Hành vi phản giáo dục và căn bệnh thành tích

Tuần qua dư luận dậy sóng khi cô Nguyễn Thị Phương Thủy ở Trường THCS Duy Ninh, Quảng Ninh, Quảng Bình đã sử dụng hình phạt cho bạn cùng lớp tát vào má em Hoàng Long Nhật 231 cái bởi vì em này nói tục.

Nhiều lần gặp hết cô rồi trò ở vùng quê nghèo này tìm hiểu thực hư câu chuyện, nỗi buồn cứ xâm chiếm đeo đẳng chúng tôi bởi thật khó lý giải tại sao một cô giáo có gần 20 năm đứng trên bục giảng, tóc đã ngả bạc lại có thể đề ra hình phạt tàn tệ như vậy? Tại sao nhiều em học sinh trong lớp học do cô Thủy chủ nhiệm đã đứng yên hứng chịu hàng trăm cái tát mà không phản ứng? Hoặc biết nhưng vẫn dửng dưng?

Sự việc xảy ra báo chí vào cuộc, Ban Giám hiệu nhà trường vừa cung cấp thông tin vừa xin xỏ: Báo chí đừng đăng vì ảnh hưởng nhà trường, trường sắp được công nhận chuẩn quốc gia… Nỗi ám ảnh về căn bệnh thành tích trong giáo dục chính là một phần căn nguyên xảy ra của vụ việc tệ hại kể trên.

Duy Ninh, Quảng Ninh, Quảng Bình là nơi nhiều lần chúng tôi đã về để trao tiền, quà hỗ trợ giúp đỡ những bà con bị thiệt hại sau mỗi lần bão lũ. Người dân nơi đây chân chất như hạt lúa củ khoai. Đám học trò làng vẫn còn giữ nhiều hình ảnh của chúng tôi vài ba thập niên trước. Vùng quê nghèo này bỗng chốc nổi tiếng theo cách không ai muốn bắt đầu từ việc của cô trò xảy ra.

Chiều ngày 19-11, ở nhiều ngôi trường khác thường cô trò, phụ huynh tất bật cho lễ kỷ niệm Ngày nhà giáo Việt Nam. Nhưng ở vùng nông thôn Duy Ninh nơi chưa mưa đã lụt, chưa nắng đã hạn hán khô khốc thì ngày lễ của giáo viên cũng im lìm như bao ngày khác. Chiều hôm đó, khi đến lớp nghe học sinh phản ánh em Nhật vừa nói tục, cô Thủy cho lớp thực hiện ngay hình phạt mà cô đã đề ra từ đầu năm học 2018-2019: bạn nào nói tục các bạn cùng lớp được tát 10 cái vào má.

Trường THCS Duy Ninh, nơi sự việc đáng tiếc xảy ra.

Trường THCS Duy Ninh, nơi sự việc đáng tiếc xảy ra.

Lớp 27 em, hôm đó nghỉ 4 em nên Nhật "được tặng" 230 cái tát của bạn và 1 cái tát của cô Thủy. Quá uất ức khi bạn cuối cùng thực hiện xong hình phạt, Nhật lại buột miệng chửi thề. Lần này em không còn chửi một cách giấu diếm, mà chửi to, ngay trước mặt cô và các bạn cùng lớp. Bạo lực chẳng bao giờ giáo dục người ta nên người, cũng như hình phạt tàn nhẫn không bao giờ là cách giáo dục tốt để con người thay đổi hành vi.

Ngồi trước mặt chúng tôi, cô Thủy nói về hình phạt mà cô đưa ra. Nhưng cô đang lo sợ. Cô ngồi co rúm, run bần bật. Cô sợ bị đuổi việc, sợ mất lương thì lấy gì nuôi những đứa con nhỏ, đứa nhỏ nhất mới 10 tháng tuổi. Lương nhà giáo không cao nhưng ở quê tháng được nhận 5-7 triệu đồng là niềm mơ ước của hàng vạn người… Lớp 6.2 vẫn được coi như lớp cá biệt của trường, khi cả lớp chỉ có một vài em học khá.

Cô Thủy được giao chủ nhiệm lớp từ đầu năm học, và mong lớp có thành tích tốt hơn, cô đã sử dụng hình phạt phản giáo dục như đã nói ở trên. Hình phạt cô đưa ra cho học trò nay lại đang phạt bản thân cô mà có thể công lao gần 20 năm đứng trên bục giảng cô sẽ bị xóa sạch.

