Giải mã những thiên tài mắc bệnh tự kỷ

Các chuyên gia của NASA đã bắt tay vào nghiên cứu những khả năng đặc biệt của công dân Mỹ Kim Peek, người đã trở thành nguyên mẫu cho nhân vật chính của bộ phim nổi tiếng Holywood "Rain man" (Người mưa)...

Kim là một người mắc bệnh tự kỷ (autism - một chứng bệnh tâm lý theo xu hướng quá hướng nội và rối loạn trong giao tiếp), nhưng đồng thời với nó anh lại có những khả năng kiệt xuất khác.

Giáo sư Darold Treffert - một chuyên gia hàng đầu chuyên nghiên cứu các hội chứng liên quan đến bệnh tự kỷ tại Bệnh viện Wisconsin - đã nhiều năm qua là người theo dõi tình trạng của Kim.

Ông nhớ lại: Kim gần như không phản ứng trước bất kỳ một sự biểu lộ tình cảm nào, khiến Treffert đôi khi phải làm những trò hề để lôi kéo sự chú ý của anh ta, ví dụ như nằm bò xuống sàn. Đôi khi Kim rơi vào trạng thái hốt hoảng nhưng điều khiến Treffert phải khâm phục tất nhiên là những khả năng đặc biệt của Kim. Chỉ cần đọc một lần, anh ta đã gần như thuộc lòng cuốn sách dày của nhà sử học người Anh Eduard Gibbon “Ngày tàn và sự sụp đổ của đế chế La Mã”. Ngoài ra, Kim còn có thể đọc tên họ của bất cứ một thuê bao nào trong sổ danh bạ điện thoại.

Nhưng tình trạng của Kim đã thay đổi khi dần thoát khỏi những triệu chứng căn bệnh của mình. “Chỉ sau vài năm, cái tính chất cực kỳ thụ động của người mắc bệnh tự kỷ đã biến mất. Anh ấy có thể tỏ ra bình thản ngay giữa đám đông người, một điều trước đây là gần như không thể” - Giáo sư Treffert cho biết.

Vào năm 2005, “Người mưa” gần như đã đi lại trên khắp các bang ở nước Mỹ để diễn thuyết về y học và tâm lý. Mỗi lần như vậy, anh ta đều phát biểu trước hàng ngàn thính giả. Kim hiện 53 tuổi, nhưng chỉ số trí tuệ của anh ta lại đang tăng lên, các khả năng của não không những không bị lão hóa mà còn tiến bộ thêm. Các nhà khoa học hiện đang đặc biệt quan tâm đến sự thay đổi này. Một nhóm các chuyên gia từ Trung tâm khoa học nghiên cứu cuộc sống trong không gian vũ trụ của NASA đã quyết định tập trung nghiên cứu não của bệnh nhân tự kỷ nổi tiếng nhất thế giới này.

Bệnh tự kỷ còn kèm theo nhiều hội chứng khác nhau. Kết quả quan sát trong nhiều năm cho thấy, mỗi người bệnh đều có lĩnh vực xuất sắc riêng của mình.

Ví dụ như hội chứng Pradera-Willy (có ở nhiều người mắc bệnh tự kỷ) có đặc điểm là con người có thể nghiến ngấu đồ ăn không hạn chế, do anh ta luôn có cảm giác đói bụng. Nhưng những người mắc hội chứng này có thể đoán ra những câu đố phức tạp về mặt logic nhanh gấp 2 lần so với người bình thường.

Còn hội chứng nhà bác học, hay còn gọi là Savant-Syndrome (theo thuật ngữ của giáo sư Treffert) lại đặc biệt hiếm trên thực tế. Trên thế giới hiện chỉ có khoảng hơn 50 bệnh nhân tự kỷ có hội chứng này.

Ngoài Kim Peek, Treffert cũng đang theo dõi một trường hợp khác của Math Savage, một cậu bé mới 12 tuổi. Dù kém nổi tiếng hơn Kim Peek rất nhiều, nhưng Savage cũng có những khả năng đặc biệt xuất sắc trong lĩnh vực âm nhạc. Lúc mới 6 tuổi, cậu đã hoàn tất bản sonata của Schubert trên chiếc đàn piano điện tử dành cho trẻ con của mình. Tiếp theo, cậu bé lại thường xuyên cố chơi các tác phẩm cổ điển nổi tiếng theo cách của mình. Khi giáo viên dạy nhạc yêu cầu sửa thì cậu lại phản đối và cho rằng, phương án của mình “nghe đúng hơn”.

