Thao thức với Trường Sa

Hiểu hơn về sự thật

Trong cuộc trò chuyện trực tuyến với chúng tôi, ông Nguyễn Thanh Tòng, nguyên Phó Chủ tịch Hội người Việt Nam tại Pháp không giấu nổi xúc động khi nhắc đến những kỷ niệm trong chuyến thăm quần đảo Trường Sa và nhà giàn DK1 năm 2016. Những kỷ niệm đẹp không bao giờ phai ấy đã thôi thúc ông Nguyễn Thanh Tòng hoàn thành cuốn sách ảnh “Biển đảo quê hương” dày gần 200 trang nhằm giúp cho những người chưa có cơ hội được đến Trường Sa hiểu rõ hơn về đời sống của các chiến sĩ đang ngày đêm bảo vệ biển đảo quê hương. “Cuốn sách đã nói lên sự thật, là những gì tôi hân hạnh được chứng kiến, được mắt thấy tai nghe. Tôi muốn kể lại những kỷ niệm của mình cho những người chưa được đến Trường Sa, nhất là những người con xa xứ, thế hệ thứ hai của người Việt Nam ở nước ngoài - những người mà có thể tiếng Việt còn chưa sõi. Họ phải được hiểu, được biết rằng nước Việt Nam ta không chỉ có sông núi, bờ biển đẹp xanh tươi mà giữa trùng dương có những đảo thuộc về lãnh thổ Việt Nam như quần đảo Trường Sa”, ông Nguyễn Thanh Tòng nhấn mạnh.

Cũng theo lời của nguyên Phó Chủ tịch Hội người Việt Nam tại Pháp, ngoài phần 1 nói về những kỷ niệm của bản thân, trong phần 2 của cuốn sách mới xuất bản hồi tháng 9, ông Nguyễn Thanh Tòng đã thu thập tư liệu lịch sử về chủ quyền của Việt Nam với hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa. Tất cả tạo nên những chứng cứ sống động và đầy thuyết phục về hình ảnh biển đảo quê hương Việt Nam.

Cũng giống như ông Nguyễn Thanh Tòng, ông David Nguyễn, kiều bào tại Mỹ tâm sự rằng, lan tỏa thông tin cũng là cách lan tỏa tình yêu biển đảo đến với cộng đồng. Khoe với chúng tôi những trải nghiệm và các tài liệu, ảnh chụp quý giá từ chuyến đi Trường Sa và nhà giàn DK1 năm 2014, ông David Nguyễn thừa nhận, bản thân ông đã thay đổi hoàn toàn, từ một người từng có tư tưởng chống đối thành một “thuyết phục gia” trong việc tuyên truyền chính sách của Đảng và Nhà nước đối với chủ quyền biển đảo. Ông David Nguyễn kể, khi tham dự các cuộc tranh luận, phản bác lập luận xuyên tạc liên quan đến chủ quyền biển đảo, ông đã thuyết phục người nghe bằng chính những sự thật mà ông tận mắt chứng kiến. "Chuyến đi đánh dấu khúc chuyển trong cuộc đời của tôi, để tôi hiểu hơn về sự thật", ông David Nguyễn khẳng định.

Còn dưới góc nhìn của một nhà báo, ông Etcetera Nguyễn, kiều bào tại Mỹ - Chủ nhiệm kiêm phóng viên kênh Việt Nam Today TV, những chuyến thăm Trường Sa và nhà giàn DK1 của kiều bào có ý nghĩa vô cùng lớn đối với công tác đại đoàn kết, hòa hợp dân tộc. “Trong đời người ai cũng ao ước được ra Trường Sa một lần. Tôi may mắn có 4 chuyến đi trong các năm 2012, 2014, 2015 và 2019. Mỗi một chuyến đi đều mang lại những cảm xúc khác nhau. Tôi nhớ chuyến đi đầu tiên vào năm 2012, khi đó, cộng đồng người Việt tại Mỹ có nhiều ý kiến trái chiều, tương đối khắc nghiệt và tiêu cực về Việt Nam, đặc biệt là trong vấn đề biển đảo và bảo vệ chủ quyền. Trước khi lên đường, tôi vô cùng hào hứng, hồi hộp nhưng cũng có chút băn khoăn, hoài nghi, do dự. Thậm chí, tôi còn hình dung rằng quần đảo mình tới chỉ là một nơi hoang vu, không có người ở. Nhưng trái ngược tất cả, đón chúng tôi là các chiến sĩ, dân đảo chan hòa tình thân”, nhà báo Etcetera Nguyễn kể.

