Thực trạng cán bộ, công chức, viên chức nghỉ việc:
Làm sao để giữ chân và đảm bảo nguồn nhân lực?
Chỉ trong 2 năm đã có gần 40.000 cán bộ, công chức, viên chức thôi việc, nghỉ việc, chuyển sang khu vực tư. Nhiều chuyên gia cho rằng, đây là tín hiệu tốt bởi người lao động đang có sự thay đổi về tư duy trong nền kinh tế thị trường. Thế nhưng cùng đó lại đặt ra vấn đề cần nhanh chóng có chính sách thu hút, giữ chân và phát triển nguồn nhân lực trong khu vực công, bảo đảm tính cạnh tranh với khu vực tư.
Một nguồn tin từ Bộ Lao động, Thương binh & Xã hội cho biết, từ đầu năm 2020 tới hết tháng 6/2022, có 131 cán bộ, công chức, viên chức thuộc các Bộ nghỉ việc theo nguyện vọng; trong đó có 17 công chức, 114 viên chức. Báo cáo của Bộ Y tế gửi tới Tổng liên đoàn Lao động Việt Nam, trong vòng 1 năm rưỡi, từ năm 2021 đến 6 tháng đầu năm 2022, hơn 9.300 nhân viên y tế bỏ việc hoặc chuyển từ khu vực công sang tư.
Nên coi đây là tín hiệu đáng mừng vì tư duy của người lao động đã thay đổi
Theo Thứ trưởng Bộ Nội vụ Nguyễn Duy Thăng thì trước vấn đề cán bộ, công chức, viên chức nghỉ việc, Bộ đã báo cáo Thủ tướng, có văn bản gửi các Bộ, Ngành địa phương, đề nghị báo cáo lại trong giai đoạn COVID-19 vừa qua. Đến nay Bộ đã nhận được báo cáo của 28 cơ quan Trung ương và 63 tỉnh, thành. Qua đó xác định trong vòng 2 năm rưỡi (từ 2020 đến giữa năm 2022) có 39.552 cán bộ, công chức, viên chức thôi việc, nghỉ việc, chuyển sang khu vực tư. Con số này chiếm gần 2% so với tổng số biên chế được giao. Bình quân một năm có 15.800 người nghỉ việc, chiếm 0,8% tổng số biên chế được giao. Trong đó địa phương chiếm tỉ lệ 82%, còn lại 18% thuộc khu vực Trung ương. Khối công chức hơn 4.000 người, khối viên chức hơn 35.000 người nghỉ việc. Trong đó khối giáo dục hơn 16.000, y tế 12.000 người nghỉ việc. Như vậy, khối đơn vị y tế và giáo dục thuộc các bộ có số lượng công chức, viên chức nghỉ nhiều nhất.
Được biết, nguyên nhân dẫn đến tình trạng này chủ yếu do: Chế độ tiền lương và chính sách đãi ngộ; cơ hội thăng tiến; áp lực công việc.
Theo tìm hiểu của phóng viên, lương tối thiểu vùng áp dụng với khu vực doanh nghiệp từ 3,35 - 4,68 triệu đồng/tháng. Trong khi vào khu vực công, với người có bằng đại học với lương tập sự khởi điểm chỉ hơn 2,96 triệu đồng/tháng, mức này thấp hơn cả lương tối thiểu vùng 4 của người lao động đang làm việc ở khu vực tư.
