Đã khá lâu rồi tôi mới trở lại Huổi Luông, bản người Mông xa nhất, cao nhất của xã Mường Lèo, huyện Sốp Cộp (Sơn La), những cảm xúc ngày đầu vẫn đọng lại trong tâm trí, bao trùm là sự bình yên xen trong cái lạnh theo gió ùa về len qua lớp áo dày. Người Mông trên khắp bản làng đang tất bật đón Tết, những đứa trẻ dưới rặng me già nô đùa, trai gái dập dìu chơi chợ ngày xuân, thấp thoáng đâu đó tiếng máy may tanh tách lẫn trong những âm thanh của núi rừng khua đều từ xa vọng về.
Từng khoảnh khắc ấy như càng làm cho cuộc sống ở đây thêm bình yên. Tuy nhiên, để có được một cuộc sống như ngày hôm nay, bản Huổi Luông đã từng phải trải qua một thời gian dài trong “cơn bão” tràn về mang tên “Bà Cô Dợ”, có những người tin một cách mù quáng, và cũng đã có những người tìm về “ánh sáng” của thực tại bằng cách rũ bỏ tà đạo “Bà Cô Dợ”.
Tà đạo gieo rắc trên bản Mông
Hơn 150 km từ thành phố tới Sốp Cộp, rồi theo chân cán bộ Công an xã và Công an huyện, tôi ngược thêm 80km đường đèo dốc miền biên ải, cuối cùng cũng tới Huổi Luông. Hiện hữu trước mắt tôi là một bản làng bình yên, điện lưới quốc gia cũng được kéo tới mỗi mái nhà đồng bào Mông, tuy nhiên con đường tới đây vẫn là một bài toán đánh vật cùng sức người, và độ khéo léo của cánh tài xế.
Bình yên bản làng vùng cao. Ảnh: Đỗ Thành Trung
Đến nhà anh G.A.S khi chiều đã đổ dáng, căn nhà anh S cheo leo bên vách núi, nhưng xung quanh chẳng có thứ gì đáng giá ngoài vài cái thùng nhựa và quả bí lăn lóc nơi góc bếp. Ở cái tuổi 35, nhưng khuôn mặt trông già hơn số tuổi. Là người đã từng có “thâm niên” tham gia tổ chức “Bà Cô Dợ”, bồi hồi kể lại quá khứ chìm trong u tối bởi những luận điệu mà Vừ Thị Dợ gieo rắc, anh còn nhớ vào năm 2019, gia đình anh có 9 người, gồm mẹ già, 2 vợ chồng và 6 con nhỏ, được một đối tượng trong bản lôi kéo, tham gia đạo “Bà Cô Dợ”. Tổ chức “Bà Cô Dợ” đã cho anh và gia đình 1.200 USD, số tiền mà anh S hay bất cứ người dân nào trong bản cũng chẳng thể nào kiếm được trong một thời gian ngắn, anh đã dùng số tiền để cưới vợ cho con trai. Các đối tượng xấu bảo anh nếu đi theo đạo “Bà Cô Dợ” thì sau này sẽ có một “Vương quốc Mông” tự trị. Và cũng bảo không được đi tiêm vắcxin COVID-19 vì sẽ làm giảm trí nhớ, gây hại cho sức khỏe con người…(!)
Không chỉ có vậy, anh G.A.S còn được đối tượng đó tuyên truyền rằng, dịch bệnh đang tràn lan, ngày tận thế đang đến gần, sẽ có chiến tranh xảy ra, lúc đó nước sẽ biến thành máu. Do đó, trong nhà có bao nhiêu gạo thì phải nấu thành cơm, rồi phơi khô và đóng bao. Còn nước uống thì đun sôi rồi cho vào can, thùng nhựa để tích trữ; khi có chiến tranh xảy ra thì chỉ cần mang gạo ra ngâm nước để ăn, không phải nấu nữa.
