Trong số này, số tiền Ngân hàng Chính sách xã hội cho vay chiếm hơn 26 nghìn tỷ đồng, các ngân hàng thương mại mới chỉ cho vay được hơn 25 nghìn tỷ đồng.
Đáng chú ý, số vốn vay ưu đãi do các ngân hàng thương mại đã cho vay nêu trên, bao gồm cả 17,5 nghìn tỷ đồng dư nợ cho vay thực hiện Chương trình NOXH theo Nghị quyết số 33/NQ-CP ngày 11/03/2023 của Chính phủ và văn bản ngày 1/4/2023 của Ngân hàng Nhà nước về “Triển khai chương trình cho vay NOXH, nhà ở công nhân, cải tạo, xây dựng lại chung cư cũ”.
Đến nay, tuy các ngân hàng thương mại đã cam kết cho vay ưu đãi khoảng 50,3 nghìn tỷ đồng, nhưng số tiền thực giải ngân cũng mới chỉ đạt khoảng 17,5 nghìn tỷ đồng. Trong đó có khoảng 15 nghìn tỷ đồng cho chủ đầu tư vay, khoản vay của người mua NOXH mới giải ngân được khoảng 2,5 nghìn tỷ đồng. Đặc biệt, số tiền giải ngân cho người trẻ (dưới 35 tuổi) vay mua NOXH mới chỉ đạt khoảng 577 tỷ đồng.
Cho vay ưu đãi được giải ngân ì ạch trong khi tổng dư nợ tín dụng đối với lĩnh vực bất động sản của các ngân hàng thương mại đến cuối tháng 8 vừa qua đã đạt 5,21 triệu tỷ đồng, tăng 9,49% so với cuối năm ngoái và chiếm hơn 25% tổng dư nợ tín dụng. Dư nợ tín dụng đối với hoạt động kinh doanh bất động sản đạt 2,59 triệu tỷ đồng, tăng hơn 19,5%, chiếm tỷ trọng 49,8% dư nợ tín dụng lĩnh vực bất động sản, còn lại là dư nợ tín dụng tiêu dùng, tự sử dụng bất động sản. Điều này cho thấy, chủ đầu tư dự án và người mua nhà vẫn chủ yếu phải tiếp cận các khoản vay thương mại.
Theo ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch Hiệp hội bất động sản TP Hồ Chí Minh, lãi suất cho vay gói tín dụng ưu đãi trên trong 6 tháng cuối năm nay ở mức 7%/năm đối với chủ đầu tư và 6,5%/năm đối với người mua NOXH. So với mức lãi suất cho vay áp dụng đầu chương trình vào năm 2023, hiện lãi suất cho vay đã giảm 1,7%/năm. Nhưng trên thực tế lãi suất cho vay hiện tại đã tăng 0,9%/năm đối với chủ đầu tư và tăng 0,6%/năm đối với người mua NOXH so với mức lãi suất ưu đãi áp dụng trong 6 tháng đầu năm nay.
Ông Lê Hoàng Châu cho rằng, lãi suất cho vay ưu đãi ở mức 8,7%/năm đối với chủ đầu tư và 8,2%/năm với người mua nhà trong thời gian đầu thực hiện gói vay ưu đãi là quá cao nên không có ai dám vay dẫn đến không có dư nợ vay đối với gói 120 nghìn tỷ đồng trong cả năm 2023. Sau đó, Ngân hàng Nhà nước đã 4 lần giảm dần lãi suất cho vay và trong 6 tháng đầu năm nay mức lãi suất cho vay ưu đãi còn 6,1%/năm đối với chủ đầu tư và 5,9%/năm đối với người mua NOXH. Tuy nhiên, trong 6 tháng cuối năm, lãi suất cho vay ưu đãi đã tiếp tục nhích lên.
Trái ngược với tình trạng ảm đạm trong cho vay ưu đãi để phát triển dự án và mua NOXH, đến nay cả nước có 947 dự án NOXH đang được triển khai theo Đề án 1 triệu căn hộ NOXH. Tổng số lượng của các dự án này đạt 910.933 căn với tổng mức đầu tư khoảng 841 nghìn tỷ đồng. Hiện đã có 363 dự án hoàn thành, quy mô 216.626 căn, tổng mức đầu tư khoảng 200 nghìn tỷ đồng; có 293 dự án đã khởi công xây dựng hoặc đang triển khai, quy mô 363.065 căn với tổng mức đầu tư khoảng 335 nghìn tỷ đồng. Ngoài ra còn có 291 dự án được chấp thuận chủ trương đầu tư, quy mô 331.242 căn với tổng mức đầu tư khoảng 306 nghìn tỷ đồng.
Riêng trong 9 tháng đầu năm nay cả nước đã có 170 dự án hoàn thành với quy mô 46.962 căn; 128 dự án được khởi công với quy mô 183.293 căn, trong đó có 140.492 căn hộ NOXH để bán, 42.801 căn hộ để cho thuê. Đồng thời, theo số liệu từ Bộ Xây dựng, đến nay cả nước có 114 dự án NOXH có nhà ở cho thuê đang được triển khai với tổng số 63.970 căn để cho thuê và hiện đã có 29 dự án được khởi công. Với kết quả trên, nhiều địa phương sẽ hoàn thành và vượt chỉ tiêu được giao trong Đề án 1 triệu căn hộ NOXH, trong đó có TP Hồ Chí Minh.
Dự án NOXH đã và đang được các chủ đầu tư đồng loạt phát triển, lượng căn hộ NOXH để bán và cho thuê đưa ra thị trường ngày càng nhiều. Vì vậy, làm sao để đẩy mạnh giải ngân, đưa gói cho vay ưu đãi lãi suất trên đến được với nhiều người có nhu cầu mua NOXH, nhất là người trẻ mua nhà lần đầu là vấn đề cần được đặt ra hiện nay.