Chị Trần Thị H, giáo viên tiếng Anh của một trường tiểu học trên địa bàn quận Hà Đông mới đây cũng đã từ bỏ ngôi trường gắn bó với mình gần 20 năm để ra làm ngoài
Mới đây, trong văn bản gửi Bộ Nội vụ, UBND TP Hồ Chí Minh thống kê từ đầu năm 2020 tới hết tháng 6 vừa qua, Thành phố có 6.177 cán bộ, công chức, viên chức nghỉ việc theo nguyện vọng (bình quân mỗi tháng khoảng 200 người nghỉ). Lãnh đạo thành phố cho rằng, hiện khu vực công gặp thách thức rất lớn trong thu hút, giữ chân nhân lực trình độ cao, người có năng lực, kinh nghiệm, khi không cạnh tranh được với khu vực tư về thu nhập, đãi ngộ. Trong khi đó, người làm trong khu vực công phải tuân thủ nhiều quy định, quy chế, chưa kể những vụ việc sai phạm bị xử lý gần đây cũng ảnh hưởng tới tâm lý nhiều người.
Anh Nguyễn Văn T. (trước đó từng công tác tại Bệnh viện huyện Thanh Oai, Hà Nội) một thời gian dài, tuy nhiên, dù công việc rất vất vả và áp lực nhưng thu nhập không đủ để anh T. nuôi sống gia đình nên anh đã làm đơn xin nghỉ việc. Sau đó anh T. xin vào làm tại một phòng khám tư nhân ở quận Thanh Xuân. Anh T. chia sẻ: “Làm nghề y thì ở đâu cũng vất vả, áp lực thôi nhưng ra ngoài tôi được trả lương cao gấp 3 lần so với mức lương trước đó. Nói thật lòng là khi thu nhập ổn định mình mới tập trung vào chuyên môn và nâng cao tay nghề được”.
Hay như trường hợp của chị Trần Thị H., sinh năm 1981 (giáo viên tiếng Anh của một trường tiểu học trên địa bàn quận Hà Đông) mới đây cũng đã từ bỏ ngôi trường gắn bó với mình gần 20 năm để ra làm ngoài. Được biết, dù công tác gần 20 năm trong ngành giáo dục nhưng lương của chị H. cũng chỉ khoảng hơn 7 triệu đồng. Chị H. cho biết: “Chồng tôi bị mất trong một vụ tai nạn cách đây 5 năm nên một mình tôi phải nuôi 2 đứa con ăn học. Với mức thu nhập đó ở ngoài thành phố thì không thể nào đủ để trang trải cuộc sống của 3 mẹ con. Chính vì thế dù rất đau lòng nhưng tôi buộc phải bỏ công việc ổn định để xin vào dạy học tại một trung tâm tiếng Anh. Tôi “cày cuốc” kịch liệt mỗi tháng cũng kiếm được khoảng 20 triệu đồng, nghĩa là gần gấp 3 số tiền lương Nhà nước. Thôi thì trong lúc khó khăn đành phải chọn giải pháp tạm thời vậy”.
Đi tìm lời giải từ cuộc sống
Có thể thấy tình trạng “người nhà nước” xin thôi việc đang tăng từng ngày và rất đáng báo động. Lý do mà người viết đơn xin nghỉ việc thì có rất nhiều, như “theo nguyện vọng cá nhân, “do tiền lương thấp”. “do sức khỏe”, “do điều kiện gia đình”, “do môi trường làm việc không phù hợp”… Nếu xét ở một góc độ nào đó, trong một thị trường lao động rất mở như hiện nay, công chức, viên chức hoàn toàn được quyền chọn nơi làm việc, được trả công xứng đáng so với sức lao động mà mình bỏ ra.
