Từ chàng trai phụ tá trở thành siêu tỉ phú thời trang

Mới 3 tuổi đã tự nghĩ ra những kiểu quần áo cho búp bê, 13 tuổi chính thức muốn trở thành nhà tạo mốt. Đến năm 17 tuổi chàng thanh niên Yves Saint Laurent (1936-2008) rời bỏ thành phố quê hương Oran ở Algeria, khi ấy đang là thuộc địa của Pháp đi tìm sự may mắn tại kinh đô ánh sáng Paris.

Rồi chưa đầy 4 năm sau anh đã trở thành người phụ tá chủ chốt của nhà thiết kế thời trang huyền thoại Christian Dior (1905-1957). Saint Laurent không phải là nhà sáng chế, mà đúng hơn là người biết biến hóa tài tình những kiểu dáng truyền thống vào trong các kiểu mới.

Báo giới thời ấy “lướt” qua chàng trai kỳ lạ hay ngượng ngập với câu hỏi gần như thừa, rằng sắp tới đây chúng ta sẽ buộc phải gọi anh là Saint Laurent-“lớn” chứ ? Vâng, chúng ta phải gọi anh như vậy, khi Y. S. Laurent tự lập cách đây hơn nửa thế kỷ và đưa ra những mốt đầu tiên, chứng tỏ mình không cần phải “ẩn” sau cái tên Dior khổng lồ nữa.

Đồng thời - lúc đó anh 26 tuổi - Yves đã minh chứng rằng với tài năng không thể phủ nhận của mình, sẽ bắt đầu khởi nghiệp từ Dior-“nhỏ” nhanh chóng trở thành Saint Laurent-“lớn”. “Giữa những nhà tạo mốt hàng đầu, Yves luôn “nhô” lên trước một chút”, tờ The New York Times từng nêu nhận xét và gọi anh là “vua mốt” ngay từ cuối thập niên 60 thế kỷ trước.

Siêu tỉ phú thời trang người Pháp gốc Algeria lúc sinh thời.
Siêu tỉ phú thời trang người Pháp gốc Algeria lúc sinh thời.

Những kiểu mà “vua mốt” đưa ra, không chỉ lôi cuốn nữ giới, mà cả các đối thủ cạnh tranh - những người thường áp dụng “rập khuôn” nhiều kiểu của anh trên bình diện toàn cầu. Phụ nữ khắp nơi mặc những kiểu “rẻ” hơn của Saint Laurent, thậm chí trẻ em cũng khoác đồ “rởm” bắt chước hàng hiệu từ anh nữa. Đó là một thực trạng nan giải mà giới tạo mốt của hành tinh luôn gặp phải...

Khi nhà thiết kế thời trang trẻ tuổi trở thành người dẫn đầu trong giới đồng nghiệp tại “kinh đô thời trang” Paris, anh liền “đoạn tuyệt” với lối tạo mốt truyền thống: nay kiểu A, mai kiểu N, mốt dạng X v.v… Tới lúc đó các nhà tạo mốt trên địa cầu vẫn tiếp tục lôi cuốn nữ giới bằng cách đưa ra hết kiểu này đến mốt khác; còn Yves nêu ra phong cách riêng - một nguyên tắc nhà nghề mới còn nguyên giá trị cho tới nay: “Phụ nữ phải được tự do lựa chọn những thứ mình thích, vậy sao lại “buộc” họ mặc kiểu này - kiểu kia? Tốt nhất là để họ vận những kiểu phù hợp. Trang phục phải lệ thuộc vào cá nhân họ, chứ không phải ngược lại”, Y. S. Laurent lý giải.

Với câu hỏi: “Ngài tự hào về 50 năm thành đạt của mình như thế nào?”, “vua mốt” đáp: “Tôi đã thiết kế được tủ quần áo cho phụ nữ, với các kiểu không bao giờ cũ. Những phục sức tổng hợp, có thể mặc trong bất kỳ mùa nào. Điều đó khiến nữ giới không bị lệ thuộc vào những “đợt sóng mốt” khác nhau. Dáng - kiểu là quan trọng nhất!”. Ông thừa nhận phải mất tới 10 năm mới tạo ra kiểu dáng của riêng mình, các kiểu mới mà ông luôn dựa theo những “nét căn bản từ dạng truyền thống”.

