Nhà ở xã hội được thuê, mua và bán lại như thế nào?

Nhà ở xã hội là nội dung được quan tâm trong Luật Nhà ở (có hiệu lực thi hành kể từ 1/7/2015), trong đó quy định các đối tượng được thuê, mua và được bán lại khi đủ điều kiện. 

Có 10 nhóm đối tượng được hưởng chính sách hỗ trợ về nhà ở xã hội, trong đó ưu tiên trước hết thuộc về người có công với cách mạng; hộ gia đình nghèo và cận nghèo tại khu vực nông thôn; hộ gia đình tại khu vực nông thôn thuộc vùng thường xuyên bị ảnh hưởng bởi thiên tai, biến đổi khí hậu; người thu nhập thấp, hộ nghèo, cận nghèo tại khu vực đô thị.

Ngoài ra, các đối tượng sau cũng được ưu tiên về nhà ở xã hội: sĩ quan, hạ sĩ quan nghiệp vụ, hạ sĩ quan chuyên môn kỹ thuật, quân nhân chuyên nghiệp, công nhân trong cơ quan, đơn vị thuộc CAND và QĐND; cán bộ, công chức, viên chức; hộ gia đình, cá nhân thuộc diện bị thu hồi đất và phải giải tỏa, phá dỡ nhà ở theo quy định của pháp luật mà chưa được Nhà nước bồi thường bằng nhà ở, đất ở…

Những nhóm đối tượng nói trên để được hưởng chính sách hỗ trợ về nhà ở xã hội phải đáp ứng các điều kiện về nhà ở, cư trú, thu nhập, bao gồm: Chưa có nhà ở thuộc sở hữu của mình, chưa được mua, thuê hoặc thuê mua nhà ở xã hội, chưa được hưởng chính sách hỗ trợ nhà ở, đất ở dưới mọi hình thức tại nơi sinh sống, học tập hoặc có nhà ở thuộc sở hữu của mình nhưng diện tích nhà ở bình quân đầu người trong hộ gia đình thấp hơn mức diện tích nhà ở tối thiểu do Chính phủ quy định theo từng thời kỳ và từng khu vực.

Phải có đăng ký thường trú tại tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương nơi có nhà ở xã hội; trường hợp không có đăng ký thường trú thì phải có đăng ký tạm trú từ một năm trở lên tại tỉnh, thành phố đó. Đối với cán bộ, công chức thì phải thuộc diện không phải nộp thuế thu nhập thường xuyên theo quy định của pháp luật về thuế thu nhập cá nhân; trường hợp là hộ nghèo, cận nghèo thì phải thuộc diện nghèo, cận nghèo theo quy định của Thủ tướng Chính phủ.

Nhu cầu thuê, mua nhà ở xã hội rất lớn nhưng nguồn cung còn rất thấp.
Nhu cầu thuê, mua nhà ở xã hội rất lớn nhưng nguồn cung còn rất thấp.

Theo Luật Nhà ở, Nhà nước ưu tiên phát triển nhà ở xã hội, tạo các điều kiện và các ưu đãi về đất đai, thuế má. Cụ thể, doanh nghiệp, hợp tác xã tham gia đầu tư xây dựng nhà ở xã hội không phải bằng nguồn vốn ngân sách thì được miễn tiền sử dụng đất, tiền thuê đất đối với diện tích đất được Nhà nước giao hoặc cho thuê để đầu tư xây dựng nhà ở xã hội. 

Được miễn, giảm thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập doanh nghiệp theo quy định của pháp luật về thuế; trường hợp xây dựng nhà ở xã hội để cho thuê thì được giảm thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập doanh nghiệp nhiều hơn so với trường hợp xây dựng nhà ở xã hội để cho thuê mua, bán.

Được vay vốn ưu đãi từ Ngân hàng Chính sách xã hội, tổ chức tín dụng đang hoạt động tại Việt Nam; trường hợp xây dựng nhà ở xã hội để cho thuê thì được vay vốn với lãi suất thấp hơn và thời gian vay dài hơn so với trường hợp xây dựng nhà ở xã hội để cho thuê mua, bán.

