Nữ hoàng ballet Galina Ulanova: “Tuổi trẻ là hoạt động!”

Tuy đã mất cách đây đúng 2 thập niên, nhưng tên tuổi của nữ diễn viên kịch múa ballet huyền thoại người Nga Galina Sergeyevna Ulanova (1910-1998), được công chúng ngưỡng mộ tôn vinh bằng biệt danh “Nữ hoàng ballet của mọi thời”, vẫn mãi lưu danh trong lịch sử văn hóa nghệ thuật thế giới.

Tại nhiều quốc gia trên hành tinh đã diễn ra những hoạt động nhằm tưởng nhớ người nghệ sĩ vĩ đại. Các nhà điện ảnh hàng đầu ở Liên bang Nga vừa hoàn tất cuốn phim tài liệu dài 2 tập, nói về thân thế và sự nghiệp của bà có bổ sung nhiều tư liệu mới chưa được công bố.

Còn tại “kinh đô ánh sáng” Paris (Pháp) dưới sự bảo trợ của Tổ chức Văn hóa, Giáo dục và Khoa học của Liên Hiệp quốc (UNESCO), các nhà hoạt động nghệ thuật quốc tế đã tổ chức thành công tuần lễ vũ hội quy mô nhân kỷ niệm 20 năm ngày mất của “Nữ hoàng ballet” G. Ulanova; còn ở thủ đô Stockholm của Vương quốc Thụy Điển suốt 1/4 thế kỷ qua, bức tượng toàn thân tái hiện nữ nghệ sĩ gạo cội G. Ulanova trong vở ballet “Lebedinoye ozero” (Hồ thiên nga) bất hủ của nhà soạn nhạc thiên tài người Nga Pyotr Tchaikovsky (1840-1893), vẫn “ngạo nghễ trấn giữ” ngay tiền sảnh lối vào Viện bảo tàng Vũ điệu Hoàng gia Thụy Điển, niềm vinh dự hiếm hoi đối với một diễn viên ngoại quốc, hay như có người ví von tương đương một “giải Nobel Nghệ thuật” vậy.

Ngay từ thuở lọt lòng, số phận của Galina đã an bài như một diễn viên ballet “bẩm sinh”. Chào đời tại Saint Petersburg - “cái nôi của kịch múa Nga” - vào đầu năm 1910. Lớn lên giữa môi trường ballet thuần khiết, bởi cả cha và mẹ Galina đều là những nghệ sĩ hàng đầu trong vũ đoàn ballet thuộc Nhà hát Mariinsky trứ danh, sau Cách mạng Tháng Mười đổi tên thành Nhà hát Opera và Ballet Leningrad. Năm 1928, nữ diễn viên 18 tuổi G. Ulanova khởi đầu sự nghiệp nghệ thuật lớn lao của mình chính từ sàn diễn danh tiếng này.

Như nữ cố nghệ sĩ gạo cội lúc sinh thời từng nhiều lần nhớ lại, rằng cái thuở “ban đầu khó quên” ấy bộ môn kịch múa ballet như đi từ chuyện cổ tích vào đời thường, biến cái không tưởng thành điều có thể vậy.

“Giới nghệ sĩ ballet thời đó đã thử nghiệm đủ loại phong cách trình diễn - như nguyên văn lời thổ lộ của G. Ulanova - chúng tôi quanh quẩn suốt ngày đêm bên nhà hát. Còn lúc về nhà, khi vừa nằm xuống lại đã mơ đến sàn diễn... Thành tích biểu diễn của tôi là sự đúc kết những thử nghiệm trong giai đoạn vạn sự khởi đầu nan này...”.

Nghệ sĩ G. Ulanova trong vở ballet “Hồ thiên nga” bất hủ.
Nghệ sĩ G. Ulanova trong vở ballet “Hồ thiên nga” bất hủ.

Ballet lúc ấy bao gồm cả những cốt truyện cổ điển qua những sáng tác của Alexander Pushkin (1799-1837), William Shakespeare (1564-1616), Honoré de Balzac (1799-1850)... xen lẫn những vở mới của giới soạn nhạc đầu thế kỷ XX như Konstantin Stanislavski (1863-1938), Sergei Prokofiev (1891-1953), Aram Khachaturian (1903-1978)... Và trên hết là nghệ sĩ huyền thoại G. Ulanova đã chọn được phong thái trình diễn riêng của mình, một dạng “vũ điệu cho mọi thời đại”.