Saint Laurent không phải là nhà sáng chế, mà đúng hơn là người biết biến hóa tài tình những kiểu dáng truyền thống vào trong các kiểu mới. Khác mọi người, ông đã thành công khi đưa vào mốt hiện đại những đường nét đẹp nhất của quá khứ như quần áo dân gian của người Áo, người Ảrập, người Nga, người Trung Hoa… Nhưng nét chính cơ bản nhất là Y. S. Laurent đã không dựa vào những thứ “yểu điệu” cố hữu, mà mang đặc trưng đàn ông.

Ông đưa áo vét, quần tây, áo khoác... - những phục sức nam giới cổ điển và tiện lợi, thành một phần “không thể thiếu” thuộc tủ trang phục cho phụ nữ ngày nay. Biết áp dụng những điều đó cho phụ nữ, nhà tạo mốt vĩ đại thực ra đã làm công cuộc giải phóng mang tính bình đẳng cho họ rất nhiều - hơn hẳn nhiều chính khách “sáo rỗng” khác.

Nhà tạo mốt Y. S. Laurent (giữa) cùng cặp “siêu mẫu bài trùng” Betty Catroux (trái) và Loulou de.
Nhà tạo mốt Y. S. Laurent (giữa) cùng cặp “siêu mẫu bài trùng” Betty Catroux (trái) và Loulou de.

Từ một cửa tiệm nhỏ ngày nào nay đã biến thành một “vương quốc” khổng lồ. Tổng doanh số của hơn 2000 cửa tiệm chuyên bán “hàng hiệu” YSL rải khắp hành tinh, cộng với 180 hãng thời trang đa quốc gia mua bản quyền sang nhượng, đã mang lại cho “vua mốt” tới 2 tỉ euro mỗi năm. Ngoài ra nước hoa và mỹ phẩm thuộc thương hiệu YSL cũng gặt hái được thành công rực rỡ.

Nhưng không thành công nào, không sự giàu có nào có thể làm thay đổi được Yves Saint Laurent - tuy đã thuộc lứa tuổi “cổ lai hy”. “Tôi sống như tu sĩ”, nhà tạo mốt lỗi lạc thổ lộ trong cuộc phỏng vấn cuối cùng vào đầu xuân 2008, vài tháng trước khi ông từ trần. Những tòa “tu viện” của ông là ngôi biệt thự ở Marrakesh (Morocco), một “lâu đài thời trang” - như công chúng ngưỡng mộ vẫn gọi - trong vùng Normandy ven bờ Đại Tây Dương và một căn hộ rộng mênh mông trang trí đầy các sản phẩm nghệ thuật đắt giá ngay giữa Paris.

Trong những lúc rảnh, Saint Laurent thường thích “chìm vào quá khứ”, nghe nhạc cổ điển, làm thơ và kể chuyện (nhưng không phải là tiểu sử), cùng trò chơi xếp giấy ưa thích từ thuở nhỏ… Nhưng “sợi chỉ xuyên suốt” vẫn là mốt, mốt và lại… mốt! “Với tôi việc hoàn thiện những điều đã làm quan trọng hơn là sáng chế ra kiểu mới - vua mốt tâm sự - Ngoài ra tôi còn hạnh phúc vì có được những “ăng-ten vô hình”: chỉ cần mở cửa sổ, để thấy được ngoài kia thế nào. Cuộc sống khắc tự đến với bạn và bạn chẳng phải mất công đi tìm nó”.

Yves Saint Laurent còn thời gian nữa không lâu sau hơn nửa thế kỷ theo đuổi sự nghiệp? “Vinh quang quá đỗi khiến con người ta cô đơn. Ngoài điều đó ra tôi bắt đầu cảm thấy thấm mệt rồi. Tạo mốt là một nghề chết người. Ngoài những hợp đồng độc quyền dài dằng dặc, hàng năm tôi còn phải chuẩn bị chừng 4 - 5 kiểu tổng thể nữa… Có nghĩa là tôi vẫn sẽ cứ tiếp tục như vậy cho đến hết đời”, “Saint Laurent-lớn” kết luận.

Phác thảo 3 kiểu tổng thể cuối cùng của “vua mốt” dành cho thập niên 2010.
Phác thảo 3 kiểu tổng thể cuối cùng của “vua mốt” dành cho thập niên 2010.