Chúng tôi hoàn toàn đồng cảm với cô về thân phận con người nhưng không tìm ra bất kỳ lý do gì để có thể biện minh, thông cảm cho cô khi hình ảnh đứa trẻ 11 tuổi đứng co rúm để nhận hàng trăm cái tát từ bạn mình. Chỉ vì thành tích của lớp 6.2, mà thành tích của lớp chính là thành tích của cô. Cô muốn lớp thay đổi theo hướng tích cực, cô muốn lớp được tuyên dương, cô muốn lớp cô hàng tuần được khen vào chào cờ sáng thứ hai đầu tuần… nên cô đề ra hình phạt quái quỷ không thể chấp nhận được trong đời sống xã hội đã bước qua thế kỷ XXI.

Cô Nguyễn Thị Phương Thủy đang phải đối mặt với hành vi phản giáo dục mà chính cô đưa ra.
Cô Nguyễn Thị Phương Thủy đang phải đối mặt với hành vi phản giáo dục mà chính cô đưa ra.

Nỗi ám ảnh căn bệnh thành tích đã đẩy cô Thủy vào ngõ cụt của hành động phi giáo dục để cả xã hội lên án. Và thật buồn hơn khi chúng tôi gặp Ban giám hiệu nhà trường để tìm kiếm thông tin, và nhận được những đề nghị mang đặc trưng "thành tích là tất cả", dù thành tích đó nó có thể là ảo, nó không mang lại nhiều giá trị đích thực cho việc dạy và học của mái trường.

Ban giám hiệu thì chỉ lo đi đề nghị các nhà báo đừng đưa vụ việc lên công luận với lý giải rằng Trường THCS Duy Ninh đang làm hồ sơ để được công nhận trường chuẩn quốc gia. Trách gì mà vụ việc em Nhật bị tát 231 cái vỡ lở, trước đó hàng chục học sinh của cái lớp 6.2 do cô Thủy làm chủ nhiệm đã đứng yên cho bạn tát hàng trăm cái nhưng đều rơi vào im lặng.

Vì thành tích của lớp nên học sinh không được nói ra, vì thành tích của trường nên mọi việc phải bưng bít càng kỹ càng tốt. Đảng ủy, Ban giám hiệu nhà trường, Công đoàn, Hội phụ nữ, Đoàn thành niên… Trường THCS Duy Ninh chắc đều biết chuyện gì đang xảy ra ở trường mình chứ? Sao trước đó không ai lên tiếng để sự việc vẫn tiếp diễn? Tại sao không ngăn khi em đầu tiên bị phạt? Chỉ vì nỗi ám ảnh thành tích của trường, nỗi ám ảnh để đạt được những từ mĩ miều trường chuẩn quốc gia nên không ai lên tiếng hay là một sự vô đạo đức đã trở thành hệ thống ở nơi ấy, một ngôi trường THCS?

Thiết nghĩ để học sinh thực sự "Mỗi ngày đến lớp là một ngày vui", ngành giáo dục cần giải quyết được việc giảm tải và căn bệnh thành tích trong chính ngành mình đưa ra. Khả năng của mỗi con người hoàn toàn không giống nhau, mỗi học sinh có hoàn cảnh khác nhau, mỗi lớp học có em giỏi, em khá, em học kém, chúng ta phải thấu hiểu chúng để có biện pháp giáo dục phù hợp, đừng cào bằng toàn khá giỏi nhiều khi giả tạo như hiện nay.

Một nền giáo dục dù có tiên tiến đến đâu cũng không thể nào có chuyện học sinh toàn khá giỏi. Loại bỏ được căn bệnh thành tích trong giáo dục, mới mong tránh được nhiều vụ việc không đáng có xảy ra.

Dương Sông Lam

Các tin khác

Khơi thông nguồn lực từ dữ liệu văn hóa

Khơi thông nguồn lực từ dữ liệu văn hóa

Việt Nam đã tạo lập ngày càng nhiều dữ liệu số về di sản, nhưng phần lớn vẫn phân tán, thiếu liên thông và chưa được khai thác như một nguồn lực. Chuyển từ những bản sao số rời rạc sang hạ tầng tri thức dùng chung vì thế là điều kiện để di sản tiếp tục tạo ra giá trị cho nghiên cứu, giáo dục, sáng tạo và cộng đồng.

