Đội đặc nhiệm “săn” phát xít Đức của Anh

Ít ai biết rằng trong Thế chiến II, Không quân Anh có một đội đặc nhiệm siêu mật, chuyên nhảy dù vào nước Pháp bị chiếm đóng để phát động chiến tranh du kích chống lại quân phát xít Đức. Họ được gọi là đội quân săn phát xít. Dù kết quả không được như ý, với nhiều hy sinh mất mát, song chiến công của những người lính dù nước Anh chống phát xít vẫn luôn là câu chuyện kể hấp dẫn mọi thế hệ cho đến ngày nay.

KỲ I: CHIẾN DỊCH LOYTON TRÊN ĐẤT PHÁP

Ngồi trong xe jeep, luôn sẵn sàng hành động, các thành viên Đội đặc nhiệm Không quân Anh (SAS) gần như không bao giờ biết trước được việc gì sẽ xảy ra một khi chạm trán địch. Vận may là từ không bao giờ có trong từ điển của họ. Tất cả đều phải dựa vào bản lĩnh và những kỹ năng được huấn luyện bài bản, thuần thục.

Đằng xa, phía khu vực Vosges núi non hẻo lánh của Pháp, đột nhiên xuất hiện một xe quân đội Đức - mục tiêu ngon lành của một nhóm SAS. Một trong những sứ mệnh của SAS trong chiến dịch mật kéo dài 2 tháng là phá hủy cơ cấu chỉ huy và giảm khả năng chiến đấu của kẻ thù. Và chiếc xe tách lẻ kia là một cơ hội tuyệt vời.

Vận may của SAS càng tăng vì ngay sau chiếc xe thứ nhất là một chiếc thứ hai, rồi chiếc thứ ba. Tất cả đều chở đầy sĩ quan Đức và như đang mời gọi SAS nhằm bắn khi đoàn xe chầm chậm tiến tới chỗ giao nhau của hai con đường. SAS dùng súng máy đặt ở đầu xe jeep và bắn. 2.000 viên đạn xuyên qua thành xe của quân Đức cho đến khi không còn bất cứ dấu hiệu cử động nào trong xe. Sau khi tiêu diệt 3 chiếc xe, SAS nghe thấy từ xa có một đoàn xe đang rầm rập kéo đến. Đoàn xe chừng 20 xe tải - quá nhiều đối với SAS. Họ nhanh chóng lái xe lùi vào nơi ẩn náu trên núi, hài lòng với công việc vừa thực hiện. Đó là mùa thu năm 1944. SAS đã nhảy dù vào khu vực hẻo lánh gần biên giới Đức này cách đó vài tuần và trở thành nỗi lo sợ đến ám ảnh của quân Đức.

Sự cố khó lường

Nhiệm vụ của SAS ở Pháp là một chiến dịch liều lĩnh và nguy hiểm như bất kỳ chiến dịch nào mà SAS từng thực hiện từ khi thành lập cách đó 3 năm. Phương châm của họ là "Who Dares Wins" (Dám làm thì sẽ thắng). Nhiệm vụ của họ ở Pháp có mật danh là “Chiến dịch Loyton” và ít được dư luận biết tới.

Phương châm của SAS.
Phương châm của SAS.

Đây cũng là một nhiệm vụ được cho là nguy hiểm và nhiều tổn thất về sinh mạng. Gần một nửa số người nhảy dù vào Pháp không bao giờ trở về nhà. Có những người phải chịu kết cục thảm khốc dưới tay quân phát xít Đức. Người dân Pháp cũng chịu tổn thất không nhỏ. Hàng nghìn người đã bị giết hoặc bị đưa vào trại tập trung vì che giấu các thành viên SAS.

Trong những năm thời hậu chiến, SAS chính thức bị giải tán nhưng chính các thành viên tham gia Chiến dịch Loyton bất chấp lệnh từ cấp trên và vẫn duy trì hoạt động, tồn tại và trở thành hình ảnh của một lực lượng tấn công quân sự vô song ngày nay. Một trong những điều đặc biệt về chiến dịch Loyton là khoảng thời gian thực hiện. Lúc đó, chiến dịch với 120 binh sĩ do đại úy Henry Druce 23 tuổi chỉ huy được dự kiến chỉ diễn ra trong khoảng nửa tháng, đánh nhanh rút nhanh sau khi quân Đồng minh tiến vào. Nhưng cuối cùng, chiến dịch kéo dài đến 2 tháng trời.