Được UBND cấp tỉnh hỗ trợ toàn bộ hoặc một phần kinh phí đầu tư xây dựng hệ thống hạ tầng kỹ thuật trong phạm vi dự án xây dựng nhà ở xã hội; trường hợp xây dựng nhà ở xã hội để cho thuê thì được hỗ trợ toàn bộ kinh phí này. Luật cũng quy định hộ gia đình, cá nhân được xây dựng nhà ở xã hội.

Theo đó, hộ gia đình, cá nhân bỏ vốn đầu tư xây dựng nhà ở xã hội để cho thuê, cho thuê mua hoặc để bán được hưởng các ưu đãi về đất đai, thuế má nói trên nếu việc xây dựng nhà ở xã hội theo quy hoạch xây dựng được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt và bảo đảm kết nối hạ tầng của khu vực có nhà ở; nhà ở phù hợp với tiêu chuẩn, quy chuẩn xây dựng và tiêu chuẩn diện tích nhà ở xã hội; có giá bán, giá thuê, giá thuê mua nhà ở theo khung giá do UBND cấp tỉnh nơi có nhà ở ban hành.

Nhiều người băn khoăn: Sau khi đã thuê, mua nhà ở xã hội thì có được bán lại? Nếu được bán thì trong trường hợp nào, có được bán giá theo thị trường hay không?

Điều 62, Luật Nhà ở quy định nguyên tắc cho thuê, cho thuê mua, bán nhà ở xã hội. Theo đó, thời hạn của hợp đồng thuê nhà ở xã hội tối thiểu là 5 năm; thời hạn thanh toán tiền thuê mua nhà ở xã hội tối thiểu là 5 năm, kể từ ngày ký hợp đồng thuê mua nhà ở. Bên thuê, thuê mua nhà ở xã hội không được bán, cho thuê lại, cho mượn nhà ở trong thời gian thuê, thuê mua; nếu bên thuê, thuê mua không còn nhu cầu thuê, thuê mua nhà ở thì chấm dứt hợp đồng và phải trả lại nhà ở này.

Bên thuê mua, bên mua nhà ở xã hội không được bán lại nhà ở trong thời hạn tối thiểu là 5 năm, kể từ thời điểm thanh toán hết tiền thuê mua, tiền mua nhà ở; trường hợp trong thời hạn 5 năm, kể từ ngày bên mua, bên thuê mua đã thanh toán hết tiền mua, thuê mua nhà ở mà có nhu cầu bán nhà ở này thì chỉ được bán lại cho đơn vị quản lý nhà ở xã hội đó hoặc bán cho đối tượng thuộc diện được mua nhà ở xã hội nếu đơn vị này không mua với giá bán tối đa bằng giá bán nhà ở xã hội cùng loại tại cùng địa điểm, thời điểm bán và không phải nộp thuế thu nhập cá nhân.

Luật quy định bên mua, bên thuê mua nhà ở xã hội được bán lại nhà ở này theo cơ chế thị trường cho các đối tượng có nhu cầu sau thời hạn 5 năm, kể từ khi đã thanh toán hết tiền mua, tiền thuê mua nhà ở và đã được cấp giấy chứng nhận nhưng phải nộp tiền sử dụng đất theo quy định của Chính phủ và nộp thuế thu nhập theo quy định của pháp luật thuế; trường hợp bán cho đối tượng thuộc diện được mua nhà ở xã hội quy định thì chỉ được bán với giá tối đa bằng giá bán nhà ở xã hội cùng loại tại cùng địa điểm, thời điểm bán và không phải nộp thuế thu nhập cá nhân.

Đối với hộ gia đình, cá nhân thuộc diện được tái định cư mà thuê mua, mua nhà ở xã hội thì được bán lại nhà ở này theo cơ chế thị trường cho các đối tượng có nhu cầu sau khi đã thanh toán hết tiền mua, tiền thuê mua nhà ở và được cấp giấy chứng nhận nhưng phải nộp tiền sử dụng đất cho Nhà nước theo quy định của Chính phủ và phải nộp thuế thu nhập theo quy định của pháp luật thuế.

Mọi trường hợp cho thuê, cho thuê mua, bán nhà ở xã hội không đúng quy định thì hợp đồng cho thuê, thuê mua, mua bán nhà ở không có giá trị pháp lý và bên thuê, thuê mua, mua phải bàn giao lại nhà ở cho đơn vị quản lý nhà ở xã hội; trường hợp không bàn giao lại nhà ở thì UBND cấp tỉnh nơi có nhà ở tổ chức cưỡng chế để thu hồi lại nhà ở đó.

