Điệp viên Mỹ đầu hàng Đức Quốc xã

Sau khi hoàn thành Liên minh 1(U1) và hộ tống phi công Simon trở về Anh an toàn, Ortiz lại tất tả bắt tay vào Liên minh 2 (U2), đó là một nhiệm vụ xâm nhập bí mật vào lãnh thổ Pháp. Vào ngày 14/6, Ortiz ghé trụ sở OSS tại trung tâm London. OSS đã đồng tình và sắp xếp để trao cho Ortiz một Huân chương thập tự hải quân đầu tiên vì đã có công trong việc tổ chức và huấn luyện Maquisard  Lực lượng kháng chiến Pháp  cũng như đã chiến đấu với quân Đức và giải cứu các phi công Đồng Minh bị bắn rơi (trong đó có phi công Simon).

Cả OSS và SOE đều không ngần ngại bật đèn xanh cho U2 của Ortiz, dự định nó sẽ trùng với việc quân Đồng Minh đổ bộ lên đất Pháp trong những tháng tới. Ortiz đã tập hợp đội hình của mình gồm một sĩ quan tên là Francis L. Coolidge từ một cộng đồng người Mỹ nhỏ bé (những người này từng phục vụ trong Binh đoàn lê dương Pháp ở Bắc Phi) và 5 hạ sĩ quan khác từ lực lượng nhảy dù Thủy quân, tất cả cùng tình cờ ở Anh.

Ngày 1 tháng 8 là ngày Ortiz quay lại Pháp, một ngày lý tưởng để bay. Gầm lên với tốc độ 150 hải lý/giờ và bay ở độ cao 121,9m trên mặt đất, 78 chiếc oanh tạc cơ B-17 của Mỹ đã thả 864 thùng hàng tiếp tế (cùng với Ortiz và 6 đồng đội của mình) trực chỉ một cao nguyên gần đèo Col des Saisies ở Savoie.

Dù được khuyến khích bởi lượng đồ tiếp tế khổng lồ nhưng những người kháng chiến Pháp đang chờ đợi trên mặt đất đã thất kinh khi Trung sĩ Charles L. Perry đã tiếp đất mạnh, nằm bất động dưới chân họ. Khi đó cả quân kháng chiến Pháp và người Mỹ đều bất đắc dĩ hiện diện tại đám tang của Perry. Thay vì chôn cất vội vàng đồng đội rồi nhanh chóng rời đi thì những người lính đứng cạnh một nấm mồ tươm tất được chất đầy hoa cùng một cây thánh giá dài 1,2m.

2.jpg -0
Pierre Julien Ortiz thời ở California. Ảnh nguồn: Ortiz family

Sau đám tang, Ortiz và các đồng đội mới để ý đến hoàn cảnh của họ. Đã 2 tháng trôi qua kể từ lần đổ bộ D-Day đầu tiên ở Normandy, dù không chiếm được Paris nhưng quân Đồng Minh đã đẩy lùi được quân Đức ra bờ biển. Sự giải phóng chỉ còn là vấn đề thời gian; người Pháp (gồm cả phụ nữ) ùn ùn kéo tới quân kháng chiến. Một số người Pháp và thậm chí cả du kích Mỹ hăng hái lao vào chiến đấu.

Ortiz. và người của ông đã huấn luyện và trang bị cho lực lượng kháng chiến Pháp trước khi thực hiện những hoạt động tuần tra do thám nhằm lập danh mục những điểm mạnh của quân Đức và triển vọng tấn công. Chỉ đến ngày 12 tháng 8, Ortiz mới kết luận rằng: “Thời khắc chiến đấu đã đến!”. Quân kháng chiến dường như có thể đẩy bọn Đức ra khỏi các thung lũng núi.

