Bóng đá và lòng yêu nước

Lại nhớ câu nói của Bác Hồ một thời thường xuyên được làm đề thi: "Dân ta có một lòng nồng nàn yêu nước. Đó là truyền thống quý báu của dân tộc ta. Từ xưa đến nay, mỗi khi Tổ quốc bị xâm lăng, thì tinh thần ấy lại sôi nổi, nó kết thành một làn sóng vô cùng mạnh mẽ, to lớn, nó lướt qua mọi sự nguy hiểm, khó khăn…"...

Tất nhiên ai cũng biết, bóng đá là một trò chơi, như mọi trò chơi mà con người nghĩ ra, dẫu nó là một trò chơi đẳng cấp, được gọi là môn thể thao vua, khiến hàng tỉ người trên thế giới đam mê, thì nó cũng chỉ là trò chơi.

Nhưng ở Việt Nam ta, trò chơi ấy nó lại mang một tính chất khác.

Chúng ta vừa sống trong hơn một tuần bóng đá. Từ hời hợt đến đắm say, từ hững hờ đến cuồng nhiệt, cuồng nhiệt ngoài sức tưởng tượng.

Trẻ con Việt, thế hệ chúng tôi trở lên, ít người không biết đến những quả bóng bưởi, bóng giẻ với những trận quần thảo bụi mù ở những chân ruộng nứt nẻ còn đầy gốc rạ. Tướp chân bươu đầu sứt trán là chuyện bình thường. Và chả cứ trẻ con, chiều chiều rất nhiều dân làng tụ ở những "sân vận động ruộng" ấy xem trẻ con đá bóng, bình phẩm.

Thế hệ sau này tưởng không còn khổ thế, nhưng té ra vẫn còn. Gia đình 2 anh em cầu thủ Bùi Tiến Dũng (thủ môn) và Bùi Tiến Dụng (hậu vệ) phải rất tự hào khi có đến 2 con trai cùng được tham gia đội tuyển U23 quốc gia. Nhưng câu chuyện của bà mẹ hai cầu thủ kể thì ai cũng rớt nước mắt: Ngày Dũng bị loại khỏi đội trẻ của Thanh Hóa, tức là sẽ không còn chế độ, em trai Bùi Tiến Dụng khuyên anh trai cứ xuống xin tập không chế độ để chờ cơ hội. Bà mẹ dúi cho con 200 ngàn nhưng anh quyết không nhận vì biết nhà mình rất nghèo. Nhưng mẹ cũng quyết đưa để rồi Dũng phải nhận nhưng rồi Dũng bí mật giấu vào một chỗ, đi khỏi nhà mới nhắn với mẹ chỗ mình giấu 200 ngàn ấy. Và Dũng từ huyện Ngọc Lặc xuống thành phố Thanh Hóa xin tập không chế độ với 50 ngàn đồng để rồi trở thành cầu thủ nổi tiếng như hôm nay. Hiếu thảo đến thế thì dứt khoát anh phải là một người tốt. Câu chuyện ấy mẹ Tiến Dũng kể trên VTV đã khiến rất nhiều người khóc, có cả những nhà báo cao tuổi dạn dày chuyện đời.

Những ngày vừa qua, sự kiện bóng đá đã khơi dậy tình yêu nước, lòng tự hào, tinh thần đoàn kết dân tộc Việt Nam.
Những ngày vừa qua, sự kiện bóng đá đã khơi dậy tình yêu nước, lòng tự hào, tinh thần đoàn kết dân tộc Việt Nam.

Các sân vận động trong nước ngập tràn người, xem qua màn hình mà đông hơn xem trực tiếp. Có người nói, không phải đi xem bóng đá, mà là đi xem lòng yêu nước. Bởi thực sự thì, xem ở nhà rõ ràng là tập trung hơn, rõ hơn, nét hơn và đầy đủ tiện nghi hơn, chứ giữa sân vận động với hàng vạn người như thế thì xem không rõ, mà nghe cũng chả được. Nhưng họ vẫn đổ đến đấy. Hầu như khắp các tỉnh thành đều tổ chức xem tập thể ở sân vận động. Hà Nội thì tổ chức ngay sân Mỹ Đình. Đấy là lúc mọi người nhìn về một hướng, là lúc con người bộc lộ lòng yêu nước rõ rệt nhất.