Và với trách nhiệm của người đưa tin, đi tìm sự thật, nhà báo Etcetera Nguyễn khi đó đang là Tổng thư ký tờ Việt Weekly, một tờ báo của cộng đồng người Việt ở Mỹ đã cùng các đồng nghiệp liên tục đăng tải các bài viết về cảnh quan, đời sống và tâm tình của các chiến sĩ cũng như người dân trên đảo. “Những câu chuyện được đăng trên 3 số báo liên tiếp phát hành ở Mỹ trong thời gian tôi thăm Trường Sa đã gây chấn động trong cộng đồng người Việt. Khi trở về Mỹ, tôi còn cùng các đồng nghiệp tổ chức triển lãm với 200 bức ảnh về Trường Sa và nhà giàn DK1 ngay tại trụ sở tòa soạn. Rất đông người Việt đã tới tham quan.

Ban đầu họ đến với thái độ e dè, tò mò. Sau đó, họ hiểu ra sự thật. Họ phát hiện rằng trước đây họ bị nhồi nhét những thông tin không đúng. Một số người bảo thủ thì lại tự huyễn hoặc với cách lý giải vô lý rằng đây là cuộc triển lãm sắp đặt và tự tổ chức các cuộc biểu tình phản đối chúng tôi. Nhưng sự thật là sự thật. Cuối cùng thì triển lãm ảnh không giới hạn ấy của chúng tôi đã làm cho cộng đồng người Việt ở Mỹ thay đổi cái nhìn, tin tưởng hơn rằng biển đảo Việt Nam vẫn đang được bồi đắp, gìn giữ và bảo vệ. Trường Sa và nhà giàn DK1 chính là mẫu số chung giúp bà con kiều bào và người dân trong nước hiểu nhau hơn”, nhà báo Etcetera Nguyễn nói.

Kiều bào yêu Trường Sa, cả nước vì Trường Sa

Rưng rưng hát lại vài câu trong lời ca “Tình em quê nhà, tình anh đảo xa” được phỏng theo làn điệu dân ca Quan họ, chị Lê Thị Bích Hường, Chủ tịch Hiệp hội Italy-Việt Nam đã không cầm được nước mắt khi kể lại kỷ niệm chuyến đi năm 2018 của mình. “Lần nào nhắc đến Trường Sa tôi cũng không kìm được lòng. Hành trình của chuyến đi thật quá ấn tượng. Lễ chào cờ ở cột mốc chủ quyền rồi cả những cảm xúc khó tả khi được lên thăm đảo lớn, đảo chìm đảo nổi. Nhìn những chiến sĩ tay bồng súng đứng canh cột mốc thật cảm xúc. Đại đa số các chiến sĩ đều còn rất trẻ như con trai tôi (chỉ khoảng 19-20 tuổi). Họ hát ca vui vẻ, dùng tiếng hát, tiếng đàn guitar để chào đón chúng tôi. Chúng tôi càng cảm phục ý chí kiên cường của các chiến sĩ. Cả người dân trên đảo nữa. Họ sẵn sàng chống chọi với muôn vàn khó khăn, một tấc cũng không lui, không dời để bảo vệ chủ quyền biển đảo. Và sự có mặt của người dân đã khẳng định sự trường tồn của đảo. Tôi không bao giờ quên khoảnh khắc một chiến sĩ trẻ lại gần nói với tôi: “U ơi, con có thể ôm u một lúc được không?”. Có lẽ chiếc khăn mỏ quạ cùng áo tứ thân đã gợi nhớ điều gì đó trong tâm thức người lính trẻ đó… Và còn nhiều, còn nhiều câu chuyện khác nữa đã in đậm trong trái tim tôi”, chị Lê Thị Bích Hường tâm sự.

