Trung Quốc - Nga "không có lựa chọn nào khác ngoài việc tăng cường quan hệ song phương"?

Đều đang đối mặt với sự đối đầu từ phương Tây, Moscow và Bắc Kinh được cho là sẽ nỗ lực tăng cường quan hệ đồng minh của họ bất kể kết quả Hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Nga ra sao, tờ Bưu điện Hoa nam buổi sáng (SCMP) dẫn nhận định từ giới quan sát cho biết.

Tổng thống Mỹ Joe Biden dự kiến nêu ra các vấn đề gây tranh cãi với người đồng cấp Nga Vladimir Putin trong cuộc gặp song phương tại Geneva, Thụy Sĩ ngày 16/6 (giờ địa phương) để thảo luận về mối quan hệ đang xấu đi giữa Điện Kremlin và phương Tây. Trong khi đó, Trung Quốc và Nga "không có lựa chọn nào khác ngoài việc xích lại gần nhau hơn nữa, đặc biệt là sau khi các nhà lãnh đạo nhóm G7 và Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) vừa đưa ra quan điểm cứng rắn chưa từng có với hai nước trong tuần này.

Theo đó, trong thông cáo hôm 13/6, nhóm G7 đã kêu gọi Nga điều tra việc sử dụng vũ khí hóa học xung quanh nghi án nhân vật đối lập Alexei Navalny trúng độc Novichok và khiến những kẻ đứng sau các vụ tấn công mạng chịu trách nhiệm. G7 cũng kêu gọi một cuộc điều tra mới về nguồn gốc đại dịch COVID-19 và kêu gọi Trung Quốc tôn trọng tự do cơ bản và quyền con người, đặc biệt tại khu vực Tân Cương và Hong Kong.

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Nga Vladimir Putin. Ảnh: AP.
Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Nga Vladimir Putin. Ảnh: AP.

NATO hôm 14/6 nói Trung Quốc tạo ra "những thách thức mang tính hệ thống" đối với trật tự quốc tế dựa trên luật lệ và nhấn mạnh những hành động của Nga tạo thành "mối đe dọa" tới an ninh khu vực châu Âu - Đại Tây Dương.

Trả lời phỏng vấn NBC News hôm 12/6 trước thềm cuộc gặp thượng đỉnh với Tổng thống Mỹ, ông Putin cho biết quan hệ Nga - Mỹ đang ở mức thấp nhất trong nhiều năm. Về phần mình, ông chủ Nhà Trắng nhấn mạnh Mỹ mong muốn một mối quan hệ ổn định và dễ đoán với Nga, đồng thời "không tìm kiếm xung đột", nhưng "sẽ đáp trả một cách mạnh mẽ và tương xứng" nếu Moscow thực hiện các hoạt động gây hại. Tổng thống Putin cũng cho biết đang xuất hiện những nỗ lực nhằm phá hủy mối quan hệ giữa Nga và Trung Quốc song mối liên kết song phương hiện tại chặt chẽ "chưa từng thấy".

Trong diễn biến liên quan, hôm 16/6, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Triệu Lập Kiên đã khen ngợi mối quan hệ ngày càng gia tăng giữa Trung Quốc và Nga, đồng thời nhận định với báo giới rằng, bất chấp những lo ngại mà các nước phương Tây nêu ra, Bắc Kinh và Moscow sẽ là "một lực lượng quan trọng cho sự ổn định trong thế giới bất ổn này".

Tổng thống Mỹ Joe Biden dự kiến sẽ nêu ra các vấn đề bao gồm tấn công mạng, căng thẳng ở Ukraine hay kiểm soát vũ khí trong cuộc gặp với người đồng cấp Nga Vladimir Putin, tuy nhiên, giới quan sát cho rằng hai bên khó có thể đạt được nhiều tiến bộ. Thời Ân Hoằng, giáo sư quan hệ quốc tế tại Đại học Nhân dân Trung Quốc ở Bắc Kinh cho biết, những tuyên bố từ phía NATO và G7 tuần qua như "đổ thêm dầu" vào ngọn lửa đối địch Mỹ - Nga và hội nghị thượng đỉnh ở Geneva sẽ không thể thay đổi điều này.

