Tia hy vọng mới cho Dải Gaza

Tòa án Công lý quốc tế (ICJ) trực thuộc Liên hợp quốc (LHQ) ngày 26/1 (giờ địa phương) đã ra phán quyết yêu cầu Israel thực thi mọi biện pháp trong quyền hạn của nước này nhằm ngăn chặn các hành động diệt chủng tại Dải Gaza. Phán quyết được đưa ra sau khi Nam Phi vào tháng 12/2023 đã đệ đơn lên ICJ kiện Israel vi phạm các nghĩa vụ trong Công ước LHQ về ngăn ngừa và trừng trị tội ác diệt chủng liên quan đến người Palestine tại Dải Gaza.

Phán quyết của ICJ yêu cầu Israel đảm bảo không vi phạm các nghĩa vụ trong Công ước LHQ về ngăn ngừa và trừng trị tội ác diệt chủng liên quan đến người Palestine tại Dải Gaza, đồng thời khẩn trương có những bước đi nhằm cải thiện tình hình nhân đạo tại dải đất ven biển này. Bày tỏ quan ngại sâu sắc về tình hình tại Dải Gaza, Chủ tọa phiên tòa Joan Donoghue đề nghị Israel báo cáo về việc thực thi phán quyết này của tòa trong vòng một tháng. ICJ tuyên bố công nhận quyền của người Palestine ở Dải Gaza được bảo vệ khỏi các hành động diệt chủng.

gaza.jpg -0
Người dân rời bỏ nhà cửa đi lánh nạn tại miền Nam Dải Gaza ngày 26/1.

ICJ nêu rõ, người Palestine rõ ràng là một nhóm được bảo vệ theo Công ước ngăn ngừa và xử phạt tội ác diệt chủng. Phán quyết trên tại ICJ không giải quyết cáo buộc cốt lõi của vụ kiện - liệu nạn diệt chủng có xảy ra hay không - song sẽ tập trung vào sự can thiệp khẩn cấp mà Nam Phi tìm kiếm. Phản ứng trước phán quyết của tòa, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu khẳng định, nước này cam kết tuân thủ luật pháp quốc tế và tiếp tục tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động cứu trợ nhân đạo, đảm bảo an toàn cho dân thường tại Gaza.

Ông cũng cho rằng, cáo buộc diệt chủng nhắm vào Israel tại ICJ là “thái quá”, đồng thời tuyên bố Israel sẽ làm bất cứ điều gì cần thiết để tự vệ. Trong khi đó, Mỹ cho biết phán quyết của ICJ phù hợp với quan điểm của Washington, nhấn mạnh Israel có quyền hành động, phù hợp với luật pháp quốc tế, để đảm bảo cuộc tấn công ngày 7/10/2023 sẽ không thể lặp lại. Một người phát ngôn Bộ Ngoại giao tuyên bố Washington tiếp tục tin rằng các cáo buộc diệt chủng là vô căn cứ và lưu ý rằng tòa án đã không đưa ra kết luận về tội diệt chủng hay kêu gọi ngừng bắn trong phán quyết của mình và đã thả tự do ngay lập tức, vô điều kiện cho tất cả các con tin đang bị Hamas bắt giữ.

Còn với Bộ Ngoại giao Palestine, phán quyết là một lời nhắc nhở đáng hoan nghênh, rằng “không có quốc gia nào đứng trên luật pháp”. Ngoại trưởng Iran Hossein Amir Abdollahian chúc mừng người dân Nam Phi và Bộ trưởng Bộ Quan hệ và Hợp tác Quốc tế Naledi Pandor, cũng như người Palestine về phán quyết của ICJ, ra lệnh cho Israel ngăn chặn các hành động diệt chủng ở Dải Gaza.

