Tác động thương mại sau vụ AUKUS

Việc thiết lập thỏa thuận an ninh ba bên giữa Australia, Anh và Mỹ (AUKUS) kèm theo sáng kiến đầu tiên về một thỏa thuận tàu ngầm đã gây căng thẳng quan hệ giữa Pháp và Australia. Hiện mối căng thẳng không chỉ dừng lại ở những chỉ trích ngoại giao mà còn lan sang cả quan hệ kinh tế, làm chệch hướng tiến trình đàm phán thương mại giữa Liên minh Châu Âu (EU) và Australia.

EU cũng đang rơi vào tình thế khó xử khi xem xét tiến trình làm hồi sinh quan hệ thương mại với Mỹ vốn đã bị suy giảm từ thời chính quyền tiền nhiệm.

Vì đâu... nên nỗi?

Tiến trình đàm phán thương mại giữa EU và Australia đã bị trì hoãn chỉ vài tuần sau khi Canberra hủy thỏa thuận tàu ngầm trị giá 40 tỷ USD với Pháp. Hãng tin Reuters ngày 1-10 dẫn lời Bộ trưởng Thương mại Australia Dan Tehan xác nhận vòng đàm phán thứ 12 dự kiến vào ngày 12-10 đã bị hoãn lại 1 tháng song từ chối bình luận về vai trò của thỏa thuận tàu ngầm trong quyết định trì hoãn đàm phán. Thay vào đó, ông Tehan hôm 1-10 nói rằng: “Chúng tôi hiểu được phản ứng của Pháp đối với quyết định tàu ngầm của chúng tôi song rốt cuộc bất kỳ quốc gia nào cũng cần hành động vì lợi ích quốc gia, điều mà Australia đã làm”.

a3.jpg -0
Thủ tướng Australia Scott Morrison và Tổng thống Pháp Emmanuel Macron tại Điện Elysee hồi tháng 6-2021.

Người phát ngôn của Chủ tịch Ủy ban Châu Âu Eric Mamer nói với hãng tin AP rằng, việc trì hoãn này không phải là “đòn trả đũa”, giải thích rằng “EU không trừng phạt bất kỳ nước nào”.

Bất bình sau vụ tàu ngầm, truyền thông quốc tế đã công khai đưa tin việc Pháp từng kêu gọi các đối tác của EU xem xét ngừng tiến trình đàm phán thỏa thuận thương mại tự do giữa liên minh này với Australia. Một quan chức EU giấu tên thừa nhận với AP rằng vụ tàu ngầm chính là nguyên nhân dẫn đến sự trì hoãn này. Tuy nhiên, quan chức này cũng nhấn mạnh rằng cho dù không có vụ tàu ngầm này thì thỏa thuận thương mại tự do giữa EU và Australia cũng chưa thể được ký kết. Trước đó, cả EU và Australia đều hy vọng có thể ký kết một thỏa thuận thương mại tự do vào trước cuối năm 2021.

Đối với Canberra, quá trình đàm phán để đi đến một FTA với EU đóng vai trò quan trọng trong bối cảnh quan hệ thương mại giữa Australia với Trung Quốc suy giảm. Hơn 30% lượng hàng hóa xuất khẩu của Australia được chuyển đến thị trường rộng lớn của Trung Quốc. Tuy nhiên, Bắc Kinh đã dựng hàng rào thuế quan với những đòn thuế cao áp vào một số mặt hàng nông sản của Australia, động thái trả đũa việc Canberra kêu gọi tiến hành một cuộc điều tra về nguồn gốc virus Corona. Thị trường EU tiêu thụ khoảng 4% lượng hàng hóa xuất khẩu của Australia trong năm 2020, tương đương 12,3 tỷ USD. Vì vậy, việc đạt được một thỏa thuận FTA với EU sẽ tạo điều kiện để Canberra đa dạng hóa thị trường xuất khẩu của mình.

Đối với Brussels, mối quan hệ hợp tác thương mại với Australia cũng đem lại những lợi ích giá trị. Chiến lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương mà EU công bố hồi tháng 9-2021 nhấn mạnh việc xây dựng mối quan hệ mạnh mẽ với các đối tác có cùng những giá trị chung như dân chủ và nhân quyền. Theo số liệu của EU, khối 27 thành viên này là đối tác thương mại lớn thứ 3 của Australia trong năm 2020, sau Trung Quốc và Nhật Bản.