Chỉ một năm sau, cậu bé mắc bệnh tự kỷ này đã tự viết tác phẩm nhạc jazz đầu tiên của mình. Ngày nay, Savage đã trở thành một chuyên gia soạn nhạc jazz và đang hoàn tất album thứ 5 của mình. Nhưng tài năng của Savage không chỉ có vậy. Ngồi trong nhà, cậu chỉ cần nghe tiếng động cơ nổ cậu cũng đoán đúng nhãn hiệu của chiếc xe hơi. Giáo sư Treffert cho biết, trong một cuộc tiếp xúc, Savage đã hỏi ngày sinh của ông, sau đó xác định ngay là ngày thứ hai. Cậu còn có khả năng đếm chính xác số tăm trong một gói bọc kín khoảng 300 chiếc.

Trong số các bệnh nhân của Treffert, còn có những người có khả năng nhân những cột số dài tới 3 hay 4 chữ số, sau đó đọc ra kết quả lũy thừa bậc 3 của chúng chỉ sau vài giây, trong khi họ lại không thể diễn tả một cách mạch lạc suy nghĩ của mình. Giáo sư Treffert cho rằng, những khả năng kiệt xuất này được nảy sinh từ bán cầu phải của não.

Còn có giả thuyết cho rằng, những bệnh nhân tự kỷ ra đời với bộ não có kích thước nhỏ hơn những người thông thường. Nhưng ngay từ năm đầu tiên, não của họ đã phát triển rất nhanh, khiến cho đến lúc 4-5 tuổi đã bằng với kích thước não người lớn, một hậu quả tác động của testosteron.

Tiến sĩ Edwin Cook, Trường đại học Tổng hợp Chicago lại phản đối giả thuyết trên. Ông cho rằng, nguyên nhân phát triển bệnh tự kỷ là do một loại virus phá hủy sự di chuyển của các tế bào thần kinh trong não trẻ sơ sinh. Ngoài ra, tất cả các nhà khoa học đều tỏ ra rất thận trọng khi đánh giá về nguyên nhân do di truyền hay tác động của hormone

Linh Nga (theo Itogi)

Các tin khác

Triệt phá nhiều đường dây hàng lậu qua biên giới

Triệt phá nhiều đường dây hàng lậu qua biên giới

Với đường biên giới dài, tiếp giáp nước bạn Campuchia, kết nối với mạng lưới giao thông thông suốt đến trung tâm kinh tế lớn của phía Nam là TP Hồ Chí Minh, nên Tây Ninh luôn được cánh đầu nậu chọn lựa làm địa bàn tuồn hàng lậu qua biên giới trước khi trung chuyển đến các địa phương khác tiêu thụ.

Khoe kết quả test ma túy: Tấm giấy chứng nhận hay liều thuốc trấn an dư luận?

Tấm giấy chứng nhận hay liều thuốc trấn an dư luận?

Sau hàng loạt nghệ sĩ vướng vòng lao lý vì ma túy, hình ảnh giới giải trí Việt đang đối mặt với cuộc khủng hoảng niềm tin chưa từng có. Trong bối cảnh đó, nhiều ca sĩ, diễn viên đã chủ động công khai kết quả xét nghiệm ma túy âm tính để chứng minh bản thân “sạch”. Thế nhưng, liệu một tờ giấy xét nghiệm có đủ để bảo chứng cho sự trong sạch của một người nghệ sĩ hay không khi mà theo các chuyên gia, dấu vết ma túy trong cơ thể chỉ tồn tại trong một khoảng thời gian nhất định?

Mờ mịt nền hòa bình Trung Đông

Mờ mịt nền hòa bình Trung Đông

Ngày 4/6, lực lượng Hồi giáo Hezbollah đã lên tiếng bác bỏ thỏa thuận ngừng bắn mới giữa Israel và Lebanon, làm dấy lên nghi ngờ về các cuộc đàm phán hòa bình, khiến tương lai của thỏa thuận ngừng bắn và các cuộc đàm phán hòa bình khu vực trở nên bấp bênh.

Nga, ASEAN và trật tự châu Á - Thái Bình Dương

Nga, ASEAN và trật tự châu Á - Thái Bình Dương

Từ ngày 17 đến 19/6/2026 sẽ diễn ra Hội nghị Thượng đỉnh Nga - Hiệp hội Các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) lần thứ 5 tại Kazan, thủ phủ của Tatarstan, Nga để kỷ niệm 35 năm thiết lập quan hệ đối ngoại. Mối quan hệ Nga - ASEAN phản ánh bầu không khí chính trị chung của cả khu vực.

