Trả lời: Luật sư Nguyễn Thị Hảo – Trưởng Văn phòng Luật sư Hảo Anh, Đoàn Luật sư thành phố Hà Nội cho biết: Theo quy định hiện hành, Luật Công chứng 2024 không quy định cụ thể các giao dịch phải công chứng. Tại khoản 1 Điều 3 Luật Công chứng 2024 quy định các giao dịch phải công chứng là “giao dịch quan trọng, đòi hỏi mức độ an toàn pháp lý cao và được luật quy định hoặc luật giao Chính phủ quy định phải công chứng”. Các giao dịch phải công chứng được quy định cụ thể trong các Luật, Nghị định chuyên ngành. Bộ Tư pháp có trách nhiệm rà soát, cập nhật, đăng tải các giao dịch phải công chứng, chứng thực trên Cổng thông tin điện tử của Bộ Tư pháp để áp dụng thống nhất trên toàn quốc.
Căn cứ Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Công chứng, có hiệu lực kể từ ngày 1/1/2027 đã sửa đổi khoản 1 Điều 3 theo hướng quy định rõ hơn tiêu chí xác định các giao dịch bắt buộc phải công chứng. Cụ thể: “1. Giao dịch phải công chứng là giao dịch quan trọng, đòi hỏi điều kiện tham gia giao dịch chặt chẽ, mức độ an toàn pháp lý cao và được luật quy định phải công chứng”. Các giao dịch phải công chứng được quy định trong các luật chuyên ngành. Như vậy, theo Luật Công chứng sửa đổi 2026, các giao dịch phải công chứng theo các Nghị định của Chính phủ sẽ bị bãi bỏ từ ngày 1/1/2027.
Bộ Tư pháp chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành có liên quan rà soát, cập nhật, đăng tải danh mục các giao dịch phải công chứng, chứng thực trên Cổng thông tin điện tử của Bộ Tư pháp.
Các giao dịch dân sự không bắt buộc phải công chứng vẫn có thể được công chứng theo yêu cầu của cá nhân, tổ chức.
Như vậy, kể từ ngày 1/1/2027, 6 loại giao dịch sau đây không bắt buộc phải công chứng:
1. Văn bản ủy quyền của người có tên trong hợp đồng thuê nhà ở đã xuất cảnh ra nước ngoài cho các thành viên khác đứng tên mua nhà ở trong Hồ sơ đề nghị bán nhà ở cũ thuộc tài sản công;
2. Hợp đồng chuyển nhượng hợp đồng kinh doanh bất động sản;
3. Văn bản thỏa thuận của các thành viên có chung quyền sử dụng đất đồng ý đưa quyền sử dụng đất vào doanh nghiệp;
4. Văn bản ủy quyền giải quyết việc thi hành án liên quan đến tài sản khi người phải thi hành án xuất cảnh;
5. Văn bản ủy quyền thực hiện quyền khiếu nại;
6. Hợp đồng chuyển nhượng Văn phòng Thừa phát lại.
