”. Đây là thực trạng đáng báo động, ảnh hưởng nghiêm trọng đến danh dự và nhân phẩm con người, gây ra nhiều hệ lụy xấu cho cộng đồng và xã hội...

DNA và vụ án “giết người chưa từng gặp”

DNA và vụ án “giết người chưa từng gặp”

DNA của một người vô gia cư Mỹ được tìm thấy dưới móng tay một nạn nhân bị giết, nhưng anh chưa từng gặp người đó trong đời, và từ nghịch lý này, một sự thật lộ ra: thứ được coi là bằng chứng chắc chắn nhất lại có thể đẩy một người vô tội đến sát bờ vực bị kết án.

Công nghệ kỹ thuật số tham chiến tại Trung Đông

Công nghệ kỹ thuật số tham chiến tại Trung Đông

Khi công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) và các công cụ kỹ thuật số ngày càng được sử dụng nhiều trong hoạt động quân sự, chiến sự giữa Mỹ, Israel và Iran cho thấy cách thức tiến hành chiến tranh đang thay đổi nhanh chóng. Khi dữ liệu trở thành mục tiêu và AI trở thành công cụ ra quyết định, ranh giới giữa chiến tranh truyền thống và chiến tranh công nghệ cao gần như bị xóa nhòa.

AI tái định nghĩa ưu thế quân sự?

AI tái định nghĩa ưu thế quân sự?

Mới đây, một công ty công nghệ quốc phòng Trung Quốc tuyên bố hệ thống AI của họ đã phát hiện tín hiệu từ máy bay ném bom tàng hình B-2 của Mỹ và dấu hiệu huy động quân sự nhiều tuần trước khi cuộc xung đột với Iran leo thang.

Tên lửa bí ẩn từ vũ trụ của Israel

Tên lửa bí ẩn từ vũ trụ của Israel

Việc Israel sử dụng tên lửa Blue Sparrow đã thu hút sự chú ý toàn cầu vì quỹ đạo bay bất thường, tốc độ cao và khả năng tấn công các vị trí được phòng thủ kiên cố mà không cần nhiều cảnh báo.

Vụ rò rỉ hơn 16 tỷ mật khẩu lớn nhất lịch sử

Vụ rò rỉ hơn 16 tỷ mật khẩu lớn nhất lịch sử

Hơn 16 tỷ mật khẩu và thông tin đăng nhập bị phơi bày trên không gian mạng đã tạo ra cú sốc lớn đối với giới an ninh toàn cầu. Vượt ra ngoài con số kỷ lục, vụ rò rỉ đã phơi lộ một thực tế đáng lo ngại: các lỗ hổng an ninh đang âm thầm kết nối, và chuyển hóa thành mối đe dọa có tính hệ thống.

Cuộc chiến quyền lực kỹ thuật số

Cuộc chiến quyền lực kỹ thuật số

Việc kiểm soát các tuyến cáp quang ngầm dưới biển, huyết mạch của mạng Internet toàn cầu, đã trở thành chiến tuyến mới trong cuộc chiến giành quyền lực kỹ thuật số. Trong các vùng biển tranh chấp, sức mạnh thường được coi là một màn trình diễn.

ChatGPT - vũ khí của nữ sát thủ

ChatGPT - vũ khí của nữ sát thủ

Một phụ nữ 21 tuổi ở Hàn Quốc vừa bị cáo buộc đã sử dụng phần mềm ChatGPT để giúp trả lời các câu hỏi khi cô ta lên kế hoạch cho một loạt vụ giết người khiến hai người đàn ông thiệt mạng và một người khác bất tỉnh trong giây lát.