Cùng chuyến đi với chị Lê Thị Bích Hường năm đó còn có nữ nhà văn Hiệu Constant (kiều bào Pháp). “Hành trình hơn 1.000 hải lý cùng 200 thành viên của đoàn công tác số 10 trên con tàu KN491 là những kỷ niệm về một gia đình đặc biệt, đầy ắp tình yêu quê hương, biển đảo, tràn ngập tiếng cười và nhất là sự xúc động đôi khi không thể nói được bằng lời… Chỉ trong có 10 ngày thôi mà tôi như sống rất nhiều cuộc đời, có vui, có hân hoan và còn có cả những giọt nước mắt, lúc ngậm ngùi khi hoan hỉ. Tôi đã trải qua nhiều cung bậc cảm xúc. Và trên hết, tôi đã cảm nhận sâu sắc rằng mỗi nhành san hô, mỗi hạt cát và cỏ cây nơi đây đều mang hồn thiêng dân tộc, thấm đẫm mồ hôi và xương máu của nhiều thế hệ con dân đất Việt”, nhà văn Hiệu Constant viết trong cuốn truyện ký mang tên “Kiều bào với Trường Sa” xuất bản hồi tháng 5. Cũng theo lời kể của chị Hiệu Constant, dù từng chứng kiến và tham dự vô vàn buổi lễ chào cờ của nhiều thế hệ, nghe Quốc ca của nhiều nước trên thế giới, xem các đoàn duyệt binh còn hoành tráng hơn nhiều, song buổi chào cờ tại đảo Song Tử Tây vẫn gây nhiều xúc động.

“Nhất là khi được nghe giọng nói rắn rỏi, trang nghiêm của một chiến sĩ trẻ đọc 10 lời thề. Tôi nhận thấy ánh mắt rưng rưng của các cán bộ lãnh đạo đoàn công tác và những dòng lệ đọng trên mi rồi lăn dài trên má của một số đại biểu kiều bào, cảm nhận những bước đi vững mạnh kiêu hùng của các đoàn duyệt binh… Trường Sa, hai tiếng thân thương, luôn vang mãi trong tâm khảm của mỗi người dân đất Việt, nhất là với những người con xa xứ. Tất cả những kiều bào mà tôi đã may mắn phỏng vấn, ai cũng tự nguyện biến mình thành cánh én để loan tin, để làm lan tỏa những gì mình mắt thấy tai nghe về chủ quyền thiêng liêng của biển đảo Trường Sa… Giờ đây, Trường Sa không còn xa nữa”, nhà văn Hiệu Constant chia sẻ.

Trong khi đó, chị Cao Hồng Vinh, Chủ tịch CLB Hoàng Sa Trường Sa tại Ba Lan vẫn lưu giữ con ốc biển nhỏ do một chiến sĩ ở Trường Sa tặng trong lần tới thăm đảo. “Mỗi lần đến đảo, chúng tôi lại cảm nhận được tình cảm ấm áp như trở về ngôi nhà thân thương của mình. Tôi còn nhớ như in cảnh một chiến sĩ đi tìm đồng hương trong đoàn để nhờ gửi lời hỏi thăm gia đình. Hay tâm tình của một chiến sĩ trẻ nhớ người yêu. Ngày nào, chiến sĩ đó cũng thu nhặt ốc biển, rửa sạch và gói ghém kỹ để chờ dịp gửi về cho người yêu. Còn có câu chuyện về bé con đến trường và sự vất vả của các thầy cô giáo dạy con chữ cho lũ trẻ trên đảo… Nhiều lắm những câu chuyện trên đảo chìm đảo nổi. Chính Trường Sa đã trở thành sợi dây kết nối chúng tôi. Chỉ cần gặp bất cứ ai ở trời Tây mà nói đến đã thăm Trường Sa thì như thân thiết một nhà. Chúng tôi thành lập CLB Trường Sa-Hoàng Sa ở châu Âu, để vừa là nơi ôn kỷ niệm, vừa là nơi để chia sẻ kế hoạch hỗ trợ Trường Sa. Và trong tim chúng tôi vẫn luôn ghi nhớ câu thơ đầy cảm xúc về Trường Sa của anh Giáp Văn Chung, kiều bào Hungary: “Trường Sa xin đến một lần/ Để mang Tổ quốc lại gần trong tim”.