Và quả thực nhà tạo mốt lỗi lạc đã tuân thủ tôn chỉ của mình tới tận lúc “nhắm mắt xuôi tay”, ông mất hôm 1-6-2008 vì bệnh ung thư não giữa “kinh đô thời trang” Paris, thọ 71 tuổi. Phát biểu trong lễ tang tiễn đưa nhà tạo mốt xuất sắc về nơi an nghỉ cuối cùng, Tổng thống Pháp đương nhiệm Nicolas Sarkozy nhấn mạnh: “Di sản đồ sộ đầy sức thuyết phục của Yves Saint Laurent đã minh chứng rằng, cái đẹp là sự cần thiết cho tất cả mọi người, nhất là phụ nữ”.

Xuân Hiếu (theo International Business Times)

Các tin khác

Triết lý "không đường lùi" ở Kashima Gakuen

Triết lý "không đường lùi" ở Kashima Gakuen

Bước chân vào kỳ tuyển sinh hàng năm tại trường THPT Kashima Gakuen, tỉnh Ibaraki đồng nghĩa với việc đặt cược tương lai vào cánh cửa duy nhất: trượt kỳ thi là ở nhà một năm. Không phương án dự phòng, không có chỗ cho sự thỏa hiệp. Suốt một phần tư thế kỷ, HLV Masato Suzuki và ban giám hiệu đã biến áp lực ấy thành sức mạnh, hình thành khả năng tự lập cho học sinh, từ đó trở thành bệ phóng cho hàng chục tuyển thủ bóng đá Nhật Bản đang tung hoành tại các sân cỏ châu Âu. Đây là câu chuyện tiêu biểu cho khái niệm "thể thao học đường Nhật Bản".

Nguy cơ mã độc từ phim ngắn AI

Nguy cơ mã độc từ phim ngắn AI

Phim ngắn AI (trí tuệ nhân tạo) đang “làm mưa, làm gió” trên thị trường đã thu hút một lượng lớn khán giả say mê theo dõi. Những thước phim do AI tạo ra đẹp mắt, kịch bản hư cấu, giật gân, lôi cuốn, tạo hiệu ứng thị giác mạnh và khơi gợi sự tò mò cho người xem. Đánh vào tâm lý này, mã độc được cài cắm vào nội dung dưới vỏ bọc xem quảng cáo, bấm link lạ, cơ hội trúng thưởng, nhận thẻ xem phim VIP… khiến người xem có nguy cơ tiền mất, dữ liệu cá nhân bị lộ và tài khoản bị chiếm đoạt.

Thách thức lớn của thể thao Việt Nam trước thềm SEA Games 34

Thách thức lớn của thể thao Việt Nam trước thềm SEA Games 34

Quyết định từ Ban Tổ chức SEA Games 34 tại Malaysia về việc chốt 43 môn với 473 nội dung tranh huy chương đang tạo ra xáo trộn lớn với thể thao khu vực. Việc hàng loạt môn chủ lực như vật, đua thuyền, kickboxing, jujitsu và futsal nữ bị gạch tên khiến Đoàn Thể thao Việt Nam (TTVN) đứng trước nguy cơ mất hơn 20 HCV từ trước giờ xuất phát. Động thái này không chỉ đặt ra bài toán tái cơ cấu lực lượng khốc liệt mà còn buộc các nhà quản lý thể thao nước nhà phải tính toán lại chiến lược đầu tư cho chu kỳ mới.

Trung Quốc thiếu hụt hóa dầu, tăng áp lực giá

Trung Quốc thiếu hụt hóa dầu, tăng áp lực giá

Lượng hóa dầu dư thừa từng giúp Trung Quốc giảm tác động từ cú sốc nguồn cung nay đang gần cạn, kéo theo sức ép tăng giá đối với nhựa, cao su, sơn và nhiều sản phẩm khác. Tuy nhiên, tình trạng dư thừa công suất khiến giới phân tích cho rằng áp lực này chỉ mang tính tạm thời.

Phim tầm trung - “miền đất hứa” của điện ảnh Việt

Phim tầm trung - “miền đất hứa” của điện ảnh Việt

Giữa những bom tấn phòng vé và phim nghệ thuật là “vùng trung gian” còn khá mờ nhạt nhưng có thể là “miền đất hứa” nhiều kỳ vọng của điện ảnh Việt. Không chỉ mang đến những bộ phim gần gũi, phù hợp với nhiều đối tượng khán giả, “vùng trung gian” còn ít được chú ý này đóng vai trò quan trọng đối với việc thúc đẩy tính đa dạng và sáng tạo của điện ảnh Việt Nam.

