Đại sứ Ngô Quang Xuân: Không ai dạy con để thành hoa hậu…

Qua email, Hoa hậu thế giới người Việt Ngô Phương Lan cho tôi biết hiện giờ cô cùng chồng là Ngô Quang Nhật Minh đang làm việc cho một tổ chức quốc tế về phát triển giáo dục và đào tạo.

Hoa hậu Ngô Phương Lan cho rằng hiện giờ có quá nhiều chương trình giáo dục; trong đó có những chương trình đào tạo thiếu cơ bản và hiệu quả ở nước ta. Ngô Phương Lan nhận thấy nhiều nước tiên tiến trên thế giới có những nét văn hóa giống Việt Nam, cô mong muốn sau này có thể áp dụng vào Việt Nam những chương trình đào tạo và giáo dục tiên tiến, có hiệu quả.

Sau khi đăng quang Hoa hậu thế giới người Việt năm 2007, Hoa hậu Ngô Phương Lan đi làm từ thiện, trao tiền và quà tình nghĩa cho nhiều gia đình nghèo, có hoàn cảnh khó khăn ở các tỉnh miền Trung. Tôi cũng có mặt trong chuyến đi ấy và bấy giờ tôi mới biết dòng họ Ngô ở Nghệ An có nhà thờ được công nhận là di tích văn hóa cấp quốc gia. Những người trong dòng tộc đã đón Hoa hậu Ngô Phương Lan về bái lễ tổ tiên rất trang trọng.

Gia đình Đại sứ Ngô Quang Xuân.
Gia đình Đại sứ Ngô Quang Xuân.

Lần giở những trang sử về họ Ngô và theo lời kể của Đại sứ Ngô Quang Xuân, thân phụ của Hoa hậu Ngô Phương Lan thì họ Ngô ở Nghệ An là một dòng tộc nhiều đời khoa bảng, từng làm rạng danh lịch sử một vùng quê địa linh nhân kiệt. Có lẽ trong lịch sử nước ta duy nhất chỉ có một phụ tử đồng khoa tiến sỹ đó là ông Ngô Trí Tri và con là Ngô Trí Hòa đều đậu tiến sỹ trong một khoa thi (Khoa thi năm nhâm Thìn - 1592 đời Lê Trung Hưng, lúc đó ông Ngô Trí Tri 56 tuổi và con trai ông là Ngô Trí Hòa 28 tuổi).

Rồi ông Ngô Trí Hòa làm Thượng thư Bộ hộ, có con trai là Ngô Trí Vinh cũng đậu tiến sỹ, làm nên tam đại tiến sỹ (Đời ông, đời bố, đời con đều là tiến sỹ).

Đại sứ Ngô Quang Xuân nói rằng điều đầu tiên ông dạy các con mình là dạy về truyền thống lịch sử của quê hương, của dòng họ Ngô nhiều đời khoa bảng để các con ông có niềm tự hào mà cố gắng vươn lên.

Ông Ngô Quang Xuân từng là Phó chủ nhiệm Ủy ban đối ngoại của Quốc hội, Đại sứ Việt Nam tại Liên Hợp quốc, Phó Chủ tịch Đại Hội đồng Liên Hợp quốc, Phó Chủ tịch Liên minh nghị viện thế giới. Ông nổi tiếng trong sự kiện tham gia đàm phán để Việt Nam gia nhập tổ chức thương mại thế giới.

Hai con gái của ông sinh ra ở Việt Nam nhưng đã theo vợ chồng ông sinh sống ở nhiều nước, được hưởng các nền giáo dục khác nhau.

Cô con gái đầu là Ngô Thị Hương trên 10 tuổi đã theo bố mẹ sang Nga sống và học tập ở đó nhiều năm. Cô con gái thứ hai sau này trở thành Hoa hậu Thế giới người Việt là Ngô Phương Lan mới hơn 5 tuổi đã theo bố mẹ sang Mỹ. Ông nói rằng, ở xứ người vợ chồng ông lo dạy các con trước hết là tiếng Việt, văn hóa Việt Nam. "Nhiều người Việt Nam sống ở nước ngoài chỉ lo cho con học tiếng Anh, tiếng nước sở tại rồi quên đi tiếng mẹ đẻ. Không thành thạo tiếng Việt thì làm sao thấm nhuần được văn hóa Việt Nam. Mình là người Việt thì dù đi đâu, ở đâu, làm gì cũng phải mang tầm hồn Việt Nam, cốt cách Việt Nam".