Trong khi một máy bay trinh sát Đức lượn vòng trên cao, Ortiz và các đồng đội đã tiến vào thôn Montgirod để ăn bữa trưa với bánh mì, phô mai và thịt thỏ, trong khi 200 chiến sĩ kháng chiến ở gần đó. Ngay sau đó đạn súng cối bắt đầu rền vang làm 4 bị thương 4 du kích, 2 người trong số đó thương tích nặng hơn và không thể di chuyển. Họ nghĩ đến việc nương náu an toàn trong một nhà thờ cạnh bên.

Ortiz dừng bữa trưa để đến vùng đồi cạnh đó, ở độ cao 242m, họ thấy lửa cháy sáng trời đêm ở Montgirod. Họ nhanh chóng nắm tin rằng bọn Đức đã hành quyết những lính du kích bị thương, tàn phá nhà thờ và đốt cháy thôn xóm, quang cảnh khiến người ta gợi lại ký ức đau thương về vụ thảm sát tháng 7 ở Vassieux-en-Vercors khi những tên lính Không quân Đức đã giết hại 72 người Pháp và thiêu cháy thị trấn ra tro.

4.jpg -0
Cựu điệp viên Ortiz (phải) trên phim trường trong bộ phim “Cái giá của vinh quang” cùng với đạo diễn John Ford. Ảnh nguồn: Archives Branch, Marine Corps History Division.

Bị quân Đồng minh tấn công liên tục và lo sợ rơi vào các trận phục kích ven đường, bọn Đức giờ đây hành xử như những con thú cùng đường, đặc biệt là khi cảm thấy bị khiêu khích bởi quân kháng chiến Pháp và lính biệt kích Đồng minh. (Lệnh biệt kích của Adolf Hitler vào tháng 10 năm 1942 ra chỉ thị rằng các thành viên của lực lượng đột kích và trinh sát sẽ bị xử tử ngay lập tức nếu vẫn còn mặc quân phục và đang có ý đồ đầu hàng). Chiến dịch Dragoon, cuộc xâm lược của quân Đồng Minh vào Provence vào ngày 15 tháng 8 càng gây căng thẳng ở miền Nam, nó khiến Ortiz gặp rủi ro cao khi hành quân vào ngày 16 tháng 8. “Pete (tên gọi của Ortiz), chúng ta đã bị chúng (lính Đức) nhìn thấy!”, tiếng Coolidge hét lên khi cả đám cẩn thận di chuyển xuôi một con đường ra khỏi ngôi làng Centron về phía Montgirod nằm cách đó vài dặm.

Ortiz hét lên và bắn trả để tìm chỗ nấp. Tiếng súng vang lên từ đoàn xe Đức, khoảng 200 chiếc đang chạy rầm rập trên xa lộ quốc gia cắt ngang con đường. Súng trường và súng máy bắn dữ dội khiến Ortiz không còn lựa chọn nào khác là quay lại làng Centron, nơi chỉ còn một cụm nhà dân và một nhà thờ.

Trong lúc rối bời, cả đội chia làm 2. Ortiz đề nghị các đồng đội bắn nhanh nhất có thể. Quân Đức xộc lên và bao vây ngôi làng. Ortiz nghe rõ tiếng dân thường vật nài ông đừng tiến lên nữa bởi lo sợ lại xảy ra thêm một vụ thảm sát như ở Vassieux. Sau này Ortiz xúc động kể: “Tôi cảm nhận sâu sắc trách nhiệm của mình đối với sinh mệnh dân thường”. Không chút do dự, Ortiz đã quyết định đầu hàng để giải thoát cho dân thường. Ông nghĩ rằng kế tiếp mình sẽ bị tra tấn và thậm chí bị giết hại trong bàn tay quân thù.