Khi người trẻ muốn kể đúng câu chuyện lịch sử

Khi người trẻ muốn kể đúng câu chuyện lịch sử

Từ phim ảnh, bảo tàng đến các hoạt động trải nghiệm lịch sử, quân tư trang góp phần tạo nên hình hài cụ thể của một giai đoạn lịch sử. Tuy nhiên, theo một số nhóm sưu tầm, từ những năm 1980-2000, nhiều kỷ vật chiến tranh của Việt Nam được người nước ngoài mua lại, khiến việc tìm kiếm hiện vật gốc không hề dễ dàng. Với mong muốn tái hiện lịch sử, cộng đồng phục dựng quân phục đang dần hình thành, đặt ra vấn đề về sự kết nối với các thiết chế văn hóa chính thống để phát triển bền vững.

Trào lưu độ xe điện, hiểm họa khôn lường

Trào lưu độ xe điện, hiểm họa khôn lường

Xe điện vốn thông dụng và thuận lợi trong tầng lớp học sinh, sinh viên thời gian gần đây trở thành trào lưu chế, độ cho những cuộc tranh hùng từ mạng xã hội ra xa lộ. Những quái xế tuổi teen với các vụ “bão đêm” trở thành “quả bom nổ chậm” hãi hùng ngoài đường phố…

Lập hàng trăm công ty “ma” mua bán trái phép hóa đơn

Lập hàng trăm công ty “ma” mua bán trái phép hóa đơn

Nắm được phí phải trả khá cao khi mua hóa đơn giá trị gia tăng (VAT) để phù phép cho hoạt động kinh doanh vật tư trôi nổi nên Lê Văn Hiền, sinh năm 1984, ngụ phường Tân Sơn Nhì, TP Hồ Chí Minh đã biến mình thành kẻ đi bán hóa đơn để thu lợi. Với mối quan hệ từ nhiều năm lăn lộn ngoài thương trường, Hiền nhanh chóng móc nối với nhiều đối tượng nhờ đứng tên thành lập, thuê và mua nhiều công ty để xuất bán khống hàng trăm ngàn hóa đơn với tổng lượng tiền được ghi lên đến gần 20 ngàn tỷ đồng, thu lợi bất chính số tiền lớn. Mặc dù che đậy rất kỹ, nhưng tất cả hoạt động phạm tội của đối tượng đã bị cơ quan Công an phát hiện và xử lý trước pháp luật.

Bước ngoặt từ những cái lắc đầu

Bước ngoặt từ những cái lắc đầu

Phải đến sát thời điểm trái bóng lăn trong trận mở màn của đội tuyển Việt Nam vào ngày 26/9/2026, câu chuyện bản quyền truyền hình FIFA ASEAN Cup 2026 mới chính thức ngã ngũ sau những cuộc đấu trí nghẹt thở. Mức giá chào bán ban đầu lên tới 3 triệu USD đã vấp phải cái lắc đầu kiên quyết từ các nhà đài trong nước, buộc đối tác phân phối phải nhượng bộ hạ giá. Không còn cảnh mua bằng mọi giá hay nhờ cậy dòng tiền giải cứu, thị trường truyền hình Việt Nam đang xác lập một bước ngoặt tư duy: liên minh chia sẻ chi phí để hướng tới sự bền vững.

Phim ngắn AI bủa vây, cuốn người xem vào vòng xoáy không hồi kết

Phim ngắn AI bủa vây, cuốn người xem vào vòng xoáy không hồi kết

Một tập phim ngắn AI chỉ dài vài phút, nhưng tình tiết liên tục bị bỏ lửng có thể giữ người xem từ tối đến gần sáng. Từ đoạn xem miễn phí trên mạng xã hội, họ được dẫn sang ứng dụng và trả tiền để biết kết cục. Khi phim được sản xuất hàng loạt và xuất hiện dày đặc trên dòng đề xuất, trách nhiệm bảo vệ khán giả phải được đặt ra với cả người làm phim, đơn vị phát hành và nền tảng phân phối.

Bên trong du thuyền 5 sao thành… làng vận động viên

Bên trong du thuyền 5 sao thành… làng vận động viên

Tại cảng Nagoya những ngày trung tuần tháng 9/2026, Asiad 20 phô diễn diện mạo chưa từng có: không xây làng VĐV triệu đô, không để lại những khối bê tông bỏ hoang. Bằng tư duy tối ưu chi phí và tính toán thực dụng điển hình, người Nhật biến siêu du thuyền cùng tổ hợp nhà gỗ lắp ghép ven biển thành nơi lưu trú cho hàng ngàn VĐV châu Á.

