“Chữa lành” bằng… ảo giác?

Những chuyến “Good trip” hãi hùng

L.H.Q. (25 tuổi, ngụ phường Dĩ An, TP Hồ Chí Minh) vừa trải qua đợt điều trị thần kinh tại bệnh viện trở về nhà. Dù thể chất và tinh thần vẫn chưa hồi phục nhưng Q. vẫn nhớ rõ trạng thái kinh hoàng mà bản thân đã trải qua sau khóa đi “chữa lành” hãi hùng. Q. là nhân viên môi giới bất động sản, công việc thường xuyên đi lại, giao tiếp với các thành phần đối tác nên Q. có nhiều mối quan hệ xã hội.

Vào đầu tháng 5/2025, Q. được một bạn trong nhóm giới thiệu tham gia khóa dã ngoại chữa lành một tuần ở cao nguyên Di Linh (Lâm Đồng). Đang rảnh rỗi lại buồn chán việc làm ăn bết bát, Q. đồng ý tham gia. Nhóm gồm hơn 10 thành viên, là những người trẻ đang thất nghiệp, gặp bế tắc trong cuộc sống đã thuê một homestay trên đỉnh đồi khuất xa phố thị để “khâu vá lại tâm hồn” đã rách nát sau những va đập cuộc đời. “Những ngày chữa lành ở đây, em được sử dụng một loại tinh dầu có tên là CBD (viết tắt của Cannabidiol, là một sản phẩm được chiết xuất từ cây cần sa) mùi việt quất rất thơm và cuốn hút. Chỉ tầm ba giây sau khi hút hai hơi CBD là bắt đầu có cảm giác lâng lâng, đầu óc quay cuồng, nhìn trời mây như một bức tranh đa màu sắc, ảo ảnh lập lòe trước mặt”, Q. chia sẻ lần đầu trải nghiệm cảm giác ảo ảnh của chất kích thích.

Theo tiết lộ của Q., một số bạn trong nhóm đã dùng quen “hàng” nên sử dụng loại tinh dầu đô mạnh hơn tên là Pod Chill (tinh dầu thuốc lá điện tử). Khi hít loại này vào sẽ kéo tâm hồn con người lên mây xanh, như rơi vào trạng thái bất tỉnh khoảng 20 phút.

“Pod Chill là loại bơm sẵn tinh dầu vào cây Pod, mỗi cây Pod Chill hút được hơn 1.000 hơi. Loại nặng nhất là X3, hút khoảng ba hơi là phê liền, cảm giác con người mình bị chậm lại, mọi thứ giác quan không còn thực nữa”, Q. chia sẻ tác dụng ảo diệu của tinh dầu Pod Chill mang lại cho người dùng.

Sau một tuần đi “chữa lành” bằng những cơn phê pha triền miên, Q. trở về nhà trong trạng thái nửa say nửa tỉnh, thân xác dật dờ, liêu xiêu như một con nghiện. Những ngày sau đó, Q. không thể đi gặp gỡ khách hàng hay tập trung vào công việc bởi đầu óc nhức điên đảo, quay như chong chóng. Q. đã mua thuốc giảm đau và thuốc rối loạn tiền đình để uống nhưng vẫn không cải thiện được triệu chứng hoa mắt, chóng mặt và hồi hộp. Q. phải đến bệnh viện thăm khám và được bác sĩ chẩn đoán suy nhược thần kinh, tổn thương não.

Trong nhóm đi “chữa lành” cùng Q. còn có N.H.L (22 tuổi, ngụ phường Bình Thạnh, TP Hồ Chí Minh). L. là sinh viên mới tốt nghiệp, chưa tìm được việc làm ổn định và đang chênh chao trong cuộc sống. L. tích cực tham gia nhóm chữa lành để có thể hiểu bản thân hơn, sống những tháng ngày ý nghĩa cũng như tìm thấy điểm tựa cho riêng mình. “Em vốn rất thích trải nghiệm, khi nhóm đề xuất cùng nhau dùng tinh dầu thần kỳ để được khám phá bản thân em đã rất hào hứng. Trong suốt khóa chữa lành, ngày nào em cũng dùng vài lần, mỗi lần 30 phút ảo ảnh. Trong khoảng thời gian bồng bênh phiêu lãng, em không còn là chính mình nữa mà như một vị thần có khả năng bay trên vũ trụ, giữa những luồng ánh sáng vi diệu. Sau mỗi lần như thế, cơ thể rệu rã mệt mỏi, nhưng cảm giác phiêu du còn mãi”, L. kể về quá trình bước vào ảo ảnh để “chữa lành”.

Do sử dụng liều mạnh và tần suất cao các chất kích thích nên tâm trí của L. không ổn định. Xong khóa học “chữa lành”, L. như một cái xác không hồn, mất ngủ triền miên, người mệt mỏi và hay hoảng loạn khi đêm về. L. đã phải tìm đến bác sĩ để triều trị triệu chứng rối loạn thần kinh. 

