Trách nhiệm các bên như thế nào trong vụ "trao nhầm con ở Ba Vì"?

Gần 6 năm trước đây, vào sáng 1-11-2012 tại Bệnh viện đa khoa Ba Vì, Hà Nội có 2 đứa trẻ chào đời, trong đó con trai chị Vũ Thị Hương (SN 1983, Phú Sơn, Ba Vì, Hà Nội) chào đời lúc 6h50', con trai anh Phùng Ngọc Sơn (thôn Vân Trai, thị trấn Tây Đằng, huyện Ba Vì, Hà Nội) chào đời lúc 7h10'. Trong lúc trao con cho cả hai hộ gia đình, hộ sinh không cẩn thận dẫn đến nhầm con.

Sau 6 năm trời nuôi dạy con, 2 gia đình thấy những đứa trẻ có nhiều điểm bất thường nên đã đưa đi xét nghiệm ADN. Kết quả xét nghiệm ADN cho thấy, cả 2 đứa trẻ đều không phải con đẻ của những người đang nuôi nấng.

Vụ trao nhầm con ở Bệnh viện đa khoa Ba Vì từ 6 năm trước khiến cả hai gia đình mệt mỏi.
Vụ trao nhầm con ở Bệnh viện đa khoa Ba Vì từ 6 năm trước khiến cả hai gia đình mệt mỏi.

Đến khi tìm hiểu sự việc thì kết quả cho biết bệnh viện đã trao nhầm con. Cả hai bên hộ gia đình đang băn khoăn về thủ tục nhận lại con đẻ của mình và trách nhiệm của Bệnh viện, trách nhiệm của hộ lý như thế nào khi xảy ra sự việc. Chúng tôi đã liên hệ với Ths-Luật sư Nguyễn Đào Tơ - Trưởng VPLS Hoàng Huy để tìm hiểu rõ hơn những rắc rối về mặt pháp lý liên quan đến vụ việc này.

Sự việc diễn ra cách đây 6 năm vì vậy, nguyên tắc áp dụng pháp luật thì sự kiện pháp lý xảy ra ở thời điểm nào thì áp dụng văn bản pháp luật ở thời điểm đó, cần lưu ý đến các trường hợp chuyển tiếp quy phạm pháp luật.

Việc để sự việc diễn ra trong trường hợp này cần xác định yếu tố lỗi trong việc trao nhầm con cho hai hộ gia đình.

​Nếu xác định hành vi trao nhầm con của hai hộ gia đình là lỗi vô ý thì phải chịu trách nhiệm bồi thường, ở đây Bệnh viện đa khoa Ba Vì nơi các cháu sinh ra là cơ quan có trách nhiệm quản lý đối với trẻ sơ sinh trong quá trình sinh tại bệnh viện thì Bệnh Viện đa khoa Ba Vì phải chịu trách nhiệm bồi thường đối với hai hộ gia đình theo quy định tại Bộ luật dân sự năm 2005.

Điều 618. Bồi thường thiệt hại do người của pháp nhân gây ra

Pháp nhân phải bồi thường thiệt hại do người của mình gây ra trong khi thực hiện nhiệm vụ được pháp nhân giao; nếu pháp nhân đã bồi thường thiệt hại thì có quyền yêu cầu người có lỗi trong việc gây thiệt hại phải hoàn trả một khoản tiền theo quy định của pháp luật.

Điều 619. Bồi thường thiệt hại do cán bộ, công chức gây ra

Cơ quan, tổ chức quản lý cán bộ, công chức phải bồi thường thiệt hại do cán bộ, công chức của mình gây ra trong khi thi hành công vụ.

Cơ quan, tổ chức quản lý cán bộ, công chức có trách nhiệm yêu cầu cán bộ, công chức phải hoàn trả một khoản tiền theo quy định của pháp luật, nếu cán bộ, công chức có lỗi trong khi thi hành công vụ.

Và trách nhiệm bồi thường được xác định theo quy định tại Điều 307 Bộ luật dân sự năm 2005:

“1. Trách nhiệm bồi thường thiệt hại bao gồm trách nhiệm bồi thường thiệt hại về vật chất, trách nhiệm bồi thường bù đắp tổn thất về tinh thần.