Lại nhớ câu nói của Bác Hồ một thời thường xuyên được làm đề thi: "Dân ta có một lòng nồng nàn yêu nước. Đó là truyền thống quý báu của dân tộc ta. Từ xưa đến nay, mỗi khi Tổ quốc bị xâm lăng, thì tinh thần ấy lại sôi nổi, nó kết thành một làn sóng vô cùng mạnh mẽ, to lớn, nó lướt qua mọi sự nguy hiểm, khó khăn…".

Tất nhiên ở trường hợp cụ thể này thì là tình yêu bóng đá đã kết nối tất cả mọi người chứ không phải Tổ quốc bị xâm lăng như câu Bác nói, nhưng có thể vận dụng, bởi lòng tự hào dân tộc cũng là một yếu tố để kích thích lòng yêu nước, sự tự tôn dân tộc, kết những cá nhân đơn lẻ thành một khối, đoàn kết và vững chắc.

Nhà văn Nguyễn Thế Tường viết trên Facebook của mình "Sau lễ tang Đại tướng, đây là sự kiện thứ hai hút toàn dân Việt Nam nhìn về một hướng, chung một tiếng nói, chung một niềm tin yêu. Cảm ơn những chú lính chì tuổi 23 Việt Nam".

Một bà hàng xóm nhà tôi bình thường chỉ lo cơm ngon canh ngọt cho chồng cho con, tự nhiên nói được một câu như triết gia khi chứng kiến cả rừng cờ đỏ, cả vạn trái tim cũng cất nhịp và hàng vạn khẩu hình cùng lạc giọng hô tên Việt Nam: Tình yêu nước, sự kết nối cả dân tộc chưa bao giờ mờ nhạt trong trái tim người Việt. Người Việt chỉ trở nên bạc nhược khi mất lòng tin…

Nhưng cũng phải thấy điều này, không phải ai cũng vì bóng đá, vì lòng tự hào dân tộc, vì Tổ quốc. Nhiều người lao ra đường theo trào lưu, nhiều hành động xấu xí đã xuất hiện, như khỏa thân, như đi bão, phạm luật giao thông, và đỉnh điểm là tấn công các cầu thủ Uzbekistan qua mạng ngay khi đội này giành chiến thắng (rất xứng đáng) ở phút 119 trong trận chung kết lịch sử theo nhiều nhẽ giữa U23 Việt Nam và U23 Uzbekistan. Một số rất đông người tấn công Facebook các cầu thủ, đặc biệt là cầu thủ Andrey Sidorov, bị tấn công cả ở Facebook của mình và của những nhóm cổ động viên hết sức thiếu văn hóa.

Lòng yêu nước của dân ta luôn là năng lượng tuyệt vời để làm nên và kích thích chiến thắng. Vấn đề là, đặt nó đúng chỗ, khơi gợi đúng cách. Tôi đã chảy nước mắt khi xem clip Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam tối 27 - 1 giữa chảo lửa Mỹ Đình, lên sân khấu hô vang tên từng cầu thủ và huấn luyện viên, và hàng vạn người đáp lại. Xúc động và thiêng liêng…

Văn Công Hùng

Các tin khác

Đúng đắn nhưng cần hiệu quả

Đúng đắn nhưng cần hiệu quả

Tin vui cho những nghệ sĩ âm nhạc dân tộc Việt Nam là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã phê duyệt đề án xây dựng Dàn nhạc Dân tộc Quốc gia Việt Nam vào ngày 22/4/2026 với quyết tâm triển khai ngay trong năm nay và dự kiến tổng kết vào năm 2031. Đây là một quyết định đúng đắn (dù hơi muộn) và cho thấy rõ chủ trương đầu tư cho phát triển văn hóa trong giai đoạn hiện tại.

Tạo sức bật cho văn nghệ sĩ sáng tạo

Tạo sức bật cho văn nghệ sĩ sáng tạo

Thành phố Hồ Chí Minh sẽ đẩy mạnh việc quảng bá, giới thiệu các tác phẩm nghệ thuật tiêu biểu thuộc các loại hình ca múa nhạc, kịch nói, cải lương, hát bội, xiếc, múa rối.

Hiện hữu như “cái gì đó” và “không gì cả”

Hiện hữu như “cái gì đó” và “không gì cả”

Nỗi sợ lớn nhất của tôi là gì? Là không gì cả. Phần lớn thời gian của tôi được dành để nỗ lực chứng minh rằng mình đáng được nhớ đến. Làm việc chăm chỉ hơn, mơ lớn hơn, nói “có” với những cơ hội - kể cả khi chúng vắt kiệt mình.