"Ông Biden muốn tái khẳng định quan điểm cứng rắn của Mỹ khi tới Geneva", giáo sư Thời nhận định, thêm rằng kiểm soát vũ khí sẽ là vấn đề trọng tâm sau khi hai bên hồi tháng Một đã đồng ý gia hạn hiệp ước START mới về hạn chế vũ khí hạt nhân. Theo ông Thời, căng thẳng với phương Tây có thể dẫn đến một liên minh mạnh hơn giữa Nga và Trung Quốc.

"Trong bối cảnh hiện tại, Trung Quốc và Nga không có lựa chọn nào khác ngoài việc tăng cường hợp tác chiến lược, quân sự và ngoại giao", vị giáo sư nhận định.

Lô Tường, chuyên gia nghiên cứu về Mỹ tại Viện Khoa học Xã hội Trung Quốc, cho biết Washington có thể cố gắng xoa dịu căng thẳng bằng cách đưa ra những nhượng bộ nhất định về đường ống dẫn khí Nord Stream 2 của Nga tới Đức - một dự án mà Mỹ lâu nay vẫn phản đối kịch liệt.

"Ông Biden sẽ thăm dò ông Putin và cố gắng trao đổi với ông Putin trong một nỗ lực nhằm chia rẽ quan hệ Trung Quốc-Nga", chuyên gia Lô cho hay, nhưng ông thêm rằng Moscow sẽ tiếp tục theo đuổi mối quan hệ chặt chẽ hơn với Bắc Kinh bởi nó ảnh hưởng đáng kể đến an ninh của Nga và rất có thể hai nước sẽ tiến tới thiết lập nhiều thỏa thuận hơn trong nửa cuối năm nay.

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Vladimir Putin hồi tháng 5 đã nhất trí tăng cường hợp tác song phương sau khi tham gia một buổi lễ trực tuyến để khởi động xây dựng 4 lò phản ứng mới trong dự án hạt nhân chung giữa Trung Quốc  và Nga. Các quan chức hai nước cũng cho biết, họ sẽ cùng nhau thảo luận về việc xử lý các vấn đề liên quan đến Mỹ. Tuy nhiên, Artyom Lukin, Phó giáo sư tại Đại học Liên bang Viễn Đông ở Vladivostok, cho hay, Moscow và Bắc Kinh khó có thể xích lại gần nhau hơn nữa sau các tuyên bố của G7 và NATO bởi họ đã "đủ gần".

Mặt khác, Trung Quốc có thể đang chờ xem liệu sẽ có những hành động nào theo sau những lời lên án từ phương Tây hay không. "Nếu có, điều đó có thể sẽ khuyến khích Bắc Kinh đề nghị Moscow hợp tác chặt chẽ hơn. Vẫn còn phải xem Nga sẽ đáp lại lời đề nghị như vậy như thế nào. Nếu phương Tây thể hiện các bước đi thực chất để cải thiện quan hệ với Nga, Moscow có thể trở nên dè dặt hơn trong việc tăng cường hơn nữa các mối quan hệ chiến lược với Bắc Kinh", ông Lukin bình luận.

Theo Phó giáo sư Lukin, hội nghị thượng đỉnh ở Geneva sẽ không giải quyết căng thẳng giữa Nga và Mỹ, song nó có thể hữu ích trong việc giảm thiểu sự đối đầu giữa hai cường quốc mà quan hệ của họ "hiện đang ở mức thấp nhất kể từ đầu những năm 1980 đến nay".

Ông Lukin cho biết, hai nhà lãnh đạo có thể sẽ đồng ý chấm dứt một cuộc chiến ngoại giao khi mà trong những năm gần đây đã chứng kiến nhiều nhà ngoại giao Mỹ và Nga bị trục xuất, các cơ quan lãnh sự đóng cửa và việc cấp thị thực bị đình chỉ. "Nếu ở Geneva, họ có thể giải quyết các vấn đề nhỏ này, thì rất có khả năng họ sẽ có thể giải quyết các vấn đề lớn hơn trong tương lai".