Nghe ông tâm sự tôi mới hiểu vì sao Ngô Phương Lan khi trả lời các câu hỏi ứng xử tại Cuộc thi Hoa hậu thế giới người Việt lần thứ nhất lại rất am hiểu văn hóa Việt Nam, thành thạo tiếng Việt dù Ngô Phương Lan từ khi lên 5 tuổi đã theo bố mẹ sang Mỹ. Tôi cũng được biết rằng Ngô Phương Lan đã được Tổng thống Mỹ Bill Clinton trao Giải Vàng cho thành tích học giỏi trong những năm Lan học tiểu học tại Mỹ. Đại sứ Ngô Quang Xuân bảo tôi rằng Lan trở thành hoa hậu là cái duyên của cháu chứ có ai dạy con để có thể trở thành hoa hậu được đâu!

Nhưng, qua những điều mà tôi biết, chẳng phải vợ chồng ông đã dạy những điều cần dạy để con gái ông trở thành một cô gái Việt Nam phát triển toàn diện… để trở thành một hoa hậu đó sao?!

Bà Lê Thị Hòa, mẹ Hoa hậu Ngô phương Lan vốn quê ở Lục Ngạn (Bắc Giang) nổi tiếng về nhan sắc một thời. Bà học đại học Sư phạm Ngoại ngữ ở Nga, cùng khóa, cùng năm nhưng khác lớp với ông Ngô Quang Xuân. Tôi gặp bà lần đầu ở thủ đô của nước Anh khi bà đưa con gái đi dự thi Hoa hậu thế giới người Việt khu vực Bắc Âu. Bà kể rằng dạo ở New York, thỉnh thoảng có kẻ gọi điện dọa bắt cóc con gái. Bà phải đưa đón con đi học hằng ngày. Nhiều hôm mưa tuyết quất ràn rạt, gió ở đảo Mahattan thổi như bão, bà bảo con gái đi sau nhưng Ngô Phương Lan phăm phăm chạy lên trước như muốn che chở cho mẹ… Bà nói rằng hai cô con gái, nhất là Ngô Phương Lan từ bé đã tỏ ra rất cá tính.

Hoa hậu Ngô Phương Lan không đi theo con đường showbiz như nhiều cô gái có nhan sắc lựa chọn, dù Lan hát hay, biết chơi đàn, nhiều lần dẫn chương trình trên truyền hình rất có duyên. Sau cuộc thi Hoa hậu, Ngô Phương Lan về làm Phó Viện trưởng Viện nghiên cứu phát triển kinh doanh.

Khi tôi hỏi đại sứ Ngô Quang Xuân việc giáo dục con thế nào khi các con ông tiếp xúc nhiều với các nền văn hóa như vậy, ông nói, vợ chồng ông ngoài việc hướng dẫn, nhắc nhở các con làm quen với phong tục tập quán ở các nước sở tại "Nhập gia tùy tục". Việc quan trọng hơn là chọn lọc, tiếp thu tinh hoa của các nền văn hóa ở các nước phát triển như Mỹ, Nga, Thụy Sỹ… nơi các con ông đã sinh sống, học tập nhiều năm. Tiếp thu tinh hoa chứ quyết không để bị đồng hóa hay chạy theo những biểu hiện lai căng.

Ví như những năm ở Mỹ, ông cho là, người Mỹ ngoài việc đề cao ý thức công dân và sự thượng tôn pháp luật thì việc cạnh tranh lành mạnh là vấn đề số một. Từ người dân thường đến Tổng thống Mỹ có ý thức vươn lên để trở thành "Number one". Ông nói, ông cũng giáo dục các con làm việc gì cũng cố gắng làm cho tốt nhất.

Vợ chồng ông luôn nhất trí với nhau một phương thức dạy con là không bao giờ dùng chữ "phải", các con phải làm, phải nói, phải thế này, phải thế khác mà chỉ dùng chữ "nên", các con nên làm, nên học, nên nói… "Áp đặt, nhồi nhét là hình thức giáo dục lỗi thời, kém hiệu quả nhất mà chúng ta cần tránh" - Đại sứ Ngô Quang Xuân thổ lộ.

Dương Kỳ Anh

Các tin khác

Phim "Mưa đỏ" ghi dấu ấn của điện ảnh Việt ở đề tài chiến tranh cách mạng.