Nguyên nhân đầu tiên là do Không quân Anh tính toán sai hai thời điểm: Thời điểm lực lượng quân Đồng minh tiến vào Pháp chậm hơn dự kiến và khu vực họ nhảy dù xuống không hề ít quân Đức như họ nghĩ mà trái lại gồm cả một sư đoàn 5.000 quân. Đối thủ của đại úy Druce và đồng đội là đại tá giàu kinh nghiệm của Đức Erich Isselhorst. Tay này là Giám đốc Cơ quan Mật vụ Đức ở Vosges. Phản ứng của Isselhorst khi nghe tin về nhóm SAS nhảy dù vào địa bàn của mình ở Pháp là lập tức mở chiến dịch săn lùng Waldfest chuyên nhằm vào SAS. Trợ thủ đắc lực của Isselhorst là thiếu tá Hans Ernst, người vừa mới "lùa" 800 người Do Thái ở Pháp vào trại tập trung tử thần Auschwitz.

SAS đã nhảy dù vào Pháp để thực hiện sứ mệnh.
SAS đã nhảy dù vào Pháp để thực hiện sứ mệnh.

Khi vùng trú ẩn của SAS đầy rẫy lính Đức trang bị vũ khí hạng nặng, Druce và đồng đội phải chạy khỏi căn cứ họ chọn lúc đầu, vượt qua núi non trong hoàn cảnh kẻ thù truy đuổi sát nút. Điều kỳ diệu là họ không bị người dân địa phương tố giác với quân Đức cho dù bọn chúng đã sử dụng những biện pháp trừng phạt dã man với người dân. Ở làng Moussey, 220 người dân gồm cả nam nữ, già trẻ đã bị Đức Quốc xã lôi ra khỏi nhà và tra khảo: Lính dù Anh đang trốn ở đâu? Bất kỳ ai cung cấp thông tin về SAS sẽ được tự do, còn không sẽ phải chết. Đối diện với cái chết nhưng không một người Pháp nào khai báo cho dù tất cả mọi người đều biết trại bí mật của SAS chỉ cách đó vài cây số. Ngay cả khi nam giới trong làng bị quân Đức đưa đi xử tử, những người còn lại cũng không hé răng, kể cả khi bị tra tấn.

Dù không bị phát hiện nhưng chiến dịch Waldfest của quân Đức đã khiến Druce và đồng đội  gặp khốn khó. Khi xe tăng và binh sĩ Đức rầm rập trên mọi con đường, dân làng hầu như không có mấy cơ hội để tiếp tế thức ăn cho họ. Druce kể lại: "Chúng tôi thực sự bị cô lập và bắt đầu đói lả". Tình hình khó khăn hơn khi thời tiết liên tục mưa khiến quần áo họ ướt sũng. Họ tiếp tục chờ đợi trong cơn đói và nguy hiểm mà không biết khi nào quân Đồng minh sẽ tới.

Kết cục không như mong đợi

Tuy nhiên, thay vì ngồi chờ thụ động và hủy chiến dịch, Druce đã bật đèn xanh để nhóm SAS tiếp theo vào Pháp và tấn công quân Đức kiểu du kích. Họ lẻn vào các kho của quân phát xít Đức và làm nổ tung xe tải chở đạn dược, tiêu diệt và làm bị thương 80 lính Đức. Sau đó, hơn 20 lính SAS tiếp tục nhảy dù vào Pháp để chi viện. Nhóm này do chỉ huy SAS là đại tá Brian Franks đích thân dẫn đầu. Cũng như Druce, Franks không nao núng khi thấy tình hình tại thực địa khó khăn mà còn tăng cường chiến dịch.

Một lần khi Druce lái xe jeep trở về ngôi làng Moussey thì phát hiện dân làng đang bị lính Đức quây lại để tra hỏi. Lúc đó, quân Đức đã kịp phát hiện ra Druce nhưng anh đã nhanh chóng tăng tốc nhằm thẳng vào quân thù và bắn súng máy ở cự ly gần. 20 lính Đức chết và bị thương sau khi Druce thoát khỏi hiện trường. Anh chỉ hy vọng dân làng có thể trốn trong lúc hỗn loạn nhưng trong thực tế, họ đều bị đưa đi đày.

