Quá trình tìm hiểu trên mạng, Tuấn và Trúc nhận thấy hoạt động cho vay và đi vay diễn ra rầm rộ, thu lợi nhuận cao. Vì vậy, đầu năm 2024, hai đối tượng bắt đầu hành nghề cho vay lãi nặng trên không gian mạng.
“Lập nghiệp” bằng nghề cho vay lãi nặng
Qua công tác trinh sát nắm tình hình trên không gian mạng, gần đây, các trinh sát phát hiện tài khoản Facebook “Tuấn Toàn”, “Phạm Thanh Trúc” thường xuyên đăng tải trên nhiều hội nhóm cho vay tiền ở Huế, Đà Nẵng và một số tỉnh, thành phố khác với những bài viết với nội dung “Cho vay góp ngày tại Đà Nẵng, Huế. Hỗ trợ nhanh như một cơn gió. Cần cộng tác viên lâu dài hoa hồng cao”. Qua xác minh bước đầu, xác định các đối tượng cho vay tiền góp theo ngày với lãi suất cao, có dấu hiệu vi phạm pháp luật…
Sau khi xin ý kiến của Ban Giám đốc Công an TP Huế, Phòng An ninh mạng và phòng chống tội phạm Công nghệ cao đã xác lập chuyên án để đấu tranh. Quá trình tập trung sử dụng đồng bộ các biện pháp nghiệp vụ, kỹ thuật; lực lượng tham gia đấu tranh chuyên án đã xác định được thông tin lai lịch cụ thể các đối tượng và thu thập được nhiều thông tin, tài liệu... Từ những thông tin, tài liệu trinh sát thu thập được nêu trên, Phòng An ninh mạng và phòng chống tội phạm sử dụng công nghê cao đã xây dựng kế hoạch phá án.
Dưới sự chỉ đạo trực tiếp của Ban Giám đốc Công an thành phố, 6 tổ công tác đồng loạt khám xét, triệu tập đấu tranh với các đối tượng chủ chốt trong chuyên án và các đối tượng liên quan. Quá trình đấu tranh các đối tượng khai nhận, từ đầu năm 2024, Nguyễn Ngọc Tuấn cùng vợ là Phạm Huỳnh Thanh Trúc, sử dụng nhiều tài khoản Facebook “Tuấn Toàn”, “Phạm Thanh Trúc”, “Phan Diệp Anh”, “Minh Tu” thường xuyên đăng tải các bài viết cho vay góp ngày trên các hội nhóm cho vay tiền tại Huế, Đà Nẵng, Quảng Ngãi… liên hệ qua số điện thoại 091513xxxx zalo “Phú” (tên mà Nguyễn Ngọc Tuấn tự đặt cho mình).
Khi người vay liên hệ, Tuấn hẹn gặp trực tiếp để thỏa thuận hình thức vay, lãi suất, cách góp tiền. Đối với trường hợp vay lần đầu, Tuấn lấy 15%/tổng số tiền vay làm phí hồ sơ (trừ trực tiếp vào tiền giải ngân cho người vay), các lần vay sau phí hồ sơ sẽ là 10%. Tuấn lấy trước tiền góp ngày đầu tiên và ngày góp cuối cùng của khoản vay, sau đó chuyển số tiền còn lại vào tài khoản của người vay tiền. Hàng ngày người vay phải trả góp tiền cho Tuấn qua tài khoản Techcombank mang tên Pham Huynh Thanh Truc, là tài khoản của vợ Tuấn. Nếu người vay không trả tiền đúng hạn, Tuấn sẽ nhắn tin, gọi điện sử dụng những ngôn từ đe dọa, gây áp lực khiến người vay buộc phải trả tiền.
Qua đấu tranh, Trúc khai nhận đã sử dụng tài khoản mạng xã hội Facebook có tên là “Phạm Thanh Trúc” và tài khoản Zalo đăng ký bằng số điện thoại 0889.009xxx có tên “Thanh Trúc” để đăng tải các bài quảng cáo cho vay tiền trên các hội nhóm ở Huế, Đà Nẵng, Quảng Ngãi… kèm theo số điện thoại di động của Trúc để người vay liên hệ. Khi có người vay nhắn tin vay tiền thì Trúc gửi số điện thoại của Nguyễn Ngọc Tuấn là 091513xxx để khách vay liên hệ hoàn tất thủ tục cho vay. Trúc đứng tên mở tài khoản Techcombank, sau đó giao cho Nguyễn Ngọc Tuấn quản lý, sử dụng để nhận tiền góp và giải ngân cho người vay. Mỗi lần cần giải ngân tiền vay, Tuấn yêu cầu Trúc thực hiện quét sinh trắc học khuôn mặt xác thực giao dịch.