Y tế là ngành mà rất nhiều cán bộ xin nghỉ việc trong thời gian qua
Một câu hỏi mà rất nhiều người lo ngại rằng, liệu đây có phải là “làn sóng mới” nghỉ việc nhà nước hay không? Về vấn đề này, rất nhiều chuyên gia cho rằng, đây là chuyện hết sức bình thường trong nền kinh tế thị trường. Người sử dụng lao động có quyền lựa chọn lao động có tay nghề cao, có năng lực và trách nhiệm, giỏi chuyên môn. Và, người lao động cũng có quyền lựa chọn, tìm kiếm việc làm có lương cao, môi trường và điều kiện làm việc tốt, phù hợp với nghề nghiệp, năng lực, sở trường của mình. Không làm ở khu vực công thì làm ở khu vực tư, tất cả đều vì sự phát triển của đất nước…
Vấn đề mà nhiều chuyên gia lo ngại, nếu cứ với đà này, các cơ quan nhà nước, bệnh viện công lập, trường công sẽ không có người giỏi làm việc? Nguyên Thứ trưởng Bộ Nội vụ, Chủ tịch Hiệp hội khoa học hành chính Việt Nam Trần Anh Tuấn cho rằng, nhìn dưới góc độ phạm vi các cơ quan, tổ chức nhà nước, tình trạng công chức, viên chức xin thôi việc, xin nghỉ việc tăng nhanh trong thời gian gần đây là vấn đề rất cần phải quan tâm. Vì người xin thôi việc, xin nghỉ việc thường lại là những người làm việc tốt, có năng lực chuyên môn cao. Họ xin nghỉ việc để chuyển sang làm việc ở khu vực tư hoặc doanh nghiệp với mức lương cao hơn, đãi ngộ phù hợp hơn.
Có thể thấy nguyên nhân khiến cán bộ, công chức, viên chức nghỉ việc, thôi việc chính là do chế độ tiền lương và chính sách đãi ngộ thấp; cơ hội thăng tiến không nhiều trong khi áp lực công việc ngày một lớn.
Nói về nguyên nhân dẫn đến tình trạng này, chuyên gia đầu ngành trong lĩnh vực hành chính công, ông Nguyễn Quang Đồng - Viện trưởng Viện Nghiên cứu chính sách và phát triển truyền thông (IPS) phân tích: “Hai động lực lớn nhất để công chức gắn bó trong lĩnh vực công là “được cống hiến và thăng tiến” nhưng nếu thăng tiến không được đảm bảo, không công bằng, trong khi đó, chế độ lương thì thấp, không đảm bảo cuộc sống thì họ sẽ đi tìm cơ hội mới cho mình…”.
Để ngăn chặn tình trạng này, rất nhiều chuyên gia cho rằng, việc làm trước tiên và nhanh chóng là phải cải cách chế độ tiền lương cũng như đổi mới cơ chế tuyển dụng, sử dụng, quản lý công chức, viên chức theo vị trí việc làm, phù hợp với cơ chế thị trường. Phải tìm nguyên nhân sâu xa, cái gì thuộc về phạm trù chính sách pháp luật, hệ thống quản trị thì phải sửa đổi.
Đặc biệt, phải giữ bằng được và trao cơ hội thăng tiến cho những công chức, viên chức có tầm, có tâm, dám nghĩ, dám làm, dám đột phá vì lợi ích chung chứ không phải ưu tiên “con ông cháu cha”. Một việc mà không thể thiếu đó chính là tiếp tục tinh giảm biên chế theo đúng chủ trương của Đảng theo hướng đào thải những người không làm được việc và tuyển mới những người làm được việc để thay thế. Cần nghiên cứu, đẩy mạnh hơn nữa việc phân cấp, ủy quyền cho cấp dưới, cho công chức, viên chức trong thực thi công vụ để giảm tải khâu trung gian hoặc không thật sự cần thiết. Bên cạnh đó, cần hoàn thiện quy định về vấn đề tự chủ, xã hội hóa, đào tạo cán bộ để có hành lang pháp lý, bảo vệ họ khi họ làm việc, tránh bị sai phạm.