Hồ Thiên

Các tin khác

Khi doanh nghiệp trở thành giao điểm trong đàm phán Mỹ - Trung

Khi doanh nghiệp trở thành giao điểm trong đàm phán Mỹ - Trung

Chuyến thăm Trung Quốc của Tổng thống Mỹ Donald Trump vào trung tuần tháng 5 được xem là một trong những sự kiện ngoại giao quan trọng nhất giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới trong thời gian qua. Theo các chuyên gia, khác với các cuộc gặp thượng đỉnh trước đây vốn tập trung nhiều vào cạnh tranh chiến lược, lần này yếu tố kinh tế và lợi ích doanh nghiệp đang nổi lên như ưu tiên hàng đầu của Washington.

Kỳ vọng khác biệt từ nỗ lực duy trì đối thoại Mỹ - Trung Quốc

Kỳ vọng khác biệt từ nỗ lực duy trì đối thoại Mỹ - Trung Quốc

Chuyến thăm cấp Nhà nước tới Trung Quốc của Tổng thống Mỹ Donald Trump từ ngày 13-15/5 tới đang thu hút sự quan tâm rộng rãi của cộng đồng quốc tế. Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới tiếp tục gia tăng, hội nghị thượng đỉnh tại Bắc Kinh được đánh giá khó tạo ra đột phá mang tính lịch sử, nhưng vẫn được kỳ vọng sẽ góp phần duy trì các “lan can an toàn”, hạn chế nguy cơ đối đầu vượt tầm kiểm soát và tạo thêm dư địa ổn định cho kinh tế toàn cầu.

WHO trấn an dư luận trước cuộc sơ tán tàu có virus Hanta

WHO trấn an dư luận trước cuộc sơ tán tàu có virus Hanta

Sự hiện diện của người đứng đầu WHO diễn ra ngay trước thời điểm sơ tán hành khách khỏi con tàu du lịch MV Hondius, nơi phát hiện virus Hanta khiến ba người tử vong, không chỉ mang tính chất giám sát chuyên môn mà còn là một động thái chính trị và nhân đạo quan trọng nhằm đảm bảo sự an toàn tuyệt đối cho cư dân địa phương cũng như gần 150 hành khách đang mắc kẹt trên tàu.

EU, Brazil và Trung Quốc bắt tay lập liên minh carbon toàn cầu

EU, Brazil và Trung Quốc bắt tay lập liên minh carbon toàn cầu

Liên minh châu Âu (EU), Brazil và Trung Quốc mới đây chính thức ra mắt “Liên minh mở về thị trường carbon bắt buộc” trong lễ ký kết diễn ra tại thành phố Florence của Italy, đánh dấu bước tiến mới trong nỗ lực tăng cường hợp tác quốc tế nhằm ứng phó với biến đổi khí hậu và thúc đẩy quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế phát thải thấp.

Chuyên gia: Virus Hanta nguy hiểm, nhưng không lây lan như COVID-19

Chuyên gia: Virus Hanta nguy hiểm, nhưng không lây lan như COVID-19

Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và nhiều chuyên gia nhận định ổ dịch virus Hanta trên tàu du lịch vượt Đại Tây Dương nguy hiểm, nhưng không lây lan như virus SARS-CoV-2 gây ra đại dịch COVID-19. Hiện các nước đang khẩn trương truy vết tiếp xúc để hạn chế tối đa số ca mắc mới.

Châu Á chật vật ứng phó cú sốc năng lượng từ chiến sự Trung Đông

Châu Á chật vật ứng phó cú sốc năng lượng từ chiến sự Trung Đông

Cuộc xung đột tại Trung Đông đang đẩy khu vực châu Á – nơi tiêu thụ dầu mỏ lớn nhất thế giới – vào một phép thử về năng lực ứng phó khủng hoảng năng lượng. Trong bối cảnh nguồn cung bị gián đoạn nghiêm trọng, nhiều chính phủ trong khu vực đang gấp rút triển khai các biện pháp nhằm tìm kiếm nguồn thay thế, ổn định thị trường và giảm thiểu tác động lan tỏa đến tăng trưởng kinh tế.