Trong khi né đạn quân Đức, Ortiz giải thích cho các đồng đội trốn đi để mình đương cự, nhưng cả hai cười và thề “quyết tử”. Nghĩ rằng cuộc đời đã kết thúc, Ortiz chộp lấy một tờ giấy trắng của người làng và tiến về phía bọn Đức hét lên bằng 3 thứ tiếng Đức, Anh và Pháp với ngụ ý đầu hàng. Lúc đầu bọn Đức tiếp tục bắn, đạn cày xới đất tung bụi mù mịt trước mặt Ortiz, sau đó chậm lại rồi ngừng hẳn.

Chuyện kể rằng một tay thiếu tá Đức tên là  Johann Kolb đã mời Ortiz 1 điếu thuốc, ông từ chối và tự hút thuốc lá của mình. Ortiz đề nghị được đầu hàng và yêu cầu không được làm hại đến người của mình và dân làng Centron. Ortiz hét lớn yêu cầu Risler và Bodnar ra ngoài. Tưởng rằng mình đang chiến đấu với một trung đội từ 40 đến 50 binh sĩ, nhưng bọn Đức đã hết sức tức giận và kinh ngạc tại sao nhóm nhỏ của Ortiz lại có hỏa lực mạnh dữ vậy?

Tuy vậy, Kolb đã giữ lời: người làng Centron được cứu sống; trong khi Ortiz, Risler, Bodnar cùng một người Pháp đóng giả lính thủy đánh bộ đã bị giam. Người Đức biết rất nhiều về 2 tuần của U2, nhưng lại không kết nối Ortiz với U1. Kolb đã bảo vệ các tù nhân khỏi tay SS cùng những đối xử hà khắc mà các tù nhân Đức Quốc xã đã gặp phải. Kolb đã di lý các tù nhân tới giam ở một loạt các trại tù chiến tranh ở Bắc Đức, nơi họ được đối xử nhân đạo hơn. Tới tháng 4 năm 1945, lính Anh đã giải phóng các trại tù này, còn các cựu lính thủy được hồi hương.

3.jpg -0
Đám tang của Charles L. Perry tại lãnh thổ Pháp bị chiếm đóng. Ảnh nguồn: National Archives and Records Administration.

Hollywood đón nhận Ortiz vào những năm sau chiến tranh. Ông làm việc trong vai trò cố vấn kỹ thuật cho bộ phim gián điệp thời Thế chiến II mang tựa đề “13 Rue Madeleine” công chiếu năm 1947 có sự thủ vai của James Cagney. Bộ phim “Chiến dịch mật” công chiếu năm 1952 cũng lấy cảm hứng từ chiến công của Ortiz.

Trong khi nổi tiếng bởi nhiều bộ phim lấy từ cuộc đời thực của mình thì Ortiz trái lại là người không thích đứng trước máy quay phim, cũng như không quan tâm tới những bài báo giật tít về cuộc đời mình. Ông không trở thành siêu sao cũng như không có khoản lương ổn định. Giữa lúc đóng các vai trò trong những bộ phim, Ortiz đã đi khắp Bắc Mỹ trong một ngôi nhà cơ động và 2 lần đến Mexico với bà xã Jean và cậu con trai Pete Jr.

Trong các chuyến đi, Ortiz dạy triết học và gây quỹ cho các trại trẻ mồ côi và sơ cấp cứu cho các nạn nhân vùng bão. Năm 1947, Ortiz quay lại châu Âu trong một nhiệm vụ gián điệp bí ẩn. Tháng 10 năm 1985, sau khi được chẩn đoán mắc ung thư giai đoạn cuối, Ortiz viết thư cho Bộ trưởng Ngoại giao Mỹ lúc bấy giờ là ông George Shultz (giai đoạn tại nhiệm 1982-1989) đề nghị chính phủ Mỹ giao mình cho các phần tử Hồi giáo cực đoan để đổi lại là phóng thích các con tin vô tội. Lời đề nghị này cũng bị từ chối. 3 năm sau đó, Ortiz được an giấc ngàn thu tại Nghĩa trang quốc gia Arlington, cùng với 2 đồng đội cũ là Risler và Bodnar.

