Cảnh báo thủ đoạn tội phạm mới: Bẫy “mua hàng trả góp”

Sa bẫy “đứng tên hộ”

Mới đây, Công an phường Cửa Nam, TP Hà Nội đã phát hiện, làm rõ nhóm đối tượng thực hiện hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản bằng thủ đoạn lừa đứng tên mua hàng trả góp để chiếm đoạt nhiều xe máy và hàng hóa có giá trị lớn. Theo tài liệu điều tra, ngày 8/10/2025, anh T. (sinh năm 1981, trú tại xã Tam Hưng, Hà Nội) khi sử dụng ứng dụng TikTok thấy tài khoản “Trang vaytragop” đăng bài quảng cáo “hỗ trợ cho vay tiền thông qua hình thức mua đồ trả góp”.

Tin tưởng, anh T. liên hệ và được hướng dẫn trao đổi với tài khoản “Phạm Văn Long” do Nguyễn Trung Hiếu (sinh năm 1996, trú tại phường Võ Cường, Bắc Ninh) sử dụng. Theo hướng dẫn, anh T. phải đứng tên làm hợp đồng mua xe máy trả góp, sẽ có người thanh toán phần tiền trả trước, sau khi nhận được xe, anh chỉ cần bàn giao lại cho Hiếu và sẽ được trả “hoa hồng” 2 triệu đồng.

Ngày 10/10/2025, anh T. đến cửa hàng Honda ở phố Trần Khánh Dư, phường Cửa Nam, Hà Nội làm thủ tục mua xe trả góp. Theo hướng dẫn của Hiếu, anh T. kê khai gian dối thông tin thu nhập và tình trạng vay nợ để hồ sơ được duyệt. Khi khoản tiền trả trước 19,2 triệu đồng được thanh toán, Nguyễn Trung Hiếu liên hệ với các đối tượng gồm Nguyễn Văn Hiếu, ở phường Kinh Bắc, tỉnh Bắc Ninh; Cao Văn Hiếu (sinh năm 1993, trú tại xã Trung Chính, tỉnh Bắc Ninh) và Bùi Văn Phong (sinh năm 2005, trú tại xã Trung Chính, tỉnh Bắc Ninh) để lấy xe. Tuy nhiên, sau khi được bàn giao xe, anh T. đã điều khiển xe bỏ đi, không giao lại cho nhóm đối tượng như thỏa thuận.

Sau đó, Bùi Văn Phong đến Cơ quan Công an trình báo, khai rằng bị anh T. lừa chiếm đoạt chiếc xe. Tuy nhiên, qua điều tra, Cơ quan Công an xác định việc trình báo trên nhằm che giấu hành vi cho vay “trá hình” của nhóm đối tượng thông qua hình thức mua hàng trả góp, thực chất là chiếm đoạt tài sản.

Công an phường Cửa Nam đã phối hợp với VKSND Khu vực I và các phòng nghiệp vụ tiến hành xác minh, làm rõ. Kết quả điều tra cho thấy, khoảng giữa năm 2024, Nguyễn Văn Hiếu, chủ cửa hàng điện máy Nhật Linh, địa chỉ ở phố Lý Quốc Sư, phường Võ Cường, tỉnh Bắc Ninh, nảy sinh ý định cho vay tiền bằng hình thức “mua hàng trả góp”. Nguyễn Văn Hiếu tổ chức đăng bài quảng cáo trên mạng xã hội, dụ người dân có nhu cầu vay tiền đứng tên ký hợp đồng mua trả góp tại các cửa hàng xe máy, điện máy. Sau khi khách hàng ký hợp đồng, nhóm này thu hồi tài sản mang về cửa hàng để tiêu thụ, bán kiếm lời. Để thực hiện, Nguyễn Văn Hiếu phân công Nguyễn Trung Hiếu sử dụng các tài khoản mạng xã hội để đăng bài tìm khách, Cao Văn Hiếu phụ trách chuyển tiền cho khách và thanh toán cho cửa hàng, Bùi Văn Phong trực tiếp đến nhận hàng từ người đứng tên vay ở khu vực Hà Nội và Bắc Ninh.

Với thủ đoạn này, các đối tượng khống chế giá trị “vay” chỉ khoảng 50% giá trị sản phẩm, trong đó bao gồm tiền trả trước cho cửa hàng, phần còn lại được đưa cho người vay. Sau khi nhận hàng, người vay buộc phải ký giấy bán và giao lại tài sản cho nhóm của Hiếu. Từ tháng 5 đến tháng 10/2025, nhóm đối tượng đã thực hiện nhiều vụ lừa đảo với cùng phương thức, chiếm đoạt nhiều xe máy và thiết bị điện máy có giá trị hàng chục triệu đồng. Tang vật thu giữ tại cửa hàng của Nguyễn Văn Hiếu gồm 2 điều hòa Panasonic và nhiều giấy tờ liên quan đến hoạt động vay - mua trả góp...