Phẫn uất trước số phận của dân làng, SAS tăng cường đột kích để khiến quân Đức ăn không ngon ngủ không yên và nơm nớp lo sợ mỗi khi đi qua khu vực Vosges. Một phần quan trọng trong chiến dịch của họ là tiêu diệt sào huyệt của phát xít Đức ở Vosges và họ đã thành công. Cơ cấu chỉ huy của quân Đức bị suy giảm mạnh, quân Đức luôn thường trực nỗi sợ bị bắn bất cứ lúc nào ở Vosges.

Một toán SAS trên đường tuần tra tại Pháp.
Một toán SAS trên đường tuần tra tại Pháp.

Về phần mình, SAS cũng chịu nhiều tổn thất. Họ có thương vong ngay từ đầu khi trung sĩ Kenneth Seymour bị thương lúc đáp xuống đất và bị bắt rồi bị thẩm vấn dã man. Hạ sĩ Gerald Davis trốn quân Đức trong một nhà thờ và bị một tu sĩ giao cho mật vụ Đức. 5 thành viên khác bị bắt trong một cuộc phục kích và bị giam cùng với những người khác tại trại an ninh trong thành phố Schirmek. Đây là trung tâm đầu não của chiến dịch chống SAS mà Isselhorst lập ra. Cách đó vài cây số là Natzweiler, khu nghỉ dưỡng trượt tuyết được cải tạo thành một trại tập trung duy nhất trên đất Pháp. Tại đây, hàng chục nghìn tù nhân bị bỏ đói, đánh đập, tra tấn và xử tử bằng hơi ngạt. Số phận này cũng có thể là số phận của các thành viên SAS cũng như dân làng Moussey khi rơi vào tay quân Đức.

Dần dần, chiến dịch Loyton của SAS ở Vosges mất động lực. Tháng 10 đã tới và quân Mỹ vẫn chưa vào Pháp. Các thành viên SAS ngày càng bị cô lập và chịu nhiều áp lực. Đại tá Franks đã đánh điện đài về Anh, nói rằng thứ họ cần nhất bây giờ là thực phẩm, chứ không phải bom và súng.

Lúc này, thời tiết đã chuyển từ thu sang đông. Tuyết đã rơi trên núi khiến những thành viên SAS đang đói khát, kiệt sức nay lại phải gồng mình chịu cái rét. Họ đang rơi vào tình trạng không còn sức chiến đấu. Trong khi đó, nắm bắt được thời cơ, Isselhorst trở nên tàn bạo hơn bao giờ hết. Tay chỉ huy lão luyện ra lệnh mở các cuộc tìm diệt mới. Khoảng 1.000 dân làng đã bị bắt và tống vào trại tập trung. SAS bị cô lập trên núi cao với tuyết lạnh. Trong hoàn cảnh bị bao vây hoàn toàn, họ đành phải chờ đợi điều xấu nhất. Đại tá John Hislop không thể chịu được viễn cảnh bị tra tấn, đã quyết định xuống núi chiến đấu và giữ viên đạn cuối cùng cho mình.

Tuy nhiên, quân Đức không tấn công ngay mà rút lui chờ thời cơ. Dù vậy, có thể chúng vẫn sẽ quay trở lại với quân số còn đông hơn. Franks đã ra lệnh cho nhóm SAS bỏ căn cứ ngay lập tức. Họ bỏ lại xe jeep, cố gắng đi bộ càng nhanh càng tốt men theo con đường hẹp để xuống núi.

Quả đúng như vậy, sáng hôm sau, quân Đức rầm rập tiến vào, phá tan tành căn cứ của SAS. Chống cự với họ là đội SAS đánh hậu gồm 7 thành viên quả cảm do trung úy David Dill chỉ huy. Trong trận giao tranh dữ dội, họ đã cầm cự được 4 tiếng đồng hồ cho đến khi không còn đạn và phải đầu hàng. Họ tuyên bố mình là tù nhân chiến tranh nhưng bị quân Đức bắt và giao cho mật vụ.