Trợ lý Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Palestine Ammar Hijazi cho biết: “Palestine hoan nghênh phán quyết quan trọng của ICJ. Lệnh này có nghĩa là Tòa án đã công nhận mức độ nghiêm trọng của tình hình và bị thuyết phục bởi phần trình bày của Nam Phi dựa trên luật pháp và thực tế. Có lý do để tin rằng, Israel đang phạm tội ở Gaza. Điều này cũng đồng nghĩa, tiếng khóc, sự đau khổ của người dân Gaza đang được lắng nghe. Đây sẽ là một lời cảnh tỉnh đối với Israel và những người hỗ trợ họ”. Về phần mình, lực lượng Hamas nhận định, phán quyết sẽ góp phần bước đầu “cô lập sự chiếm đóng và vạch trần tội ác của nó ở Gaza”. Lực lượng này cũng từng bày tỏ ý định sẽ sẵn sàng tuân thủ một lệnh ngừng bắn nếu tòa ra phán quyết yêu cầu và phía Israel tuân thủ.

Từ Brussels, Liên minh châu Âu (EU) và nhiều nước thành viên ra tuyên bố kêu gọi Israel và Phong trào Hồi giáo Hamas tại Dải Gaza ngay lập tức tuân thủ đầy đủ phán quyết. Đức tuyên bố sẽ tôn trọng phán quyết của ICJ theo yêu cầu của Nam Phi về việc áp đặt các biện pháp khẩn cấp đối với Israel liên quan đến các hoạt động quân sự ở Dải Gaza. Người phát ngôn của Chính phủ Đức nói rõ phán quyết của ICJ sẽ tạo cơ sở cho các can thiệp khẩn cấp khi cần thiết. Thủ tướng Tây Ban Nha Pedro Sanchez cũng khẳng định tiếp tục ủng hộ các giải pháp hòa bình, chấm dứt giao tranh, trao trả con tin, tăng cường viện trợ nhân đạo tại Gaza, đồng thời thành lập một nhà nước Palestine độc lập bên cạnh Israel trên cơ sở biên giới trước năm 1967.

Cùng quan điểm, Bộ Ngoại giao các nước Arab vùng Vịnh cũng ra các tuyên bố nhấn mạnh sự cần thiết phải tôn trọng và tuân thủ phán quyết, kêu gọi Israel ngừng các hoạt động quân sự ở Gaza cũng như hành động chiếm đóng của nước này đối với các vùng lãnh thổ Palestine. Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan bày tỏ hy vọng phán quyết của tòa sẽ giúp ngăn chặn thương vong trong dân thường tại Dải Gaza. Ông khẳng định Ankara sẽ tiếp tục các nỗ lực nhằm thiết lập lệnh ngừng bắn và hướng đến một nền hòa bình lâu dài tại Gaza.

Là nước “đâm đơn, khởi kiện”, Tổng thống Nam Phi Cyril Ramaphosa đã ca ngợi điều mà nước này gọi là “chiến thắng quyết định” cho nền pháp trị quốc tế vào ngày 26/1, sau khi ICJ ra phán quyết ủng hộ yêu cầu áp đặt các biện pháp khẩn cấp đối với Israel do các hoạt động quân sự ở Dải Gaza. Ông bày tỏ hy vọng Israel sẽ tuân thủ phán quyết, gọi phán quyết là bước quan trọng đầu tiên đối với nỗ lực của Nam Phi nhằm đảm bảo công lý cho người dân Gaza. Ông hy vọng điều này sẽ mở đường cho việc kết thúc cuộc khủng hoảng tại đây. Namibia hoan nghênh quyết định của ICJ, đánh giá cao các bước được thực hiện để giải quyết tình hình nghiêm trọng ở Gaza và kêu gọi Israel tuân thủ đầy đủ mệnh lệnh ràng buộc về mặt pháp lý. Namibia cũng kêu gọi Hội đồng Bảo an LHQ và cộng đồng quốc tế đảm bảo thực hiện toàn diện các biện pháp tạm thời do ICJ đưa ra.

Từ Nam Mỹ, bày tỏ hoan nghênh đối với phán quyết của ICJ, Chính phủ Venezuela nêu rõ phán quyết có lợi cho người dân Palestine. Tuy nhiên, Caracas cũng bày tỏ tiếc nuối khi ICJ chưa yêu cầu các bên liên quan phải “ngừng bắn ngay lập tức” và chưa lên án “các hình thức thù địch vi phạm nghiêm trọng nhân quyền của người dân Palestine”. Cũng trong tuyên bố, Venezuela một lần nữa phản đối tình trạng “bạo lực thường trực ở Dải Gaza”, đồng thời nhấn mạnh hòa bình là “lựa chọn duy nhất để nhân loại cùng chung sống với nhau”.