“Tin lời kẻ xấu, tôi đã mua 10 thùng nhựa 20 lít để đựng nước và nấu 3 bao gạo thành cơm rồi phơi khô. Nhưng chỉ sau vài ngày, cơm bắt đầu mốc, xuất hiện cả giòi, còn nước thì bị thiu và mọc rêu xanh, không còn dùng được nữa. Đi theo đạo này, vào những ngày cầu nguyện (thường là chủ nhật hằng tuần) thì không được cho người lạ vào nhà, mình cũng không được ra khỏi nhà, thậm chí, con trâu cũng không cho lên núi ăn cỏ” - Anh G.A.S nói. Hôm nay anh S đã từ bỏ được tà đạo, nhưng tiếc là vợ anh thì vẫn mê muội tin theo. Chị bỏ chồng, kéo theo 6 người con rời bỏ nhà cửa, dựng lều ở riêng tận góc bản và tiếp tục tin và nghe theo tà đạo “Bà Cô Dợ”…
Ngược đường về xã Chiềng Sung, huyện Mai Sơn hơn 250km, chúng tôi tìm đến nhà chị Mùa Thị S ở bản Phát Nam người đã từng tin và nghe theo cái được gọi là đạo “Bà Cô Dợ”. Anh Giàng A Dơ, chú của chị Mùa Thị S kể lại: “Gia đình có bữa cơm hoặc công việc cháu cứ trốn tránh, lánh đi, không tham gia với gia đình nữa, rất khác thường. Trong giờ học đạo là đóng cửa, anh em trong nhà gọi không thưa. Gia đình rất là bức xúc, nhiều lần động viên nhưng cháu không hiểu...”.
Khi tin và nghe theo đạo “Bà Cô Dợ”, chị S đã có những thay đổi trong suy nghĩ và hành động, điều này ít nhiều đã khiến cuộc sống gia đình chị bị xáo trộn. Giàng A Dếnh, con trai của chị S chia sẻ: Khi mẹ tham gia và tin theo tà đạo “Bà Cô Dợ” cuộc sống gia đình và công việc đã có nhiều thay đổi, bố mẹ không còn quan tâm và yêu thương nhau như trước nữa.
Là cán bộ người Mông, Trung úy Sồng A Vừ cán bộ Công an xã cho biết qua nhiều lần nắm bắt tâm tư, được biết rằng, chị S nghe theo lời dụ dỗ rằng nếu theo “Bà Cô Dợ” sẽ được “lên thiên đàng”, hoặc có khó khăn gì thì bà sẽ giúp đỡ; mà gia đình chị S lại đang khó khăn, nên chị đã tin vào những lời lừa phỉnh đó...
Ông Tòng Văn Sơn, Phó bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã Chiềng Sung, huyện Mai Sơn cho biết, điều khó khăn nhất và quan trọng nhất là tuyên truyền để người dân hiểu được, vì nhận thức của bà con về tà đạo “Bà Cô Dợ” chưa đúng nên mới tham gia và chìm sâu: “Phải nói là sự vào cuộc của các ban, ngành, đặc biệt là công an các cấp rất quyết liệt. Riêng xã đã giao cho một đồng chí công an chính quy của xã cùng với các lực lượng thường xuyên thăm hỏi, động viên, để vận động từ bỏ”. Tết năm nay trong ngôi nhà nhỏ của gia đình chị Mùa Thị S đã dần ấm áp trở lại, với những bữa cơm quây quần, tiếng nói cười rộn rã, và những niềm vui giản dị...
Huổi Luông khi mùa xuân về.