Mỹ-Iran tiếp tục căng thẳng, nút thắt Hormuz chưa thể tháo gỡ

Mỹ-Iran tiếp tục căng thẳng, nút thắt Hormuz chưa thể tháo gỡ

Căng thẳng tại khu vực Trung Đông tiếp tục gia tăng khi Iran ngày 4/5 phát đi cảnh báo cứng rắn đối với các lực lượng Mỹ, yêu cầu không tiến vào eo biển Hormuz, trong bối cảnh Tổng thống Donald Trump tuyên bố Washington sẽ triển khai chiến dịch hỗ trợ các tàu bị mắc kẹt trong khu vực do ảnh hưởng của xung đột Mỹ - Israel với Iran.

Bước ngoặt lớn trong quan hệ xuyên Đại Tây Dương

Bước ngoặt lớn trong quan hệ xuyên Đại Tây Dương

Liên minh giữa Mỹ và châu Âu, với nòng cốt là NATO, nhiều thập niên được xem là trụ cột bảo đảm an ninh phương Tây. Tuy nhiên, những bất đồng ngày càng sâu sắc liên quan tới tình hình Trung Đông đang khiến mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương rạn nứt.

Nga đề xuất tiếp quản uranium của Iran: Phương án cũ trong cục diện mới

Nga đề xuất tiếp quản uranium của Iran: Phương án cũ trong cục diện mới

Trong bối cảnh chảo lửa Trung Đông vẫn chưa hạ nhiệt, hồ sơ hạt nhân Iran một lần nữa trở thành tâm điểm của các nỗ lực ngoại giao quốc tế. Mới đây, Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) cho biết đang tiến hành đàm phán với Nga và một số quốc gia về khả năng đưa uranium làm giàu ra khỏi lãnh thổ Iran. Động thái này diễn ra khi Washington liên tục đặt điều kiện Tehran phải từ bỏ kho dự trữ và đình chỉ việc làm giàu uranium như một chìa khóa then chốt cho bất kỳ giải pháp hòa bình nào.

Mỹ duy trì phong tỏa Iran, bế tắc hạt nhân kéo dài, giá dầu tăng mạnh

Mỹ duy trì phong tỏa Iran, bế tắc hạt nhân kéo dài, giá dầu tăng mạnh

Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố sẽ tiếp tục duy trì phong tỏa hải quân đối với Iran cho đến khi đạt được một thỏa thuận về chương trình hạt nhân, trong bối cảnh căng thẳng giữa hai nước chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ bất ổn kéo dài tại khu vực Trung Đông và tác động lan rộng tới kinh tế toàn cầu.

Thấy gì từ cú xoay trục của Abu Dhabi?

Thấy gì từ cú xoay trục của Abu Dhabi?

Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) tuyên bố rời Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ và cơ chế OPEC+ sau 60 năm là thành viên, nhấn mạnh ưu tiên lợi ích quốc gia. Động thái này được giới phân tích đánh giá có thể tạo hiệu ứng dây chuyền trong nội bộ liên minh dầu mỏ, đồng thời làm gia tăng những toan tính địa chính trị và mang lại ưu thế cho Mỹ.

Nguy cơ đổ vỡ lệnh ngừng bắn mong manh giữa Pakistan và Afghanistan

Nguy cơ đổ vỡ lệnh ngừng bắn mong manh giữa Pakistan và Afghanistan

Căng thẳng ngoại giao và quân sự giữa Pakistan và Afghanistan vừa có bước leo thang nguy hiểm mới khi hai bên liên tiếp cáo buộc nhau tiến hành các cuộc tấn công xuyên biên giới, đe dọa phá vỡ thỏa thuận ngừng bắn mong manh được thiết lập hồi tháng 3 vừa qua.

