Kyrgyzstan: Nguy cơ bạo lực sắc tộc lan rộng trên cả nước
Ngày 13/6, bạo lực sắc tộc đã lan tràn khắp các tỉnh miền Nam Kyrgyzstan và có nguy cơ lan rộng tới tận thủ đô Bishkek của nước này. Ít nhất 80 người đã thiệt mạng và hơn 1.000 người khác bị thương trong các vụ đụng độ.
Người dân tộc thiểu số Uzbekistan đã buộc phải sơ tán khỏi nhà cửa của mình. Trong khi đó, những người gốc Kyrgyzstan quá khích đã đốt nến, diễu hành đến trước cửa từng gia đình người thiểu số Uzbeksitan để đe dọa. Lửa cháy khắp nơi trên thành phố Osh , thành phố lớn thứ 2 của quốc gia Trung Á này. Sau 3 ngày đụng độ sắc tộc, Osh lâm vào tình trạng hỗn loạn, các cửa hàng cửa hiệu đều bị cướp sạch, đồ ăn thức uống của người dân thiếu trầm trọng.
Chính phủ lâm thời Kyrgyzstan đã ban bố tình trạng khẩn cấp ở Osh và các vùng lân cận. Tổng thống lâm thời của Kyrgyzstan Roza Otunbayeva đã phải thừa nhận rằng, chính phủ mất quyền kiểm soát ở thành phố Osh, nơi có khoảng 250.000 dân sinh sống mặc dù hôm 10/6, lực lượng quân đội cùng xe bọc thép và trực thăng, máy bay chiến đấu đã được huy động để giải tán đám đông người quá khích. Song do thành phố Osh được phân thành 2 nửa: phía Tây là nơi người Uzbekistan cư trú, phía Đông là người Kyrgyzstan nên tình hình càng trở nên trầm trọng hơn, những vụ xung đột đang có nguy cơ leo thang thành nội chiến.
Cách đó không xa, súng đã nổ trên đường phố thành phố Jalal-Abad - nơi được coi là "thánh địa" của những người ủng hộ cựu Tổng thống Kyrgyzstan Kurmanbek Bakiyev. Đặc biệt, tại khu vực làng Bazar-Kurgan, một nhóm gồm 400 người Uzbekistan đã nổi loạn, giết cảnh sát trưởng khiến cho nhiều thanh niên người Kyrgyzstan nổi giận và đang kêu gọi "tổ chức chiến đấu đẫm máu" trong khu vực này.
Cho đến chiều 13/6, nhiều nhóm thanh niên người Kyrgyzstan đã tới làng Bazar-Kurgan, mang theo nhiều vũ khí gồm gậy, súng, dao, gươm… Những kẻ gây rối thậm chí còn đập vỡ cửa kính, cướp phá những cửa hàng và nổi lửa đốt xe.
Hiệp hội Chữ thập đỏ quốc tế đã buộc phải đưa ra cảnh báo về một thảm hoạ nhân đạo lớn đang xảy ra ở Kyrgyzstan khi điện và khí gas bị cắt và người dân không được cung cấp nước sạch, còn các hoạt động thương mại thì bị ngừng trệ vì bạo lực. Lo ngại khả năng mất kiểm soát, chính phủ lâm thời Kyrgyzstan hôm 12/6 đã chính thức đề nghị Nga đưa quân sang giúp đỡ dẹp loạn. Nhưng Nga đã từ chối.
Thư ký báo chí của Tổng thống Nga, bà Natalya Timakova tuyên bố, hiện Moskva không thấy bất cứ lý do gì để tham gia giải quyết các cuộc xung đột sắc tộc tại Kyrgyzstan , tuy nhiên, Moskva sẽ hỗ trợ nhân đạo cho nước này. Đến chiều 13/6, Nga đã cử một máy bay Il-76 đến Kyrgyzstan để chở những người bị thương nặng về Moskva điều trị. Trong khi đó, lãnh đạo các nước thành viên Tổ chức Hiệp ước An ninh tập thể (ODKB) cũng đã nhất trí sẽ trợ giúp nhân đạo cho người dân Kyrgyzstan .
Ngày 14/6, Tổng thống Nga Dmitry Medvedev sẽ có cuộc tham vấn với thư ký Hội đồng an ninh các nước ODKB để đưa ra phản ứng trước tình hình căng thẳng ở Kyrgyzstan . Hiện Nga đang duy trì khoảng 500 quân, chủ yếu là lực lượng không quân tại một căn cứ quân sự ở Kyrgyzstan