Điểm tựa của lòng dân…
Sơn La từng là một trong những địa bàn phức tạp về hoạt động của tổ chức “Bà Cô Dợ”... Qua vận động, tuyên truyền, đến nay trên địa bàn toàn tỉnh đã có 5 hộ 40 khẩu đã từ bỏ tà đạo “Bà Cô Dợ”. Một trong những bí quyết thành công của CBCS Công an tỉnh Sơn La là việc vận dụng linh hoạt các biện pháp công tác; việc vận động, tuyên truyền để người dân hiểu được âm mưu, phương thức hoạt động của các đối tượng. Từ đó, nhiều người đã chủ động từ bỏ, không tin, không nghe và không tham gia…
Những chia sẻ của những người trong cuộc, phần nào đã cho thấy một cách làm đúng hướng, giúp người dân đã và đang lạc lối đi theo luận điệu tuyên truyền của các đối tượng cầm đầu tổ chức thực sự tỉnh táo, nhận diện đúng bản chất của tà đạo “Bà Cô Dợ”. Lực lượng Công an từ cơ sở, đến cấp tỉnh đều tích cực học tập, bám bản, bám dân. Sau đó, bằng những hiểu biết, kinh nghiệm học hỏi của mình để hướng dẫn bà con thực hiện việc phát triển kinh tế. “Lời nói đi đôi với hành động”, bằng những việc làm tuy nhỏ nhưng đầy thiết thực như vậy, CBCS Công an Sơn La đã xây dựng hình ảnh đẹp, ấn tượng sâu sắc trong lòng dân trên địa bàn.
Ông Tòng Văn Hương, Phó chủ tịch UBND xã Mường Lèo, huyện Sốp Cộp, tỉnh Sơn La chia sẻ: Đón tết năm nay, đời sống của người dân ở Mường Lèo đã khấm khá hơn trước rất nhiều. Với sự quan tâm đầu tư của huyện, đường lên các bản và các tuyến đường nội bản đã được bê tông hóa, việc giao thương, buôn bán nông sản đã trở nên thuận tiện hơn. Người dân chăm chỉ lao động, sản xuất đã nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho gia đình, xây dựng bản làng ngày càng phát triển và no ấm.
Đất không phụ công người, giữa lưng trời đá núi, đồng bào dân tộc Mông đã ngoan cường, vươn lên, rũ bỏ ám ảnh của tà đạo, tạo nên một cộng đồng gắn kết với bản sắc văn hóa độc đáo và riêng biệt. Để rồi hôm nay, khi mùa xuân mới về, những tiếng khèn, tiếng pí lại ngân vang giữa đại ngàn gió núi. Những tiếng khèn réo rắt tươi vui, gieo hy vọng về cuộc sống ấm no bền vững, cho muôn đời con cháu mai sau.
Lực lượng Công an và chính quyền địa phương thăm hỏi gia đình chị Mùa Thị S sau khi từ bỏ tà đạo “Bà Cô Dợ”.
Đại tá Vì Quyền Chứ, Phó giám đốc Công an tỉnh Sơn La đánh giá cao những kết quả của lực lượng Công an trong tuyên truyền, vận động người dân không tin, nghe theo tà đạo “Bà Cô Dợ”. Đồng thời yêu cầu trong thời gian tới tiếp tục đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động trong nhân dân; chú trọng công tác đấu tranh, ngăn chặn hoạt động mê tín dị đoan gây phức tạp đến an ninh trật tự ở cơ sở; không để người dân tái ảnh hưởng và tin theo các loại tà đạo xuất hiện tại địa bàn; quyết tâm, quyết liệt trong việc vận động nhân dân bài trừ các hủ tục lạc hậu, các hoạt động đi ngược với thuần phong mỹ tục, truyền thống tốt đẹp của dân tộc.
Thời gian qua, lực lượng chức năng ghi nhận tình trạng độ chế xe đạp điện có xu hướng gia tăng, nhất là trong giới trẻ. Nhiều phương tiện bị thay đổi kết cấu ban đầu, tăng tốc độ, loại bỏ các yếu tố an toàn. Điều đáng nói, không ít doanh nghiệp trở thành lò độ chế tiếp tay cho tình trạng này, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông.
Bằng ngôn từ quảng cáo mỹ miều cùng dàn người mẫu AI, các loại kem trộn đến từ Châu âu, Mỹ, Nhật Bản, Hàn Quốc… với công dụng “trắng cấp tốc, siêu trắng”. Sự thật sau loại “tiên dược” làm đẹp ấy, là một mớ “tả pí lù” không nguồn gốc xuất xứ, giả nhãn mác và các thương hiệu nổi tiếng.