Ông Jordan Bardella: Trước ngưỡng cửa Điện Elysee

Ông Jordan Bardella: Trước ngưỡng cửa Điện Elysee

Các cuộc thăm dò mới nhất tại Pháp đang phác họa một kịch bản từng bị xem là khó tưởng tượng cách đây chưa đầy một thập niên: ông Jordan Bardella, nhà lãnh đạo trẻ của đảng Tập hợp Quốc gia (RN) cực hữu, nổi lên như ứng cử viên sáng giá nhất cuộc bầu cử tổng thống năm 2027.

Khi nghệ sĩ trẻ giương buồm ra khơi

Khi nghệ sĩ trẻ giương buồm ra khơi

Từ những tranh luận quanh hình tượng Chim Lạc trong MV “Come My Way” của Sơn Tùng M-TP đến hành trình mang dân ca, áo dài và văn hóa lúa nước Việt Nam lên sân khấu quốc tế của Phương Mỹ Chi, một xu hướng đáng chú ý đang xuất hiện trong đời sống nghệ thuật hiện nay, thay vì tìm kiếm sự khác biệt bằng cách chạy theo các trào lưu toàn cầu, nhiều nghệ sĩ trẻ đang lựa chọn trở về với cội nguồn văn hóa dân tộc. Và, chính những chất liệu tưởng chừng quen thuộc ấy lại đang trở thành "tấm hộ chiếu" giúp nghệ thuật Việt Nam tìm đường bước ra thế giới.

Nữ thượng úy tài năng, đam mê sống đẹp

Nữ thượng úy tài năng, đam mê sống đẹp

Không chỉ là một cán bộ công an có nhiều sáng kiến hữu ích trong công tác, Thượng úy Hồ Ngọc Thiên Thư còn có nhiều sáng kiến, mô hình vì cộng đồng và lan tỏa các hoạt động gieo nhân ái tại địa phương.

Thống chế Syed Asim Munir - Tư lệnh Lục quân Pakistan (bên trái) đến Tehran nhằm thúc đẩy các nỗ lực hòa giải. Ảnh: Al Jazeera.

Cuộc mặc cả căng thẳng quanh eo biển Hormuz

Trong bối cảnh lệnh ngừng bắn mong manh có thể vỡ vụn, Pakistan và Qatar gấp rút đưa các phái đoàn tới Tehran để cứu vãn một thỏa thuận mà cả thế giới đang trông đợi. Liên tiếp những chuyến ngoại giao con thoi diễn ra giữa Islamabad, Doha và Tehran nhằm cố giữ lại một cây cầu, dù rất hẹp, để đưa Mỹ và Iran quay lại bàn thương lượng.

Đông Bắc Á liệu có sa vào cuộc đua “hạt nhân hóa”?

Đông Bắc Á liệu có sa vào cuộc đua “hạt nhân hóa”?

Theo bài phân tích từ Foreign Affair, trong những năm gần đây, ngày càng nhiều chuyên gia và học giả cho rằng 2 đồng minh then chốt của Mỹ tại Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương là Nhật Bản và Hàn Quốc cuối cùng sẽ theo đuổi vũ khí hạt nhân. Năm 2023, nhà ngoại giao kỳ cựu người Mỹ Henry Kissinger từng dự báo Nhật Bản sẽ sở hữu vũ khí hạt nhân trong vòng 1 thập kỷ. Những nhận định này được đưa ra dựa trên cơ sở nào?

Quan hệ Nga - Trung ngày càng nồng ấm

Quan hệ Nga - Trung ngày càng nồng ấm

Trong 2 ngày 19 và 20/5, chỉ ít ngày sau chuyến thăm của Tổng thống Mỹ Donald Trump, Trung Quốc lại tiếp đón Tổng thống Nga Vladimir Putin trong sự chú ý đặc biệt của dư luận thế giới. Hai cuộc gặp thượng đỉnh thế giới mang những ý nghĩa nhất định, đặc biệt là cuộc gặp Nga-Trung.

Anh sẽ tái nhập EU?

Anh sẽ tái nhập EU?