Tuy nhiên, cũng có rất nhiều chuyên gia cho rằng, yếu tố tiền lương chưa phải là nguyên nhân chính dẫn đến công chức, viên chức thôi việc, dù nó cũng rất quan trọng. Bởi, lao động của công chức, viên chức là một loại hình lao động vinh dự, có tinh thần cống hiến và phục vụ nhân dân. Chính vì vậy còn có các nhân tố khác dẫn đến “làn sóng nghỉ việc” chính là nhận thức, tư tưởng và động cơ tham gia vào công vụ, môi trường làm việc, động lực làm việc…
Bởi, thực tế vừa qua, công chức, viên chức thôi việc có cả lãnh đạo, quản lý cấp vụ, cấp sở, cấp phòng. Những người này chắc hẳn lương không hề thấp. Pháp luật về công chức, viên chức đều quy định công chức, viên chức phải tận tụy phục vụ nhân dân, cống hiến cho đất nước. Vì vậy, nói công chức, viên chức thôi việc vì lương thấp cũng có, nhưng không phải là nguyên nhân chủ yếu. Tất nhiên, tiền lương trả cho công chức, viên chức phải phù hợp với sự cống hiến phục vụ của họ. Đặc biệt là không quá xa về tiền lương giữa khu vực công và khu vực doanh nghiệp như hiện nay.
Có nên dùng khái niệm “chảy máu chất xám”?
Có thể nói, làm việc khu vực công hay khu vực tư đều là phục vụ nhân dân, phát triển đất nước. Vì thế dùng khái niệm “chảy máu chất xám” để nói về việc nhân lực thôi việc ở khu vực công sang khu vực tư là sai bản chất vấn đề.
Nguyên Thứ trưởng Bộ Nội vụ, Chủ tịch Hiệp hội khoa học hành chính Việt Nam Trần Anh Tuấn
Nguyên Thứ trưởng Bộ Nội vụ, Chủ tịch Hiệp hội khoa học hành chính Việt Nam Trần Anh Tuấn, cho rằng, cần nghĩ rằng việc nhiều công chức, viên chức bỏ việc lại là tín hiệu tốt, cho thấy người lao động đã thay đổi về tư duy. Không còn phân biệt khu vực công với khu vực tư và giúp chúng ta nhận thức được trong kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa sẽ luôn có sự dịch chuyển cơ cấu nhân lực xã hội. “Chính vì thế cần phải có chính sách thu hút, giữ chân và phát triển nguồn nhân lực trong khu vực công, bảo đảm tính cạnh tranh với khu vực tư”, TS Tuấn cho biết thêm.
Cuộc xung đột Nga - Ukraine, hiện đã bước sang năm thứ 5, đang chứng kiến những chuyển dịch mang tính bước ngoặt khi thế bế tắc quân sự thúc đẩy các cường quốc tái khởi động kênh ngoại giao cấp cao. 4 năm giao tranh khốc liệt đã tiêu hao nguồn lực khổng lồ của cả hai bên trực tiếp tham chiến lẫn các quốc gia bảo trợ.
Đề xuất bỏ hình phạt tử hình đối với 6/10 tội danh trong dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) không chỉ thể hiện chính sách hình sự nhân đạo mà còn hướng tới phân hóa trách nhiệm hình sự, nâng cao hiệu quả phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm. Mục tiêu cuối cùng là giảm tội phạm, bảo đảm pháp luật được thực thi nghiêm minh, hiệu quả, xây dựng xã hội an toàn hơn.
Các chiến dịch truy quét ma túy ngày càng quyết liệt đang buộc những đường dây buôn lậu ở Nam Mỹ thay đổi phương thức hoạt động. Từ những con tàu chở hàng đến mạng lưới sông ngòi Amazon, các tuyến vận chuyển liên tục được mở rộng và cocaine vẫn tràn vào Bắc Mỹ, châu Âu với giá ngày càng rẻ.
Chỉ còn một tuần trước vòng bỏ phiếu thứ hai, ngày 25/10, Thượng nghị sĩ cánh hữu Flavio Bolsonaro vẫn nhỉnh hơn Tổng thống Lula da Silva trong các cuộc thăm dò. Từ kết quả bất ngờ ở vòng 1 đến cuộc khủng hoảng của Tòa án Tối cao, nhiều yếu tố đang đưa gia tộc Bolsonaro trở lại gần quyền lực.