2. Trách nhiệm bồi thường thiệt hại về vật chất là trách nhiệm bù đắp tổn thất vật chất thực tế, tính được thành tiền do bên vi phạm gây ra, bao gồm tổn thất về tài sản, chi phí hợp lý để ngăn chặn, hạn chế, khắc phục thiệt hại, thu nhập thực tế bị mất hoặc bị giảm sút.

3. Người gây thiệt hại về tinh thần cho người khác do xâm phạm đến tính mạng, sức khoẻ, danh dự, nhân phẩm, uy tín của người đó thì ngoài việc chấm dứt hành vi vi phạm, xin lỗi, cải chính công khai còn phải bồi thường một khoản tiền để bù đắp tổn thất về tinh thần cho người bị thiệt hại.”

Ths-Luật sư Nguyễn Đào Tơ - Trưởng VPLS Hoàng Huy.
Ths-Luật sư Nguyễn Đào Tơ - Trưởng VPLS Hoàng Huy.

Quyền nhận lại con đẻ, thủ tục thực hiện như thế nào?

Theo quy định tại Luật hôn nhân và gia đình năm 2014

Điều 88. Xác định cha, mẹ

1. Con sinh ra trong thời kỳ hôn nhân hoặc do người vợ có thai trong thời kỳ hôn nhân là con chung của vợ chồng.


Điều 89. Xác định con

1. Người không được nhận là cha, mẹ của một người có thể yêu cầu Tòa án xác định người đó là con mình.

2. Người được nhận là cha, mẹ của một người có thể yêu cầu Tòa án xác định người đó không phải là con mình.

​Vì vậy, đối với hai hộ gia đình trên, bố mẹ có quyền nhận lại con của mình, nếu xác định có căn cứ xác định là con của mình. Trước tiên việc nhận con được thực hiện theo sự thỏa thuận của hai bên hộ gia đình. Trong trường hợp có sự tranh chấp về quyền nhận con hoặc một trong hai bên hộ gia đình không đồng ý cho hộ gia đình kia nhận lại con đẻ của mình thì có thể khởi kiện ra Tòa án có thẩm quyền yêu cầu xác định người con đó là con của mình.

Thủ tục nhận lại con được thực hiện theo quy định của Luật hộ tịch:

Điều 25. Thủ tục đăng ký nhận cha, mẹ, con

1. Người yêu cầu đăng ký nhận cha, mẹ, con nộp tờ khai theo mẫu quy định và chứng cứ chứng minh quan hệ cha con hoặc mẹ con cho cơ quan đăng ký hộ tịch. Khi đăng ký nhận cha, mẹ, con các bên phải có mặt.

2. Trong thời hạn 03 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ giấy tờ theo quy định tại khoản 1 Điều này, nếu thấy việc nhận cha, mẹ, con là đúng và không có tranh chấp, công chức tư pháp - hộ tịch ghi vào Sổ hộ tịch, cùng người đăng ký nhận cha, mẹ, con ký vào Sổ hộ tịch và báo cáo Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã cấp trích lục cho người yêu cầu.

Trường hợp cần phải xác minh thì thời hạn được kéo dài thêm không quá 05 ngày làm việc.

Chứng cứ chứng minh quan hệ cha, mẹ, con

Theo quy định tại Điều 11 Thông tư 15/2015/TT-BTP ngày 16/11/2015 Quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật hộ tịch và Nghị định 123/2015/NĐ-CP ngày 15/11/2015

“1. Văn bản của cơ quan y tế, cơ quan giám định hoặc cơ quan khác có thẩm quyền ở trong nước hoặc nước ngoài xác nhận quan hệ cha con, quan hệ mẹ con.

2. Trường hợp không có văn bản quy định tại khoản 1 Điều này thì phải có thư từ, phim ảnh, băng, đĩa, đồ dùng, vật dụng khác chứng minh mối quan hệ cha con, quan hệ mẹ con và văn bản cam đoan của cha, mẹ về việc trẻ em là con chung của hai người, có ít nhất hai người thân thích của cha, mẹ làm chứng".