Nước Anh đang dậy lên dư luận cho rằng họ nên tái gia nhập EU càng sớm càng tốt để khắc phục những khó khăn, bất cập phát sinh từ khi tách khỏi khối này cách đây 10 năm. Liệu việc này có diễn ra hay không, nếu có thì thuận lợi hay không?

Ai còn nhớ Gaza?

Ai còn nhớ Gaza?

Vụ Israel tiêu diệt thủ lĩnh Hamas Izz al-Din al-Haddad hôm 15/5 một lần nữa đưa Gaza trở lại phần tin nóng trên mặt báo quốc tế. Nhưng, đằng sau những dòng tin tức mới cập nhật là một thảm trạng cũ: gần 2 triệu người dân tại dải đất này vẫn đang vật lộn với nạn đói, dịch bệnh và vòng vây phong tỏa ngày một siết chặt.

“Cắt lớp” quan hệ Mỹ - NATO

“Cắt lớp” quan hệ Mỹ - NATO

Kể từ khi cuộc chiến Mỹ/Israel - Iran nổ ra cuối tháng 2/2026, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã nhiều lần phàn nàn về việc các đồng minh không hợp tác tham gia cuộc chiến, đồng thời đe dọa xem xét lại mối quan hệ với Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).

Anh: Thử thách của Thủ tướng Starmer

Anh: Thử thách của Thủ tướng Starmer

Thủ tướng Anh Keir Starmer đang phải vật lộn để giữ chiếc ghế của mình sau kết quả thảm hại trong cuộc bầu cử địa phương vào đầu tháng 5. Lời kêu gọi “tái cấu trúc” trong hàng ngũ Công đảng của ông vấp phải sự phản đối mạnh mẽ từ hàng loạt nghị sĩ Công đảng và họ đang kêu gọi ông từ chức.

Trung Quốc trải thảm đỏ đón ông Trump

Trung Quốc trải thảm đỏ đón ông Trump

Thảm đỏ, lễ duyệt binh và thiếu nhi vẫy cờ hoa, reo hò,... Sáng 14/5, Trung Quốc đã tổ chức một buổi lễ đón tiếp trọng thể Tổng thống Mỹ Donald Trump sang thăm chính thức và sẽ tham gia hội nghị thượng đỉnh Trung - Mỹ.

Vụ tập kích làm rung chuyển những bàn đàm phán

Vụ tập kích làm rung chuyển những bàn đàm phán

Đêm 7/5, Israel phóng tên lửa xuống khu vực ngoại ô Beirut, tiêu diệt Ahmed Ali Balout - chỉ huy lực lượng Radwan của Hezbollah. Đây là lần đầu thủ đô Lebanon bị tấn công kể từ lệnh ngừng bắn hơn 3 tuần trước. Đòn tập kích làm rung chuyển nền tảng mong manh của thỏa thuận và phủ bóng lên những nỗ lực ngoại giao giữa Mỹ và Iran.

Nhật Bản nới quy định xuất khẩu quốc phòng

Nhật Bản nới quy định xuất khẩu quốc phòng

Theo Viện nghiên cứu chiến lược quốc tế - HSS (Vương quốc Anh), việc Nhật Bản nới lỏng đáng kể các hạn chế đối với xuất khẩu quốc phòng sẽ tạo ra những cơ hội thương mại và ngoại giao quan trọng. Nhưng, trước hết, họ cần giải quyết các vấn đề về năng lực công nghiệp quốc phòng.

NATO trước áp lực tái cấu trúc cơ chế họp cấp cao

NATO trước áp lực tái cấu trúc cơ chế họp cấp cao

Áp lực nội bộ gia tăng buộc NATO xem xét điều chỉnh cơ chế họp cấp cao, trong bối cảnh quan hệ xuyên Đại Tây Dương xuất hiện nhiều khác biệt về ưu tiên chiến lược. Việc thay đổi nhịp thượng đỉnh đặt ra yêu cầu cân bằng giữa ổn định chính trị và hiệu quả điều phối dài hạn của liên minh.

Mỹ sẽ rút 5.000 quân khỏi châu Âu

Mỹ sẽ rút 5.000 quân khỏi châu Âu

Mối rạn nứt giữa Mỹ và các đồng minh NATO ở châu Âu ngày càng lớn thêm với việc Tổng thống Donald Trump tuyên bố Mỹ sẽ rút 5.000, và có thể nhiều hơn nữa, binh sĩ đóng tại Đức, sau khi Thủ tướng Đức Friedrich Merz chỉ trích cách Mỹ xử lý xung đột Iran.