Tản mạn về năm Thân

Năm Ất Mùi 2015 (theo lịch âm) là năm vượt u sầu, bắt tay với bốn biển năm châu. Năm 2016 là năm Bính Thân thuộc cung Khôn hành Thổ đến kế thừa sự mở ra của năm cũ và là năm nuôi dưỡng vun trồng sự nảy mầm sinh sôi, mở ra.

Thời gian được người xưa đặt tên bằng cách họ lập 10 thiên can là: Giáp, Ất, Bính, Đinh, Mậu, Kỷ, Canh, Tân, Nhâm, Quý; người xưa hòa 10 thiên can này với 12 địa chi: Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất, Hợi. Thiên can dương hòa với địa chi dương, thiên can âm hòa với địa chi âm. Dương đi với dương, âm đi với âm cho ta được 60 Hoa Giáp. Đứng đầu là Giáp Tý, Ất Sửu… đến Quý Hợi là hết một vòng của 60 Hoa Giáp. 60 Hoa Giáp mang tính của năm hành là Kim, Mộc, Thủy, Hỏa, Thổ.

Năm Ất Mùi 2015 thuộc hành Thủy tức “thủy vi lường” có tính chất của nước đo lường được mọi hoàn cảnh, ví như nước ở trong chai thì hình chai, ở trong ấm thì hình ấm, trong chén có hình chén… Nước ở chỗ cao chảy xuống chỗ thấp, nếu bị đập chắn thì tràn qua đập và mạnh thì phá vỡ đập, nếu ít thì ngấm qua đập... Năm Mùi khảm Thủy là năm của con dê, dê ăn mọi lá cây để tồn tại vì thế mà năm Ất Mùi được gọi là năm “Bách Hợp Tiêu Tan U Sầu” tức là năm vươn ra thế giới bắt tay, hợp tác với bốn biển năm châu.

Năm Bính Thân (2016) theo dịch học Bính Thân trong 60 Hoa Giáp thuộc cung Khôn hành Thổ có tính chất của đất là chứa đựng là nơi nảy mầm của vạn vật.

Theo thuyết Nhị Nguyên thái cực vận hành sinh Lưỡng Nghi, Lưỡng Nghi sinh Tứ Tượng, Tứ Tượng sinh Bát Quái. Bát Quái có tên quẻ 1 Càn Kim, quẻ 2 Đoài  Kim, quẻ 3 Ly Hỏa, quẻ 4 Chấn Mộc, quẻ 5 Tốn Mộc, quẻ 6 Khảm Thủy, quẻ 7 Cấn Thổ, quẻ 8 Khôn Thổ.

Theo Phương Tây vật chất là do các nguyên tố hóa học tạo nên.

Theo phương Đông thế giới hữu hình và vô hình là do ngũ hành tạo nên. Ngũ hành là Kim, Mộc, Thủy, Hỏa, Thổ. Chúng có tương sinh tương khắc. Mười hai tháng trong năm được chia ra mùa xuân hành Mộc màu xanh từ tháng 1 đến tháng 2, tháng 3 Thìn Thổ. Mùa hạ hành Hỏa màu đỏ là tháng 4, tháng 5, tháng 6 Mùi Thổ. Tháng 7, tháng 8 mùa thu hành Kim màu trắng, tháng 9 Tuất Thổ. Tháng 10, tháng 11 mùa đông  hành Thủy màu đen, tháng 12 Sỉu Thổ.

Trong 12 địa chi đứng đầu là Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất, Hợi được người xưa chia làm 3 nhóm thuộc “Tam tài thiên địa nhân”.

Thiên gồm: Tý, Ngọ, Mão, Dậu ví là sự tồn tại tự nhiên.

Địa gồm: Thìn, Tuất, Sửu, Mùi ví là sự  khai mộ và nhập mộ của vạn vật.

Nhân gồm: Dần, Thân, Tỵ, Hợi ví là sự giao hòa của con người giữa Trời và Đất.

