Biển Đỏ - thách thức an ninh của châu Âu

Kể từ khi phiến quân Houthi ở Yemen bắt giữ một tàu chở hàng, eo biển Bab el-Mandeb từ chỗ là điểm trung chuyển chiến lược, đặc biệt trong lĩnh vực vận tải dầu mỏ, trở thành một nút thắt kinh tế.

Nhiều tháng sau đó, khi mà hơn 50 cuộc tấn công nhằm vào các tàu đi qua Biển Đỏ đã xảy ra, làm hư hại hơn 15 tàu, tình hình khu vực Nam Biển Đỏ dường như là tấm gương phản chiếu những khó khăn về kinh tế và quân sự của châu Âu.

Eo biển Bab el-Mandeb, điểm trung chuyển chiến lược cho thương mại hàng hải quốc tế và là nơi 12% lượng tàu vận tải toàn cầu đi qua với 1 triệu thùng dầu mỗi ngày, đã trở thành khu vực có tình trạng mất an ninh cao, gây nguy hiểm cho hoạt động hàng hải giữa châu Âu và châu Á. Đầu tháng 4, lượng tàu vận tải qua eo biển này đã giảm 50% so với năm 2023, từ hơn 500 tàu mỗi tuần xuống còn khoảng 250 tàu.

Tình trạng này làm tăng chi phí đối với các chủ tàu: Về chi phí bảo hiểm (tăng 100%), nếu họ tiếp tục cho tàu đi qua kênh đào Suez hoặc về thời gian vận chuyển (tăng 38% trên tuyến Shanghai - Rotterdam). Những chi phí bổ sung này góp phần gây ra lạm phát, đè nặng lên nền kinh tế, và cuối cùng người tiêu dùng châu Âu phải gánh chịu. Không chỉ vậy, tình hình bất ổn ở Biển Đỏ đã gửi đi một thông điệp rõ ràng: Ngay khi huyết mạch của thương mại toàn cầu bị tắc nghẽn, nền kinh tế châu Âu - vốn phụ thuộc vào dầu mỏ vùng Vịnh và thúc đẩy tối đa việc tối ưu hóa chuỗi giá trị của mình để tận dụng chi phí sản xuất thấp ở châu Á - sẽ phải gánh chịu hậu quả.

Biển Đỏ - thách thức an ninh của châu Âu -0
Tàu khu trục Hessen của hải quân Đức

Để đối phó với những cuộc tấn công ở Biển Đỏ, các quốc gia có năng lực hải quân và không quân đã nhanh chóng có mặt trong khu vực, đặc biệt là Mỹ với 3 khu trục hạm, Anh và Pháp mỗi nước có 1 khu trục hạm. Tháng 12 năm ngoái, Washington đã chủ động thành lập liên minh “Người bảo vệ thịnh vượng” với sự tham gia của 10 nước bao gồm Mỹ, Anh, Bahrain, Canada, Pháp, Italy, Hà Lan, Na Uy, Tây Ban Nha và Seychelles, và tiến hành các hoạt động chống phiến quân Houthi ở Biển Đỏ. Các nước này có thể tham gia ở các mức độ khác nhau, từ việc cử tàu khu trục nhỏ đến việc biệt phái sĩ quan liên lạc.

Ngày 19/2, Hội đồng châu Âu cuối cùng đã quyết định tiến hành chiến dịch an toàn hàng hải mang tên “Chiến dịch Aspides”, đánh dấu cam kết cụ thể của Liên minh châu Âu (EU) trong khu vực về việc đảm bảo an ninh hàng hải cho khu vực này. Chiến dịch Aspides tập hợp 19 quốc gia EU. Tuy nhiên, cho đến nay, mới có 4 quốc gia thành viên, bao gồm Pháp, Đức, Italy và Hy Lạp, tham gia ở mức độ cao nhất khi cử các khinh hạm tham gia chiến dịch này.

Đầu tháng 4 vừa qua, chiến dịch đã tiêu diệt được 10 thiết bị không người lái (UAV) gồm 9 chiếc trên không và 1 chiếc trên mặt nước, đánh chặn 4 tên lửa đạn đạo, hộ tống thành công 79 tàu và đáp ứng mọi yêu cầu hộ tống, ngay cả đối với các tàu không có liên hệ trực tiếp với EU.