Trước đó, Công an tỉnh Lào Cai cũng đã triệt phá một đường dây lừa đảo chiếm đoạt tài sản tinh vi, gây thiệt hại nghiêm trọng cho Công ty tài chính TNHH MTV Mirae Asset (Việt Nam) và Ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Vượng (VPBank).

Qua công tác trinh sát trên địa bàn, Phòng Cảnh sát hình sự Công an tỉnh Lào Cai đã phát hiện một nhóm đối tượng có biểu hiện bất minh. Chúng thường xuyên đến các xã vùng sâu, vùng xa, lợi dụng sự thiếu hiểu biết và nhẹ dạ, cả tin của người dân để thu thập thông tin cá nhân và giấy tờ tùy thân. Với lời hứa hẹn “làm thủ tục cho vay mua hàng trả góp, vay tín dụng mà không phải trả bất kỳ khoản tiền nào”, thậm chí còn “được nhận tiền công từ vài triệu đến hàng chục triệu đồng”, chúng đã lôi kéo được nhiều nạn nhân.

Cụ thể, sau khi thu thập được thông tin cá nhân của người dân, các đối tượng này trực tiếp đưa các “khách hàng ma” đến các địa điểm liên kết kinh doanh với Công ty tài chính TNHH MTV Mirae Asset (Việt Nam). Tại đây, chúng thực hiện việc làm khống, hợp thức hóa hồ sơ mua hàng trả góp, chủ yếu là các mặt hàng như điện thoại di động, máy tính xách tay.

Từ khoảng tháng 6/2023, đối tượng cầm đầu Tạ Văn Đông (sinh năm 1995) đã móc nối với Chu Thanh Tùng (sinh năm 1997), một nhân viên sale của Mirae Asset Việt Nam, để cùng thực hiện hành vi này. Đông đã giao nhiệm vụ cho Đỗ Văn Tấn (sinh năm 1990) tìm kiếm các nạn nhân tại vùng sâu, vùng xa để lấy thông tin cá nhân, sau đó cung cấp cho Đông và Tùng.

Các khoản vay được Mirae Asset giải ngân trực tiếp vào tài khoản của các chủ cửa hàng điện thoại. Sau khi cắt hoa hồng từ 200.000 đồng đến 1.000.000 đồng cho mỗi hồ sơ, các chủ cửa hàng sẽ chuyển số tiền còn lại cho Chu Thanh Tùng. Tùng, Đông và Tấn sau đó chia chác số tiền chiếm đoạt được, để lại hậu quả là khoản vay kèm lãi suất khổng lồ cho chính những người dân “khách hàng giả” kia. Bằng phương thức này, từ đầu năm 2024 đến khi bị bắt, nhóm đối tượng đã hợp thức hóa trót lọt hàng chục bộ hồ sơ, chiếm đoạt của Mirae Asset Việt Nam khoảng 1 tỷ đồng.

Nhận hoa hồng ít, gánh nợ nhiều

Có thể thấy, cùng với sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ số và các nền tảng mạng xã hội như TikTok, Facebook..., các đối tượng phạm tội đã triệt để lợi dụng không gian mạng để thực hiện hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài bằng thủ đoạn lừa người dân đứng tên vay - mua hàng trả góp, sau đó chiếm đoạt toàn bộ tài sản.

Các đối tượng xấu là tiếp cận người tiêu dùng thông qua mạng xã hội Facebook, Zalo hoặc qua giới thiệu từ những người quen để tư vấn cách thức làm hồ sơ mua hàng trả góp với lời mời gọi hấp dẫn, như “có chương trình hỗ trợ làm hồ sơ mua sản phẩm mà không cần trả lại tiền gốc, tiền lãi”; “làm hồ sơ mua hàng không lấy sản phẩm, chỉ lấy tiền không cần trả lại hay có nguồn vốn nước ngoài hỗ trợ hỗ trợ người nghèo...” hoặc “trả phí thù lao làm hồ sơ trả góp với lời hứa hẹn sẽ hủy hợp đồng sau khi có được doanh số bán hàng”...

Bước tiếp theo, những đối tượng này hướng dẫn người tiêu dùng đến các cửa hàng điện máy, điện tử để làm hồ sơ mua trả góp như tivi, điện thoại di động, tủ lạnh... giá cao, đồng thời hỗ trợ một khoản tiền trả trước. Sau khi hợp đồng trả góp thành công, các đối tượng đưa cho người tiêu dùng một khoản phí nhỏ để thu mua sản phẩm điện máy, điện tử rồi bán lại nhằm chiếm đoạt số tiền chênh lệch (tùy theo giá trị sản phẩm).