Trong trường hợp này nếu xác định việc trao nhầm con là do lỗi cố ý thì có thể xem xét để truy cứu trách nhiệm hình sự, và còn tùy vào mục đích của việc trao nhầm con của các hộ sinh tại bệnh viện mà truy tố về các tội hình sự khác nhau. Đối với hành vi diễn ra cách đây 6 năm thì áp dụng luật tại thời điểm diễn ra hành vi vi phạm truy cứu theo Điều 120 Bộ luật năm 1999 Tội mua bán, đánh tráo hoặc chiếm đoạt trẻ em.

Việt Cường

Các tin khác

Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất để đảm bảo vay tiền có hợp pháp?

Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất để đảm bảo vay tiền có hợp pháp?

Hỏi: Khi vay tiền, người cho vay có yêu cầu tôi ký hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất có công chứng để đảm bảo cho khoản vay. Họ cam kết sau khi tôi trả hết nợ sẽ hủy hợp đồng và trả lại giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Xin hỏi việc ký hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất để đảm bảo trả nợ có tồn tại rủi ro không? (Trần Thị Thúy, phường Trần Phú, tỉnh Hà Tĩnh)

Hộ kinh doanh nào phải mở tài khoản ngân hàng riêng phục vụ kinh doanh?

Hộ kinh doanh nào phải mở tài khoản ngân hàng riêng phục vụ kinh doanh?

Hỏi: Tôi là chủ hộ kinh doanh buôn bán các mặt hàng tạp hóa. Tôi được biết từ ngày 1/3/2026, hộ kinh doanh bắt buộc phải mở tài khoản ngân hàng riêng và việc mở tài khoản ngân hàng phục vụ hoạt động kinh doanh của hộ kinh doanh phải đúng tên đăng ký trên giấy chứng nhận có đúng không? (Nguyễn Thị Thu, phường Thanh Xuân, Hà Nội)

Đất đã có quyết định thu hồi có được cấp sổ đỏ không?

Đất đã có quyết định thu hồi có được cấp sổ đỏ không?

Hỏi: Thửa đất gia đình tôi đang sử dụng được hình thành từ những năm 1980 và chưa được cấp sổ đỏ. Năm 2010, thửa đất trên nằm trong quyết định thu hồi đất của cơ quan nhà nước có thẩm quyền nhưng đến nay quyết định thu hồi đất vẫn chưa được thực hiện, gia đình tôi vẫn đang quản lý, sử dụng ổn định. Vậy gia đình tôi muốn xin cấp sổ lần đầu thì có đủ điều kiện để được cấp không? (Lê Văn Hà, phường Thanh Vinh, tỉnh Nghệ An)

Thẩm quyền cấp sổ đỏ lần đầu theo quy định mới?

Thẩm quyền cấp sổ đỏ lần đầu theo quy định mới?

Hỏi: Tôi đang chuẩn bị thực hiện thủ tục cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lần đầu đối với thửa đất do ông bà để lại. Xin hỏi tôi có thể nộp hồ sơ ở đâu và cơ quan nào có thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lần đầu? (Hoàng Thị Hiền, phường Hạc Thành, tỉnh Thanh Hóa).

Cá nhân mua bán vàng không có hóa đơn có bị tịch thu không?

Cá nhân mua bán vàng không có hóa đơn có bị tịch thu không?

Hỏi: Gần đây tôi thấy có lan truyền thông tin khi mua bán vàng phải có hóa đơn, nếu cá nhân mua vàng không có chứng từ hóa đơn thì khi bán vàng sẽ bị tịch thu. Xin tòa soạn cho biết như vậy có đúng không? (Nguyễn Thị Hạnh, phường Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh)

Các trường hợp xử lý dữ liệu cá nhân không cần sự đồng ý của chủ thể

Các trường hợp xử lý dữ liệu cá nhân không cần sự đồng ý của chủ thể

Hỏi: Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân đã quy định rõ các trường hợp xử lý dữ liệu cá nhân không cần sự đồng ý của chủ thể dữ liệu cá nhân. Xin Báo CAND cho biết các trường hợp cụ thể? Cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan phải thiết lập cơ chế giám sát khi xử lý dữ liệu cá nhân trong trường hợp không cần sự đồng ý của chủ thể dữ liệu cá nhân như thế nào? (Thanh Hằng, tỉnh Cao Bằng)