Tuy nhiên, những kết quả đáng khích lệ này không che giấu được những điểm yếu của chiến dịch. Trước hết là về nhiệm vụ phòng thủ thuần túy. Người chỉ huy chiến dịch đã chỉ ra: “Chúng tôi không tấn công phiến quân Houthi, mặc dù chúng tôi có thể làm vậy. Chúng tôi có một nhiệm vụ khác. Nếu nhìn từ góc độ quân sự, chúng tôi thấy mình đang ở trong tình thế tồi tệ nhất có thể. Nói cách khác, chúng tôi luôn phải chờ đợi để trở thành mục tiêu của chúng”.

Một nhiệm vụ như vậy là kết quả của sự thỏa hiệp giữa hiệu quả và việc giảm thiểu rủi ro leo thang, có thể gây tổn hại đến sự an toàn của các đoàn thủy thủ. Do vậy, đây là điểm yếu thứ 2 của chiến dịch - tình thế bắt buộc phải phản ứng vào giây phút cuối cùng này đòi hỏi sự chuẩn bị tác chiến hoàn hảo, điều mà hải quân châu Âu khó đạt được. Thực vậy, khinh hạm Hessen của Đức suýt bắn nhầm một chiếc UAV Reaper của Mỹ và gặp sự cố khi phóng tên lửa Rim-162.

Ngày 23/4, tàu khu trục Hessen đã rời chiến dịch, và tàu thay thế dự kiến sẽ đến trước tháng 8. Tàu khu trục Louise Marie của Bỉ khởi hành từ Zeebrugge ngày 10/3 đã chậm trễ sau sự cố tên lửa RIM-7 Sea Sparrow. Trong khi người chỉ huy chiến dịch ước tính rằng cần gấp đôi số tàu khu trục để tái thiết lập mức độ an ninh cần thiết trên biển thì khả năng của EU trong việc duy trì thường trực 4 tàu này với chất lượng tốt đã là một thách thức.

Tình hình Biển Đỏ không chỉ cho thấy sự thận trọng ở mức độ nào đó trong chiến dịch, mà trên hết còn phản ánh sự mong muốn của nguồn lực hải quân châu Âu, hệ quả của việc liên tục giảm quy mô hải quân trong 20 năm qua: Số tàu khu trục của EU đã giảm hơn 32% (từ năm 1999 đến năm 2018). Mọi nỗ lực đảm bảo an ninh ở Biển Đỏ phần lớn dựa vào Hải quân Pháp - vốn chiếm khoảng 20% năng lực hải quân của EU, không ngừng tham gia chiến dịch ở Biển Đỏ và thực hiện phần lớn các cuộc đánh chặn.

Rõ ràng, khôi phục an toàn hàng hải ở Biển Đỏ là ưu tiên và cơ hội cho hải quân châu Âu. Trước mắt, cần nhanh chóng tăng cường huy động các nguồn lực hải quân sẵn có và trong trạng thái hoạt động ở mức độ thỏa đáng ở châu Âu. Điều này cũng đòi hỏi sự phối hợp tối ưu giữa “Chiến dịch Aspide” và liên minh “Người bảo vệ thịnh vượng”, cũng như với các tác nhân trong khu vực, đặc biệt là Saudi Arabia và Ai Cập.

Huy Thông

Các tin khác

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Cuộc xung đột Nga - Ukraine, hiện đã bước sang năm thứ 5, đang chứng kiến những chuyển dịch mang tính bước ngoặt khi thế bế tắc quân sự thúc đẩy các cường quốc tái khởi động kênh ngoại giao cấp cao. 4 năm giao tranh khốc liệt đã tiêu hao nguồn lực khổng lồ của cả hai bên trực tiếp tham chiến lẫn các quốc gia bảo trợ.

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Đề xuất bỏ hình phạt tử hình đối với 6/10 tội danh trong dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) không chỉ thể hiện chính sách hình sự nhân đạo mà còn hướng tới phân hóa trách nhiệm hình sự, nâng cao hiệu quả phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm. Mục tiêu cuối cùng là giảm tội phạm, bảo đảm pháp luật được thực thi nghiêm minh, hiệu quả, xây dựng xã hội an toàn hơn.