Kể từ năm 1944, nghệ sĩ G. Ulanova chuyển qua Nhà hát Bolshoi nổi tiếng ở thủ đô Moscow và tham gia công diễn thường xuyên hơn 15 năm tại đây, với thâm niên 32 năm liên tục có mặt hằng đêm trong các vở ballet “khó nhá” nhất - một kỳ tích cho đến nay vẫn chưa có người thứ 2 đạt được...

Sau khi rời sàn diễn, nghệ sĩ kỳ cựu G. Ulanova chuyển sang công tác đào tạo, trực tiếp huấn luyện đội ngũ diễn viên kịch múa chuyên nghiệp không những chỉ riêng ở Nhà hát Bolshoi, mà cho cả nhiều sân khấu trứ danh khác trải khắp Liên bang Xôviết. Kinh nghiệm nghề nghiệp phong phú, kết hợp với những bài tập thực hành trau chuốt đa dạng của nữ nghệ sĩ G. Ulanova được cả thế giới biết đến.

Bà đã được mời thỉnh giảng tại nhiều quốc gia như Mỹ, Pháp, Italia, Thụy Điển, Hà Lan, Thụy Sĩ, Argentina... cũng như tham gia chỉ đạo nghệ thuật cho các sàn diễn ballet hàng đầu hành tinh như Nhà hát Grande Opera ở Paris, Nhà hát Opera Hoàng gia Thụy Điển ở Stockholm, hay Nhà hát nhạc vũ kịch Hamburg tại Đức... Đồng thời nghệ sĩ G. Ulanova cũng được bầu làm Viện sĩ Danh dự của nhiều Viện Hàn lâm nghệ thuật nước ngoài.

Sinh thời, khi được hỏi phong cách biểu diễn tiêu biểu nào đã khiến bà nổi danh? Nghệ sĩ Nhân dân Galina Ulanova, người phụ nữ duy nhất trong lịch sử từng được trao tặng 4 Huân chương Lenin - phần thưởng cao quý nhất của Nhà nước Xôviết, đáp súc tích: “Tuổi trẻ”. Vậy tuổi trẻ là gì? “Tuổi trẻ chính là hoạt động!” - bà khẳng định.

Quả đúng vậy, hiện thân cuộc đời G. Ulanova là một chuỗi hoạt động liên hoàn không ngơi nghỉ: trong suy nghĩ, trong tâm hồn, trong sáng tạo...

Với hơn nửa thế kỷ cống hiến không mệt mỏi trong lĩnh vực hoạt động nghệ thuật, ngoài 4 tấm Huân chương Lenin danh giá ra, Nghệ sĩ Nhân dân Galina Ulanova còn được trao tặng nhiều phần thưởng và danh hiệu cao quý khác như 2 lần Anh hùng Lao động XHCN, 4 Giải thưởng Stalin về văn hóa nghệ thuật, 4 Huân chương Cờ đỏ, Huy chương Vì tình hữu nghị giữa các dân tộc; Huy chương Chiến sĩ dũng cảm trong Chiến tranh Vệ quốc vĩ đại 1941-1945, Giải thưởng của Tổng thống Liên bang Nga về văn hóa nghệ thuật trong năm 1997... cũng như được trao tặng các phần thưởng cao quý nhất của một loạt quốc gia khác như Pháp, Phần Lan, Bulgaria, Kazakhstan...

Sau khi từ trần vào tháng 3-1998, thi hài nhà hoạt động nghệ thuật cự phách Galina Ulanova được an táng tại nghĩa trang Novodevichy nổi tiếng ở thủ đô Moscow, nơi chôn cất giới danh nhân Nga và Xôviết kiệt xuất nhất, cũng là tụ điểm thu hút du khách thăm viếng đứng hàng thứ 3 ở Moscow.

Kim Dung (theo Komsomolskaya Pravda)

Các tin khác

Quyết liệt truy quét lò mổ lậu

Quyết liệt truy quét lò mổ lậu

Dưới ánh đèn lờ mờ của những khu dân cư ven đô, khi thành phố còn chưa tỉnh giấc, những "vòi bạch tuộc" của thực phẩm bẩn đang âm thầm vươn ra. Từ những lò mổ không phép nhếch nhác, thịt gia súc, gia cầm không qua kiểm dịch được tuồn thẳng vào chợ đầu mối, bếp ăn tập thể, đe dọa trực tiếp đến sức khỏe hàng triệu người dân.