Theo Bộ Xây dựng, tính chung cả nước, quỹ nhà ở cho thuê hiện chỉ chiếm hơn 6,3% tổng số hộ dân sở hữu nhà ở, riêng Hà Nội chiếm 14%. Theo dự thảo Nghị định Quản lý phát triển nhà ở xã hội đang được Bộ Xây dựng lấy ý kiến thì các dự án phát triển nhà ở, khu đô thị mới có quy mô sử dụng đất từ 10ha trở lên phải dành 20% diện tích đất để xây dựng nhà ở xã hội.

Nguyễn Thành

Các tin khác

Giãn tiến độ xây dựng, cố định lãi suất: Cơ hội sở hữu nhà phố bên vịnh di sản

Giãn tiến độ xây dựng, cố định lãi suất: Cơ hội sở hữu nhà phố bên vịnh di sản

Với mức giá khoảng 6,5 tỷ đồng, nhà phố liền kề giãn xây 60 m² tại Vinhomes Global Gate Hạ Long cho phép người mua tính riêng phần đất, thương mại và xây dựng để giảm gánh nặng vốn ban đầu. Trong khi gói lãi suất cố định 4,5%/năm trong 24 tháng giúp tiết kiệm hàng chục triệu đồng mỗi tháng, nếu so với việc vay theo mức lãi suất thả nổi hiện nay.

Nguồn sản phẩm chất lượng từ những dự án có lộ trình phát triển 5-10 năm của Vinhomes giúp môi giới phát triển sự nghiệp dài hạn.

Vinhomes trả lương cứng cho gần 20.000 môi giới của các đại lý “ruột”

Giữa bối cảnh thị trường đang thanh lọc, một bộ phận môi giới gặp áp lực tài chính thì việc Vinhomes tung ra chính sách lương cứng lên tới 8,5 triệu đồng/tháng cho gần 20.000 môi giới được xem là một bước đi phá vỡ mọi thông lệ thị trường. Theo lãnh đạo Hội Môi giới Bất động sản Việt Nam (VARS), quyết sách nhân văn và đầy bản lĩnh này tạo động lực cho đông đảo môi giới cũng như tiếp thêm sức bền cho toàn thị trường bất động sản.

Gắn quy mô dân số với quy hoạch phát triển đô thị trong dài hạn

Gắn quy mô dân số với quy hoạch phát triển đô thị trong dài hạn

Ngày 30/10, kỳ họp thứ 6 HĐND TP Hồ Chí Minh khóa XI, nhiệm kỳ 2026-2031 đã chính thức thông qua Quy hoạch tổng thể TP Hồ Chí Minh thời kỳ 2025 - 2050, tầm nhìn 100 năm làm cơ sở để Chủ tịch UBND thành phố phê duyệt quy hoạch dài hạn này. Trước đó, việc TP Hồ Chí Minh tổ chức khảo sát, lấy ý kiến cho công tác lập và phê duyệt quy hoạch tổng thể đã nhận được nhiều góp ý từ chuyên gia, hiệp hội chuyên ngành…

Hà Nội "chốt" cơ chế xử lý 12 dự án của Tập đoàn Mường Thanh

Hà Nội "chốt" cơ chế xử lý 12 dự án của Tập đoàn Mường Thanh

Với các dự án vi phạm của Tập đoàn Mường Thanh, Hà Nội quy định cơ chế bồi thường, hỗ trợ, ưu tiên mua nhà mới cho cư dân phải di dời; đồng thời phân loại công trình được tồn tại có điều kiện và phần phải phá dỡ, hướng tới bảo đảm an toàn và ổn định cuộc sống người dân.

Hàng trăm nhà đất dôi dư sau sáp nhập ở Lâm Đồng chờ xử lý

Hàng trăm nhà đất dôi dư sau sáp nhập ở Lâm Đồng chờ xử lý

Đến nay, tỉnh Lâm Đồng hoàn thành xử lý 794/1.255 cơ sở nhà đất dôi dư sau sáp nhập đơn vị hành chính, số còn lại vẫn đang được xây dựng phương án khai thác hoặc chờ hoàn tất thủ tục chuyển giao. Khối lượng công việc lớn trong khi yêu cầu sớm đưa tài sản công vào sử dụng, ngăn ngừa thất thoát, lãng phí đang đặt ra nhiều áp lực.