Dù nhóm này bị bắt nhưng ít nhất lực lượng nòng cốt của chiến dịch Loyton vẫn tự do dù không còn nhiều đạn, thức ăn cạn kiệt và nơi trú ẩn cũng không còn. Không còn lựa chọn nào khác, Franks ra lệnh chấm dứt chiến dịch. Anh chia 40 thành viên còn lại thành các nhóm 4 và 6 người rồi để các nhóm tự tìm đường thoát. Hành trình của họ đầy gian truân. Franks và nhóm của anh tìm cách vượt qua một cây cầu nhưng bị vướng lựu đạn khiến họ buộc phải nhảy xuống sông. Họ vừa trốn xong thì nhóm tuần tra Đức tới và bắn một cơn mưa đạn về phía họ. Họ lẩn vào các bụi rậm. May mắn cho họ là quân Đồng minh tới kịp, tung hỏa lực mạnh khiến quân Đức phải tháo chạy.

Ngày hôm sau, họ lại gặp một toán lính đi tuần nhưng thật may đó là người Mỹ và cuối cùng họ đã an toàn. Khi về đến Anh, Franks tổng kết lại chiến dịch. Sứ mệnh đã gây hỗn loạn cho quân Đức ở Pháp, làm gián đoạn đường tiếp tế bằng đường bộ và đường sắt, tiêu diệt hàng chục lính Đức, khiến cả một sư đoàn phải bỏ nhiệm vụ chính đi săn lùng SAS. Nhưng cái giá họ phải trả không hề nhỏ: Vô số người Pháp bị tra tấn, lưu đày và bị giết. 82 thành viên SAS nay chỉ còn 46 người trở về. 5 người chết. 31 người mất tích, có thể là tù binh chiến tranh của quân Đức hoặc bị đưa vào trại tập trung ở Natzweiler. Đau đáu với câu hỏi về số phận của đồng đội còn mất tích, Franks đã mở một chiến dịch mới để trả lời câu hỏi đó và để săn lùng những kẻ đã giết đồng đội. Cuộc chiến mới bắt đầu, cũng đầy liều lĩnh và quyết tâm như chiến dịch họ vừa kết thúc.

* Kỳ sau: Phục thù

Nhật Minh (tổng hợp)

Các tin khác

Đằng sau việc Mỹ quyết định tham chiến tại Triều Tiên

Đằng sau việc Mỹ quyết định tham chiến tại Triều Tiên

Mùa hè năm 1950, tại vĩ tuyến 38, đường phân giới giữa hai miền Triều Tiên được thiết lập sau Thế chiến II bất ngờ bùng phát cuộc khủng hoảng chiến lược. Những rạn nứt của trật tự hậu chiến tại Đông Bắc Á hiện rõ, buộc nước Mỹ phải đối diện với thách thức quyền lực của thời Chiến tranh lạnh.

Nguyên nhân bất đồng Ba Lan - Ukraine và triển vọng hòa giải

Nguyên nhân bất đồng Ba Lan - Ukraine và triển vọng hòa giải

Ngày 19/6, Tổng thống Ba Lan Karol Nawrocki đã ký quyết định tước Huân chương Đại bàng Trắng trao tặng Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky năm 2023. Đáp lại, ông Zelensky cùng nhiều cựu tổng thống và thành viên chính phủ Ukraine đã gửi trả các huân chương do Ba Lan trao tặng. Xin trân trọng giới thiệu bài trả lời phỏng vấn của Giáo sư Lukasz Tomasz Sroka, chuyên gia về lịch sử Trung và Đông Âu, trên tờ DW, về nguyên nhân căng thẳng giữa Ba Lan - Ukraine.

Những cuốn sổ tay chứa “bí mật quốc gia”

Những cuốn sổ tay chứa “bí mật quốc gia”

Không còn bó hẹp trong hệ thống hồ sơ chính thức, thông tin mật ngày nay có thể hiện diện ngay trong những ghi chép cá nhân tưởng như riêng tư. Vụ việc gần đây cho thấy, khi các “nhật ký công vụ” chứa nội dung nhạy cảm, việc lưu giữ, chia sẻ hoặc bảo quản không đúng quy định đều có thể trở thành nguồn phát sinh rủi ro rò rỉ thông tin.