Khổng Hà (tổng hợp)

Các tin khác

Kỳ vọng khác biệt từ nỗ lực duy trì đối thoại Mỹ - Trung Quốc

Kỳ vọng khác biệt từ nỗ lực duy trì đối thoại Mỹ - Trung Quốc

Chuyến thăm cấp Nhà nước tới Trung Quốc của Tổng thống Mỹ Donald Trump từ ngày 13-15/5 tới đang thu hút sự quan tâm rộng rãi của cộng đồng quốc tế. Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới tiếp tục gia tăng, hội nghị thượng đỉnh tại Bắc Kinh được đánh giá khó tạo ra đột phá mang tính lịch sử, nhưng vẫn được kỳ vọng sẽ góp phần duy trì các “lan can an toàn”, hạn chế nguy cơ đối đầu vượt tầm kiểm soát và tạo thêm dư địa ổn định cho kinh tế toàn cầu.

WHO trấn an dư luận trước cuộc sơ tán tàu có virus Hanta

WHO trấn an dư luận trước cuộc sơ tán tàu có virus Hanta

Sự hiện diện của người đứng đầu WHO diễn ra ngay trước thời điểm sơ tán hành khách khỏi con tàu du lịch MV Hondius, nơi phát hiện virus Hanta khiến ba người tử vong, không chỉ mang tính chất giám sát chuyên môn mà còn là một động thái chính trị và nhân đạo quan trọng nhằm đảm bảo sự an toàn tuyệt đối cho cư dân địa phương cũng như gần 150 hành khách đang mắc kẹt trên tàu.

EU, Brazil và Trung Quốc bắt tay lập liên minh carbon toàn cầu

EU, Brazil và Trung Quốc bắt tay lập liên minh carbon toàn cầu

Liên minh châu Âu (EU), Brazil và Trung Quốc mới đây chính thức ra mắt “Liên minh mở về thị trường carbon bắt buộc” trong lễ ký kết diễn ra tại thành phố Florence của Italy, đánh dấu bước tiến mới trong nỗ lực tăng cường hợp tác quốc tế nhằm ứng phó với biến đổi khí hậu và thúc đẩy quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế phát thải thấp.

Chuyên gia: Virus Hanta nguy hiểm, nhưng không lây lan như COVID-19

Chuyên gia: Virus Hanta nguy hiểm, nhưng không lây lan như COVID-19

Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và nhiều chuyên gia nhận định ổ dịch virus Hanta trên tàu du lịch vượt Đại Tây Dương nguy hiểm, nhưng không lây lan như virus SARS-CoV-2 gây ra đại dịch COVID-19. Hiện các nước đang khẩn trương truy vết tiếp xúc để hạn chế tối đa số ca mắc mới.

Châu Á chật vật ứng phó cú sốc năng lượng từ chiến sự Trung Đông

Châu Á chật vật ứng phó cú sốc năng lượng từ chiến sự Trung Đông

Cuộc xung đột tại Trung Đông đang đẩy khu vực châu Á – nơi tiêu thụ dầu mỏ lớn nhất thế giới – vào một phép thử về năng lực ứng phó khủng hoảng năng lượng. Trong bối cảnh nguồn cung bị gián đoạn nghiêm trọng, nhiều chính phủ trong khu vực đang gấp rút triển khai các biện pháp nhằm tìm kiếm nguồn thay thế, ổn định thị trường và giảm thiểu tác động lan tỏa đến tăng trưởng kinh tế.

Mỹ-Iran tiếp tục căng thẳng, nút thắt Hormuz chưa thể tháo gỡ

Mỹ-Iran tiếp tục căng thẳng, nút thắt Hormuz chưa thể tháo gỡ

Căng thẳng tại khu vực Trung Đông tiếp tục gia tăng khi Iran ngày 4/5 phát đi cảnh báo cứng rắn đối với các lực lượng Mỹ, yêu cầu không tiến vào eo biển Hormuz, trong bối cảnh Tổng thống Donald Trump tuyên bố Washington sẽ triển khai chiến dịch hỗ trợ các tàu bị mắc kẹt trong khu vực do ảnh hưởng của xung đột Mỹ - Israel với Iran.