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Các chiến dịch truy quét ma túy ngày càng quyết liệt đang buộc những đường dây buôn lậu ở Nam Mỹ thay đổi phương thức hoạt động. Từ những con tàu chở hàng đến mạng lưới sông ngòi Amazon, các tuyến vận chuyển liên tục được mở rộng và cocaine vẫn tràn vào Bắc Mỹ, châu Âu với giá ngày càng rẻ.

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Chỉ còn một tuần trước vòng bỏ phiếu thứ hai, ngày 25/10, Thượng nghị sĩ cánh hữu Flavio Bolsonaro vẫn nhỉnh hơn Tổng thống Lula da Silva trong các cuộc thăm dò. Từ kết quả bất ngờ ở vòng 1 đến cuộc khủng hoảng của Tòa án Tối cao, nhiều yếu tố đang đưa gia tộc Bolsonaro trở lại gần quyền lực.

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Công tác vận động, thu hồi vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo có vai trò quan trọng trong phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm, vi phạm pháp luật. Từ thực tế đó, Công an tỉnh Nghệ An triển khai nhiều cách làm sáng tạo, linh hoạt, bám sát thực tiễn từng địa bàn, tạo chuyển biến tích cực trong nhận thức và hành động của Nhân dân. Qua đó, hạn chế thấp nhất nguy cơ mất an toàn có thể xảy ra, đồng thời nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, góp phần giữ vững an ninh, trật tự và bình yên ngay từ cơ sở.

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

Thâm hụt thương mại gần 360 tỷ euro mỗi năm buộc Liên minh châu Âu (EU) phải điều chỉnh quan hệ với Trung Quốc. Thỏa thuận sơ bộ tại Bắc Kinh mở hướng tháo gỡ, nhưng chưa giải quyết bất đồng về tiếp cận thị trường, trợ cấp và sức cạnh tranh công nghiệp.

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Không rời xa Mỹ, dè dặt với Trung Quốc, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron muốn châu Âu trở thành một cực quyền lực có khả năng tự quyết. Nhưng để “con đường thứ ba” vượt khỏi diễn đàn ngoại giao, châu Âu phải giải quyết bài toán khó hơn - biến ý chí chính trị thành sức mạnh thực tế.

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Dù đã được lực lượng Công an liên tục cảnh báo, song thời gian qua, chiêu trò lừa đảo mua bán “thiên thạch” với những siêu tính năng kỳ quái vẫn khiến không ít người sập bẫy. Từ những vật liệu rẻ tiền như than chì, nhựa đường, hạt xốp hay những viên đá thông thường, các đối tượng lừa đảo đã dùng thủ thuật đánh tráo tinh vi kết hợp với chiêu bài tâm linh để lừa đảo nạn nhân, chiếm đoạt số tiền lên đến hàng chục, hàng trăm tỷ đồng...

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Sau những gián đoạn nghiêm trọng của dòng chảy năng lượng, các nhà sản xuất Vùng Vịnh đang tìm cách trở lại thị trường châu Á. Nhưng, phục hồi xuất khẩu mới chỉ là bước đầu: cạnh tranh giá bán, chi phí vận tải và khác biệt về lợi ích đang quyết định liệu sự trở lại ấy có thể chuyển thành vị thế bền vững.

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Thỏa thuận Pretoria từng chấm dứt cuộc chiến đẫm máu tại Tigray (Ethiopia) năm 2022, đứng trước nguy cơ sụp đổ, khi các lực lượng vũ trang tại đây tái giao tranh với quân đội chính quyền trung ương. Điều đáng lo ngại không chỉ nằm ở việc Ethiopia trở lại vòng xoáy xung đột, mà còn ở khả năng kéo theo những tác động rộng hơn tới vùng Sừng châu Phi.

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Tại tỉnh địa đầu cực Nam Tổ quốc, từ khu dân cư, xã phường đến từng cơ quan, doanh nghiệp, cơ sở giáo dục..., sự bình yên không tự nhiên mà có. Đó là kết quả của một quá trình kiên trì xây dựng ý thức chấp hành pháp luật, phát huy sức mạnh nhân dân, chủ động phòng ngừa và xử lý từ sớm, từ xa nguy cơ phức tạp về an ninh, trật tự. Qua 5 năm thực hiện Thông tư 124 của Bộ Công an (2021-2026), Cà Mau đưa tiêu chí “An toàn về an ninh, trật tự” trở thành nội dung gắn với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội; xây dựng phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, góp phần củng cố vững chắc thế trận an ninh nhân dân, thế trận lòng dân ngay từ cơ sở.