“Cái gai trong mắt” nước Mỹ

“Cái gai trong mắt” nước Mỹ

Cuối thập niên 1950, khi Fidel Castro lên nắm quyền ở Cuba, Liên Xô vẫn thận trọng trong việc đánh giá chế độ mới vì hiểu biết còn hạn chế về ban lãnh đạo Cuba và lo ngại ảnh hưởng đến quan hệ với Mỹ. Tuy nhiên, sau Khủng hoảng Caribe đưa thế giới đến bờ vực chiến tranh hạt nhân, Liên Xô nhận ra những hạn chế trong hoạt động tình báo đối với Mỹ. Từ đó, GRU chuyển hướng tăng cường triển khai các lực lượng và phương tiện tình báo vô tuyến điện tử ở Cuba.

Thất bại của những “khung trời hẹp”

Thất bại của những “khung trời hẹp”

9 năm tiêu tốn khoảng 4 tỷ euro mà không một nguyên mẫu nào được chế tạo. Đó là tổng kết của chương trình máy bay chiến đấu thế hệ mới FCAS - dự án quốc phòng tham vọng nhất trong lịch sử châu Âu - khi Pháp và Đức chính thức tuyên bố khai tử nó ngày 8/6/2026. Vì sao siêu dự án này đổ vỡ?

Đằng sau vụ rò rỉ dữ liệu từ nội bộ Twitter

Đằng sau vụ rò rỉ dữ liệu từ nội bộ Twitter

Bản án đối với Ahmad Abouammo được điều chỉnh một phần về mặt pháp lý. Tuy nhiên, các cáo buộc cốt lõi liên quan đến việc thu thập và chuyển giao dữ liệu người dùng vẫn tiếp tục được duy trì.

Thiết bị nghe lén gây chấn động tình báo Mỹ thời hậu chiến

Thiết bị nghe lén gây chấn động tình báo Mỹ thời hậu chiến

Năm 1946, một nhóm học sinh Liên Xô đã tặng Đại sứ Mỹ tại Liên Xô William Harriman bức phù điêu quốc huy Hoa Kỳ bằng gỗ, biểu tượng của tình hữu nghị giữa hai nước trong Thế chiến II. Được treo trong phòng làm việc của Đại sứ tại Moscow suốt 7 năm, món quà tưởng như vô hại này sau đó được phát hiện là “con ngựa thành Troy”, bên trong chứa một thiết bị nghe lén tinh vi do Liên Xô chế tạo.

Kế hoạch an ninh chưa từng có cho World Cup 2026 của người Mỹ

Kế hoạch an ninh chưa từng có cho World Cup 2026 của người Mỹ

Khi trái bóng Trionda chính thức lăn trên sân vào ngày 11/6/2026, World Cup lớn nhất trong lịch sử, trải dài trên 16 thành phố thuộc 3 quốc gia Bắc Mỹ, với 48 đội tuyển và 104 trận đấu đã chính thức khai mạc. Với tư cách là quốc gia chủ nhà chính đăng cai tới 78 trận đấu, nước Mỹ đã chuẩn bị một kế hoạch an ninh lớn chưa từng có để bảo vệ an toàn cho sự kiện lần này.

“Con mắt ma” của CIA trên bầu trời Liên Xô

“Con mắt ma” của CIA trên bầu trời Liên Xô

Trong Chiến tranh lạnh, có những vũ khí không cần khai hỏa vẫn làm rung chuyển thế giới. U-2 là một trường hợp như vậy. Nó không mang bom, không tên lửa, không được thiết kế để giao chiến trên không. Thứ nguy hiểm nhất là máy ảnh, cảm biến và độ cao tưởng như ngoài tầm với của phòng không Liên Xô.

Đại tá tình báo trong vai giám đốc hãng phim

Đại tá tình báo trong vai giám đốc hãng phim

Với tiêu đề Lights, Camera, Covert Action (Ánh sáng, máy quay và hoạt động bí mật) đăng trên tạp chí Lưu trữ lịch sử tình báo (EHA) trực tuyến Nga, tác giả, Đại tá KGB Stanislav Lekarev đã kể về những năm tháng hoạt động bí mật của ông tại Vương quốc Anh dưới vai giám đốc điều hành hãng phim SovExportFilm những thập niên 70 thế kỷ trước.