Tiến sĩ Lê Xuân Phương
Tiến sĩ Lê Xuân Phương

12 địa chi mùa xuân bắt đầu từ tháng Dần, Mão có màu xanh là mùa xuân đâm chồi nảy lộc, kết thúc mùa xuân là tháng 3 Thìn Thổ là nhập mộ, từ tháng 3 Thìn Thổ khai mộ sinh ra mùa hạ là tháng Tỵ, Ngọ. Mùa hạ nhập mộ kết thúc ở tháng Mùi Thổ. Tháng Mùi Thổ khai mộ nảy mầm ra mùa thu là tháng Thân, Dậu, hai tháng nhập mộ ở tháng Tuất. Tháng Tuất khai mộ ra mùa đông là tháng Hợi, Tý. Mùa đông được nhập mộ ở tháng 12 Sửu Thổ, tháng kết thúc năm. Tháng Sửu Thổ khai mộ ra mùa xuân và mở ra một năm mới.

Theo quy luật, năm Bính Thân thuộc cung Khôn hành Thổ mang thuộc tính của đất là chỗ dựa cho vạn vật. Thổ là sự chịu đựng, chứa đựng vạn vật, vạn vật khi chết đều về với đất và từ đất nảy mầm khai mộ sang trang của vạn vật. Điều đặc biệt nhất của đất là sau một quá trình lại được hoàn thổ cho dù có sự biến dạng như vật đổi sao dời đất luôn được hoàn thổ và từ đất lại nảy mầm.

Năm 2015 là năm bắt tay với bốn biển năm châu mở ra các quan hệ, năm Khôn thổ Bính Thân (2016) là năm nuôi dưỡng các quan hệ từ đó mở rộng các quan hệ vì “cây dây cuốn” nghĩa là có trách nhiệm với nhau và giao lưu quốc tế học được cái tốt, cái hạn chế và sự tiên phong của nhau để tự đổi mới mình, nhưng sự đổi mới là phải đổi mới từ từ không được đổi mới tất cả mà làm lại từ đầu. Bởi sự đổi mới là chia tay cái xấu, cái hạn chế lỗi thời của bản thân và học cái mới cũng phải học từ từ không thể nạp được ngay cái mới, do vậy đổi mới là đổi mới từ từ sẽ thành công.

Theo dân gian năm Khỉ được đúc kết đặc tính của khỉ là sống có cộng đồng, loài khỉ rất thông minh chỉ sau con người, luôn học hỏi, đem cái tốt cho cộng đồng.

Năm Thân theo vòng xung là Dần, Thân, Tỵ, Hợi ví như hạt giống đủ điều kiện 2 sôi 3 lạnh, hạt giống nảy mầm không bị bó hãm đứng yên. Đây là sự bứt phá phát triển sang trang của những người có tuổi xung với năm Thân. Vòng tam hợp là Thân, Tý, Thìn là sự hợp tác chặt chẽ để cùng nhau tồn tại và phát triển. Các tuổi còn lại bình hòa với năm Thân vì Thân là Khôn Thổ không dị ứng và hạn chế với các ngành nghề hay là các tuổi nào. Trong kinh tế thì năm Khôn Thổ sinh Kim tài chính dồi dào, nhiều ngành nghề mới được mở ra. Nghề kinh doanh thuộc Mộc là có chỗ đứng vì khắc chế được Thổ, nghề kim khí và tài chính được Thổ sinh Kim phát đạt thịnh vượng. Nghề Thủy vào khuôn phép như giao thông vận tải, thủy lợi hãy duy trì, củng cố những việc cũ đang làm để hoàn thiện thì tốt đẹp. Với học tập mọi người cần nỗ lực và bền bỉ hơn như đức khôn của Thổ sẽ đạt được thành tích cao trong học nghề cũng như văn hóa vì đức khôn Thổ là đức học hành.

Nhìn chung năm Bính Thân 2016 là năm mang đến sự tốt đẹp cho mọi người từ duy trì ổn định cuộc sống, phát triển và mở ra cái mới.