Bắn cung Việt Nam giành huy chương ASIAD có khả thi?

Bắn cung Việt Nam giành huy chương ASIAD có khả thi?

Bắn cung Việt Nam đang bước vào giai đoạn chuẩn bị quan trọng cho ASIAD 20, với nhiều kỳ vọng nhưng cũng không ít lo âu. Sau những tín hiệu tích cực ở đấu trường châu lục, đội tuyển được kỳ vọng có thể tạo nên bất ngờ. Tuy nhiên, trong bối cảnh lực lượng biến động và sự cạnh tranh khốc liệt từ các cường quốc châu Á, câu hỏi lớn được đặt ra: liệu bắn cung Việt Nam có đủ khả năng giành huy chương?

Cần quét sạch những "ngôi sao chổi" mạng

Cần quét sạch những "ngôi sao chổi" mạng

Mạng xã hội đang xuất hiện ngày càng nhiều nội dung gây sốc, phản cảm chỉ để thu hút lượt xem. Từ vụ TikToker ở Lào Cai bị xử phạt vì đăng video xấu độc, không phù hợp thuần phong mỹ tục đến những hiện tượng “giang hồ mạng” như L.9N, có thể thấy một thực tế rõ ràng: càng gây tranh cãi, càng dễ lan truyền, và hệ quả là trong môi trường số, những nội dung phản cảm như có đất dụng võ: Chỉ cần bạn sẵn sàng xem, tôi sẵn sàng làm nội dung.

Phim kinh dị: Khai thác văn hóa giữa lằn ranh sáng tạo và trách nhiệm

Phim kinh dị: Khai thác văn hóa giữa lằn ranh sáng tạo và trách nhiệm

Sau những bộ phim kinh dị chỉ để lại sức hút bề nổi, thể loại này tại Việt Nam đang dần mang sắc thái bản địa, khơi dậy trầm tích tín ngưỡng và văn hóa dân gian. Đây là bước đi đầy tham vọng, dẫu còn nhiều thách thức, của một nền điện ảnh đang tìm kiếm tiếng nói riêng giữa bối cảnh cạnh tranh của thị trường tiêu thụ văn hóa toàn cầu.

Kịch bản của IMF cảnh báo nguy cơ suy thoái

Kịch bản của IMF cảnh báo nguy cơ suy thoái

IMF cảnh báo kinh tế toàn cầu đối mặt nguy cơ suy thoái khi xung đột Trung Đông kéo dài, đồng thời hạ triển vọng tăng trưởng và đưa ra 3 kịch bản với các mức độ rủi ro khác nhau tùy theo diễn biến giá dầu và thị trường tài chính.

EU tìm nguồn nhiên liệu bay thay thế

EU tìm nguồn nhiên liệu bay thay thế

Nguồn cung nhiên liệu hàng không đối mặt rủi ro gián đoạn, EU đang chuẩn bị kịch bản nhập khẩu từ Mỹ và tăng dự trữ nhằm hạn chế tác động tới ngành hàng không.

Điền kinh Việt Nam và thử thách cực đại ở ASIAD 20

Điền kinh Việt Nam và thử thách cực đại ở ASIAD 20

Điền kinh Việt Nam đang đứng trước một bài toán nan giải tại ASIAD 20 (diễn ra tại Nhật Bản vào tháng 9 tới) khi đặt mục tiêu giành 1 HCV, 1 HCB và 1 HCĐ trong bối cảnh sự cạnh tranh ngày càng khốc liệt. Nếu như đấu trường Đông Nam Á vẫn là “sân nhà” quen thuộc, thì bước ra châu lục, mọi thứ trở nên khắc nghiệt hơn gấp nhiều lần.

Nghệ sĩ vẫn chật giữ nghề…

Nghệ sĩ vẫn chật giữ nghề…

“Cơm áo không đùa với khách thơ”, khi thu nhập từ sân khấu không đủ sống, nhiều nghệ sĩ biểu diễn phải xoay xở đủ nghề như làm MC, hát thuê, buôn bán… Dẫu vậy, không ít người vẫn chọn ở lại với nghề, giữ lửa đam mê và chờ đợi một cơ hội đổi thay.