Thời gian gần đây, trên các nền tảng mạng xã hội như Facebook, Telegram, Zalo… xuất hiện dày đặc những hội nhóm tự xưng là “chuyên gia đầu tư”, “room VIP”, “tín hiệu nội bộ” với lời mời gọi hấp dẫn: lợi nhuận 10-30% mỗi tháng, “đánh đâu thắng đó”, có “đội lái” hỗ trợ kéo giá cổ phiếu. Tuy nhiên, đằng sau lớp vỏ hào nhoáng ấy là một kịch bản quen thuộc: lôi kéo nhà đầu tư nhỏ lẻ tham gia để rồi trở thành nạn nhân của chiêu trò “lùa gà” của các “chuyên gia tự phong”.
Từ sự vào cuộc quyết liệt của chính quyền cơ sở đến ý thức tự giác ngày càng nâng cao của người dân, “lá chắn” phòng, chống ma túy ở Kim Đồng (Cao Bằng) đang được gia cố vững chắc từng ngày. Không chỉ đẩy lùi hiểm họa tệ nạn, địa phương còn từng bước xây dựng môi trường sống an toàn, lành mạnh, hướng tới sự bình yên bền vững, minh chứng rõ nét khi Kim Đồng trở thành một trong 14 xã không ma túy của Cao Bằng năm 2025.
Sau hơn một năm tiếp nhận và vận hành, Cơ sở cai nghiện ma túy tỉnh Cao Bằng không chỉ là nơi điều trị mà đang trở thành nơi khơi dậy ý chí, thay đổi nhận thức và mở ra cơ hội làm lại cuộc đời cho hàng trăm học viên. Trong kỷ luật và tình người, những phận đời từng lầm lỡ đang từng ngày bước ra khỏi bóng tối.
Khát vọng cho vùng biên có những ngôi trường liên cấp, cho giáo dục vùng cao tiến kịp với đồng bằng, cho những học trò đồng bào tiếp cận với tri thức. Những điều đó khiến màu áo xanh bạc thêm trong nắng gió biên thùy.
Cuộc sống hàng ngày có hàng trăm lý do để người ta rủ nhau đi uống rượu, bia.... Tuy nhiên, trên thực tế có nhiều người thường xuyên sử dụng quá mức, người nghiện thì sử dụng thay nước dẫn đến tình trạng tổn thương thần kinh, không kiểm soát được bản thân nên thường chấp những chuyện nhỏ nhặt rồi gây gổ, đánh nhau, thậm chí có những trường hợp còn tấn công, gây án mạng thương tâm cho bạn nhậu.
Dù lực lượng chức năng đã xử lý quyết liệt và sau một thời gian tạm lắng thì gần đây, tại một số tỉnh, thành ở khu vực miền Trung - Tây Nguyên, khi màn đêm buông xuống, một số nhóm thanh thiếu niên (trong đó có nhiều đối tượng dưới 16 tuổi) tụ tập rồi chạy xe tốc độ cao, lạng lách, đánh võng, đua xe trái phép...
Chọi bò hay “Bò chận” là lễ hội văn hóa của người Mông đã có từ rất lâu. Người Mông thường tổ chức lễ hội được xem là biểu trưng sức mạnh của dân tộc vào dịp tết đến xuân về, cũng có thể là các dịp lễ lớn trong năm như ngày quốc khánh 2/9 hay dịp giải phóng đất nước 30/4…
34 người lính trong Đoàn C282Q là những thanh niên ưu tú, được tuyển chọn từ nhiều vùng quê, được huấn luyện bài bản, nghiêm ngặt để thực hiện một nhiệm vụ đặc biệt không ai biết trước. Ngày Giải phóng, nhiệm vụ bí mật chính là tiếp quản hầm vàng, kho tiền, cảng hàng hóa. Công việc không có bom rơi, đạn nổ nhưng không kém phần cam go, khốc liệt. Đó là cuộc chiến đấu vượt lên chính mình, chiến thắng sự cám dỗ vật chất, giữ vững phẩm giá của người lính Cụ Hồ.