Tiến sĩ Lê Xuân Phương

Các tin khác

Khí đốt đắt đỏ, nhu cầu than toàn cầu có thể lập kỷ lục mới

Khí đốt đắt đỏ, nhu cầu than toàn cầu có thể lập kỷ lục mới

Gián đoạn vận chuyển LNG qua eo biển Hormuz đã đẩy giá khí đốt lên cao, khiến nhiều nền kinh tế chuyển một phần sản lượng điện từ khí sang than. Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) cảnh báo nhu cầu than toàn cầu có thể tiếp tục tăng nếu nguồn cung khí chưa sớm phục hồi.

Từ “Hoàng hậu cuối cùng” đến bài toán quyền tài sản trí tuệ

Từ “Hoàng hậu cuối cùng” đến bài toán quyền tài sản trí tuệ

Tranh cãi quanh những tác phẩm khai thác chất liệu lịch sử đặt ra câu hỏi về chủ thể quyền đối với tài sản trí tuệ. Khi dự thảo Luật Phát triển công nghiệp văn hóa lần đầu gọi tên tài sản trí tuệ gốc, việc xác định rõ các lớp quyền và chủ thể sở hữu càng trở nên cấp thiết.

Văn hóa truyền thống không chỉ là đạo cụ sân khấu

Văn hóa truyền thống không chỉ là đạo cụ sân khấu

Trong những năm qua, xu hướng dùng chất liệu truyền thống trong những sáng tạo đương đại đang trở nên phổ biến. Những vở ballet “Dó”, “Đông Hồ”, xiếc “Làng tôi” hay mới đây là “Những lớp phù sa” đang cho thấy nỗ lực của các nghệ sĩ tìm về những chất liệu văn hóa truyền thống để kể những câu chuyện hôm nay. Nhưng giữa việc “đưa văn hóa lên sân khấu” và sự “sáng tạo từ văn hóa” vẫn là một khoảng cách. Bởi nếu truyền thống chỉ dừng lại ở những chiếc nón, cái nơm, tấm chiếu, câu hát dân gian hay bộ trang phục đẹp mắt, văn hóa rất dễ trở thành một thứ đạo cụ trang trí.

Chuyển hóa địa bàn phức tạp về xuất, nhập cảnh trái phép ở Tây Ninh

Chuyển hóa địa bàn phức tạp về xuất, nhập cảnh trái phép ở Tây Ninh

Với mạng lưới giao thông thuận lợi di chuyển đến các trung tâm kinh tế lớn ở khu vực phía Nam, biên giới tỉnh Tây Ninh luôn là địa bàn mà các loại hình tội phạm thường nhắm đến để hoạt động, trong đó có vấn đề xuất, nhập cảnh trái phép. Nhằm đảm bảo an ninh trật tự trên toàn tuyến, đồng thời phát hiện, ngăn chặn sớm các đối tượng vi phạm, Phòng Quản lý xuất nhập cảnh đã phối hợp với các đơn vị nghiệp vụ, Công an các xã, Bộ đội Biên phòng, triển khai cao điểm phòng, chống tội phạm…

Tái diễn chiêu lừa “buôn thần bán lộc”

Tái diễn chiêu lừa “buôn thần bán lộc”

Các thầy bà tự xưng là “người bề trên”, có khả năng biết trước kết quả xổ số, lô đề, đánh vào niềm tin tâm linh, ham trúng số, muốn làm giàu của nhiều người. Bằng chiêu thức gửi “lộc” chỉ vài chục ngàn đến vài trăm ngàn, khi tâm lý người tham gia không muốn đòi lại hoặc không dám đòi nên các nhóm đối tượng này mặc sức hưởng lợi từ hàng ngàn nạn nhân…

Đoàn Thể thao Việt Nam dồn lực cho Asiad 20: Sẵn sàng xung trận

Đoàn Thể thao Việt Nam dồn lực cho Asiad 20: Sẵn sàng xung trận

Bước vào những ngày đầu tháng 9/2026, chiến dịch chuẩn bị cho Asiad 20 tại Aichi - Nagoya (Nhật Bản) của Đoàn Thể thao Việt Nam (TTVN) đã chính thức bước sang giai đoạn hoàn tất các khâu then chốt cuối cùng. Với quyết định thành lập quy tụ 498 thành viên tranh tài ở 29 môn thi đấu, thể thao nước nhà đang thể hiện quyết tâm cao độ nhằm hiện thực hóa mục tiêu đoạt từ 4 đến 6 HCV. Từ các chuyến tập huấn nước ngoài của những đội tuyển mũi nhọn, các gói thưởng kỷ lục được kích hoạt, cho đến công tác hậu cần và y tế, tất cả đã sẵn sàng trước giờ xuất trận.