Bước khởi đầu cho tiến trình chính trị mới ở dải Gaza

Bước khởi đầu cho tiến trình chính trị mới ở dải Gaza

Người Palestine tại khu vực Deir al-Balah thuộc dải Gaza lần đầu tiên tham gia một cuộc bầu cử địa phương sau hai thập kỷ gián đoạn, động thái được mô tả là bước tiến trong nỗ lực khôi phục đời sống chính trị và các thiết chế dân sự tại vùng lãnh thổ bị xung đột tàn phá.

Bài toán sức bền của Iran trong vòng siết tại Hormuz

Bài toán sức bền của Iran trong vòng siết tại Hormuz

Gần hai tháng kể từ ngày xung đột giữa Mỹ - Israel và Iran nổ ra tại Trung Đông, Tehran được cho là vẫn đang vận dụng chiến thuật bất đối xứng, tận dụng lợi thế địa lý và khả năng gây gián đoạn để bù đắp chênh lệch sức mạnh. Tuy nhiên, gần đây, khi Washington tuyên bố phong tỏa các cảng biển Iran và triển khai đồng thời ba nhóm tàu sân bay cùng hàng chục nghìn binh sĩ tới khu vực – đặt ra một câu hỏi lớn rằng liệu Tehran có thể cầm cự được bao lâu trong vòng siết ngày càng khép chặt tại eo biển Hormuz?

Báo chí Hàn Quốc: Tổng thống Lee muốn cùng Việt Nam tạo nên “kỳ tích sông Hồng”

Báo chí Hàn Quốc: Tổng thống Lee muốn cùng Việt Nam tạo nên “kỳ tích sông Hồng”

Truyền thông Hàn Quốc dẫn lời Tổng thống Lee Jae Myung ví von dòng sông Hàn và sông Hồng như đang hòa nhịp, biểu trưng cho sự gắn kết giữa hai dân tộc. Trong khi đó, dư luận nước này cũng đặc biệt chú ý tới chia sẻ của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khi so sánh tương đậu nành Doenjang với tương Bần Việt Nam – càng ủ lâu càng đậm đà, như một ẩn dụ cho tình hữu nghị Việt Nam – Hàn Quốc ngày càng bền chặt theo thời gian.

EU gia cố “lá chắn chung” giữa sóng gió an ninh châu Âu

EU gia cố “lá chắn chung” giữa sóng gió an ninh châu Âu

Liên minh châu Âu (EU) nhóm họp thượng đỉnh đột xuất với nội dung then chốt xoay quanh cách thức vận dụng điều khoản phòng thủ chung giữa các thành viên khi một nước bị tấn công quân sự. Đây được xem là chủ đề nóng bỏng ở thời điểm quan hệ xuyên Đại Tây Dương có những rạn nứt.

Liên hợp quốc trước vận hội cải tổ lịch sử

Liên hợp quốc trước vận hội cải tổ lịch sử

Nhiệm kỳ của Tổng Thư ký Liên hợp quốc (LHQ) thứ 10 sẽ bắt đầu vào năm 2027, trong bối cảnh tổ chức đa phương lớn nhất hành tinh đối mặt nhiều khó khăn, từ xung đột vũ trang leo thang đến khủng hoảng niềm tin và tài chính chưa từng có. Đây không chỉ là một cuộc bầu cử nhân sự, mà là cuộc đua tìm kiếm một “kiến trúc sư” đủ tầm vóc để tái thiết lập trật tự thế giới trong một kỷ nguyên đầy biến động.

Dầu loang trên vịnh Ba Tư nhìn rõ từ không gian, cảnh báo hệ lụy khó lường

Dầu loang trên vịnh Ba Tư nhìn rõ từ không gian, cảnh báo hệ lụy khó lường

Những hình ảnh vệ tinh mới nhất được công bố bởi Cơ quan Vũ trụ châu Âu cho thấy các vệt dầu loang diện rộng trên vịnh Ba Tư có thể quan sát rõ từ không gian. Diễn biến này không chỉ phản ánh mức độ nghiêm trọng của ô nhiễm môi trường biển, mà còn làm dấy lên lo ngại về những tác động lâu dài đối với hệ sinh thái, chuỗi cung ứng năng lượng và an ninh khu vực.