Một lần nữa danh tính của Viktor Anatolyevich Bout (sinh ngày 13/1/1967) tại Dushanbe, Nga lại được dư luận nhắc tới sau khi bị Tòa án liên bang New York, Mỹ kết án 25 năm tù vì bị cáo buộc có tội trong ý định bán lô hàng vũ khí cho nhóm vũ trang cánh tả Colombia "Lực lượng vũ trang cách mạng Colombia" (FARC).
Bản án kể trên được Thẩm phán Shira Sheindlin công bố chiều 5/4 (theo giờ địa phương) sau phiên tòa kéo dài 3 tuần. Được biết, các công tố viên đề nghị mức án tù chung thân, nhưng Thẩm phán Shira Scheindlin coi bản án 25 năm tù là đủ và phù hợp bởi không có bằng chứng cho thấy, Viktor Anatolyevich Bout gây hại cho người Mỹ nếu những người đưa tin cho cơ quan điều tra không giả danh là người của FARC. Thẩm phán Shira Scheindlin cũng tuyên bố tịch thu tài sản của Viktor Anatolyevich Bout trị giá 15 triệu USD.
Ngay lập tức, ông Albert Dayan luật sư riêng của Viktor Anatolyevich Bout đã tuyên bố, đây không phải là kết thúc bởi sẽ tiếp tục đấu tranh và tin rằng, cuối cùng sự thật sẽ thắng. Ông Albert Dayan cũng cho biết, ông Viktor Anatolyevich Bout hoàn toàn có thể được dẫn độ về Nga để xét xử, đồng thời nhấn mạnh tới sự biết ơn của bản thân cũng như thân chủ về sự hỗ trợ của Chính phủ Nga xung quanh phiên tòa kể trên.
Ngày 6/4, Bộ Ngoại giao Nga tuyên bố, chính quyền Mỹ chưa cung cấp đầy đủ bằng chứng về tội lỗi của công dân Nga bởi lập hồ sơ theo ý kiến của bồi thẩm đoàn, đồng thời khẳng định sẽ đưa ông Viktor Anatolyevich Bout về nước bằng mọi cách. Bộ Ngoại giao Nga chỉ trích bản án 25 năm tù dành cho Viktor Anatolyevich Bout, người có mệnh danh "Vua vũ khí", "Kẻ phá rào cấm vận", "Chúa tể chiến tranh" hay "Kẻ buôn cái chết" hoặc "Thương gia tử thần".
Ông Viktor Anatolyevich Bout khi bị dẫn độ từ Thái Lan về Mỹ.
Bộ Ngoại giao Nga cáo buộc Mỹ đã bắt giữ Viktor Anatolyevich Bout bất hợp pháp tại Thái Lan và theo đuổi một kế hoạch nhuốm màu chính trị sau khi người này bị dẫn độ về Mỹ xét xử. Bộ Ngoại giao Nga cũng cho rằng, Mỹ đã lập chiến dịch truyền thông chống lại Viktor Anatolyevich Bout để gây ảnh hưởng đến bồi thẩm đoàn… Bộ Ngoại giao Nga từng nhấn mạnh, việc dẫn độ trái phép ông Viktor Anatolyevich Bout từ Thái Lan tới Mỹ là do những áp lực chưa có tiền lệ của Mỹ lên chính quyền và hệ thống tư pháp Thái Lan.
Viktor Anatolyevich Bout bị dẫn độ sang Mỹ trên chuyến bay thương mại thẳng đến Mỹ hôm 16/11/2010, kết thúc những tranh cãi xung quanh vấn đề này giữa Thái Lan với Mỹ và Nga.
Trước, trong và sau khi Viktor Anatolyevich Bout bị dẫn độ sang Mỹ, Nga đã nhiều lần phản đối, thậm chí Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov còn tuyên bố, việc dẫn độ là bất hợp pháp. Ngoại trưởng Sergei Lavrov đã yêu cầu Mỹ cho đại diện Lãnh sự quán Nga được tiếp cận khẩn cấp với Viktor Anatolyevich Bout.