Mất tiền oan với ứng dụng “dùng thử miễn phí”

Mất tiền oan với ứng dụng “dùng thử miễn phí”

Giữa hàng loạt ứng dụng mời trải nghiệm miễn phí, người dùng có thể kích hoạt một ứng dụng chỉ sau vài thao tác. Tuy nhiên, khi thời hạn dùng thử kết thúc, hệ thống tự động chuyển sang trả phí, thậm chí thu tiền cả năm nếu khách hàng không kịp hủy.

Khi người trẻ kể chuyện văn hóa, lịch sử trên không gian mạng

Khi người trẻ kể chuyện văn hóa, lịch sử trên không gian mạng

Văn hóa, lịch sử không còn chỉ nằm trong sách giáo khoa, những trang tư liệu hay không gian bảo tàng. Trên TikTok, Facebook, Instagram, YouTube... người trẻ đang kể câu chuyện của cha ông bằng video ngắn, tranh vẽ, thời trang, âm nhạc và công nghệ số. Cách kể mới đang giúp di sản đến gần hơn với công chúng trẻ. Nhưng khi một video có thể lan truyền tới hàng trăm nghìn người chỉ trong thời gian ngắn, câu hỏi đặt ra là: làm thế nào để sáng tạo mà không làm sai lệch những giá trị văn hóa đã được trao truyền qua nhiều thế hệ?

Căng thẳng thuế quan Mỹ - Canada

Căng thẳng thuế quan Mỹ - Canada

Dù ông Trump tuyên bố Mỹ "không cần Canada", thực tế Washington đang mua phần lớn dầu thô, khí đốt, điện cùng nhiều nguyên liệu công nghiệp sống còn từ quốc gia láng giềng.

Giá xăng, dầu đang hình thành một “bình thường mới”

Giá xăng, dầu đang hình thành một “bình thường mới”

Sau 6 tháng xung đột Trung Đông, giá dầu và xăng vẫn neo cao nhưng thị trường đang dần hình thành một "bình thường mới". Dù Mỹ nỗ lực mở rộng nguồn cung qua thỏa thuận với Venezuela, giá nhiên liệu vẫn khó hạ nhiệt trong ngắn hạn.

Golden Oldies - Lễ hội tái hiện ký ức

Golden Oldies - Lễ hội tái hiện ký ức

Ra đời từ năm 1989 từ ý tưởng của cộng đồng địa phương nhằm đưa du khách trở về với bầu không khí "vàng" của các thập niên từ 1950 - 1980, lễ hội Golden Oldies được tổ chức vào ngày cuối tuần cuối cùng của tháng 7 hàng năm tại làng Krofdorf-Gleiberg, thị trấn Wettenberg, tiểu bang Hessen - Đức. Kết hợp giữa âm nhạc, xe cơ giới và thời trang vintage, Golden Oldies đã trở thành một trong những lễ hội văn hóa hoài niệm lớn nhất nước Đức, thu hút mỗi năm khoảng 60.000 - 70.000 lượt du khách.

Asiad 20 và “Chiến dịch săn vàng” của đoàn Việt Nam

Asiad 20 và “Chiến dịch săn vàng” của đoàn Việt Nam

Chỉ còn ít tuần nữa, Đại hội Thể thao châu Á lần thứ 20 (Asiad 20) sẽ chính thức khởi tranh tại Aichi - Nagoya (Nhật Bản). Thời điểm này, không khí tập luyện tại các trung tâm huấn luyện thể thao quốc gia đang bước vào giai đoạn "nước rút" khốc liệt nhất. Với mục tiêu phấn đấu giành từ 4 - 6 HCV, Đoàn Thể thao Việt Nam (TTVN) đang dồn toàn lực, kích hoạt chế độ "cắm trại săn vàng" cho các đội tuyển trọng điểm.