Thanh Hải (Tổng hợp)

Các tin khác

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Cuộc đối đầu quân sự giữa liên minh Mỹ - Israel và Iran đang là tâm điểm thu hút sự chú ý của dư luận quốc tế; song những diễn biến thực sự lại luôn bị che phủ bởi bức màn bí mật. Để làm sáng tỏ những góc khuất trong cuộc chiến tranh tình báo âm thầm tại khu vực đầy biến động này, phóng viên tờ “Argumenty Nedeli” (Luận cứ trong tuần của Nga) đã có cuộc trao đổi với chuyên gia về Trung Đông, Trung tá tình báo Nga Aleksandr Voronin.

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Hoạt động tình báo luôn là động lực thúc đẩy sự đổi mới và các phát minh mang tính đột phá. Trong những năm 1960-1970, các cơ quan tình báo trên thế giới đã tạo ra một khối lượng công nghệ khổng lồ phục vụ cho Chiến tranh Lạnh. Nhiều công nghệ gián điệp được phát triển và sử dụng trong thế kỷ XX hiện vẫn được giữ bí mật. Nhưng ngay cả những gì đã biết cũng đủ khiến người ta phải ngạc nhiên.

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Vụ nổ súng tại bữa tiệc tối dành cho các phóng viên Nhà Trắng chỉ là một trong chuỗi các sự kiện an ninh có liên quan đến Tổng thống Trump kể từ năm 2024.

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Không cần tiếp cận trực diện, mạng lưới thu thập thông tin có thể khởi nguồn từ những tương tác dân sự tưởng chừng vô hại. Vụ việc tại Philippines cho thấy phương thức hoạt động ngày càng tinh vi, khó nhận diện trong môi trường an ninh phức tạp.

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Mỹ và Iran đang “đấu phong tỏa” giữa lúc bế tắc trong đàm phán tiếp tục kéo dài - theo đó Mỹ ra sức phong tỏa các cảng biển Iran để buộc nước này xuống thang trong đàm phán, còn Iran cáo buộc Mỹ vi phạm thỏa thuận ngừng bắn 14 ngày và tuyên bố tiếp tục đóng eo biển Hormuz.

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch phá hoại do cơ quan tình báo quân đội Israel (Aman) tổ chức vào tháng 7/1954 đã thất bại thảm hại. Được xây dựng trên những toan tính thực dụng và chiến thuật phi đạo đức mang tên “hành động dưới màu cờ giả”, chiến dịch này cuối cùng trở nên phản tác dụng đối với chính những kẻ chủ mưu, đồng thời để lại nhiều tranh cãi lớn trong lịch sử ngành tình báo thế giới.

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Cuối thế kỷ XIX, trong suốt hơn 10 năm, nước Pháp tin rằng, Hội Tam Điểm là một tổ chức thờ quỷ với những bí mật đen tối đang bị phanh phui. Nhưng đến năm 1897, người dựng nên toàn bộ câu chuyện ấy công khai thú nhận: từ nhân chứng, tài liệu đến các nghi lễ gây rúng động, tất cả đều là giả. Cú lừa của Léo Taxil vì thế không chỉ là một scandal thế kỷ, mà còn là một minh chứng cho thấy niềm tin xã hội có thể bị dẫn dắt như thế nào.

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Nguy cơ một cuộc khủng hoảng lương thực mới đang bùng nổ khi chỉ số giá lương thực toàn cầu quay đầu tăng tháng thứ hai liên tiếp. Trong bối cảnh xung đột Trung Đông bóp nghẹt nguồn cung phân bón và một “siêu El Nino” được dự báo sẽ tàn phá các vựa lúa lớn nhất hành tinh thời gian tới, liệu chúng ta có thể làm gì để ngăn lại một thảm họa?