Khát vọng trở thành ngành công nghiệp văn hóa

40 năm đổi mới - một chặng đường đánh dấu nhiều cột mốc của điện ảnh Việt Nam từ một nền điện ảnh bao cấp sang cơ chế thị trường. Tại hội thảo "Diện mạo điện ảnh Việt Nam 40 năm đổi mới", tổ chức trong khuôn khổ Liên hoan phim Châu Á - Đà Nẵng (DANAFF) Tiến sĩ Ngô Phương Lan - Chủ tịch Hiệp hội Xúc tiến phát triển Điện ảnh Việt Nam - Giám đốc DANAFF nhận định: "40 năm trước, Đổi mới không chỉ mở ra một giai đoạn phát triển mới về kinh tế - xã hội, mà còn mở ra những không gian sáng tạo mới cho văn học, nghệ thuật. Tinh thần nhìn thẳng vào sự thật, phản ánh đúng sự thật đã trở thành động lực quan trọng để văn nghệ sĩ khám phá sâu hơn đời sống con người, những chuyển động của xã hội và những khát vọng của dân tộc trong thời kỳ mới".

Những dấu ấn khác biệt của “Tận hiến”

Những dấu ấn khác biệt của “Tận hiến”

Bộ phim truyền hình "Tận hiến" (Điện ảnh CAND sản xuất) vừa khép lại hành trình phát sóng nhưng dư âm mà bộ phim mang lại vẫn tiếp tục lắng đọng trong lòng khán giả. Giữa dòng chảy của điện ảnh chính luận, "Tận hiến" tạo dấu ấn không chỉ bởi câu chuyện về những chiến sĩ tình báo CAND hoạt động và sẵn sàng hy sinh trong thầm lặng mà còn ở cách làm phim giàu tâm huyết và khát vọng.

Hình tượng nghệ thuật trong thơ trẻ đương đại

Hình tượng nghệ thuật trong thơ trẻ đương đại

Có một số bạn yêu thơ hỏi tôi về việc: "Các nhà thơ trẻ hiện nay quan tâm đến hình tượng thơ trong sáng tác như thế nào?". Theo tôi, việc xây dựng hình tượng thơ có vai trò đặc biệt quan trọng trong sáng tác thơ ca của những người viết, bởi hình tượng thơ chính là nơi nhà thơ gửi gắm tư tưởng, cảm xúc, cách nhìn về con người và cuộc đời.

Hội sách thiếu nhi ở “siêu đô thị”

Hội sách thiếu nhi ở “siêu đô thị”

Nằm trong các hoạt động kỷ niệm 50 năm Ngày Thành phố Sài Gòn - Gia Định chính thức vinh dự mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh (2/7/1976 - 2/7/2026), Hội sách Thiếu nhi Thành phố Hồ Chí Minh lần 6 - năm 2026 với chủ đề: “Em vui đọc sách, học bao điều hay” vừa được khai mạc với nhiều hoạt động phong phú, sáng tạo dành cho thiếu nhi, phụ huynh, giáo viên và cộng đồng.

Để truyện tranh tham gia vào công nghiệp văn hóa

Để truyện tranh tham gia vào công nghiệp văn hóa

Truyện tranh là một thị trường đang bị bỏ ngỏ ở Việt Nam. Điều chúng ta thiếu không phải là những tác giả tài năng mà là một hệ sinh thái đủ mạnh để nuôi dưỡng, bảo vệ và phát triển các giá trị sáng tạo. Những vấn đề này được đặt ra trong tọa đàm "Kiến tạo hệ sinh thái sáng tạo truyện tranh cho người Việt" diễn ra mới đây tại Hà Nội.

“Màu dân tộc” trong dòng chảy đương đại

“Màu dân tộc” trong dòng chảy đương đại

Gần đây, nhiều hoạt động lan tỏa và tôn vinh những giá trị văn hóa truyền thống, di sản mang đậm sắc màu dân tộc như vẻ đẹp của tranh Đông Hồ đã thu hút sự quan tâm của giới trẻ...

Phá án ma túy bằng sự tỉnh táo và nhân văn

Phá án ma túy bằng sự tỉnh táo và nhân văn

Vừa lên sóng những tập đầu tiên, bộ phim truyền hình “Lửa trắng” đã thu hút sự quan tâm của đông đảo khán giả. Từ việc khai thác cuộc đấu tranh chống tội phạm ma túy trong thời đại số, bộ phim khắc họa chân dung người chiến sĩ CAND với sự dũng cảm, bản lĩnh và trí tuệ cùng những thông điệp nhân văn sâu sắc.