Cơ hội để kéo giá nhà ở giảm sâu

Cơ hội để kéo giá nhà ở giảm sâu

Theo ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TP Hồ Chí Minh, giá nhà, đất trên thị trường sơ cấp do một số chủ đầu tư bán ra mới chỉ giảm trên dưới 5%. Nhưng giá nhà, đất trên thị trường thứ cấp do nhà đầu tư bán lại để cắt lỗ đã giảm mạnh, thậm chí có trường hợp giá giảm đến 20-30% song vẫn khó bán. 

Cần đẩy mạnh giải ngân gói cho vay ưu đãi cá nhân mua nhà ở xã hội

Cần đẩy mạnh giải ngân gói cho vay ưu đãi cá nhân mua nhà ở xã hội

Thông tin của Ngân hàng Nhà nước về tình hình giải ngân Chương trình cho vay nhà ở xã hội (NOXH) và cho vay đối với người trẻ dưới 35 tuổi mua NOXH đưa ra con số: Tính đến quý III vừa qua, dư nợ cho vay NOXH của các ngân hàng đạt hơn 51 nghìn tỷ đồng trong tổng gói cho vay ưu đãi lãi suất dự kiến lên đến hơn 153 nghìn tỷ đồng từ 11 ngân hàng thương mại tham gia…

Vì sao Hà Nội tạm dừng chủ trương đầu tư nhà ở xã hội mới?

Vì sao Hà Nội tạm dừng chủ trương đầu tư nhà ở xã hội mới?

Quỹ nhà tái định cư gần như đã cạn, trong khi nhu cầu phục vụ giải phóng mặt bằng các dự án đến năm 2030 lên tới gần 23.000 căn hộ. Hà Nội đang rà soát lại kế hoạch phát triển nhà ở, ưu tiên nguồn lực tạo lập quỹ nhà tái định cư, bảo đảm chỗ ở cho người dân và tiến độ các công trình trọng điểm.

Thu hồi hơn 15.300m² đất công trị giá hơn 1.137 tỷ đồng ở Vũng Tàu

Thu hồi hơn 15.300m² đất công trị giá hơn 1.137 tỷ đồng ở Vũng Tàu

Sau khi Viện Kiểm sát nhân dân khu vực 11 TP Hồ Chí Minh ban hành quyết định yêu cầu chấm dứt hành vi vi phạm và khắc phục hậu quả, 9 cơ sở nhà, đất có tổng diện tích hơn 15.340m², giá trị tạm tính hơn 1.137 tỷ đồng đã được Công ty Cổ phần Du lịch tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu bàn giao cho cơ quan có thẩm quyền quản lý…

Người mua nhà bớt kỳ vọng, lựa chọn khắt khe hơn

Bất động sản Hà Nội lao dốc

Báo cáo tình hình thị trường bất động sản Hà Nội quý III/2026 công bố ngày 15/10 của Savills Việt Nam cho biết, số lượng căn hộ bán được giảm 26% theo quý và giảm 48% theo năm.

Sông Town qua cảm nhận của khách hàng: Nội thất hoàn thiện, kiến trúc độc đáo, thương hiệu uy tín

Sông Town qua cảm nhận của khách hàng: Nội thất hoàn thiện, kiến trúc độc đáo, thương hiệu uy tín

Nhận bàn giao những căn nhà phố biển đầu tiên tại Sông Town ngày 10/10, nhiều khách hàng đánh giá cao không gian nội thất hoàn thiện, chất lượng công trình và tiến độ bàn giao. Nhiều gia chủ dành lời khen cho chủ đầu tư về sự chỉn chu cũng như lựa chọn các thương hiệu uy tín trong danh mục bàn giao. Nằm trong đô thị biển CaraWorld Cam Ranh, Sông Town còn mở ra lựa chọn nghỉ dưỡng và sử dụng tài sản gắn với hệ tiện ích du lịch, thể thao và giải trí hiện hữu.