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Đầu tháng 10/2017, tại Âu Mỹ người ta đồng loạt phát hành ấn phẩm "King of Spies: The Dark Reign of America’s Spymaster in Korea" (tạm dịch: Vua gián điệp: Thời kỳ suy tàn của trùm tình báo Mỹ tại Triều Tiên) của nhà văn Blaine Harden. Sách mô tả Donald Nichols là “điệp viên giỏi nhất vùng Viễn Đông” hay chiến binh “cuộc chiến một người”.

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Tháng 3 năm nay, tại phiên điều trần trước Ủy ban Tình báo Thượng viện Mỹ, Giám đốc Tình báo Quốc gia Tulsi Gabbard đã trình bày báo cáo “Đánh giá mối đe dọa thường niên” của cộng đồng tình báo nước này. Sau đây, chúng tôi xin trân trọng giới thiệu một số phân tích và nhận định của Đại tá tình báo Igor Orlov, người từng phục vụ trong hàng ngũ KGB, về các nội dung trọng tâm của bản báo cáo này.

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

Đầu tháng 2/2026, Hiệp ước về cắt giảm vũ khí tấn công chiến lược giữa Mỹ và Nga (Hiệp ước New START) đã chính thức hết hạn mà không có thỏa thuận mới nào được ký kết. New START là trở ngại cuối cùng đối với một cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân tiềm tàng giữa Moscow và Washington. Tuy nhiên, theo chuyên gia về chính sách hạt nhân Nicole Grajewski, Nga hiện không đủ nguồn lực để sản xuất hàng loạt các loại vũ khí chiến lược mới.

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Tạp chí trực tuyến Kho lưu trữ lịch sử tình báo (EHA) của Nga vừa cập nhật vụ án được CIA giải mật theo Đạo luật tiết lộ thông tin, có liên quan đến nữ điệp viên CIA Martha Peterson bị bắt quả tang cùng với điệp viên hai mang của KGB.

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

Khi chiến trường thực địa bị chi phối bởi hỏa lực và không kích, một dạng xung đột khác cũng đã hình thành trong không gian số. Cuộc chiến Cyber warfare (chiến tranh mạng) đã chính thức khai hỏa, đang biến những cơ sở hạ tầng trọng yếu tại Mỹ, Israel và Iran thành những mục tiêu bị tấn công không ngừng nghỉ .

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

Trong bối cảnh các nền kinh tế ngày càng phụ thuộc vào hạ tầng số, báo cáo rủi ro thường niên của hãng bảo hiểm Allianz công bố đầu năm 2026 một lần nữa khẳng định nguy cơ đến từ môi trường mạng. Giờ đây, các sự cố an ninh mạng không chỉ là câu chuyện kỹ thuật mà đã trở thành vấn đề sống còn của nền kinh tế toàn cầu, đặt ra áp lực chưa từng có lên các lực lượng bảo vệ không gian mạng.

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập (LAS) được thành lập ngày 22/3/1945 tại Cairo. Dựa trên Nghị định thư Alexandria năm 1944, LAS tuyên bố mục tiêu cốt lõi là thắt chặt quan hệ, phối hợp chính sách, bảo vệ độc lập và chủ quyền của các nước Ả Rập. Ý tưởng về chủ nghĩa Liên Ả Rập là một phản ứng hợp lý đối với việc giải phóng thuộc địa, nhưng hiệp ước của LAS đã đưa ra một quy tắc về sau trở thành hạn chế chính của nó.

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Để thu thập được nhiều thông tin quan trọng, các cơ quan tình báo KGB và Stasi đã thành lập mạng lưới điệp viên "Casanova" (điệp viên “Romeo”). Họ là những người có sức hút đặc biệt và được huấn luyện bài bản các thủ thuật nghiệp vụ. Ở CHDC Đức, kế hoạch đào tạo này mang mật danh “Romeo”; còn ở Liên Xô, các học viên của Trường Kỹ thuật tình báo Lenin được trang bị những phương thức quyến rũ để biến tình yêu thành vũ khí lợi hại.