Hoạt hình Việt ra thế giới

Hoạt hình Việt ra thế giới

Lần đầu tiên, một bộ phim hoạt hình dài của Việt Nam "Trạng Quỳnh nhí: Truyền thuyết Kim Ngưu" được mời tham dự Annecy International Animation Film Festival - liên hoan phim hoạt hình lớn nhất hành tinh. Theo đạo diễn Trịnh Lâm Tùng, đây là cơ hội để những người làm hoạt hình Việt Nam được cất lên tiếng nói của mình, được giới thiệu những giá trị văn hóa mà chúng ta đã gìn giữ qua biết bao thế hệ.

Bước tiến của Điện ảnh Việt tại DANAFF

Bước tiến của Điện ảnh Việt tại DANAFF

Đà Nẵng sẽ trở thành tâm điểm của điện ảnh khu vực khi đăng cai "Liên hoan phim châu Á - Đà Nẵng" (DANAFF) lần thứ IV (diễn ra từ ngày 28/6 đến ngày 4/7). Với chủ đề “Nhịp cầu từ châu Á ra thế giới”, DANAFF năm nay được tổ chức quy mô hơn, nhiều hoạt động chuyên sâu hơn và định hướng rõ nét trong việc thúc đẩy công nghiệp điện ảnh Việt Nam hội nhập quốc tế.

Một số tác phẩm của hoạ sĩ Bùi Xuân Phái đã được sử dụng trong nhiều sản phẩm âm nhạc.

Bản quyền tác phẩm hội họa trong sáng tạo đương đại

Mới đây, việc ê-kíp sản xuất MV của ca sĩ Sơn Tùng M-TP sử dụng hình ảnh tác phẩm “Tàn Chỉ” của họa sĩ Lệ Giang không xin phép, cũng như nhiều sản phẩm nghệ thuật, quảng cáo, điện ảnh từng khai thác tranh của các họa sĩ đã đặt ra câu hỏi: Sử dụng tác phẩm hội họa trong sáng tạo nghệ thuật như thế nào, đâu là ranh giới giữa cảm hứng sáng tạo và hành vi xâm phạm bản quyền?

Nguyễn Đình Khánh - ông Tổ nghề nhiếp ảnh

Nguyễn Đình Khánh - ông Tổ nghề nhiếp ảnh

Từ hơn một thế kỷ trước, cụ Nguyễn Đình Khánh một người con của làng Lai Xá (Hà Nội) đã sớm tiếp cận nghề nhiếp ảnh, mở hiệu ảnh Khánh Ký nổi tiếng trên phố Hàng Da. Cụ đã truyền nghề cho nhiều người cùng làng, tạo nên một cộng đồng thợ ảnh đông đảo, đưa Lai Xá trở thành cái nôi của nghề nhiếp ảnh Việt Nam.

Hiện tượng suất chiếu của phim Việt có doanh thu bằng 0

Hiện tượng suất chiếu của phim Việt có doanh thu bằng 0

"Sân nhà" đã không còn là lợi thế khi một loạt phim Việt phải sớm rút khỏi phòng vé vì doanh thu thấp. Tự "nâng chuẩn" chất lượng có lẽ là con đường duy nhất nếu phim Việt muốn giữ chân khán giả trong cuộc đua khốc liệt này.

Phát động cuộc thi viết về “Trang sách & mái trường”

Phát động cuộc thi viết về “Trang sách & mái trường”

Cuộc thi viết về “Trang sách & Mái trường” không chỉ là hoạt động chào mừng dấu mốc 70 năm của Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam mà còn là lời tri ân dành cho các thế hệ thầy cô giáo, học sinh, người làm sách và những người đã góp phần vun đắp tri thức cho đất nước.

Xây dựng cộng đồng đọc: Để trẻ em lớn lên cùng trang sách

Xây dựng cộng đồng đọc: Để trẻ em lớn lên cùng trang sách

Trong một thế giới mà trẻ em đang bị các thiết bị điện tử chi phối mạnh mẽ như hiện nay, việc làm thế nào để trẻ em có thói quen đọc sách, có cơ hội lớn lên cùng trang sách trong những mùa hè không chỉ là nỗ lực của phụ huynh mà còn cần sự chung tay của cả cộng đồng...

Nhà thơ Vân Anh: Hành trình tìm “trầm”

Nhà thơ Vân Anh: Hành trình tìm “trầm”

Nhà thơ Vân Anh tự bạch: "Suốt một Đời Thơ xin tự nguyện làm một phu trầm để bóc dần vỏ bọc thời gian/ giữa đời ngậm ngải tìm trầm... Nghĩa Nhân". Đây có thể xem là tuyên ngôn tinh thần cho toàn bộ hành trình thơ của Vân Anh.