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Từ nữ thị trưởng đầu tiên của Marrakesh đến người phụ nữ đầu tiên đứng đầu Chính phủ Morocco, Fatima Ezzahra El Mansouri đã đi qua một hành trình vươn lên bền bỉ trên chính trường suốt gần 2 thập niên. Nhưng, phía sau dấu mốc lịch sử ấy là những bài toán không đơn giản đang chờ bà giải trong nhiệm kỳ mới.

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

Trong tuần lễ cấp cao của Đại hội đồng Liên hợp quốc, ý tưởng lập một thiết chế quốc tế giám sát trí tuệ nhân tạo (AI) liên tục được nhắc đến, từ tuyên bố của nhóm nước do Phần Lan và Na Uy khởi xướng đến bài phát biểu của Singapore. Tất cả đều nhấn mạnh, quản trị AI đang trở thành một vấn đề cấp thiết của hợp tác và an ninh quốc tế.

Tiếp bước con đường vinh quang

Tiếp bước con đường vinh quang

40 năm ngày tựu trường là một dấu mốc đầy kỷ niệm đối với các học viên khóa D18 Học viện An ninh nhân dân. Một khóa học với hơn 200 người từ khắp mọi miền tổ quốc đã về dưới mái trường này, với một ý chí mãnh liệt và niềm tin vào con đường mình đã chọn, đó là trở thành người chiến sĩ Công an nhân dân.

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

Trong đợt mưa lũ vừa qua, tại các xã biên giới miền Tây xứ Nghệ, hình ảnh cán bộ, chiến sĩ CAND dầm mình giữa suối làm cầu dân sinh hay căng dây kéo thuyền lúc nửa đêm, băng qua lũ dữ đưa người dân đi cấp cứu kịp thời đã trở thành biểu tượng cốt lõi của tinh thần “vì nhân dân phục vụ”. Những việc làm đó đã hiện thực hóa nội dung “Gần dân nhất” trong phong trào thi đua “Ba nhất” của lực lượng CAND.

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ở tuổi 75, sau 3 lần tranh cử tổng thống bất thành, ông Jean-Luc Melenchon bất ngờ trở thành đối thủ có khả năng thách thức bà Marine Le Pen ở vòng 2 bầu cử năm 2027. Một cuộc thăm dò cuối tháng 9 cho thấy ứng cử viên cánh tả này đang có nền tảng ủng hộ đáng kể, đặc biệt trong giới trẻ, dù khoảng cách giữa điều đó với việc giành được đa số cử tri vẫn còn rất xa.

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đánh cả đường dây, bắt đối tượng cầm đầu, truy xét tận cùng nguồn tài chính, tài sản do phạm tội mà có, không bỏ lọt tội phạm là những chỉ đạo quyết liệt, xuyên suốt của lãnh đạo Bộ Công an nhằm siết chặt “gọng kìm” tấn công tội phạm về ma túy với phương châm “triệt cung, xóa cầu”.

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Tại Sudan, cơn sốt vàng đang để lại một cái giá ngày càng lớn. Những bãi thải hóa chất làm suy kiệt đất canh tác, nguồn nước và sức khỏe cộng đồng, trong khi hoạt động khai thác thủ công thiếu kiểm soát tiếp tục cung cấp sinh kế cho hàng nghìn người và là nguồn thu quan trọng cho các bên tham chiến.

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Còn hơn một tháng trước ngày 27/10, cuộc bầu cử Israel diễn ra trong một bản đồ chính trị chưa có câu trả lời rõ ràng về bên nào đủ sức tập hợp 61 ghế để thành lập chính phủ. Trong thế giằng co đó, AI đang nhanh chóng trở thành công cụ mới của chiến dịch tranh cử, trong khi hàng chục nghìn người Israel ở nước ngoài tìm cách trở về để bỏ phiếu.