Bí mật về di hài của nữ chiến sĩ cộng sản Rosa Luxembourg

Là một lãnh tụ cách mạng Đức vào những thập niên đầu của thế kỷ XX, hơn 90 năm qua, ngôi mộ của Rosa Luxembourg nằm tại nghĩa trang Friedrichsfelde ở thủ đô Berlin là địa điểm hành hương, thăm viếng hàng năm của những nhà cách mạng lão thành và cả những nhà hoạt động cánh tả trẻ.

Nhưng một phát hiện mới đây của ngành pháp y Đức đã cho rằng, di hài thật sự của Rosa Luxembourg không phải được chôn dưới ngôi mộ của bà  từ năm 1919 mà đã được lưu giữ trong một căn hầm của Bệnh viện Charité. Báo Der Spiegel của Đức số ra ngày 29/5 vừa qua đã cho đăng tải đề tài này và liền thu hút sự quan tâm của dư luận.

Tháng 2/2008, khi tiến hành kiểm tra các nhà kho và căn hầm cũ kỹ, các nhân viên y tế của Bệnh viện Charité đã phát hiện một di hài không đầu, thiếu hai bàn tay và cả hai bàn chân, được lưu giữ trong một chiếc thùng chứa dung dịch lưu trữ tại một căn hầm của bệnh viện từ năm 1919. Phát hiện này liền được thông báo cho Giáo sư Michael Tsokos, người đứng đầu Viện Pháp y của Bệnh viện Charité. 

Sau khi kiểm tra các phần của di hài mới được phát hiện bằng phương pháp chiếu tia X rồi sau đó phân tích trên máy tính. Di hài lạ có dấu hiệu bị chết đuối do bị dìm xuống nước. Kiểm tra giới tính cho biết di hài này là của một phụ nữ ở độ tuổi 40-50 vào lúc chết. Di hài mắc chứng viêm xương khớp khiến hai chân có chiều dài không đều nhau.

Sau nhiều lần phân tích và đánh giá cùng tham khảo ý kiến với các đồng nghiệp ở Viện Pháp y quốc gia, vào những ngày cuối tháng 5/2009, Giáo sư Tsokos đã thông báo cho báo Der Spiegel về việc "di hài lạ được tìm thấy dưới một căn hầm của Bệnh viện Charité vào tháng 2/2008 có thể là di hài thật của Rosa Luxembourg".

Vào thời điểm bị sát hại, Rosa Luxembourg, còn có tên gọi là Rosa Đỏ, 47 tuổi. Bà mắc chứng viêm xương khớp gây đau đớn ở phía hông trái và là nguyên nhân khiến đôi chân của bà dài ngắn khác nhau. Theo phân tích của một phòng nghiên cứu ở thành phố Kiel bằng phương pháp carbon-14 đã khẳng định di hài lạ được phát hiện tại Bệnh viện Charité có cùng độ tuổi với Rosa Luxembourg.

Là một trong những người sáng lập ra đảng Dân chủ Xã hội Đức (SPD), bà Rosa quyết định ly khai SPD khi đảng này ủng hộ chế độ quân chủ ở Đức gây nên Chiến tranh thế giới lần thứ nhất vào năm 1914. Sau khi trải qua hầu hết thời gian chiến tranh trong nhiều nhà tù, nhà cách mạng gốc Ba Lan này đã sáng lập ra đảng Cộng sản Đức (KPD) vào năm 1918 cùng Karl Liebnecht.

Thực hiện chụp cắt lớp để phân tích di hài mới phát hiện được cho là của Rosa Luxembourg tại bệnh biện Charité.

Thực hiện chụp cắt lớp để phân tích di hài mới phát hiện được cho là của Rosa Luxembourg tại bệnh biện Charité.

Tháng 11/1918, SPD tiến hành một cuộc binh biến lật đổ chế độ quân chủ Holenzollen, lên nắm quyền tại Đức sau khi chiến tranh thế giới chấm dứt. Thế nhưng, tháng 1/1919, đảng Cộng sản Đức lại tổ chức một cuộc nổi dậy thứ hai để lật đổ chính quyền do SPD thành lập. Lập tức SPD liền giáng trả bằng cách ra lệnh cho quân đội, dân binh và cảnh sát trấn áp không thương tiếc cuộc nổi dậy.

Ngày 15/1/1919, Rosa Luxembourg và Karl Liebnecht bị bắt đưa đến giam giữ tại khách sạn Eden ở thủ đô Berlin . Sau đó cả hai bị thẩm vấn và tra tấn trước khi được bí mật đưa đến công viên Tiergarten và giết chết. Trong khi xác của Liebnecht được đưa đến lưu giữ tại một nhà xác thì xác của Rosa Luxembourg bị ném xuống kênh đào Landwehr lạnh giá.

