Tổ chức trưng cầu dân ý ở Donetsk và Lugansk:

Lặp lại kịch bản của Crimea?

Bất chấp lời kêu gọi của Tổng thống Nga Vladimir Putin đưa ra hôm 7/5 và sự phản đối quyết liệt của chính quyền tự phong ở Kiev, cũng như Mỹ và phương Tây, ngày 11/5, theo Ria Novosti, Nước Nga ngày nay (RT), hai tỉnh Donetsk và Lugansk ở miền Đông Ukraine đã tổ chức cuộc trưng cầu dân ý về nền độc lập của khu vực này.
>> Tòa hình sự quốc tế mở cuộc điều tra

12/05/2014 08:30

Các điểm bỏ phiếu bắt đầu mở cửa từ lúc 8h (giờ địa phương - 13h, giờ Hà Nội) và đóng cửa vào lúc 22h (giờ địa phương), riêng tại Slavyansk, sẽ đóng cửa sớm hơn vì lí do an ninh. Những người tham gia trưng cầu dân ý được đề nghị trả lời câu hỏi trong 2 ngôn ngữ Nga và Ukraine : “Bạn có ủng hộ tuyên bố về tính tự chủ của nước cộng hòa Donetsk/Lugansk hay không?”.

Theo Chủ tịch Ủy ban Bầu cử của nước “Cộng hòa nhân dân” Donetsk, ông Roman Lyagin, các nhà tổ chức đã phát ra 3 triệu giấy mời người dân nơi đây tham dự cuộc trưng cầu dân ý và thiết lập 1.500 điểm bỏ phiếu. Chi phí cho khâu chuẩn bị đã tiêu tốn khoảng 2.000 USD, tuy nhiên, ông Roman Lyagin khẳng định “không nhận sự hỗ trợ, cả tài chính lẫn quân sự, từ Nga” và nhấn mạnh rằng, cuộc trưng cầu dân ý sẽ quyết định về quyền tự chủ lớn hơn của Donetsk, chứ không phải là trao chủ quyền cho tỉnh.

Tuyên bố này cũng nhất quán với những khẳng định trước đó của người biểu tình rằng họ chỉ đòi thêm quyền tự chủ trước chính quyền trung ương Kiev chứ không đòi ly khai. Ông Roman Lyagin cho biết: “Nhiệm vụ của chúng tôi đó là trao cho mọi người dân trong khu vực một cơ hội để bỏ phiếu” và rằng, “Tôi cũng không chắc dự đoán kết quả của cuộc trưng cầu ý dân tại khu vực Donbass sẽ như thế nào, nhưng tôi nghĩ một viễn cảnh giống Crimea sẽ là thích hợp”.

Lặp lại kịch bản của Crimea? ảnh 1 — Ngày 11/5, hai tỉnh Donetsk và Lugansk ở miền Đông Ukraine đã tổ chức cuộc trưng cầu dân ý về nền độc lập của khu vực này.

Trong khi đó, tại nước “Cộng hòa nhân dân Lugansk”, các nhà tổ chức đã cho in 1,8 triệu giấy mời và thiết lập 1.471 điểm bỏ phiếu. Chủ tịch Ủy ban Bầu cử tại Lugansk, ông Igor Shakhov cho biết: “Theo một khảo sát gần đây, có tới 83% người dân Lugansk sẵn sàng ủng hộ quy chế tự trị của “Cộng hòa nhân dân Lugansk””.

Theo kết quả thăm dò dư luận do Trung tâm Nghiên cứu Pew ở Mỹ công bố, khoảng 18% cử tri Ukraine ở khu vực miền Đông ủng hộ độc lập cho Donetsk và Lugansk; 2/3 cử tri được hỏi ở miền Đông không hài lòng với Chính phủ tạm quyền ở Ukraine. Kết quả sơ bộ của cuộc trưng cầu dân ý sẽ được công bố sớm nhất vào ngày 12/5.

Cuộc trưng cầu dân ý lần này diễn ra sau cuộc trưng cầu ý dân tại Crimea vào tháng 3 vừa qua. Và cũng giống như lần trước, phương Tây, Mỹ và Kiev lại vẫn với giọng cũ nhấn mạnh tính bất hợp pháp của sự kiện này. Trong một tuyên bố đưa ra đêm 10/5, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Mỹ Jen, bà Jen Psaki khẳng định, Washington sẽ không công nhận kết quả của các cuộc “trưng cầu dân ý trái phép” này vì “chúng vi phạm luật pháp quốc tế và sự toàn vẹn lãnh thổ của Ukraine”. Trước đó, cùng ngày, Thủ tướng Đức Angela Merkel và Tổng thống Pháp Francois Hollande đưa ra luận điểm rằng, một cuộc trưng cầu dân ý do lực lượng ly khai dự kiến tổ chức tại miền Đông Ukraine là “bất hợp pháp”. Cả Mỹ, Pháp và Đức còn “dọa” Nga sẽ phải gánh chịu “những hậu quả” nếu cuộc bầu cử tổng thống ở Ukraine, dự kiến diễn ra vào ngày 25/5, thất bại. Trước đó, ngày 10/5, Tổng thống tạm quyền Ukraine Oleksandr Turchynov cảnh báo những hậu quả đối với việc tổ chức cuộc trưng cầu ý dân lần này, còn chính quyền tự phong ở Kiev thì tiếp tục đẩy mạnh cái gọi là “chiến dịch chống khủng bố” nhằm quét sạch người biểu tình phản đối chính quyền ở khu vực miền Đông.

Theo Hãng tin ITAR-TASS, ngày 9/5, tại thành phố Mariupol, thuộc tỉnh Donetsk của Ukraine, lực lượng an ninh Ukraine đã triển khai xe bọc thép và nổ súng vào người tham gia mít tinh kỷ niệm Ngày Chiến thắng trước trụ sở Sở Nội vụ tỉnh Donetsk làm ít nhất 10 người thiệt mạng. Tiếp đó, ngày 11/5, cũng theo ITAR-TASS, một trạm kiểm soát an ninh của những người ủng hộ liên bang hóa Ukraine ở gần thành phố Slavyansk đã bị lực lượng thực thi pháp luật trung thành với Kiev pháo kích bằng đạn cối.

Trong một tuyên bố ngày 11/5, Bộ Ngoại giao Venezuela khẳng định bác bỏ “toàn bộ quá trình dùng vũ lực, với sự trợ giúp của Mỹ và NATO, để lật đổ chính quyền” tại Ukraine, gây nguy hiểm đối với “hòa bình và sự thống nhất dân tộc” của Ukraine, cũng như sự ổn định của toàn bộ khu vực Âu - Á.

Theo đó, chính quyền Caracas nhấn mạnh “sẽ không công nhân tính hợp pháp của một chính phủ xuất phát từ một cuộc đảo chính” và rằng, “chỉ khi nào các cuộc bầu cử tự do cũng như đối thoại rộng rãi toàn dân được tổ chức” tại Ukraine thì Venezuela mới công nhận chính quyền ở Kiev

Hà Khổng