Vì sao Mỹ ra tay cứu đồng yen Nhật Bản?

Vì sao Mỹ ra tay cứu đồng yen Nhật Bản?

Trước đà lao dốc của đồng yen, Mỹ đã ra tay hỗ trợ Nhật Bản sau gần 3 thập kỷ, đánh dấu động thái phối hợp hiếm hoi giữa lúc những tác động từ tỷ giá ngày càng lan rộng.

Các nghệ sĩ trẻ với tư duy mới mẻ mang đến sức sống mới cho làng nghề.

Tái sinh di sản làng nghề

Hà Nội sở hữu hơn 1.300 làng nghề. Thế nhưng, nhiều làng nghề đang đứng trước nguy cơ mai một vì thiếu thị trường, thiếu người kế nghiệp và thiếu không gian để kể câu chuyện của mình. Trước thềm Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026, những người trẻ đã chọn làng nghề làm chất liệu sáng tạo, mở ra một cách tiếp cận mới, tái sinh di sản làng nghề…

Khi cổ vật thành “mồi” của kẻ gian

Khi cổ vật thành “mồi” của kẻ gian

Những pho tượng, sắc phong trong đình chùa đến những cấu kiện nguyên gốc của các công trình cổ, nhiều di sản đang trở thành mục tiêu của nạn trộm cắp ngày càng tinh vi, táo tợn. Mỗi cổ vật bị thất lạc không chỉ là mất đi một tài sản quý giá, mà còn là sự đứt gãy một phần ký ức lịch sử, văn hóa của dân tộc.

Từ nâng tầm quản trị đến khát vọng chuyên nghiệp hóa

Từ nâng tầm quản trị đến khát vọng chuyên nghiệp hóa

Trước đòi hỏi của kỷ nguyên phát triển mới, thể thao Việt Nam đang đứng trước bước ngoặt chiến lược: chuyển đổi mạnh mẽ từ quản lý hành chính sang quản trị hiện đại và thương mại hóa chuyên nghiệp. Nâng cao năng lực tổ chức sự kiện không chỉ là thước đo điều hành, mà còn là chìa khóa mở ra không gian kinh tế thể thao đầy tiềm năng.

Tuân thủ nguyên tác hay dũng cảm bước qua?

Tuân thủ nguyên tác hay dũng cảm bước qua?

Khi “The Odyssey” - bộ phim điện ảnh lấy cảm hứng từ sử thi kinh điển của Homer công bố dàn diễn viên, lựa chọn của đạo diễn Christopher Nolan tựa như “quả táo bất hòa”, tạo ra những luồng tranh luận sôi nổi, độc giả lan tỏa những bài viết phân tích, so sánh với nguyên tác sử thi. Cùng thời gian, điện ảnh Việt Nam dậy sóng khi công bố Tăng Thanh Hà vào vai Nam Phương Hoàng hậu. Tại sao đạo diễn lại thích đảo lộn những hình mẫu vốn đã quá đỗi quen thuộc và thành công từ nguyên tác? Liệu việc tuân thủ tuyệt đối tác phẩm gốc có phải “lá bùa hộ mệnh”, hay sự phóng tác dũng cảm mới giúp tác phẩm đến gần hơn với thế hệ khán giả mới?

Cần hệ sinh thái sáng tạo cho họa sĩ trẻ

Cần hệ sinh thái sáng tạo cho họa sĩ trẻ

Festival Mỹ thuật trẻ lần thứ 8 năm 2026 đang diễn ra tại Hà Nội, mở ra một không gian đối thoại đa chiều của nghệ thuật đương đại, phản ánh tiếng nói của những người trẻ trước cuộc sống và những thay đổi của thời cuộc. Tuy nhiên, hơn cả một kỳ liên hoan, mỹ thuật trẻ cần có một chiến lược phát triển dài hạn trong thời gian tới.

Mỹ thâm hụt ngân sách do hoàn thuế nhập khẩu

Mỹ thâm hụt ngân sách do hoàn thuế nhập khẩu

Sau khi Tòa án Tối cao bác bỏ cơ sở pháp lý của nhiều mức thuế quan, Chính phủ Mỹ phải hoàn hàng chục tỷ USD cho doanh nghiệp nhập khẩu, gây ra hậu quả ngân sách tháng 6/2026 thâm hụt 120 tỷ USD.