Quy định về sự đồng ý của chủ thể dữ liệu cá nhân

Quy định về sự đồng ý của chủ thể dữ liệu cá nhân

Hỏi: Tôi được biết Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân đã quy định cụ thể về sự đồng ý của chủ thể dữ liệu cá nhân nhằm bảo vệ quyền, lợi ích của chủ thể dữ liệu trong các hoạt động kinh tế, xã hội. Xin Báo CAND cho biết rõ những quy định cụ thể liên quan đến nội dung này tại Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân? (Nguyên Minh, TP Hồ Chí Minh)

Khấu trừ lương để cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính

Khấu trừ lương để cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính

Hỏi: Khi bị xử phạt vi phạm hành chính, người bị xử phạt phải thực hiện  quyết định của cơ quan có thẩm quyền trong thời hạn yêu cầu. Xin hỏi, theo quy định từ ngày 1/1/2026, những ai bị cưỡng chế khấu trừ tiền lương để thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính? (Đỗ Văn Tú, phường Hà Đông, Hà Nội).

Quy định về mức lương tối thiểu áp dụng từ ngày 1/1/2026

Quy định về mức lương tối thiểu áp dụng từ ngày 1/1/2026

Hỏi: Tôi hiện là công nhân tại khu công nghiệp ở Bắc Ninh. Tôi được biết, từ năm 2026 mức lương tối thiểu vùng đối với người lao động được tăng lên. Xin hỏi, theo quy định mới, mức lương tối thiểu là bao nhiêu và áp dụng đối với đối tượng nào? (Phạm Thị Vân, xã Đại Đồng, tỉnh Bắc Ninh)

Mua, bán ngoại tệ giữa cá nhân với nhau bị xử phạt như thế nào?

Mua, bán ngoại tệ giữa cá nhân với nhau bị xử phạt như thế nào?

Hỏi: Tôi có nhu cầu mua ngoại tệ chuẩn bị cho con đi du học. Theo tôi biết, giữa cá nhân với cá nhân không được mua bán ngoại tệ. Xin hỏi cá nhân có thể mua ngoại tệ ở đâu? Trường hợp nếu cá nhân mua bán ngoại tệ với nhau thì bị xử phạt như thế nào? (Hoàng Minh Ngọc, phường Cầu Giấy, Hà Nội)

Cán bộ tòa án không được hách dịch, dọa nạt hoặc kéo dài thời gian xử lý công việc của nhân dân

Cán bộ tòa án không được hách dịch, dọa nạt hoặc kéo dài thời gian xử lý công việc của nhân dân

Cán bộ tòa án không được có thái độ hách dịch, dọa nạt, gây căng thẳng, khó khăn, phiền hà, vòi vĩnh, kéo dài thời gian xử lý công việc của tổ chức và công dân; không được thờ ơ, vô cảm, thiếu trách nhiệm trước những khó khăn, bức xúc của tổ chức và công dân. Nghiêm cấm việc lợi dụng nhiệm vụ, vị trí công tác để nhũng nhiễu, phiền hà, trục lợi.

Trường hợp được giảm 70% tiền sử dụng đất khi chuyển sang đất ở từ ngày 1/1/2026

Trường hợp được giảm 70% tiền sử dụng đất khi chuyển sang đất ở từ ngày 1/1/2026

Hỏi: Gia đình tôi có thửa đất diện tích 350m2 gồm đất vườn gắn liền với đất ở, đã sử dụng ổn định từ trước năm 2000, không có tranh chấp. Hiện tại, tôi muốn chuyển mục đích sử dụng thành đất ở để xây nhà. Xin hỏi chính sách chuyển mục đích sử dụng từ đất vườn, ao sang đất ở kể từ ngày 1/1/2026 được quy định như thế nào? (Phạm Văn Hà, phường Quang Trung, tỉnh Thanh Hóa).