Bước ngoặt lớn trong quan hệ xuyên Đại Tây Dương

Bước ngoặt lớn trong quan hệ xuyên Đại Tây Dương

Liên minh giữa Mỹ và châu Âu, với nòng cốt là NATO, nhiều thập niên được xem là trụ cột bảo đảm an ninh phương Tây. Tuy nhiên, những bất đồng ngày càng sâu sắc liên quan tới tình hình Trung Đông đang khiến mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương rạn nứt.

Nga đề xuất tiếp quản uranium của Iran: Phương án cũ trong cục diện mới

Nga đề xuất tiếp quản uranium của Iran: Phương án cũ trong cục diện mới

Trong bối cảnh chảo lửa Trung Đông vẫn chưa hạ nhiệt, hồ sơ hạt nhân Iran một lần nữa trở thành tâm điểm của các nỗ lực ngoại giao quốc tế. Mới đây, Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) cho biết đang tiến hành đàm phán với Nga và một số quốc gia về khả năng đưa uranium làm giàu ra khỏi lãnh thổ Iran. Động thái này diễn ra khi Washington liên tục đặt điều kiện Tehran phải từ bỏ kho dự trữ và đình chỉ việc làm giàu uranium như một chìa khóa then chốt cho bất kỳ giải pháp hòa bình nào.

Mỹ duy trì phong tỏa Iran, bế tắc hạt nhân kéo dài, giá dầu tăng mạnh

Mỹ duy trì phong tỏa Iran, bế tắc hạt nhân kéo dài, giá dầu tăng mạnh

Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố sẽ tiếp tục duy trì phong tỏa hải quân đối với Iran cho đến khi đạt được một thỏa thuận về chương trình hạt nhân, trong bối cảnh căng thẳng giữa hai nước chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ bất ổn kéo dài tại khu vực Trung Đông và tác động lan rộng tới kinh tế toàn cầu.

Thấy gì từ cú xoay trục của Abu Dhabi?

Thấy gì từ cú xoay trục của Abu Dhabi?

Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) tuyên bố rời Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ và cơ chế OPEC+ sau 60 năm là thành viên, nhấn mạnh ưu tiên lợi ích quốc gia. Động thái này được giới phân tích đánh giá có thể tạo hiệu ứng dây chuyền trong nội bộ liên minh dầu mỏ, đồng thời làm gia tăng những toan tính địa chính trị và mang lại ưu thế cho Mỹ.

Nguy cơ đổ vỡ lệnh ngừng bắn mong manh giữa Pakistan và Afghanistan

Nguy cơ đổ vỡ lệnh ngừng bắn mong manh giữa Pakistan và Afghanistan

Căng thẳng ngoại giao và quân sự giữa Pakistan và Afghanistan vừa có bước leo thang nguy hiểm mới khi hai bên liên tiếp cáo buộc nhau tiến hành các cuộc tấn công xuyên biên giới, đe dọa phá vỡ thỏa thuận ngừng bắn mong manh được thiết lập hồi tháng 3 vừa qua.

Bước khởi đầu cho tiến trình chính trị mới ở dải Gaza

Bước khởi đầu cho tiến trình chính trị mới ở dải Gaza

Người Palestine tại khu vực Deir al-Balah thuộc dải Gaza lần đầu tiên tham gia một cuộc bầu cử địa phương sau hai thập kỷ gián đoạn, động thái được mô tả là bước tiến trong nỗ lực khôi phục đời sống chính trị và các thiết chế dân sự tại vùng lãnh thổ bị xung đột tàn phá.