Công tác vận động, thu hồi vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo có vai trò quan trọng trong phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm, vi phạm pháp luật. Từ thực tế đó, Công an tỉnh Nghệ An triển khai nhiều cách làm sáng tạo, linh hoạt, bám sát thực tiễn từng địa bàn, tạo chuyển biến tích cực trong nhận thức và hành động của Nhân dân. Qua đó, hạn chế thấp nhất nguy cơ mất an toàn có thể xảy ra, đồng thời nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, góp phần giữ vững an ninh, trật tự và bình yên ngay từ cơ sở.
Thâm hụt thương mại gần 360 tỷ euro mỗi năm buộc Liên minh châu Âu (EU) phải điều chỉnh quan hệ với Trung Quốc. Thỏa thuận sơ bộ tại Bắc Kinh mở hướng tháo gỡ, nhưng chưa giải quyết bất đồng về tiếp cận thị trường, trợ cấp và sức cạnh tranh công nghiệp.
Lạm phát lên mức cao nhất 3 năm cùng chi phí vay leo thang đang đặt Eurozone (Khu vực đồng tiền chung châu Âu) trước bài toán khó về kiểm soát giá cả và duy trì tăng trưởng.
Không rời xa Mỹ, dè dặt với Trung Quốc, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron muốn châu Âu trở thành một cực quyền lực có khả năng tự quyết. Nhưng để “con đường thứ ba” vượt khỏi diễn đàn ngoại giao, châu Âu phải giải quyết bài toán khó hơn - biến ý chí chính trị thành sức mạnh thực tế.
Dù đã được lực lượng Công an liên tục cảnh báo, song thời gian qua, chiêu trò lừa đảo mua bán “thiên thạch” với những siêu tính năng kỳ quái vẫn khiến không ít người sập bẫy. Từ những vật liệu rẻ tiền như than chì, nhựa đường, hạt xốp hay những viên đá thông thường, các đối tượng lừa đảo đã dùng thủ thuật đánh tráo tinh vi kết hợp với chiêu bài tâm linh để lừa đảo nạn nhân, chiếm đoạt số tiền lên đến hàng chục, hàng trăm tỷ đồng...
Sau những gián đoạn nghiêm trọng của dòng chảy năng lượng, các nhà sản xuất Vùng Vịnh đang tìm cách trở lại thị trường châu Á. Nhưng, phục hồi xuất khẩu mới chỉ là bước đầu: cạnh tranh giá bán, chi phí vận tải và khác biệt về lợi ích đang quyết định liệu sự trở lại ấy có thể chuyển thành vị thế bền vững.
Thỏa thuận Pretoria từng chấm dứt cuộc chiến đẫm máu tại Tigray (Ethiopia) năm 2022, đứng trước nguy cơ sụp đổ, khi các lực lượng vũ trang tại đây tái giao tranh với quân đội chính quyền trung ương. Điều đáng lo ngại không chỉ nằm ở việc Ethiopia trở lại vòng xoáy xung đột, mà còn ở khả năng kéo theo những tác động rộng hơn tới vùng Sừng châu Phi.
Tại tỉnh địa đầu cực Nam Tổ quốc, từ khu dân cư, xã phường đến từng cơ quan, doanh nghiệp, cơ sở giáo dục..., sự bình yên không tự nhiên mà có. Đó là kết quả của một quá trình kiên trì xây dựng ý thức chấp hành pháp luật, phát huy sức mạnh nhân dân, chủ động phòng ngừa và xử lý từ sớm, từ xa nguy cơ phức tạp về an ninh, trật tự. Qua 5 năm thực hiện Thông tư 124 của Bộ Công an (2021-2026), Cà Mau đưa tiêu chí “An toàn về an ninh, trật tự” trở thành nội dung gắn với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội; xây dựng phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, góp phần củng cố vững chắc thế trận an ninh nhân dân, thế trận lòng dân ngay từ cơ sở.