Trước đó, Paris cũng đã vận động hành lang để Ủy ban Châu Âu hủy bỏ cuộc họp đầu tiên của Hội đồng Khoa học và Công nghệ giữa Mỹ với EU dự kiến diễn ra tại Pittsburgh ngày 29-9. Hội đồng này đã được thành lập trong khuôn khổ “cuộc đoàn tụ vĩ đại” với Mỹ tại hội nghị thượng đỉnh Mỹ-EU hồi tháng 6-2021 tại Brussels. Mục tiêu chính của hội đồng này là làm sâu sắc thêm các mối quan hệ kinh tế và thương mại xuyên Đại Tây Dương dựa trên các giá trị dân chủ chung.

Thế khó của châu Âu

Ủy ban Châu Âu, cơ quan hành pháp của EU, tiến hành các cuộc đàm phán thương mại dựa trên sự ủy thác của 27 quốc gia thành viên. Thông thường, ủy ban này thông báo cho các nước về tiến trình đàm phán, song các nước không trực tiếp tham gia đàm phán mặc dù một quốc gia thành viên nào đó có thể trì hoãn tiến trình. Tuy nhiên, bất kỳ một thỏa thuận thương mại tự do nào cũng cần phải được thông qua dựa trên sự đồng thuận của cả khối. Vì vậy, các nước thành viên vẫn có quyền phủ quyết.

Trong vụ tàu ngầm AUKUS, một mặt, EU cũng thấy bất ngờ và cảm thấy bị “gạt ra ngoài lề” trước thông báo về sự ra đời của thỏa thuận an ninh ba bên này. EU cũng đã có những tuyên bố thể hiện sự đồng cảm với Paris. Mặt khác, Châu Âu coi thỏa thuận AUKUS chẳng khác nào việc chính quyền ông Biden tập trung vào chính sách “nước Mỹ trước tiên”, vốn thực chất cũng là chính sách của người tiền nhiệm Donald Trump mặc dù ông Biden không “nói thành lời” chính sách này.

Đối với Canberra, các nguồn tin ngoại giao ở Châu Âu tiết lộ với tờ The Guardian rằng quyết định trì hoãn đàm phán thương mại với Australia chỉ mang tính “biểu tượng”. Một nguồn tin giấu tên giải thích: “Đó là cách giữ thể diện cho Pháp”, nói thêm rằng giới chức Châu Âu cũng khá “mệt mỏi” với những chỉ trích của Paris liên quan vụ AUKUS. Tuy nhiên, một nguồn tin khác nói rằng thỏa thuận tàu ngầm giữa Australia và Pháp không quan trọng đến mức khiến tất cả thành viên EU muốn đứng về phía Paris để phản đối Canberra.

Đối với Washington, Châu Âu sẽ rơi vào tình thế khó xử trước câu hỏi làm thế nào vừa thể hiện được tinh thần đoàn kết nội khối với Pháp vừa không làm sứt mẻ hơn nữa mối quan hệ đồng minh xuyên Đại Tây Dương với Mỹ.

Theo nhận định của một số quan chức Châu Âu, hiện có những yếu tố có thể giúp “câu giờ” để vụ AUKUS “lắng dịu” trước khi các bên “hạ hỏa”. Thứ nhất, các nước Châu Âu giáp Nga như Estonia, Lithuania, Latvia và Ba Lan, phụ thuộc “ô an ninh” của Mỹ thông qua NATO nên có thể sẽ tìm cách “hãm phanh” bất kỳ động thái nào của Paris gây phức tạp tình hình. Yếu tố thứ hai là Pháp sẽ tiến hành bầu cử tổng thống vào tháng 4-2022.

Vì vậy, từ nay đến lúc đó, Paris có thể sẽ dồn tâm trí vào sự kiện này hơn là tiếp tục theo đuổi quan điểm cứng rắn của mình với cả Canberra và Washington. Tuy nhiên, cũng có những ý kiến cho rằng chính vì cuộc bầu cử này mà Paris sẽ không chịu nhún nhường trước quan điểm cứng rắn của mình vì sợ “mất mặt” trước công chúng trong nước. Thứ ba, bản thân EU cũng mong muốn hàn gắn mối quan hệ liên minh xuyên Đại Tây Dương với Mỹ sau bốn năm bị rạn nứt dưới thời chính quyền tiền nhiệm Donald Trump.