Mãi đến 5 tháng sau, khi băng tan, xác của Rosa Luxembourg mới được phát hiện. Sau khi được đưa đến Bệnh viện Charité để giảo nghiệm pháp y, xác của bà được mai táng tại nghĩa trang Friedrichsfelde bên cạnh mộ của người đồng chí Karl Liebnecht.

Khi nghiên cứu và phân tích biên bản giảo nghiệm thi hài của Rosa Luxembourg được hai chuyên viên pháp y Fritz Strassmann và Paul Fraenckel làm việc tại Bệnh viện Charité thực hiện vào năm 1919, Giáo sư Tsokos đã phát hiện một số nghi vấn.

Chẳng hạn như việc Rosa Luxembourg được xác định bị bắn chết bằng 2 viên đạn vào đầu nhưng trong biên bản giảo nghiệm ghi nhận chỉ tìm thấy một lỗ nhỏ ở đầu nằm giữa mắt trái và tai. Ghi nhận này cũng không đề cập đến việc có tìm thấy đầu đạn còn nằm trong đầu hay không?

Ngoài ra, chuyên viên pháp y Paul Fraenckel do nghi vấn về nguyên nhân gây nên cái chết của Rosa Luxembourg có ghi chú ở phần cuối biên bản giảo nghiệm pháp y rằng "nạn nhân có thể đã chết do bị một vật cứng va đập mạnh vào đầu". Có nguồn tin còn khẳng định rằng đầu, hai bàn tay và hai bàn chân của Rosa Luxembourg hiện đang được lưu giữ tại Viện Pháp y quốc gia Đức.

Có một điều quan trọng là ngôi mộ của Rosa Luxembourg tại nghĩa trang Friedrichfelde đã một lần bị phá tan hoang theo lệnh của trùm phát xít Adolf Hitler. Cả di hài được chôn bên dưới cũng bị đào bới đem đi đâu không ai biết. Vì vậy, việc khai quật ngôi mộ của Rosa Luxembourg để phân tích, đối chiếu với di hài thật là không thể nào thực hiện được.

Hiện công trình nghiên cứu của Giáo sư Tsokos đang trong giai đoạn quyết định, đó là so sánh và phân tích ADN trích từ di hài mới được phát hiện với ADN của một người cháu của Rosa Luxembourg hiện đang sinh sống tại thủ đô Warsaw của Ba Lan. Nếu kết quả phân tích trùng khớp thì đây quả là một phát hiện mang tính lịch sử

Hoàng Phú (theo Spiegel Online)

Các tin khác

Đằng sau vụ bắt giữ nhân sự quốc phòng tại Ba Lan

Đằng sau vụ bắt giữ nhân sự quốc phòng tại Ba Lan

Vụ bắt giữ một nhân sự trong lĩnh vực quốc phòng tại Ba Lan công bố hôm 30/5/2026 đang đặt ra những câu hỏi về mức độ an toàn của thông tin chiến lược, nhất là trong bối cảnh chuỗi cung ứng quân sự ngày càng trở nên nhạy cảm.

“Trạm rửa tiền” của Mafia trong vỏ bọc cửa hàng kem

“Trạm rửa tiền” của Mafia trong vỏ bọc cửa hàng kem

Giữa miền Tây nước Đức, một cửa hàng kem Ý trở thành tâm điểm của chiến dịch truy quét mafia lớn nhất châu Âu. Không phải vì những tiếng súng hay một vụ giết người công khai, mà vì một thứ tinh vi hơn nhiều: dòng tiền mua bán ma túy từ Nam Mỹ được hợp thức hóa qua những doanh nghiệp bề ngoài rất bình thường.

AI và cuộc chiến quyền kiểm soát

AI và cuộc chiến quyền kiểm soát

Một cuộc kiểm thử đối với chatbot AI đã làm dấy lên những lo ngại mới về nguy cơ công nghệ này có thể bị lợi dụng để tiếp cận và phổ biến các tri thức liên quan đến vũ khí sinh học.

Giải mã bí ẩn bức điêu khắc tại trụ sở CIA

Giải mã bí ẩn bức điêu khắc tại trụ sở CIA

Năm 1990, một tác phẩm điêu khắc bí ẩn được dựng lên trong khuôn viên của CIA tại Langley, bang Virginia. Công trình này gồm những tấm đồng khổng lồ được khắc các thông điệp mã hóa mà gần một thập kỷ không ai có thể giải được. Bước đột phá diễn ra ngay trước thềm thiên niên kỷ mới - 3 trong số 4 đoạn văn bản đã được giải mã, nhưng đoạn văn bản thứ 4 mà các chuyên gia coi là chìa khóa để hiểu nội dung toàn bộ tác phẩm, cho đến nay vẫn được giữ bí mật.