Một thoáng Milan

Một thoáng Milan

Được coi là trung tâm quan trọng của thời trang châu Âu, cái nôi của Opera và đô thị kinh tế của nước Ý, Milan trên thực tế còn là một trong những thành phố đẹp nhất nước Ý. Ẩm thực đa dạng và cuộc sống nhộn nhịp, Milan là sự hòa quyện giữa cuộc sống hiện đại phồn thịnh với vô vàn di tích lịch sử tráng lệ. Sự tiên phong nghệ thuật độc đáo và bảo tồn truyền thống cổ điển đã đem đến cho Milan một vẻ quyến rũ mê hoặc.

Mỹ phát động “chiến tranh kinh tế” chống Iran

Mỹ phát động “chiến tranh kinh tế” chống Iran

Ngày 24/8, chính quyền Mỹ đã công bố chiến dịch “chiến tranh kinh tế” hủy diệt do Tổng thống Donald Trump phát động nhằm đối phó với Iran. Chiến dịch này đang được giới quan sát quốc tế theo dõi xem liệu ông Trump có thật sự thực hiện đúng như những gì tuyên bố hay không, khi những cái giá phải trả về mặt chính trị ngày càng tăng.

Biến bản sắc thành động lực kinh tế

Biến bản sắc thành động lực kinh tế

Trong bối cảnh toàn cầu hóa đòi hỏi Việt Nam vừa bảo tồn bản sắc vừa tạo động lực tăng trưởng mới, dự thảo Luật Phát triển công nghiệp văn hóa đang mở ra hành lang pháp lý đồng bộ nhằm chuyển hóa giá trị văn hóa thành tài sản trí tuệ và nguồn lực kinh tế. Mục tiêu của dự thảo không dừng ở quản lý mà hướng tới kiến tạo hệ sinh thái sáng tạo hoàn chỉnh, nơi truyền thống được phát huy thành giá trị thương mại bền vững.

Để sân khấu thực cảnh đậm chất văn hóa, thu hút khách du lịch

Để sân khấu thực cảnh đậm chất văn hóa, thu hút khách du lịch

Những năm gần đây, sân khấu thực cảnh ở Việt Nam đang nở rộ. Khởi đầu từ “Tinh hoa Bắc Bộ” năm 2017 đến nay, chúng ta có thêm những vở như “Ký ức Hội An”, “Tinh hoa Việt Nam”, “Vũ điệu trên mây”, “Chuyện tình Bản Giốc”, “Dòng sông kể chuyện”, “Huyền tích U Va”… và mới đây là “Đất nước thiên hùng ca” cho thấy một xu hướng: lịch sử, truyền thuyết, cảnh quan và di sản đang được kể lại bằng ngôn ngữ của sân khấu hiện đại.

Số hóa an ninh - vì bình yên Đất Mũi

Số hóa an ninh - vì bình yên Đất Mũi

Trong tiến trình chuyển đổi số quốc gia đang diễn ra mạnh mẽ, tỉnh Cà Mau không chỉ đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin vào cải cách hành chính hay phát triển kinh tế, mà còn chủ động đưa công nghệ vào công tác bảo đảm an ninh trật tự ở cơ sở. Việc thành lập, duy trì các mô hình như “Cổng an ninh trật tự thông minh” tại xã Phong Hiệp; “An ninh trật tự xã hội thông minh” tại xã Tân Hưng hay hệ thống “Camera an ninh trật tự” tại hầu hết các xã, phường trên địa bàn tỉnh đã mang lại bước ngoặt lớn, trở thành “Lá chắn công nghệ” thay đổi căn bản phương thức quản trị địa bàn và huy động sức mạnh lòng dân, giữ gìn sự bình yên cho xóm làng nơi địa đầu cực Nam Tổ quốc.

Vẫn chưa thể vực dậy đồng yen

Vẫn chưa thể vực dậy đồng yen

Hàng trăm tỷ USD được tung ra để hỗ trợ đồng yen, nhưng chênh lệch lãi suất, gánh nợ công và sức hút của tài sản Mỹ tiếp tục bào mòn hiệu quả can thiệp.