Hà Ngọc (Tổng hợp)

Các tin khác

Khơi thông nguồn lực từ dữ liệu văn hóa

Khơi thông nguồn lực từ dữ liệu văn hóa

Việt Nam đã tạo lập ngày càng nhiều dữ liệu số về di sản, nhưng phần lớn vẫn phân tán, thiếu liên thông và chưa được khai thác như một nguồn lực. Chuyển từ những bản sao số rời rạc sang hạ tầng tri thức dùng chung vì thế là điều kiện để di sản tiếp tục tạo ra giá trị cho nghiên cứu, giáo dục, sáng tạo và cộng đồng.

Vì sao Mỹ ra tay cứu đồng yen Nhật Bản?

Vì sao Mỹ ra tay cứu đồng yen Nhật Bản?

Trước đà lao dốc của đồng yen, Mỹ đã ra tay hỗ trợ Nhật Bản sau gần 3 thập kỷ, đánh dấu động thái phối hợp hiếm hoi giữa lúc những tác động từ tỷ giá ngày càng lan rộng.

Các nghệ sĩ trẻ với tư duy mới mẻ mang đến sức sống mới cho làng nghề.

Tái sinh di sản làng nghề

Hà Nội sở hữu hơn 1.300 làng nghề. Thế nhưng, nhiều làng nghề đang đứng trước nguy cơ mai một vì thiếu thị trường, thiếu người kế nghiệp và thiếu không gian để kể câu chuyện của mình. Trước thềm Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026, những người trẻ đã chọn làng nghề làm chất liệu sáng tạo, mở ra một cách tiếp cận mới, tái sinh di sản làng nghề…

Khi cổ vật thành “mồi” của kẻ gian

Khi cổ vật thành “mồi” của kẻ gian

Những pho tượng, sắc phong trong đình chùa đến những cấu kiện nguyên gốc của các công trình cổ, nhiều di sản đang trở thành mục tiêu của nạn trộm cắp ngày càng tinh vi, táo tợn. Mỗi cổ vật bị thất lạc không chỉ là mất đi một tài sản quý giá, mà còn là sự đứt gãy một phần ký ức lịch sử, văn hóa của dân tộc.

Từ nâng tầm quản trị đến khát vọng chuyên nghiệp hóa

Từ nâng tầm quản trị đến khát vọng chuyên nghiệp hóa

Trước đòi hỏi của kỷ nguyên phát triển mới, thể thao Việt Nam đang đứng trước bước ngoặt chiến lược: chuyển đổi mạnh mẽ từ quản lý hành chính sang quản trị hiện đại và thương mại hóa chuyên nghiệp. Nâng cao năng lực tổ chức sự kiện không chỉ là thước đo điều hành, mà còn là chìa khóa mở ra không gian kinh tế thể thao đầy tiềm năng.

Tuân thủ nguyên tác hay dũng cảm bước qua?

Tuân thủ nguyên tác hay dũng cảm bước qua?

Khi “The Odyssey” - bộ phim điện ảnh lấy cảm hứng từ sử thi kinh điển của Homer công bố dàn diễn viên, lựa chọn của đạo diễn Christopher Nolan tựa như “quả táo bất hòa”, tạo ra những luồng tranh luận sôi nổi, độc giả lan tỏa những bài viết phân tích, so sánh với nguyên tác sử thi. Cùng thời gian, điện ảnh Việt Nam dậy sóng khi công bố Tăng Thanh Hà vào vai Nam Phương Hoàng hậu. Tại sao đạo diễn lại thích đảo lộn những hình mẫu vốn đã quá đỗi quen thuộc và thành công từ nguyên tác? Liệu việc tuân thủ tuyệt đối tác phẩm gốc có phải “lá bùa hộ mệnh”, hay sự phóng tác dũng cảm mới giúp tác phẩm đến gần hơn với thế hệ khán giả mới?

Cần hệ sinh thái sáng tạo cho họa sĩ trẻ

Cần hệ sinh thái sáng tạo cho họa sĩ trẻ

Festival Mỹ thuật trẻ lần thứ 8 năm 2026 đang diễn ra tại Hà Nội, mở ra một không gian đối thoại đa chiều của nghệ thuật đương đại, phản ánh tiếng nói của những người trẻ trước cuộc sống và những thay đổi của thời cuộc. Tuy nhiên, hơn cả một kỳ liên hoan, mỹ thuật trẻ cần có một chiến lược phát triển dài hạn trong thời gian tới.

Mỹ thâm hụt ngân sách do hoàn thuế nhập khẩu

Mỹ thâm hụt ngân sách do hoàn thuế nhập khẩu

Sau khi Tòa án Tối cao bác bỏ cơ sở pháp lý của nhiều mức thuế quan, Chính phủ Mỹ phải hoàn hàng chục tỷ USD cho doanh nghiệp nhập khẩu, gây ra hậu quả ngân sách tháng 6/2026 thâm hụt 120 tỷ USD.