51 năm trôi qua, thế hệ những người tù Côn Đảo ngày ấy không còn nhiều nữa. Nhưng, năm nào cũng vậy, những người còn sống gặp nhau, kể lại góc khuất rất con người về tình bạn trong tù, vết sẹo còn chưa lành, bao lần tuyệt thực đến kiệt quệ. Điều đặc biệt, giữa bóng tối tù đày, trong xiềng xích, đói khát và khổ đau, người tù vẫn viết báo, nghe radio, truyền tin...
Trào lưu “đi để trải nghiệm” nở rộ, kéo theo nhiều tour trekking (đi bộ dã ngoại, leo núi dài ngày) tự phát trên mạng xã hội. Nhưng phía sau những chuyến đi được quảng cáo hấp dẫn ấy là không ít rủi ro, tai nạn và những bất cập trong cách tổ chức, quản lý.
Khi Taliban trở lại nắm quyền tại Kabul tháng 8/2021, ít ai hình dung rằng chính quyền từng bị phương Tây coi là “nhà nước ma túy” lại khởi đầu một trong những cuộc triệt phá cây thuốc phiện lớn nhất trong lịch sử. Nhưng đằng sau cuộc cách mạng đó là một cuộc khủng hoảng nhân đạo kèm theo những câu hỏi chưa có lời đáp về tính bền vững của công cuộc này.
Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao Công an TP Huế vừa ra quyết định khởi tố vụ án cho vay lãi nặng trên không gian mạng đối với Nguyễn Ngọc Tuấn (sinh năm 1991, trú tỉnh Ninh Bình) và vợ là Huỳnh Thị Thanh Trúc (sinh năm 2002, trú tại tỉnh Kiên Giang). Sau khi kết hôn, cặp vợ chồng này đến Huế lập nghiệp.
Dưới lớp vỏ bọc là những doanh nghiệp môi trường có đầy đủ giấy phép, “nữ quái” Lê Thị Thùy Trang đã thiết lập một mạng lưới khép kín để thu gom hàng chục nghìn tấn chất thải công nghiệp rồi âm thầm đổ thẳng ra môi trường. Những đồng tiền vàng chói lọi thu về từ việc “bán đứng” môi trường sống đã bị lực lượng Cảnh sát Môi trường và Cảnh sát Kinh tế phanh phui trong một chuyên án nghẹt thở.
Chảy ngược về phía tây và có những đoạn trở thành biên giới tự nhiên giữa hai quốc gia, con sông huyền thoại ở bắc Tây Nguyên vẫn lững lờ trôi mang phù sa tưới tắm đôi bờ, nảy nở sinh sôi những mạch ngầm hy vọng cho tương lai.
Sổ đỏ, chứng thư pháp lý quan trọng bậc nhất, đang bị làm giả và rao bán tràn lan trên mạng xã hội, biến thành công cụ cho các đường dây lừa đảo tinh vi, đe dọa trực tiếp đến tài sản và gây nên sự hoang mang cho người dân.
Không chỉ hoàn thành tốt công việc chuyên môn, trung úy Phạm Minh Hiếu còn say mê nghiên cứu khoa học và lan tỏa sống xanh bằng phương pháp ủ rác hữu cơ Bokashi.
Khi những trò lừa truyền thống hết tác dụng, hiện nay lực lượng “cò mồi” nhà ở xã hội lại tung ra hàng loạt chiêu bài mới như, “chủ đầu tư”, “người bên trong” hay “suất đặc biệt” để lôi kéo, dẫn dắt nộp hồ sơ, nhận cọc, chuyển tiền giữ chỗ…
Từ chuyên án lớn thu giữ gần chục bánh heroin đến những vụ việc nhỏ lẻ được phát hiện kịp thời, lực lượng Công an và Biên phòng đang siết chặt từng “mắt xích”, quyết chặn đứng ma túy từ cửa ngõ, giữ bình yên cho nội địa.
Nhận diện về tà đạo Giê Sùa, Bà Cô Dợ trong dân tộc Mông 
Làm rõ bộ mặt thật của tà đạo “Giê Sùa” và “Bà Cô Dợ” 