Vay lãi “cắt cổ” để tiêu xài
Quá trình đấu tranh, Ban Chuyên án xác định từ đầu năm 2024 đến tháng 12/2025, tổng số tiền giao dịch của Tuấn, Trúc qua tài khoản là hơn 20 tỷ đồng với số tiền thu lợi bất chính trên 1,2 tỷ đồng. Theo cơ quan điều tra, qua làm việc với P.L.N.Q. (SN 1992, trú tại phường An Cựu, TP Huế) - một trong những người vay tiền của Tuấn - Trúc được biết, khoảng giữa tháng 2/2025, do có nhu cầu cần tiền tiêu xài cá nhân nên Q. tìm hiểu trên mạng và biết được người có tài khoản Zalo tên “Phú” cho vay thì chủ động liên hệ để vay tiền. Q. và “Phú” gặp nhau tại quán cà phê gần chung cư Aranya, TP Huế để thỏa thuận vay. Hình thức vay tín chấp, góp tiền lãi và gốc theo từng ngày. Khi vay lần đầu tiên “Phú” trừ đi 15% phí làm hồ sơ, các lần vay sau phí làm hồ sơ sẽ là 10%; lấy trước tiền góp ngày đầu tiên và ngày góp cuối cùng của khoản vay, sau đó sẽ chuyển số tiền còn lại vào tài khoản của Q. Hàng ngày, Q. sẽ đóng tiền góp cho Phú qua tài khoản của Trúc. Công an xác định, từ ngày 18/2/2025 đến 26/5/2025, Q. đã vay từ “Phú” tổng cộng 5 khoản vay với số tiền 280 triệu đồng, lãi suất từ 421% đến 530%/năm.
Tương tự, do có nhu cầu cần tiền tiêu xài cá nhân, H.N.L. H. (SN 1990, trú tại phường Phú Xuân, TP Huế) đã tìm hiểu trên mạng xã hội Facebook và thấy bài đăng số 0915.13xxxx cho vay tiền nên đã chủ động liên hệ để hỏi vay. H gặp “Phú” tại quán cà phê ở gần sân vận động Tự Do, TP Huế để thỏa thuận vay. Hình thức vay tín chấp, góp tiền lãi và gốc theo từng ngày, khi gặp “Phú” kiểm tra CCCD sau đó không lập hợp đồng vay mà tiến hành quay clip, trong nội dung clip H nói rõ ngày tháng địa chỉ của H và số tiền vay. Khi vay lần đầu tiên, “Phú” trừ đi 20% phí làm hồ sơ, các lần vay sau phí làm hồ sơ sẽ là 10% và lấy trước tiền góp ngày đầu tiên và ngày góp cuối cùng của khoản vay, sau đó chuyển số tiền còn lại vào tài khoản của H. Hàng ngày, H. đóng tiền góp cho Tuấn qua tài khoản Pham Huynh Thanh Truc. Từ 2/2025 đến nay, H. đã vay của “Phú” 9 lần với tổng số tiền vay là 190 triệu đồng với lãi suất từ 421% đến 530%/năm.
N.Q.P. (SN 1995, trú phường Phú Xuân, TP Huế) - không có nghề nghiệp ổn định là người vay tiền nhiều nhất với 23 lần vay với số tiền hơn 4,9 tỷ đồng với lãi suất từ 421% đến 530%/năm. Tổng số tiền gốc và lãi đã trả là hơn 6 tỷ đồng. Theo lời khai của P, do có nhu cầu cần tiền tiêu xài, P. đã tìm hiểu trên mạng xã hội Facebook và thấy bài đăng cho vay tiền nên đã chủ động liên hệ để hỏi vay “Phú”. Sau đó, P. hẹn “Phú” đến một quán bi da trên đường Đồng Khởi, phường Thủy Xuân, TP Huế để thỏa thuận vay. Hình thức vay tín chấp, góp tiền lãi và gốc theo từng ngày, khi gặp Phú kiểm tra CCCD sau đó không lập hợp đồng vay mà tiến hành quay clip; trong nội dung clip, P. nói rõ ngày tháng, địa chỉ của P và số tiền vay. Khi vay lần đầu tiên Phú trừ đi 15% phí làm hồ sơ, các lần vay sau phí làm hồ sơ sẽ là 10%... và hàng ngày chuyển tiền vào tài khoản của Trúc.
Thận trọng với “tín dụng đen” trên mạng
Từ đầu năm đến nay, không chỉ tại Huế, ở một số địa phương, tình trạng cho vay lãi nặng trên không gian mạng có dấu hiệu phức tạp. Đơn cử, Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao Công an tỉnh Quảng Trị phối hợp Phòng Cảnh sát hình sự đấu tranh thành công chuyên án cho vay lãi nặng trong giao dịch dân sự thông qua website 1gold.biz. Qua điều tra, lực lượng Công an xác định nhóm đối tượng do Nguyễn Văn Tuấn (SN 1999, trú phường Tùng Thiện, TP Hà Nội) cầm đầu, đã lợi dụng không gian mạng để tổ chức hoạt động cho vay với lãi suất “cắt cổ”. Các đối tượng xây dựng website 1gold.biz như một “sổ cái online”, phân quyền quản trị chặt chẽ, sử dụng mạng xã hội để quảng bá, tìm người vay và điều hành hoạt động cho vay trên phạm vi rộng.