Hình tượng người chiến sĩ - từ nguyên mẫu đến màn ảnh

Hình tượng người chiến sĩ - từ nguyên mẫu đến màn ảnh

Thời gian gần đây, nhiều bộ phim có chất liệu từ những chuyên án và nguyên mẫu có thật trong lực lượng CAND đã được đưa vào sản xuất. Những tác phẩm điện ảnh ấy không chỉ mang đến những câu chuyện chân thực, giàu tính nhân văn, tái hiện sinh động cuộc đấu tranh bảo vệ an ninh Tổ quốc mà còn khắc họa bản lĩnh, trí tuệ và sự hy sinh của các chiến sĩ Công an trong nhiều giai đoạn lịch sử.

Đào tạo trẻ - nền móng bền vững của Thể thao CAND

Đào tạo trẻ - nền móng bền vững của Thể thao CAND

Trong thể thao thành tích cao, mỗi tấm huy chương không chỉ được quyết định ở khoảnh khắc thi đấu, mà được vun đắp từ rất sớm: từ khâu phát hiện năng khiếu, lựa chọn môn phù hợp, xây dựng giáo án huấn luyện, tạo dựng môi trường rèn luyện cho đến bồi dưỡng bản lĩnh qua từng giải đấu. Với Thể thao Công an nhân dân (CAND), công tác đào tạo trẻ vì thế luôn mang ý nghĩa đặc biệt. Đó không chỉ là nhiệm vụ chuẩn bị lực lượng kế cận cho thể thao CAND, mà còn là sự đóng góp thiết thực vào thành tích chung của thể thao Việt Nam.

Chuỗi cung ứng và mặt trận an ninh mới

Chuỗi cung ứng và mặt trận an ninh mới

Đầu năm 2026, khi xung đột Mỹ - Iran đẩy eo biển Hormuz vào tình trạng gián đoạn nghiêm trọng, nỗi lo của thế giới không chỉ là giá dầu, mà còn là chip bán dẫn.

Hành trình đưa các anh trở về đất mẹ

Hành trình đưa các anh trở về đất mẹ

Những tấm thân vùi sâu dưới đất, nằm yên lặng hơn nửa thế kỷ, có những tình yêu không được viết bằng đám cưới, mà được viết bằng cả một đời chờ đợi. Đó là những thước phim chân thực và sống động nhất đã và đang diễn ra trong “chiến dịch 500 ngày đêm” tìm kiếm hài cốt liệt sĩ.

Tiệm cận thế giới để vươn xa

Tiệm cận thế giới để vươn xa

Trong những năm gần đây, điện ảnh Việt Nam ghi nhận bước tiến rõ rệt cả về quy mô thị trường lẫn năng lực sản xuất. Chất lượng hình ảnh, thiết kế mỹ thuật, diễn xuất hay tổ chức sản xuất ngày càng tiệm cận những chuẩn mực mới. Tuy nhiên, để một bộ phim không chỉ thành công trong nước mà còn có thể bước ra các liên hoan phim, thị trường phát hành quốc tế, điểm nghẽn lớn nhất vẫn nằm ở kịch bản. Những câu chuyện giàu bản sắc Việt Nam cần được kể bằng một ngôn ngữ điện ảnh đủ sức tạo đồng cảm với khán giả toàn cầu.

"0% lãi suất" và góc khuất ứng lương qua app

"0% lãi suất" và góc khuất ứng lương qua app

Chỉ cần vài thao tác không quá 10 phút trên điện thoại, người lao động có thể nhận trước tiền lương nhờ những lời quảng cáo "0% lãi suất", "giải ngân trong 5 phút". Nhưng phía sau sự tiện lợi ấy là các khoản phí phát sinh mà người lao động chỉ biết khi đã nhận tiền và khả năng vi phạm pháp luật, nguy cơ phụ thuộc tài chính và nếu không tỉnh táo thì rất khó để phân biệt giữa dịch vụ ứng lương với hoạt động cấp tín dụng.

Khi nắng nóng có thể làm “bốc hơi” GDP

Khi nắng nóng có thể làm “bốc hơi” GDP

Những đợt nắng nóng cực đoan đang hoành hành tại châu Âu không chỉ là vấn đề thời tiết hay môi trường, mà ngày càng hiện rõ như một thách thức kinh tế, đe dọa tới tốc độ tăng trưởng GDP và gây ra khó khăn cho mọi mặt đời sống.