Bài toán sức bền của Iran trong vòng siết tại Hormuz

Bài toán sức bền của Iran trong vòng siết tại Hormuz

Gần hai tháng kể từ ngày xung đột giữa Mỹ - Israel và Iran nổ ra tại Trung Đông, Tehran được cho là vẫn đang vận dụng chiến thuật bất đối xứng, tận dụng lợi thế địa lý và khả năng gây gián đoạn để bù đắp chênh lệch sức mạnh. Tuy nhiên, gần đây, khi Washington tuyên bố phong tỏa các cảng biển Iran và triển khai đồng thời ba nhóm tàu sân bay cùng hàng chục nghìn binh sĩ tới khu vực – đặt ra một câu hỏi lớn rằng liệu Tehran có thể cầm cự được bao lâu trong vòng siết ngày càng khép chặt tại eo biển Hormuz?

Báo chí Hàn Quốc: Tổng thống Lee muốn cùng Việt Nam tạo nên “kỳ tích sông Hồng”

Báo chí Hàn Quốc: Tổng thống Lee muốn cùng Việt Nam tạo nên “kỳ tích sông Hồng”

Truyền thông Hàn Quốc dẫn lời Tổng thống Lee Jae Myung ví von dòng sông Hàn và sông Hồng như đang hòa nhịp, biểu trưng cho sự gắn kết giữa hai dân tộc. Trong khi đó, dư luận nước này cũng đặc biệt chú ý tới chia sẻ của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khi so sánh tương đậu nành Doenjang với tương Bần Việt Nam – càng ủ lâu càng đậm đà, như một ẩn dụ cho tình hữu nghị Việt Nam – Hàn Quốc ngày càng bền chặt theo thời gian.

EU gia cố “lá chắn chung” giữa sóng gió an ninh châu Âu

EU gia cố “lá chắn chung” giữa sóng gió an ninh châu Âu

Liên minh châu Âu (EU) nhóm họp thượng đỉnh đột xuất với nội dung then chốt xoay quanh cách thức vận dụng điều khoản phòng thủ chung giữa các thành viên khi một nước bị tấn công quân sự. Đây được xem là chủ đề nóng bỏng ở thời điểm quan hệ xuyên Đại Tây Dương có những rạn nứt.

Liên hợp quốc trước vận hội cải tổ lịch sử

Liên hợp quốc trước vận hội cải tổ lịch sử

Nhiệm kỳ của Tổng Thư ký Liên hợp quốc (LHQ) thứ 10 sẽ bắt đầu vào năm 2027, trong bối cảnh tổ chức đa phương lớn nhất hành tinh đối mặt nhiều khó khăn, từ xung đột vũ trang leo thang đến khủng hoảng niềm tin và tài chính chưa từng có. Đây không chỉ là một cuộc bầu cử nhân sự, mà là cuộc đua tìm kiếm một “kiến trúc sư” đủ tầm vóc để tái thiết lập trật tự thế giới trong một kỷ nguyên đầy biến động.

Dầu loang trên vịnh Ba Tư nhìn rõ từ không gian, cảnh báo hệ lụy khó lường

Dầu loang trên vịnh Ba Tư nhìn rõ từ không gian, cảnh báo hệ lụy khó lường

Những hình ảnh vệ tinh mới nhất được công bố bởi Cơ quan Vũ trụ châu Âu cho thấy các vệt dầu loang diện rộng trên vịnh Ba Tư có thể quan sát rõ từ không gian. Diễn biến này không chỉ phản ánh mức độ nghiêm trọng của ô nhiễm môi trường biển, mà còn làm dấy lên lo ngại về những tác động lâu dài đối với hệ sinh thái, chuỗi cung ứng năng lượng và an ninh khu vực.

Cơ hội ngoại giao mong manh giữa căng thẳng Trung Đông

Cơ hội ngoại giao mong manh giữa căng thẳng Trung Đông

Tổng thống Donald Trump ngày 21/4 tuyên bố gia hạn thỏa thuận ngừng bắn với Iran, trong khi chính quyền Washington đồng thời áp đặt một vòng trừng phạt mới nhằm gia tăng sức ép đối với Tehran trước thềm các cuộc đàm phán quan trọng dự kiến diễn ra tại Pakistan. Động thái này phản ánh chiến lược vừa kiềm chế xung đột quân sự, vừa tăng đòn bẩy kinh tế nhằm buộc Iran nhượng bộ trên bàn thương lượng.