Bước đầu, Công an xác định, từ năm 2024 đến nay, Nguyễn Văn Tuấn cùng các đối tượng Khuất Kiều Quý, Lê Quang Điệp, Man Viết Nhất, Lê Văn Thắng, đều trú tại phường Tùng Thiện, TP Hà Nội, đã tổ chức cho vay lãi nặng trên địa bàn tỉnh Quảng Trị với số tiền lớn, lãi suất từ 365% đến hơn 600%/năm, thu lợi bất chính hơn 1 tỷ đồng. Căn cứ tài liệu, chứng cứ thu thập được, hiện Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Quảng Trị đã khởi tố vụ án, khởi tố 5 bị can về tội “Cho vay lãi nặng trong giao dịch dân sự” theo khoản 2, Điều 201 Bộ luật Hình sự và áp dụng biện pháp tạm giam đối với các đối tượng. Theo cơ quan Công an, đây là ổ, nhóm tội phạm hoạt động có tổ chức, thủ đoạn tinh vi, lợi dụng không gian mạng để điều hành hoạt động cho vay lãi nặng, cho thấy xu hướng tội phạm truyền thống dịch chuyển mạnh sang môi trường số. Việc triệt phá thành công chuyên án có ý nghĩa quan trọng trong công tác phòng ngừa, răn đe tội phạm, góp phần giữ vững an ninh, trật tự trong tình hình mới.
Thời gian gần đây, tình hình hoạt động “tín dụng đen” trên không gian mạng tiếp tục diễn biến phức tạp với nhiều phương thức, thủ đoạn tinh vi. Bên cạnh đăng bài và đưa số điện thoại để khách hàng liên hệ trực tiếp, các đối tượng đã xây dựng các trang Web, app (ứng dụng) như: baovay, ezvay, dong247…chạy quảng cáo trên các nền tảng xã hội như Facbook, Zalo, Tiktok, Instagram; phát tờ rơi quảng cáo sử dụng số hotline để đăng quảng cáo nhằm tìm kiếm người có nhu cầu vay tiền. Người vay chỉ cần ấn vào đường link hoặc tải ứng dụng về và làm theo hướng dẫn là nhận được tiền nhưng đi kèm đó là lãi suất “cắt cổ”, đẩy người vay vào vòng xoáy trả nợ. Anh N.Đ. L. (trú TP Huế) - kỹ sư xây dựng là một trong những nạn nhân khi vay tiền qua App. Do đam mê đánh bạc trực tuyến, anh L. đã vay khoảng 210 triệu đồng qua các App nhưng sau đó số tiền phải trả là hơn 1,1 tỷ đồng. Tiền lương hàng tháng nhận ra không đủ trả nên L. liên tục bị các đối tượng nhắn tin đe dọa, khủng bố tinh thần… Không còn cách nào khác, L về nói với gia đình. Lo sợ con bị xã hội đen đánh đập, bố mẹ L đành phải đi cắm miếng đất - tài sản duy nhất của gia đình để vay 1,1 tỷ đồng để cho con trả nợ…
Bên cạnh đó, các đối tượng còn lập ra các hội, nhóm kín để trao đổi thông tin khách vay giữa các nhóm với nhau. Mặc dù hoạt động vay tiền trên không gian mạng nhưng đối với những khách hàng chậm trả, ngoài gọi điện, nhắn tin đe dọa khách vay; các đối tượng còn đến tận nơi tìm người vay để ép buộc trả nợ, chiếm đoạt tài sản… Để tránh trở thành nạn nhân của bẫy “tín dụng đen” cho vay lãi nặng trên không gian mạng, Công an khuyến cáo đến người dân cần cảnh giác, không vay tiền qua các ứng dụng, mạng xã hội hoặc đường link không rõ nguồn gốc. Khi có nhu cầu vay vốn, đề nghị người dân hãy tìm đến các tổ chức tín dụng có uy tín để tìm hiểu và được hướng dẫn, hỗ trợ làm thủ tục vay tiền phù hợp với khả năng tài chính của bản thân. Trong trường hợp vay tiền bị các đối tượng khủng bố, vu khống để đòi nợ, nạn nhân nên ghi âm các cuộc điện thoại; lưu giữ hình ảnh, tin nhắn chứa hình và thông tin vu khống, bôi nhọ danh dự, nhân phẩm để làm căn cứ phục vụ công tác xác minh, điều tra, xử lý. Bên cạnh đó, trong quá trình sử dụng các trang mạng xã hội, ứng dụng trên điện thoại di động hoặc giao dịch trên các trang web, người dân nên chú ý việc bảo vệ dữ liệu, thông tin cá nhân tránh để các đối tượng thu thập, khai thác sử dụng vào mục đích xấu như đòi nợ, lừa đảo.
Truy tìm cặp vợ chồng liên quan vụ trộm cắp thịt bò 
