Nguồn gốc của tà đạo Giê Sùa, Bà Cô Dợ
Tà đạo Giê Sùa do đối tượng David Her (tên thật là Hờ Chá Sùng, tự xưng là mục sư, người dân tộc Mông, quê quán ở huyện Phôn Xa Vẳn, tỉnh Xiêng Khoảng, nước Cộng hòa DCND Lào, hiện đang sinh sống ở bang California, Mỹ) lập ra năm 2015. David Her tự nhận mình là người đưa tin của chúa Giê Sùa, cho rằng chúa Giê Sùa sẽ tái lâm, bảo vệ và lãnh đạo người Mông xây dựng nhà nước riêng. “Hội thánh chúa Giê Sùa” đã chỉnh sửa, xuyên tạc giáo lý, giáo luật của đạo Tin Lành để tuyên truyền cho rằng, tên chúa Giê Su phải gọi là Giê Sùa và giải thích Giê Su là tên do nhà cầm quyền La Mã cố tình viết sai để lừa mọi người.
“Hội thánh chúa Giê Sùa” không công nhận Adam và Eva mà thay vào đó là chàng Ong và cô Ía theo truyền thuyết của người Mông, không tà đạo lễ giáng sinh và phục sinh hàng năm; không bắt buộc tín đồ phải dâng quỹ dâng hiến 10%. David Her đã đăng tải, tán phát các đoạn video clip, bài viết trên trang website “www.covntseegye[1]suamessiah.com” và trang youtube nhằm tuyên truyền, lôi kéo, kích động người Mông theo tà đạo Giê Sùa.
Đáng chú ý, Hờ Chá Sùng tuyên truyền, kêu gọi tà đạo Giê Sùa là tôn giáo riêng cho người Mông; chúa Giê Sùa sẽ tái lâm để bảo vệ, lãnh đạo người Mông xây dựng nhà nước riêng; tuyên truyền, kích động người Mông ở các nơi về tỉnh Xiêng Khoảng, Lào để chiến đấu, xây dựng “Nhà nước Mông”. Hờ Chá Sùng nhận mình chính là người đưa tin của chúa Giê Sùa và biết trước ngày chúa Giê Sùa sẽ tái lâm trong thời gian tới, sẽ làm vua của dân tộc Mông. Ai tin tưởng đi theo chúa Giê Sùa thì có được đất nước riêng của người Mông, cuộc sống sẽ ấm no, hạnh phúc....
Một số điểm nhóm theo tà đạo Giê Sùa đã công khai cầu nguyện, mong muốn chúa Giê Sùa về phù hộ, dẫn dắt để có được “Nhà nước Mông” với các luận điệu “Chúng tôi đi theo Giê Sùa thì kiên quyết theo”, “chúng tôi đang làm đất nước Mông, trước đây Tráng A Chớ ở Mường Nhé làm không thành công thì chúng tôi sẽ làm thành công”...
Tà đạo Bà Cô Dợ do đối tượng Vừ Thị Dợ, sinh năm 1977, là người Mông gốc Lào, quốc tịch Mỹ, hiện đang sinh sống tại thành phố Milwaukee, bang Wiscosin, Mỹ lập ra và làm hội trưởng từ cuối năm 2016. Vừ Thị Dợ đã đăng tải, tán phát nhiều video clip trên YouTube với nội dung con trai của Dợ, sinh năm 2000, là chúa Giê Su, đến năm 2018 (đủ 18 tuổi) sẽ tái lâm làm vua của người Mông. Vừ Thị Dợ đã lập ra nhóm đạo có tên “Đức Chúa trời yêu thương chúng ta” hay còn gọi là Bà Cô Dợ và lôi kéo mọi người tin theo và tham gia nhóm đạo trên để tập hợp lực lượng, lập nhà nước riêng của người Mông. Vừ Thị Dợ trước đây tin theo Công giáo và Tin lành nhưng có nhiều vi phạm về giáo lý, giáo luật, thường xuyên tuyên truyền, xuyên tạc Kinh thánh hai tôn giáo này nên đã bị khai trừ ra khỏi giáo hội. Sau khi bị khai trừ, Vừ Thị Dợ đã lập trang mạng kiếm tiền từ YouTube kết với truyền đạo. Những người tin theo tà đạo Bà Cô Dợ không tà đạo lễ Phục sinh, chỉ tà đạo lễ Giáng sinh vào ngày 22/11 hằng năm (không phải ngày 25/12) là ngày sinh của chúa Cứ Nu Si Lông, tuyên truyền rằng không phải đóng 10% thu nhập, ai tin theo Bà Cô Dợ sẽ được chia tiền. Sáng chủ nhật hằng tuần, các đối tượng và những người tin theo tập trung sinh hoạt tại điểm nhóm.
Trong quá trình giảng dạy, các đối tượng sử dụng các bài hát về chúa đã được cải biên trên nền nhạc trẻ; nội dung chủ yếu chúng tuyên truyền mê tín dị đoan, xuyên tạc Kinh thánh, đả kích các tôn giáo chính thống, chê bai phong tục truyền thống của người dân tộc Mông, tuyên truyền về ngày tận thế, việc vua Mông ra đời, kích động ly khai, tự trị, lôi kéo người theo Bà Cô Dợ tham gia thành lập “Nhà nước Mông”.