Kiến tạo văn hóa số

Kiến tạo văn hóa số

Người viết cho rằng: AI tạo sinh có thể cắt ghép, được dựng nên những hiện thực chưa từng có theo ý muốn của chúng ta. Giờ đây, thay vì nheo mặt để nhận diện tem mác, dấu hiệu hàng fake trên hàng hóa thì đến lúc đắn đo trước những tác phẩm: Liệu bài thơ này, bản nhạc kia, bức tranh nọ... có dấu hiệu can thiệp của AI hay không? Chúng ta sống với AI hay chúng ta sống bằng AI? Một câu hỏi khó trả lời.

Sự hỗn loạn sắp chấm dứt?

Sự hỗn loạn sắp chấm dứt?

Trong tháng 3/2026 vừa qua, số lượng các bản ghi âm bị từ chối phát hành qua nền tảng Tunecore của Công ty Believe đột nhiên tăng vọt. Và, tất cả những bản phát hành bị từ chối ấy đều có một điểm chung: đó là những bản nhạc được tạo ra bởi AI.

Cơ hội mới cho hoạt động sáng tạo văn hóa

Cơ hội mới cho hoạt động sáng tạo văn hóa

Chuyến thăm cấp nhà nước tới Trung Quốc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và phu nhân đã thành công tốt đẹp vào ngày 17/4, song báo chí trong và ngoài nước vẫn tiếp tục có nhiều bài viết đặc sắc, khẳng định quan hệ truyền thống gắn bó mật thiết giữa hai Đảng và nhân dân hai nước Việt Nam - Trung Quốc cũng như tầm nhìn, định hướng trong việc nâng tầm kết nối chiến lược giai đoạn phát triển mới.

Mệnh lệnh của niềm tin

Mệnh lệnh của niềm tin

Hôm nay, cũng như mọi ngày, tôi dậy rất sớm, ngồi bên ly cà phê và lướt nhanh trên màn hình smartphone. Có lẽ, giờ này nhiều người cũng giống tôi tìm sự khởi đầu cho ngày mới bằng việc nhật tin tức sau một đêm - nguồn năng lượng mới từ sự trong trẻo tinh khôi của thiên nhiên và sự hào hứng của tinh thần.

Văn hóa là động lực tăng trưởng mới

Văn hóa là động lực tăng trưởng mới

Tin vui cho giới làm phim Việt là tính đến trưa 10/4, theo thống kê của Box Office Vietnam (BOVN - trang web độc lập chuyên tổng hợp, phân tích và thống kê dữ liệu doanh thu phòng vé, số lượng vé và suất chiếu trên toàn lãnh thổ Việt Nam), phim "Hẹn em ngày nhật thực" của đạo diễn Lê Thiện Viễn đã thu về hơn 81 tỉ đồng sau khi bắt đầu công chiếu từ cuối tháng 3 và vẫn đang giữ vững vị trí đầu bảng xếp hạng doanh thu phòng vé Việt (tính theo ngày).

Luật hóa để bảo vệ "tài năng nhí"

Luật hóa để bảo vệ "tài năng nhí"

Chuyện ồn ào trên mạng xã hội liên quan đến nữ ca sĩ Thiện Nhân và gia đình của cô chắc chắn là một chuyện không vui chút nào, đặc biệt là khi soi chiếu bằng các giá trị văn hóa Á Đông vốn coi trọng nền tảng tình cảm gia đình, quyến thuộc hơn là tài sản.

“GATO” - gieo mầm xấu độc!

“GATO” - gieo mầm xấu độc!

Gần đây trong tiếng Việt có từ mới “GATO” nhanh chóng trở nên phổ biến. Viết tắt của “ghen ăn tức ở”, dịch sang tiếng Tây, tương đương từ “đố kỵ” - một trạng thái cảm xúc tiêu cực, khó chịu, ghen ghét, cay cú trước thành công, danh tiếng người khác.

Văn học Việt Nam trong kỷ nguyên dịch chuyển

Văn học Việt Nam trong kỷ nguyên dịch chuyển

Trong bối cảnh văn hóa đọc Việt Nam đang chứng kiến những chuyển động chưa từng có, một hiện tượng nổi bật là sự trỗi dậy mạnh mẽ của sách ngoại văn, đặc biệt là qua các hiệu sách độc lập (indie) có giám tuyển. Không chỉ phản ánh nhu cầu cập nhật tri thức toàn cầu của lớp độc giả trẻ, hiện tượng này còn đặt ra những câu hỏi mang tính chiến lược về con đường đưa văn chương Việt Nam ra thế giới.