Ông Sergei Lavrov từng cảnh báo, sự hợp tác của Moskva trong các nỗ lực chống ma túy ở Afghanistan sẽ giảm xuống nếu Viktor Anatolyevich Bout không được trả tự do. Bộ Ngoại giao Nga đã triệu Đại sứ Thái Lan tại Moskva tới để phản đối và đề nghị Thái Lan dẫn độ Viktor Anatolyevich Bout về Nga để xét xử. Được biết, ngay sau khi Tòa án Thái Lan ra quyết định dẫn độ Viktor Anatolyevich Bout tới Mỹ để xét xử với các cáo buộc khủng bố hôm 20/8/2010, Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov đã lên tiếng phản đối bởi trái pháp luật và mang động cơ chính trị.
Dư luận từng quan tâm tới việc dẫn độ Viktor Anatolyevich Bout sang Mỹ bởi Tòa án Thái Lan đã nhiều lần đưa ra những phán quyết khác nhau kể từ khi "Vua vũ khí" bị bắt tại nước này hôm 5/3/2008. Mỹ thậm chí đã thuê hẳn một chiếc máy bay trực 24/24 tại sân bay Don Mueang ở Bangkok để có thể đưa Viktor Anatolyevich Bout về nước xét xử với các tội danh giết hại công dân Mỹ, hỗ trợ tài chính cho các tổ chức khủng bố nước ngoài, ủng hộ xung đột vũ trang ở châu Phi, cung cấp vũ khí cho nội chiến ở nhiều nước Nam Mỹ, Trung Đông, rửa tiền… ngay sau khi Toà án Thái Lan cho phép.
Giới truyền thông từng đưa tin, chưa đầy 24 giờ sau khi bị dẫn độ tới Mỹ, sáng 17/11/2010, Viktor Anatolyevich Bout đã phải hầu toà ở New York. Ngay từ khi đó luật sư người Mỹ Preet Bharara đã tuyên bố, nghi can buôn lậu vũ khí người Nga có thể bị tuyên phạt 25 năm tù. Bộ trưởng Tư pháp Mỹ Eric Holder từng tuyên bố, hoạt động buôn lậu vũ khí và hỗ trợ các cuộc xung đột vũ trang ở châu Phi của Viktor Anatolyevich Bout là mối quan tâm của thế giới. Nhưng ông Viktor Anatolyevich Bout từng nhiều lần phản đối dẫn độ sang Mỹ vì lo ngại sẽ bị xét xử không công bằng.
Ông Viktor Burobin, một trong những luật sư của gia đình vợ chồng Viktor Anatolyevich Bout coi việc dẫn độ là tiền lệ quốc tế nghiêm trọng, thậm chí có thể đe dọa an ninh của tất cả công dân Nga. Tờ Le Figaro của Pháp từng cho rằng, Mỹ quyết tâm dẫn độ và xét xử Viktor Anatolyevich Bout bởi ông từng làm việc dưới quyền Phó Thủ tướng Igor Sechin, cựu sĩ quan KGB và được coi nắm giữ nhiều bí mật quan trọng của Nga, thậm chí biết tài khoản ngân hàng và các lãnh đạo của những tổ chức khủng bố.
Giới chuyên môn từng cho rằng, Nga không muốn Viktor Anatolyevich Bout bị dẫn độ sang Mỹ bởi ông ta hữu dụng đối với Moskva trong những việc "nhạy cảm và tế nhị". Viktor Anatolyevich Bout từng tốt nghiệp khoa không quân ở Học viện quân sự Moskva từ đầu thập niên 90 thế kỷ trước nên nắm trong tay một mạng lưới các công ty vận chuyển hàng hoá bằng đường hàng không ở Trung Đông, châu Phi, Đông Âu và Mỹ. Đây là điều Mỹ muốn biết bởi họ từng cho rằng, Viktor Bout đã sử dụng phi đội máy bay kể trên để vận chuyển vũ khí tới khắp nơi trên thế giới.
Viktor Anatolyevich Bout nói được 6 thứ tiếng với ít nhất 7 bí danh và nếu không có sự hợp tác và giúp sức của Mỹ thì "Vua vũ khí" sẽ không bị bắt ở Thái Lan...