Hiện nay, một bộ phận giới trẻ tìm đến thú vui lệch lạc là sử dụng chất gây nghiện để giải trí và để chữa lành không còn xa lạ nữa. Thậm chí, nhiều thanh thiếu niên cũng đang lún sâu vào trò chơi này dẫn đến hậu quả khôn lường.

Đáng báo động, những loại chất kích thích này lại đang được quảng cáo, mua bán tràn lan trên mạng xã hội. Chỉ cần gõ cụm từ “cần mua tinh dầu CBD”, công cụ tìm kiếm cho ra hàng chục kết quả để lựa chọn. Tài khoản Facebook có tên “Nasaga tinh dầu CBD” có hơn 6.000 thành viên theo dõi, giới thiệu mình là đại lý chuyên cung cấp các loại tinh dầu, từ CBD, Pod Chill cho đến bóng cười, loại nào shop cũng có hàng.

Đây là tài khoản công khai nhưng thành viên lại để dạng ẩn danh, dùng nhiều nick name khác nhau để quảng cáo sản phẩm. Giá cả cũng được công khai cho tín đồ tiện tham khảo. Với tinh dầu CBD chai 6ml có giá 150.000 đồng; chai 12ml giá 300.000 đồng; chai 220ml giá 600.000 đồng…Việc mua bán và thanh toán cũng rất thuận lợi, khi chốt đơn thì phải chuyển khoản tiền trước, khoảng 1 - 2 ngày sau hàng sẽ được giao tận nơi.

Để lách luật vi phạm buôn bán chất cấm, nhóm bán hàng sẽ giới thiệu là tinh dầu chiết xuất từ thiên nhiên, giúp tăng cường sức khỏe, ngủ ngon và thư giãn. Tuy nhiên, tín đồ nào cũng hiểu, trong thành phần của tinh dầu CBD đã được sang chiết, pha trộn chất cần sa, khi dùng sẽ gây tác dụng kích thích hệ thần kinh trung ương. Chất này tạo cảm giác sảng khoái, hưng phấn nhưng nhẹ hơn so với thuốc lắc và ma túy đá. Nếu sử dụng lâu dài sẽ gây tổn hại trên hệ thần kinh trung ương, gây kém tập trung, suy giảm nhận thức, loạn thần, ảo giác hoang tưởng, gây tổn thương não...

Ngoài bán các loại tinh dầu “chữa lành”, các hội nhóm này còn kinh doanh đa dạng mặt hàng phục vụ cho những chuyến “Good trip” của bạn trẻ. Trong đó, bóng cười và nấm thần là các mặt hàng được ưa chuộng vì tính năng gây loạn thần cùng ảo giác mạnh. Vào vuối tháng 5 vừa qua, tại một căn phòng của nhà nghỉ ở phường Pleiku (Gia Lai), một nhóm thanh niên gồm 2 nam và 3 nữ tụ tập sử dụng bóng cười. Sau khi sử dụng, một người trong nhóm là T.T.L. (18 tuổi) có biểu hiện nôn ói, lả người, tiểu tiện không tự chủ nghi do bị sốc. L. được bạn bè đưa đến cấp cứu tại Trung tâm Y tế phường Pleiku. Sau đó, L. tiếp tục được chuyển đến Bệnh viện Đại học Y dược-Hoàng Anh Gia Lai. Tuy nhiên, khi đến đây, bác sĩ xác định nạn nhân đã tử vong. Nhận được thông tin, Công an tỉnh Gia Lai tiến hành xác minh làm rõ. Bước đầu, Công an đã thu tại căn phòng một số quả bóng nghi là bóng cười. Qua khám nghiệm cho thấy, nạn nhân bị tổn thương nhiều bộ phận trong cơ thể.

Mới đây nhất vào ngày 4/7, Bệnh viện Nhân dân 115 (TP Hồ Chí Minh) cấp cứu một bệnh nhân với triệu chứng rối loạn tri giác nghiêm trọng. Người này mất định hướng không gian và thời gian, la hét kích động, có những vận động vô thức gây nguy hiểm cho bản thân cũng như người xung quanh.

Các xét nghiệm ban đầu cho thấy dấu hiệu tổn thương thận cấp tính. Dựa trên dữ liệu thu thập được, bác sĩ xác định bệnh nhân bị ngộ độc khí bóng cười. Theo bác sĩ Từ Đức Minh, Khoa Y học cổ truyền - Vật lý trị liệu - Phục hồi chức năng (Bệnh viện Đa khoa Yersin Nha Trang, Khánh Hòa) trong bóng cười có khí N2O nên hít bóng cười nhiều, khí N2O sẽ tan vào trong máu gây tác động đến hệ thần kinh khiến người hít đi loạng choạng, run rẩy. Khí N2O trong bóng cười có tác động gây mê và có thể ảnh hưởng đến quá trình điều chỉnh giấc ngủ của cơ thể. Từ đó dẫn đến gián đoạn giấc ngủ và làm giảm chất lượng giấc ngủ, ngủ không sâu và thức giấc giữa đêm. Điều này không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe, chất lượng cuộc sống mà ảnh hưởng đến công việc của người sử dụng bóng cười.