Hải quân mỹ trả giá vì sai lầm tình báo

Hải quân mỹ trả giá vì sai lầm tình báo

Ngày 24/4/1945, tàu ngầm U-546 của Đức Quốc xã đã bị đánh chìm trên Đại Tây dương, khiến toàn bộ thủy thủ đoàn bị bắt làm tù binh. Trong quá trình thẩm vấn, họ bị ép trả lời câu hỏi: cuộc tấn công tên lửa của Đức vào lãnh thổ Hoa Kỳ sẽ diễn ra vào lúc nào? Tuy nhiên, các tù binh Đức không thể cung cấp những thông tin được yêu cầu, bởi kế hoạch tấn công tên lửa vào Mỹ chỉ tồn tại trong suy nghĩ của các điệp viên Mỹ.

Thiếu tướng Lê Tiền: Người anh hùng thầm lặng giữa lòng miền Nam kháng chiến

Thiếu tướng Lê Tiền: Người anh hùng thầm lặng giữa lòng miền Nam kháng chiến

Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước đầy cam go của dân tộc, có những trận đánh hiển hách được ghi vào sử sách, nhưng cũng có những "trận tuyến thầm lặng" đầy quyết liệt và hiểm nguy. Thiếu tướng Lê Tiền (tên thân mật là Hai Tiền), nguyên Phó Tổng cục trưởng Tổng cục An ninh, với quá trình hoạt động cách mạng và công tác an ninh phong phú chính là biểu tượng của chiến sĩ an ninh trên trận tuyến ấy. Trải qua hơn 50 năm hoạt động cách mạng, ông đã dành trọn những năm tháng thanh xuân gắn bó với mảnh đất phương Nam, đóng góp quan trọng vào sự nghiệp bảo vệ an ninh Tổ quốc.

Nhóm tình báo “Đô đốc” thu thập thông tin mật từ Quốc vương Thụy Điển

Nhóm tình báo “Đô đốc” thu thập thông tin mật từ Quốc vương Thụy Điển

Trong lịch sử tình báo quân sự Nga và Liên Xô, đại tá hải quân Vladimir Stashevsky là một trường hợp đặc biệt. Từng đứng đầu mạng lưới tình báo tại Bắc Âu trong Thế chiến I, ông lại trở thành điệp viên nằm vùng trong Thế chiến II. Sau Cách mạng Tháng 10, giới lưu vong coi ông là người thân Liên Xô, còn chính quyền Xô viết lại nghi ngờ lòng trung thành của ông, vì ông vốn là một sĩ quan Nga hoàng. Bất chấp mọi ngờ vực và biến động, Stashevsky vẫn tiếp tục phục vụ Tổ quốc.

Lặng lẽ chiến dịch Cyber Guardian

Lặng lẽ chiến dịch Cyber Guardian

Ngày 18/7/2025, Bộ trưởng Điều phối An ninh quốc gia Singapore K. Shanmugam lần đầu công khai xác nhận UNC3886, một nhóm tấn công mạng tinh vi, đang nhắm vào hạ tầng trọng yếu của đảo quốc.

Giải mật hồ sơ tình báo 2017 chấn động nước Mỹ

Giải mật hồ sơ tình báo 2017 chấn động nước Mỹ

Cuộc rà soát mới của FBI đối với một số cựu và đương nhiệm sĩ quan CIA đang kéo trở lại tâm điểm một hồ sơ tình báo từng gây tranh luận kéo dài suốt nhiều năm ở Washington: bản đánh giá liên ngành công bố đầu năm 2017 về can thiệp bầu cử Mỹ.

Ukraine thử nghiệm nền tảng AI hỗ trợ tác chiến

Ukraine thử nghiệm nền tảng AI hỗ trợ tác chiến

CEO Palantir Alex Karp tiết lộ Ukraine đang sử dụng các nền tảng AI của công ty để phân tích dữ liệu chiến trường theo thời gian thực, qua đó thay đổi cách người lính phát hiện mục tiêu, xử lý thông tin và tiến hành tác chiến trong chiến tranh hiện đại.

