Số lượng nhà cho thuê trên chủ yếu nằm trên địa bàn các phường thuộc TP Hồ Chí Minh trước sáp nhập, trong đó Trung tâm Quản lý nhà và Giám định xây dựng được giao quản lý 10.638 căn và Công ty TNHH MTV Quản lý kinh doanh nhà thành phố đang quản lý 1.296 căn. Khu vực Bà Rịa - Vũng Tàu (cũ) chỉ có 658 căn, hiện được giao cho Trung tâm Quản lý nhà và Giám định xây dựng quản lý. Riêng 150 căn ở khu vực tỉnh Bình Dương (cũ) do UBND phường quản lý việc cho thuê. Giá cho thuê nhà ở chỉ từ 4.100 - 24.800 đồng/m2/tháng, tùy loại hình hoặc chất lượng.
Do nguồn nhà cho thuê này phần lớn được hình thành từ các chung cư, khu tập thể cũ, nên hiện nay, TP Hồ Chí Minh đang thực hiện việc kiểm định, đánh giá chất lượng 188 chung cư và giao UBND các phường có chung cư khẩn trương phê duyệt, điều chỉnh quy hoạch tỷ lệ 1/500. Trong 5 tháng đầu năm, thành phố đã tổ chức di dời được 64 hộ dân, nâng số lượng các hộ được di dời lên 76 hộ trong tổng số 244 hộ dân đang sinh sống tại các lô A, B và C của chung cư Khánh Hội đã được xếp vào cấp D - chung cư hỏng nặng, cần di dời khẩn cấp.
Do đa số hộ dân đã sinh sống trong các căn hộ được cho thuê này hàng chục năm, nên nhiều chủ hộ dù không còn thuộc diện được thuê, thuê mua NOXH theo các tiêu chí hiện nay vẫn tiếp tục được ưu tiên cho thuê nhà ở với giá “tượng trưng” so với mặt bằng giá thuê nhà trên thị trường.
Theo thông tin từ Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam TP Hồ Chí Minh, trong 5 tháng đầu năm cơ quan này đã hỗ trợ 142 hộ với số tiền hơn 10,8 tỷ đồng từ nguồn kinh phí của Mặt trận Tổ quốc thành phố. Đối với chính sách hỗ trợ nhà ở cho đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, Sở Dân tộc và Tôn giáo thành phố hiện cũng đang đề xuất kinh phí thực hiện chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026 - 2035.
Tại TP Hồ Chí Minh, Quỹ phát triển nhà ở thành phố cũng đã được thành lập từ cách đây 22 năm, là quỹ tài chính Nhà nước ngoài ngân sách, hoạt động theo nguyên tắc hoàn vốn, bù đắp chi phí phát sinh trong quá trình hoạt động và không thực hiện mục tiêu lợi nhuận. Tháng 3 vừa qua, UBND thành phố đã thực hiện việc giao quỹ này thực hiện chức năng nhiệm vụ của Quỹ phát triển nhà địa phương. Vốn điều lệ được thông qua là 2.177 tỷ đồng. Hiện quỹ đã có kiến nghị UBND thành phố xem xét, phê duyệt cấp bổ sung vốn điều lệ ở mức 2.000 tỷ đồng và sẽ nâng mức vốn lên 4.000 tỷ đồng trong 2 năm tiếp theo.
Để hỗ trợ đối tượng thuộc diện được hưởng chính sách về nhà ở, quỹ đang thực hiện cho vay để mua nhà ở riêng lẻ và nhà ở xã hội, kể cả nhà ở xã hội hình thành trong tương lai với hạn mức tối đa lên đến 900 triệu đồng/hồ sơ, thời hạn vay tối đa kéo dài 20 năm với lãi suất ưu đãi 3,2%/năm. Hiện số lượng nhà ở do quỹ quản lý, cho thuê gồm 7 dự án nhà ở xã hội, 3 dự án nhà tái định cư, 2 dự án nhà lưu trú công nhân với tổng số 1.036 căn hộ. Trong đó, nhà ở cho thuê có 11 căn với giá thuê từ 6.800 - 96.952 đồng/m2/tháng. Ngoài ra quỹ đang quản lý 477 phòng là nhà lưu trú công nhân với giá cho thuê cũng chỉ từ 19.500 - 50.000 đồng/m2/tháng.
Theo ông Trần Quang Lâm, Giám đốc Sở Xây dựng TP Hồ Chí Minh, ngoài số lượng nhà ở rất lớn đã và đang được cho các hộ dân cho thuê ở với giá rẻ, TP Hồ Chí Minh cũng đã có 5 dự án ký túc xá sinh viên tập trung. Các khu ký túc xá này đang đáp ứng gần 41.000 chỗ ở cho sinh viên. Đây là các khu ký túc xá đã được ngân sách thành phố đầu tư trong giai đoạn 2009-2017 với số tiền khoảng 2.680 tỷ đồng. Hiện giá cho thuê phổ biến từ 205 - 275 nghìn đồng/sinh viên/tháng. Thời gian qua, số lượng chỗ ở trong các khu ký túc xá tập trung được đầu tư bằng ngân sách này cũng đang góp phần rất lớn trong việc hỗ trợ sinh viên thuộc diện gia đình khó khăn, đối tượng ưu tiên đến TP Hồ Chí Minh sinh sống, học tập.