Hình tượng người chiến sĩ - từ nguyên mẫu đến màn ảnh

Hình tượng người chiến sĩ - từ nguyên mẫu đến màn ảnh

Thời gian gần đây, nhiều bộ phim có chất liệu từ những chuyên án và nguyên mẫu có thật trong lực lượng CAND đã được đưa vào sản xuất. Những tác phẩm điện ảnh ấy không chỉ mang đến những câu chuyện chân thực, giàu tính nhân văn, tái hiện sinh động cuộc đấu tranh bảo vệ an ninh Tổ quốc mà còn khắc họa bản lĩnh, trí tuệ và sự hy sinh của các chiến sĩ Công an trong nhiều giai đoạn lịch sử.

Đào tạo trẻ - nền móng bền vững của Thể thao CAND

Đào tạo trẻ - nền móng bền vững của Thể thao CAND

Trong thể thao thành tích cao, mỗi tấm huy chương không chỉ được quyết định ở khoảnh khắc thi đấu, mà được vun đắp từ rất sớm: từ khâu phát hiện năng khiếu, lựa chọn môn phù hợp, xây dựng giáo án huấn luyện, tạo dựng môi trường rèn luyện cho đến bồi dưỡng bản lĩnh qua từng giải đấu. Với Thể thao Công an nhân dân (CAND), công tác đào tạo trẻ vì thế luôn mang ý nghĩa đặc biệt. Đó không chỉ là nhiệm vụ chuẩn bị lực lượng kế cận cho thể thao CAND, mà còn là sự đóng góp thiết thực vào thành tích chung của thể thao Việt Nam.

Chuỗi cung ứng và mặt trận an ninh mới

Chuỗi cung ứng và mặt trận an ninh mới

Đầu năm 2026, khi xung đột Mỹ - Iran đẩy eo biển Hormuz vào tình trạng gián đoạn nghiêm trọng, nỗi lo của thế giới không chỉ là giá dầu, mà còn là chip bán dẫn.

Hành trình đưa các anh trở về đất mẹ

Hành trình đưa các anh trở về đất mẹ

Những tấm thân vùi sâu dưới đất, nằm yên lặng hơn nửa thế kỷ, có những tình yêu không được viết bằng đám cưới, mà được viết bằng cả một đời chờ đợi. Đó là những thước phim chân thực và sống động nhất đã và đang diễn ra trong “chiến dịch 500 ngày đêm” tìm kiếm hài cốt liệt sĩ.

Tiệm cận thế giới để vươn xa

Tiệm cận thế giới để vươn xa

Trong những năm gần đây, điện ảnh Việt Nam ghi nhận bước tiến rõ rệt cả về quy mô thị trường lẫn năng lực sản xuất. Chất lượng hình ảnh, thiết kế mỹ thuật, diễn xuất hay tổ chức sản xuất ngày càng tiệm cận những chuẩn mực mới. Tuy nhiên, để một bộ phim không chỉ thành công trong nước mà còn có thể bước ra các liên hoan phim, thị trường phát hành quốc tế, điểm nghẽn lớn nhất vẫn nằm ở kịch bản. Những câu chuyện giàu bản sắc Việt Nam cần được kể bằng một ngôn ngữ điện ảnh đủ sức tạo đồng cảm với khán giả toàn cầu.

"0% lãi suất" và góc khuất ứng lương qua app

"0% lãi suất" và góc khuất ứng lương qua app

Chỉ cần vài thao tác không quá 10 phút trên điện thoại, người lao động có thể nhận trước tiền lương nhờ những lời quảng cáo "0% lãi suất", "giải ngân trong 5 phút". Nhưng phía sau sự tiện lợi ấy là các khoản phí phát sinh mà người lao động chỉ biết khi đã nhận tiền và khả năng vi phạm pháp luật, nguy cơ phụ thuộc tài chính và nếu không tỉnh táo thì rất khó để phân biệt giữa dịch vụ ứng lương với hoạt động cấp tín dụng.

Khi nắng nóng có thể làm “bốc hơi” GDP

Khi nắng nóng có thể làm “bốc hơi” GDP

Những đợt nắng nóng cực đoan đang hoành hành tại châu Âu không chỉ là vấn đề thời tiết hay môi trường, mà ngày càng hiện rõ như một thách thức kinh tế, đe dọa tới tốc độ tăng trưởng GDP và gây ra khó khăn cho mọi mặt đời sống.