Nga ngăn chặn chiến dịch nghe lén điện thoại lớn nhất của tình báo Phương Tây

Nga ngăn chặn chiến dịch nghe lén điện thoại lớn nhất của tình báo Phương Tây

Trong thế kỷ XXI, những bí mật của chúng ta liên tục bị săn lùng bằng các phương tiện điện tử. Vì vậy, yêu cầu thận trọng trong phát ngôn và chia sẻ thông tin ngày càng trở nên cấp thiết. Trao đổi với phóng viên Báo “Luận chứng tuần”, Đại tá Sergey Matveev, chuyên gia an ninh mạng từng công tác tại Cơ quan An ninh Liên bang Nga, đã chia sẻ một số ý kiến về những nguy cơ mà thời đại kỹ thuật số đang đặt ra. Xin trân trọng giới thiệu cùng bạn đọc.

Lỗ hổng của nước Anh

Lỗ hổng của nước Anh

Hai lá đơn từ chức được gửi đi gần như đồng thời của hai bộ trưởng đứng đầu lực lượng quân đội Anh hôm 11/6/2026 vừa qua không chỉ bộc lộ những bất đồng trong chính phủ. Nghiêm trọng hơn, nó đã phơi bày một lỗ hổng an ninh nghiêm trọng đe dọa vị thế của Anh trên bản đồ thế giới.

Số phận người phụ nữ ám sát hụt Tổng thống Gerald Ford

Số phận người phụ nữ ám sát hụt Tổng thống Gerald Ford

Ngày 15/1/1976, bồi thẩm đoàn tại Tòa án Liên bang khu vực Bắc California đã kết án tù chung thân đối với Sara Moore. Bản án có thể được xem là quá nghiêm khắc, bởi vì Moore không giết ai, mà chỉ thực hiện một vụ ám sát bất thành. Tuy nhiên, mục tiêu của bà ta là Tổng thống Hoa Kỳ Gerald Ford.

Bí mật về tàu ngầm Mỹ đắt giá nhất Thế chiến II

Bí mật về tàu ngầm Mỹ đắt giá nhất Thế chiến II

Ngày 10/2/1942, tàu ngầm Mỹ US Trout (SS-202) đã đánh chìm hai tàu vận tải của Nhật Bản. Thoạt nhìn, điều này dường như chẳng có gì đặc biệt, bởi trong suốt cuộc chiến ở Thái Bình Dương, có hàng trăm cuộc tấn công tương tự. Tuy nhiên, cuộc tấn công lần này được thực hiện bởi một tàu ngầm đang chở trên khoang một kho báu trị giá hàng triệu USD.

60 con thuyền trong bóng tối và sai số chết người của tình báo Ottoman

60 con thuyền trong bóng tối và sai số chết người của tình báo Ottoman

Từ Công đồng Trent đến vùng biển Lepanto, tình báo Ottoman thế kỷ XVI từng len qua những lối mà châu Âu ít nghi ngờ nhất: áo giáo sĩ, thương nhân, hải tặc, người cải đạo, tù binh được thả. Nhưng một đế chế có thể thu được rất nhiều tin tức mà vẫn thua, nếu thông tin khi về đến trung tâm quyền lực bị che khuất bởi nỗi sợ nói thật.

Đằng sau vụ bắt giữ nhân sự quốc phòng tại Ba Lan

Đằng sau vụ bắt giữ nhân sự quốc phòng tại Ba Lan

Vụ bắt giữ một nhân sự trong lĩnh vực quốc phòng tại Ba Lan công bố hôm 30/5/2026 đang đặt ra những câu hỏi về mức độ an toàn của thông tin chiến lược, nhất là trong bối cảnh chuỗi cung ứng quân sự ngày càng trở nên nhạy cảm.

“Trạm rửa tiền” của Mafia trong vỏ bọc cửa hàng kem

“Trạm rửa tiền” của Mafia trong vỏ bọc cửa hàng kem

Giữa miền Tây nước Đức, một cửa hàng kem Ý trở thành tâm điểm của chiến dịch truy quét mafia lớn nhất châu Âu. Không phải vì những tiếng súng hay một vụ giết người công khai, mà vì một thứ tinh vi hơn nhiều: dòng tiền mua bán ma túy từ Nam Mỹ được hợp thức hóa qua những doanh nghiệp bề ngoài rất bình thường.

AI và cuộc chiến quyền kiểm soát

AI và cuộc chiến quyền kiểm soát

Một cuộc kiểm thử đối với chatbot AI đã làm dấy lên những lo ngại mới về nguy cơ công nghệ này có thể bị lợi dụng để tiếp cận và phổ biến các tri thức liên quan đến vũ khí sinh học.