Tôn vinh những giá trị văn hóa đích thực

Tôn vinh những giá trị văn hóa đích thực

Sở Văn hóa và Thể thao TP Hồ Chí Minh ban hành văn bản chấn chỉnh hoạt động biểu diễn, trong đó nhấn mạnh yêu cầu chấm dứt tình trạng hát nhép trên sân khấu. Việc này đã nhận được sự đồng thuận cao, không chỉ từ phía những nhà quản lý văn hóa mà cả với những người trực tiếp hoạt động biểu diễn, doanh nghiệp tổ chức biểu diễn.

AI - Tìm đâu ra người thật?

AI - Tìm đâu ra người thật?

Trí tuệ nhân tạo (AI) đã và đang thay đổi cách sách đi từ tay tác giả đến bạn đọc từ khâu sáng tác và biên tập đến in ấn và marketing. Không phải ai cũng hoan nghênh sự thay đổi này, và quả thực là ngoài một số lợi ích nhất định, việc sử dụng AI tràn lan cũng đem lại nhiều vấn đề làm đau đầu các nhà xuất bản, đơn cử như việc con người để cho AI thay thế tác giả và biên dịch viên.

Đàm Khánh Phương: “Không bao giờ thơ chịu nước bán rao”

Đàm Khánh Phương: “Không bao giờ thơ chịu nước bán rao”

Trong đám tang nhà thơ Đàm Khánh Phương tại nhà tang lễ Đức Giang hôm ấy, ngoài nhà thơ Nguyễn Quang Thiều - Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam - có mặt và sau đó đọc điếu văn - tôi thấy không nhiều các nhà văn, nhà thơ khác đến đưa tiễn. Phương ít bạn, hay là khi khỏe mạnh, Phương đã có những điều làm bạn bè khó cảm thông?  

Hầm trú ẩn của nhà thơ trong thời đại AI

Hầm trú ẩn của nhà thơ trong thời đại AI

Năm 2001, đạo diễn Steven Spielberg ra mắt bộ phim “A.I. - Artificial Intelligence”, kể về cậu bé robot David được lập trình để yêu thương vô điều kiện. Khi người mẹ nuôi bỏ rơi cậu giữa rừng, David bắt đầu hành trình 2000 năm đi tìm một ngày được sống bên bà. Khi những sinh vật tiến hóa đánh thức cậu giữa tàn tích băng giá, điều David xin không phải tri thức hay quyền năng, mà chỉ là một ngày được yêu thương.

Bảo đảm quyền thụ hưởng văn hóa

Bảo đảm quyền thụ hưởng văn hóa

Động viên đội ngũ văn nghệ sĩ sáng tạo luôn là một trong những chủ trương nhất quán của Đảng, Nhà nước ta trong quá trình xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc.

Văn hóa soi đường quy hoạch

Văn hóa soi đường quy hoạch

Gần đây, có hai sự việc nhận được khá nhiều sự quan tâm của dư luận, và vẻ bề ngoài, hai sự việc ấy không hoàn toàn liên quan tới nhau nhưng sâu trong bản chất, chúng lại có một điểm chung.

Sống để kết nối yêu thương

Sống để kết nối yêu thương

Sống là để kết nối những yêu thương, bởi cuộc sống có biết bao nhiêu điều đáng yêu mà chúng ta không thể kể tên hết được. Đó là một cảm nhận của người viết có được mỗi khi quan sát và lắng nghe từng thanh âm của cuộc đời. Dẫu biết hằng ngày vẫn xuất hiện cái ác, cái xấu nhưng còn có biết bao người tốt, bao hành động cao cả.

“Cái chết” của sách bìa mềm

“Cái chết” của sách bìa mềm

Cuộc cách mạng văn học hiện đại có sự đóng góp không hề nhỏ của sách bìa mềm. Những quyển sách bìa mềm được bày bán khắp mọi nơi với giá cả phải chăng đã đưa văn học đến với tất cả mọi thành phần trong xã hội.

Quyết liệt phát triển văn hóa

Quyết liệt phát triển văn hóa

Diễn biến mới nhất của việc triển khai Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam, do Tổng Bí thư Tô Lâm thay mặt Bộ Chính trị ký ban hành ngày 7/1/2026, đó là Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển văn hóa Việt Nam đã có cuộc họp đầu tiên, trong tuần qua, với nhiều nội dung quan trọng.