Vụ sữa giả với hơn 400 chủng loại: Làm rõ vì sao “con voi chui lọt lỗ kim”

Vụ sữa giả với hơn 400 chủng loại: Làm rõ vì sao “con voi chui lọt lỗ kim”

Cuối năm 2024, qua công tác nắm tình hình, Cục Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường, Bộ Công an phát hiện trên thị trường có rất nhiều loại sữa không đảm bảo chất lượng, đặc biệt là các loại sữa dành cho các đối tượng đặc biệt như người già, trẻ em, phụ nữ có thai, người gầy yếu... và các loại sữa có ghi bổ sung vitamin, canxi, khoáng chất, thậm chí cả đông trùng hạ thảo, tổ yến... nên đã báo cáo lãnh đạo Bộ chỉ đạo xác minh, làm rõ, xác định 2 công ty sản xuất các loại sữa trên với số lượng đặc biệt lớn là Công ty Rance Pharma và Công ty Hacofood.

Đọc sách khoa học giữa thời bùng nổ thông tin

Đọc sách khoa học giữa thời bùng nổ thông tin

Thị trường xuất bản Việt Nam đang tăng trưởng mạnh mẽ, trong khi nền tảng số mở ra vô vàn cơ hội tiếp cận tri thức. Thế nhưng, chính sự phong phú ấy lại khiến người đọc dễ rơi vào tình trạng bối rối và mất phương hướng khi chọn sách khoa học, dòng sách thiết yếu để xây dựng nền tảng tri thức cho mọi lứa tuổi.

Karate Việt Nam sẵn sàng hướng đến ASIAD 20

Karate Việt Nam sẵn sàng hướng đến ASIAD 20

Ở 3 kỳ SEA Games liên tiếp, đội tuyển karate Việt Nam không chỉ đóng góp nhiều HCV cho Đoàn thể thao Việt Nam mà còn duy trì được vị thế số một Đông Nam Á. Đây là nền tảng quan trọng để các võ sĩ của chúng ta hướng đến mục tiêu chinh phục huy chương tại ASIAD.

Bình yên trên quê hương cố Tổng Bí thư Hà Huy Tập

Bình yên trên quê hương cố Tổng Bí thư Hà Huy Tập

Với những người chiến sĩ CAND khoác lên mình sắc xanh lá mạ, vinh dự, tự hào nhưng trách nhiệm cũng rất nặng nề, Công an xã Cẩm Hưng đã và đang ngày đêm giữ cho thế trận an ninh nhân dân vững chắc, đảm bảo an ninh, trật tự để mang lại bình yên trên quê hương cố Tổng Bí thư Hà Huy Tập.

Nghệ thuật số tiếp cận di sản văn hóa

Nghệ thuật số tiếp cận di sản văn hóa

Nghệ thuật số đang thay đổi cách người Việt tiếp cận di sản và văn hóa. Từ những bộ sưu tập tĩnh trong tủ kính, công chúng dần bước vào trải nghiệm sống động qua trình chiếu mapping và trí tuệ nhân tạo. Bên cạnh việc hỗ trợ hoạt động bảo tồn, công nghệ còn làm sống dậy các lớp giá trị văn hóa, đồng thời mở ra động lực cho kinh tế trải nghiệm theo hướng bền vững.

Mỹ được, mất gì sau một năm áp thuế đối ứng?

Mỹ được, mất gì sau một năm áp thuế đối ứng?

Thuế đối ứng giúp Mỹ cải thiện một số chỉ số kinh tế vĩ mô và thu hút đầu tư, nhưng đồng thời làm gia tăng chi phí cho doanh nghiệp và người tiêu dùng. Sau một năm, bức tranh kinh tế Mỹ hiện lên với cả gam sáng và những khoảng tối đáng chú ý.

Chuyên gia nước ngoài nâng tầm thể thao Việt Nam

Chuyên gia nước ngoài nâng tầm thể thao Việt Nam

Trong hành trình vươn ra đấu trường châu lục và thế giới, thể thao Việt Nam đang đứng trước một bài toán quen thuộc nhưng chưa bao giờ dễ giải: làm thế nào để rút ngắn khoảng cách với các cường quốc. Và một trong những cách không bao giờ lỗi thời đó là chiêu mộ HLV đẳng cấp từ các nền thể thao phát triển hơn.

AI đang tái định hình điện ảnh Trung Quốc

AI đang tái định hình điện ảnh Trung Quốc

Làn sóng AI đang len lỏi vào mọi khâu sản xuất, từng bước tái định hình ngành điện ảnh Trung Quốc. Cơ hội mở ra cho nhiều người làm nghề, nhưng cũng kéo theo không ít thách thức về bản sắc và sự cạnh tranh trong tương lai.