Từ nữ thị trưởng đầu tiên của Marrakesh đến người phụ nữ đầu tiên đứng đầu Chính phủ Morocco, Fatima Ezzahra El Mansouri đã đi qua một hành trình vươn lên bền bỉ trên chính trường suốt gần 2 thập niên. Nhưng, phía sau dấu mốc lịch sử ấy là những bài toán không đơn giản đang chờ bà giải trong nhiệm kỳ mới.
Trong tuần lễ cấp cao của Đại hội đồng Liên hợp quốc, ý tưởng lập một thiết chế quốc tế giám sát trí tuệ nhân tạo (AI) liên tục được nhắc đến, từ tuyên bố của nhóm nước do Phần Lan và Na Uy khởi xướng đến bài phát biểu của Singapore. Tất cả đều nhấn mạnh, quản trị AI đang trở thành một vấn đề cấp thiết của hợp tác và an ninh quốc tế.
40 năm ngày tựu trường là một dấu mốc đầy kỷ niệm đối với các học viên khóa D18 Học viện An ninh nhân dân. Một khóa học với hơn 200 người từ khắp mọi miền tổ quốc đã về dưới mái trường này, với một ý chí mãnh liệt và niềm tin vào con đường mình đã chọn, đó là trở thành người chiến sĩ Công an nhân dân.
Trong đợt mưa lũ vừa qua, tại các xã biên giới miền Tây xứ Nghệ, hình ảnh cán bộ, chiến sĩ CAND dầm mình giữa suối làm cầu dân sinh hay căng dây kéo thuyền lúc nửa đêm, băng qua lũ dữ đưa người dân đi cấp cứu kịp thời đã trở thành biểu tượng cốt lõi của tinh thần “vì nhân dân phục vụ”. Những việc làm đó đã hiện thực hóa nội dung “Gần dân nhất” trong phong trào thi đua “Ba nhất” của lực lượng CAND.
Ở tuổi 75, sau 3 lần tranh cử tổng thống bất thành, ông Jean-Luc Melenchon bất ngờ trở thành đối thủ có khả năng thách thức bà Marine Le Pen ở vòng 2 bầu cử năm 2027. Một cuộc thăm dò cuối tháng 9 cho thấy ứng cử viên cánh tả này đang có nền tảng ủng hộ đáng kể, đặc biệt trong giới trẻ, dù khoảng cách giữa điều đó với việc giành được đa số cử tri vẫn còn rất xa.
Đánh cả đường dây, bắt đối tượng cầm đầu, truy xét tận cùng nguồn tài chính, tài sản do phạm tội mà có, không bỏ lọt tội phạm là những chỉ đạo quyết liệt, xuyên suốt của lãnh đạo Bộ Công an nhằm siết chặt “gọng kìm” tấn công tội phạm về ma túy với phương châm “triệt cung, xóa cầu”.
Tại Sudan, cơn sốt vàng đang để lại một cái giá ngày càng lớn. Những bãi thải hóa chất làm suy kiệt đất canh tác, nguồn nước và sức khỏe cộng đồng, trong khi hoạt động khai thác thủ công thiếu kiểm soát tiếp tục cung cấp sinh kế cho hàng nghìn người và là nguồn thu quan trọng cho các bên tham chiến.
Còn hơn một tháng trước ngày 27/10, cuộc bầu cử Israel diễn ra trong một bản đồ chính trị chưa có câu trả lời rõ ràng về bên nào đủ sức tập hợp 61 ghế để thành lập chính phủ. Trong thế giằng co đó, AI đang nhanh chóng trở thành công cụ mới của chiến dịch tranh cử, trong khi hàng chục nghìn người Israel ở nước ngoài tìm cách trở về để bỏ phiếu.
Đánh cắp chất xám công cộng 