Quy định về mức giảm trừ gia cảnh từ ngày 1/1/2026

Quy định về mức giảm trừ gia cảnh từ ngày 1/1/2026

Hỏi: Tôi được biết, từ năm 2026 mức giảm trừ gia cảnh của thuế thu nhập cá nhân có thay đổi. Xin tòa soạn cho biết mức giảm trừ gia cảnh áp dụng từ ngày 1/1/2026? Người phụ thuộc bao gồm những ai theo quy định? (Nguyễn Văn Tiến, phường Định Công, Hà Nội)

Có bắt buộc phải công chứng di chúc không?

Có bắt buộc phải công chứng di chúc không?

Hỏi: Bố tôi năm nay 85 tuổi, đang bệnh nặng nên đã tự mình viết di chúc phân chia tài sản cho các con. Do không đến văn phòng công chứng được nên ông có giao cho tôi đi công chứng văn bản này. Xin hỏi tôi có được thay mặt bố tôi đi công chứng di chúc không? Nếu bố tôi không công chứng di chúc thì di chúc có hợp pháp không? (Phan Thị Ngọc, phường Thành Vinh, tỉnh Nghệ An)

Thủ tục cấp sổ đỏ với diện tích đất tăng thêm

Thủ tục cấp sổ đỏ với diện tích đất tăng thêm

Hỏi: Tôi có thửa đất diện tích 180m2 đã được cấp sổ đỏ năm 1995. Năm 1996, gia đình tôi xây nhà và mua thêm của hàng xóm khoảng 20m2 đất. Việc mua bán chỉ có giấy tờ viết tay mà chưa thực hiện thủ tục sang tên tại cơ quan nhà nước. Hiện tại, gia đình tôi đang sử dụng mà không tranh chấp với ai. Xin hỏi tôi phải thực hiện thủ tục gì để được công nhận phần diện tích đất mua thêm vào sổ đỏ nhà tôi? (Phạm Văn Hà, phường Kinh Bắc, tỉnh Bắc Ninh)

Các chế định tại dự thảo Luật An ninh mạng phục vụ tốt hơn công tác quản lý nhà nước về an ninh mạng

Các chế định tại dự thảo Luật An ninh mạng phục vụ tốt hơn công tác quản lý nhà nước về an ninh mạng

Dự án Luật An ninh mạng do Bộ Công an chủ trì xây dựng hiện đang trình Quốc hội khóa XV xem xét và dự kiến thông qua tại Kỳ họp thứ 10. Theo đó, các quy định tại dự thảo Luật An ninh mạng góp phần thúc đẩy chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo, phục vụ tốt hơn công tác quản lý nhà nước về an ninh mạng, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các cơ quan, tổ chức và cá nhân.

Mức phạt khi không thông báo thời điểm khởi công xây dựng

Mức phạt khi không thông báo thời điểm khởi công xây dựng

Hỏi: Tôi có mảnh đất ở tại đô thị và dự kiến xây dựng ngôi nhà 5 tầng để ở. Tôi được biết khu vực này được miễn giấy phép xây dựng do đã có quy hoạch chi tiết 1/500. Xin hỏi tôi cần phải làm những thủ tục gì trước khi xây nhà để không trái pháp luật? (Hoàng Văn Tiến, phường Phương Liệt, Hà Nội).

Ghi âm cho vay tiền có được coi là chứng cứ trong tố tụng dân sự?

Ghi âm cho vay tiền có được coi là chứng cứ trong tố tụng dân sự?

Hỏi: Tôi cho em họ vay tiền, do tin tưởng nên chúng tôi không viết giấy vay nợ. Trong lúc gặp trao đổi việc cho vay tiền, tôi có ghi âm cuộc nói chuyện về số tiền vay, thời hạn vay. Sau đó, tôi chuyển khoản tiền cho em họ ghi rõ cho vay tiền. Đến hạn trả nợ em họ tôi nói rằng không vay tôi và không có giấy tờ vay tiền làm chứng. 

Quy định về đại diện ngoài tố tụng trong trợ giúp pháp lý

Quy định về đại diện ngoài tố tụng trong trợ giúp pháp lý

Trợ giúp pháp lý là việc cung cấp dịch vụ pháp lý miễn phí cho người được trợ giúp pháp lý trong vụ việc trợ giúp pháp lý theo quy định của Luật Trợ giúp pháp lý, góp phần bảo đảm quyền con người, quyền công dân trong tiếp cận công lý và bình đẳng trước pháp luật.