Quả thật, trên mạng xã hội, các hội nhóm tìm người mua hàng trả góp hoạt động rất sôi nổi. Các đối tượng tìm người đứng tên mua hàng trả góp với những lời quảng cáo có cánh, nhắm vào những người cần tiền hoặc là học sinh, sinh viên

“Mua đồ trả góp lấy tiền mặt, đủ 18 tuổi là làm được, bao ra tiền, bao thẩm định” hoặc “Hỗ trợ góp xe điện thoại lấy tiền mặt từ 18 tuổi vào việc miễn chưa xấu chưa chậm nợ toàn quốc hỗ trợ làm online hồ sơ hỗ trợ thu trực tiếp. Tuyển cộng tác viên hoa hồng cao”, các tài khoản Facebook quảng cáo rầm rộ trên một hội nhóm. Tuy nhiên, khách hàng muốn tìm hiểu thông tin thì các đối tượng yêu cầu inbox qua số điện thoại, Zalo.

Thủ đoạn “đứng tên mua hàng trả góp” để chiếm đoạt tài sản đang diễn biến ngày càng tinh vi và phức tạp. Việc đứng tên trong hợp đồng trả góp tưởng chừng đơn giản nhưng có thể biến bạn thành con nợ bất đắc dĩ. Thực tế, khi khách hàng nhận đứng tên trên hợp đồng là phải chịu trách nhiệm thanh toán toàn bộ số tiền trả góp cho công ty tài chính tiêu dùng. Người tiêu dùng sẽ đối diện rủi ro khi không thể thanh toán như mắc nợ, bị ghi nhận lịch sử tín dụng xấu, từ đó khó khăn trong việc vay vốn phục vụ nhu cầu cá nhân trong tương lai. Nhưng vì ham hoa hồng, hoặc cần tiền vay, nên nhiều người vẫn “nhắm mắt” tiếp tay cho những kẻ lừa đảo.

Trước đó Công an TP Đà Nẵng cũng đã bắt giữ Nguyễn Hoàng Khang (ngụ Cần Thơ) và Phan Anh Duy (22 tuổi, ngụ tại Vĩnh Long) về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” với thủ đoạn lừa người đứng tên mua hàng trả góp. Các đối tượng đã biến khách hàng thành con nợ bất đắc dĩ.

Theo tài liệu điều tra, nhóm Khang đã giả nhân viên hỗ trợ tài chính và mời nạn nhân hợp tác mua đơn hàng iPhone trả góp online để nhận hoa hồng. Khang và đồng phạm hứa hẹn sau khi hoàn tất thủ tục mở ví trả sau, mở thẻ ngân hàng và mua hàng trả góp online, sẽ hủy các đơn hàng, tất toán các khoản vay và hoàn tiền lại cho nạn nhân. Để tạo lòng tin, các đối tượng khẳng định, khách hàng không phải chịu bất kỳ chi phí nào, thậm chí còn được hưởng phần trăm hoa hồng từ mỗi giao dịch thành công.

Theo hướng dẫn của nhóm Khang, khách hàng đã mở ví trả sau trên ứng dụng MoMo với hạn mức 8 triệu đồng, rút tiền về và chuyển khoản qua mã QR Khang cung cấp, tài khoản nhận tiền mang tên “Quan Chay Phương Mai”. Đến thời điểm tất toán khoản vay đầu tiên, Khang chủ động chuyển trả khách hàng 8 triệu đồng khiến nạn nhân tin tưởng tuyệt đối.

Tuy nhiên, sau đó nạn nhân bị nhóm Khang tiếp tục dẫn dụ thực hiện thêm nhiều giao dịch khác. Ban đầu, nạn nhân nhận được tiền hoa hồng như cam kết, nhưng về sau nhóm Khang không chuyển tiền. Khi đến hạn phải trả các khoản vay, khách hàng nhắn tin thì bị nhóm Khang trì hoãn rồi bị cắt liên lạc hoàn toàn. Lúc này, nạn nhân mới biết bị lừa và trình báo công an.

Cơ quan công an cũng cảnh báo người dân cảnh giác, không tin tưởng các hình thức “vay nhanh”, “vay qua mua trả góp” được quảng cáo trên mạng xã hội; tuyệt đối không đứng tên vay hoặc mua hàng trả góp hộ cho người khác để tránh bị lợi dụng, trở thành nạn nhân hoặc đồng phạm trong các vụ lừa đảo chiếm đoạt tài sản.