Người trẻ muốn đánh thức mùa trăng

Người trẻ muốn đánh thức mùa trăng

Từ những chiếc đèn lồng, con giống ngựa, voi từng hiện diện trong ký ức nhiều thế hệ, những người trẻ hôm nay đang tìm cách phục dựng, làm mới và đưa đồ chơi Trung thu truyền thống trở lại đời sống. Họ không chỉ giữ lại một món đồ chơi, mà đang tìm cách nối lại một mạch văn hóa giữa quá khứ và hiện tại.

Khí đốt đắt đỏ, nhu cầu than toàn cầu có thể lập kỷ lục mới

Khí đốt đắt đỏ, nhu cầu than toàn cầu có thể lập kỷ lục mới

Gián đoạn vận chuyển LNG qua eo biển Hormuz đã đẩy giá khí đốt lên cao, khiến nhiều nền kinh tế chuyển một phần sản lượng điện từ khí sang than. Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) cảnh báo nhu cầu than toàn cầu có thể tiếp tục tăng nếu nguồn cung khí chưa sớm phục hồi.

Từ “Hoàng hậu cuối cùng” đến bài toán quyền tài sản trí tuệ

Từ “Hoàng hậu cuối cùng” đến bài toán quyền tài sản trí tuệ

Tranh cãi quanh những tác phẩm khai thác chất liệu lịch sử đặt ra câu hỏi về chủ thể quyền đối với tài sản trí tuệ. Khi dự thảo Luật Phát triển công nghiệp văn hóa lần đầu gọi tên tài sản trí tuệ gốc, việc xác định rõ các lớp quyền và chủ thể sở hữu càng trở nên cấp thiết.

Văn hóa truyền thống không chỉ là đạo cụ sân khấu

Văn hóa truyền thống không chỉ là đạo cụ sân khấu

Trong những năm qua, xu hướng dùng chất liệu truyền thống trong những sáng tạo đương đại đang trở nên phổ biến. Những vở ballet “Dó”, “Đông Hồ”, xiếc “Làng tôi” hay mới đây là “Những lớp phù sa” đang cho thấy nỗ lực của các nghệ sĩ tìm về những chất liệu văn hóa truyền thống để kể những câu chuyện hôm nay. Nhưng giữa việc “đưa văn hóa lên sân khấu” và sự “sáng tạo từ văn hóa” vẫn là một khoảng cách. Bởi nếu truyền thống chỉ dừng lại ở những chiếc nón, cái nơm, tấm chiếu, câu hát dân gian hay bộ trang phục đẹp mắt, văn hóa rất dễ trở thành một thứ đạo cụ trang trí.

Chuyển hóa địa bàn phức tạp về xuất, nhập cảnh trái phép ở Tây Ninh

Chuyển hóa địa bàn phức tạp về xuất, nhập cảnh trái phép ở Tây Ninh

Với mạng lưới giao thông thuận lợi di chuyển đến các trung tâm kinh tế lớn ở khu vực phía Nam, biên giới tỉnh Tây Ninh luôn là địa bàn mà các loại hình tội phạm thường nhắm đến để hoạt động, trong đó có vấn đề xuất, nhập cảnh trái phép. Nhằm đảm bảo an ninh trật tự trên toàn tuyến, đồng thời phát hiện, ngăn chặn sớm các đối tượng vi phạm, Phòng Quản lý xuất nhập cảnh đã phối hợp với các đơn vị nghiệp vụ, Công an các xã, Bộ đội Biên phòng, triển khai cao điểm phòng, chống tội phạm…

Tái diễn chiêu lừa “buôn thần bán lộc”

Tái diễn chiêu lừa “buôn thần bán lộc”

Các thầy bà tự xưng là “người bề trên”, có khả năng biết trước kết quả xổ số, lô đề, đánh vào niềm tin tâm linh, ham trúng số, muốn làm giàu của nhiều người. Bằng chiêu thức gửi “lộc” chỉ vài chục ngàn đến vài trăm ngàn, khi tâm lý người tham gia không muốn đòi lại hoặc không dám đòi nên các nhóm đối tượng này mặc sức hưởng lợi từ hàng ngàn nạn nhân…