Bản chất, hoạt động của tà đạo Giê Sùa, Bà Cô Dợ
Giê Sùa, Bà Cô Dợ đều là tà đạo lợi dụng tín ngưỡng, tôn giáo để tập hợp phát triển lực lượng lập “Nhà nước Mông”. Thời gian qua, các đối tượng triệt để sử dụng phương thức, thủ đoạn thông qua điện thoại, mạng xã hội, các phần mềm trực tuyến để chỉ đạo số đối tượng cốt cán ở trong nước tích cực tuyên truyền, lôi kéo người Mông tại Việt Nam tham gia tà đạonhằm kích động lập “Nhà nước Mông” với các luận điệu như: Đức chúa trời Giê Hô Va đã chia đất cho người Mông nhưng người Mông không đoàn kết, nên đất đai đã bị các nước khác xâm chiếm; người Mông không có lãnh thổ, nhà nước riêng, suốt đời đi làm thuê cho các dân tộc khác.
Thời gian tới, chúa sẽ tái lâm làm vua của dân tộc Mông, ai tin tưởng đi theo chúa Giê Sùa thì có được đất nước riêng của người Mông, cuộc sống sẽ ấm no, hạnh phúc. Theo đạo Giê Sùa, đạo Bà Cô Dợ khi có chiến tranh, thiên tai thì sẽ được đưa đến đất nước của chúa sinh sống; kêu gọi người Mông phải đoàn kết để chung tay xây dựng đất nước riêng của người Mông...
Đáng chú ý, trong một buổi sinh hoạt, nhóm đối tượng ở bản Na Cô Sa 3, xã Na Cô Sa, huyện Nậm Pồ, tỉnh Điện Biên công khai cầu nguyện, mong muốn chúa Giê Sùa về phù hộ, dẫn dắt để có được “Nhà nước Mông”. Khi chính quyền đến tuyên truyền, vận động thì số này tỏ thái độ chống đối đến cùng và xé biên bản vi phạm hành chính. Một số đối tượng ở xã Pú Xi, huyện Tuần Giáo khi được người đứng đầu các hệ phái Tin Lành tuyên truyền quay lại tôn giáo chính thống đã công khai tuyên bố: “Ở Mường Nhé hoạt động “Nhà nước Mông” không thành thì người Mông ở huyện Tuần Giáo sẽ làm, mọi người phải tin theo Giê Sùa để lập “Nhà nước Mông”, ai làm lộ thông tin sẽ giết người đó...”! Một số đối tượng cầm đầu “Nhà nước Mông” đã thường xuyên liên lạc, chỉ đạo hoạt động cho số đối tượng cầm đầu các điểm nhóm “Giê Sùa”, tuyên truyền với những luận điệu cho rằng, đi theo Giê Sùa thì mới có “Nhà nước Mông”. Một số người tin theo tà đạo Giê Sùa còn bao che, dẫn đường, cung cấp lương thực cho số đối tượng tham gia hoạt động lập “Nhà nước Mông” trong quá trình trốn tránh lực lương chức năng truy bắt…
Bên cạnh đó, chúng thông qua việc hỗ trợ tài chính cho số đối tượng cầm đầu, cốt cán ở trong nước để động viên, chỉ đạo lôi kéo, phát triển tín đồ. Từ năm 2018 đến nay, nhóm của đối tượng Vừ Thị Dợ ở Mỹ đã công khai chỉ trích một mục sư ở trong nước và một số mục sư Tin Lành khác ở Mỹ là tà giáo, kêu gọi người Mông không tin những mục sư trên. Từ năm 2017 đến nay, đối tượng Vừ Thị Dợ và số đối tượng cốt cán ở Mỹ đã nhiều lần gửi tiền cho đối tượng cầm đầu, cốt cán ở Điện Biên, Lai Châu để hoạt động.
Số đối tượng cốt cán trong tà đạo Giê Sùa, Bà Cô Dợ ở các tỉnh Tây Bắc và một số tỉnh ở Tây Nguyên đã chia thành nhiều nhóm hoạt động riêng lẻ, có đối tượng đứng đầu chỉ đạo, phụ trách; có sự trao đổi thông tin, tình hình và thống nhất về cách thức hoạt động và chịu sự chỉ đạo chung của đối tượng ở Mỹ. Tuy nhiên, tà đạo Giê Sùa, Bà Cô Dợ chưa có cơ cấu tổ chức rõ ràng mà chia thành nhiều nhóm hoạt động riêng lẻ; không có giáo lý, giáo luật, hiến chương, điều lệ cụ thể, hoạt động chủ yếu cắt xén giáo lý của đạo Tin lành, bị các chức sắc Tin lành Mông ở Mỹ và nhiều nước lên án. Tài liệu tuyên truyền, sinh hoạt chủ yếu do Vừ Thị Dợ và David Her soạn thảo, tán phát trên mạng Internet dựa vào giáo lý, giáo luật của đạo Tin lành nhưng có lược bỏ, sửa đổi.
Luận điệu tuyên truyền, tà đạo Giê Sùa, Bà Cô Dợ đã đả kích các tôn giáo chính thống, chê bai phong tục tập quán truyền thống của đồng bào dân tộc Mông, coi các tôn giáo khác là tà giáo, còn bản thân tự nhận là tôn giáo chính thống của người Mông. Những gì mà các đối tượng cầm đầu, cốt cán trong tà đạo Giê Sùa, Bà Cô Dợ tuyên truyền là hoàn toàn trái ngược với thuần phong mỹ tục cũng như những giá trị chuẩn mực về đạo đức, văn hóa của đồng bào dân tộc Mông; không được pháp luật Việt Nam cho phép. Vì vậy, việc nhận thức rõ bản chất của tà đạo Giê Sùa, Bà Cô Dợ để kịp thời ngăn chặn, xử lý hoạt động phi pháp, nguy hiểm của những đối tượng cầm đầu, cốt cán đang tích cực tuyên truyền, lôi kéo đồng bào dân tộc Mông tham gia vào các hoạt động gây phức tạp về tình hình an ninh, trật tự trong giai đoạn hiện nay.
Bộ mặt thật của đạo “Bà Cô Dợ” 