Khi “lợn lành thành lợn què”

Những lời mời gọi, những dòng quảng cáo ma mị về phương pháp “chữa lành” bằng chất kích thích đã và đang thu hút giới trẻ tò mò muốn khám phá và trải nghiệm. Trong nhóm “chuyến trải nghiệm tuyệt vời”, quy tụ hàng ngàn thành viên tham gia, thường có những chia sẻ về tác dụng kỳ ảo của nấm thần đối với việc “chữa lành” tổn thương của một tâm hồn. Tại đây, chủ xưởng không quên chú thích rằng, đây là loại nấm tự nhiên vốn dùng chữa đau đầu, suy nhược thần kinh, giải tỏa stress, trầm cảm...

“Bạn suy nghĩ về tương lai, quá khứ, hiện tại, chiêm nghiệm về cuộc đời. Bạn có chuyến đi lên thiên đàng, về miền đất hứa hay thám hiểm chốn tâm linh...”. Chủ trang đưa ra những gợi mở rất kích thích và đưa nhiều người trẻ đến với dòng trào lưu phiêu du mà đơn giản chỉ như tìm một sự giải trí mới đầy thú vị.

Từng tham gia chuyến “Good trip”, V.M.H (23 tuổi, ngụ phường Tân Hưng, TP Hồ Chí Minh) kể, nhóm của cô chọn cắm trại trong một khu du lịch sinh thái, bên cạnh dòng suối trong mát và có đồi thông vi vu gió thoảng. Không gian thơ mộng ấy khiến cho các thành viên đi “chữa lành” rất hưng phấn. Họ dùng nấm thần để… lên thiên đàng. “Đó là cảm giác tâm trí bay bổng, mọi vật xung quanh tan chảy hoặc biến đổi kỳ ảo, tạo ra thế giới mới đầy màu sắc và phi logic. Dòng chảy trong đầu hiện lên hàng tỷ gương mặt giống nhau, em như ngưng thở, cổ họng bị nén chặt không thể kêu cứu. Ngay lúc ấy, em nghĩ mình sẽ chết, thật sự sợ hãi”, V.M.H. kể lại cảm giác với nấm thần.

Một chuyến đi “chữa lành” không thể kinh hoàng hơn của cô gái 23 tuổi. Sau một thời gian dài, tâm trí của H. vẫn chưa ổn định trở lại, vẫn luôn bị ám ảnh bởi cảm giác “đi lên thiên đàng”. Lương y Đinh Công Bảy, Tổng thư ký Hội Dược liệu TP Hồ Chí Minh cho rằng, mấy cây nấm thần ấy không thể mở mang đầu óc con người được. Nó là ma dược. Chủng nấm này bao gồm khoảng 100 loài nấm có chứa các chất thức thần gây ra ảo giác và độc tính cao. Nó đã được biết đến từ rất xa xưa ở vùng Bắc Mỹ khi các thầy phù thủy sử dụng vào mục đích riêng. Còn bây giờ nấm này trong danh mục hàng cấm trên hầu hết các quốc gia. Một khi đã dùng nó, sau một tuần, vài tuần, vài tháng, thậm chí sau vài năm không dùng lại, người ta vẫn có thể rơi vào tình trạng hoảng loạn, ảo giác. Nếu dùng lâu, nhiều lần sẽ dẫn đến hiện tượng tâm thần hoang tưởng, dần dần trở nên điên dại, đồng thời sức khỏe giảm sút.

Theo bác sĩ Đường Khắc Tám, Bệnh viện Tâm thần Trung ương 2 (Đồng Nai), nấm thần tên quốc tế là Psilocybe cubenis. Trong nấm chứa psilocybine và psilocine, hai chất này là tác nhân chính gây ra cảm giác bực bội, lo âu, sợ hãi, hoang tưởng hay cuồng loạn. Chính vì thế người sử dụng dễ rơi vào trạng thái rối loạn nhận thức, rối loạn hoang tưởng, khi kéo dài sẽ có cảm giác bất lực và sợ hãi.

Để làm lành tâm hồn đang tổn thương, liều thuốc tốt nhất là làm bạn với chính mình, bởi ngay cả bản thân cũng không biết tự chăm sóc thì không ai có thể giúp được. Nếu cố gắng mà vẫn không thể vượt qua, người trẻ nên gặp chuyên gia trị liệu tâm lý đáng tin cậy để được tư vấn, hỗ trợ, tránh “tiền mất, tật mang”.