Những đặc điểm chung của các điệp viên Anh hoạt động tại Nga

Những đặc điểm chung của các điệp viên Anh hoạt động tại Nga

Hành vi bất thường và thậm chí mang tính khiêu khích của một nhân viên đại sứ quán Anh đã thu hút sự chú ý của cơ quan An ninh Liên bang Nga (FSB). Kết quả là ông ta đã phải rời khỏi Nga vì bị cáo buộc sử dụng vỏ bọc ngoại giao để hoạt động gián điệp. Vậy, ông ta đã bị phát hiện như thế nào, đang tìm cách gặp ai, thu thập thông tin gì, và tại sao lại hành xử thiếu chuyên nghiệp như vậy?

Cuộc sống hiện tại của điệp viên Mỹ Edward Snowden

Cuộc sống hiện tại của điệp viên Mỹ Edward Snowden

Trong lịch sử thế kỷ XXI, hiếm có nhân vật nào tạo ra làn sóng dư luận mạnh mẽ như Edward Snowden. Với người này, anh là anh hùng đấu tranh vì tự do và quyền con người; với người khác, anh lại là kẻ phản bội tiết lộ bí mật quốc gia. Năm 2013, những tuyên bố gây chấn động của Snowden về chương trình giám sát toàn cầu của tình báo Mỹ đã làm rung chuyển thế giới. Bài viết giới thiệu về cuộc sống hiện tại của Snowden tại nước Nga.

Điệp viên nhị trùng Ba Lan qua giải mật của CIA

Điệp viên nhị trùng Ba Lan qua giải mật của CIA

Trung tuần tháng 3/2004, Mỹ giải mật hồ sơ liên quan đến Đại tá tình báo Ba Lan Ryszard Kuklinski, người tình nguyện làm việc cho CIA. Hồ sơ dày 750 trang, ký hiệu F-2004-01013, được công bố trên website Governmentattic.org và được bổ sung bằng ấn phẩm A Secret Life.

Các chiến dịch bí mật điên rồ nhất của Mỹ

Các chiến dịch bí mật điên rồ nhất của Mỹ

Các chiến dịch bí mật do chính phủ Mỹ khởi xướng đã tồn tại từ lâu, nhưng chỉ thực sự bùng nổ về quy mô trong giai đoạn Thế chiến II và Chiến tranh Lạnh. Khi các hành động quân sự công khai dần nhường chỗ cho hoạt động gián điệp, chính phủ Mỹ bắt đầu phát triển những phương thức tinh vi nhằm đi trước đối thủ. Một số chiến dịch bí mật thực sự kinh hoàng, nhưng cũng có không ít trường hợp phi lý đến mức nực cười.

Dự cảm nghề nghiệp trong ngành tình báo

Dự cảm nghề nghiệp trong ngành tình báo

Phản bội trong ngành tình báo là một vấn đề nhức nhối. Chỉ một kẻ "Judas" cũng có thể khiến cả mạng lưới sụp đổ, dẫn đến những cuộc thanh trừng khốc liệt. Bài viết sau đây không tập trung vào công tác phản gián, mà khai thác một khía cạnh tâm lý sâu sắc hơn: dự cảm của những người đồng đội. Trên thực tế, những điệp viên nhiều năm sát cánh bên kẻ phản bội thường nhận ra các dấu hiệu bất thường và nghi ngờ từ rất sớm, thậm chí trước khi cơ quan chức năng vào cuộc.

Mỹ dùng AI săn thủy lôi tại Hormuz

Mỹ dùng AI săn thủy lôi tại Hormuz

Trong nỗ lực duy trì an ninh hàng hải tại eo biển Hormuz, Hải quân Mỹ đang tăng tốc đưa trí tuệ nhân tạo vào các nhiệm vụ rà phá thủy lôi. Đây được xem là bước đi chiến lược nhằm đối phó với kho vũ khí bất đối xứng của Iran và khắc phục những hạn chế trong năng lực tác chiến dưới nước truyền thống của Washington.

Vụ án gián điệp chấn động Azerbaijan

Vụ án gián điệp chấn động Azerbaijan

Hồ sơ Martin Ryan cho thấy một mô thức quen thuộc nhưng chưa hề cũ trong hoạt động tình báo: tiếp cận kín đáo dưới vỏ bọc dân sự, tạo lập quan hệ từ những không gian tưởng như bình thường, rồi từng bước mở rộng sang các lĩnh vực nhạy cảm.

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Cuộc đối đầu quân sự giữa liên minh Mỹ - Israel và Iran đang là tâm điểm thu hút sự chú ý của dư luận quốc tế; song những diễn biến thực sự lại luôn bị che phủ bởi bức màn bí mật. Để làm sáng tỏ những góc khuất trong cuộc chiến tranh tình báo âm thầm tại khu vực đầy biến động này, phóng viên tờ “Argumenty Nedeli” (Luận cứ trong tuần của Nga) đã có cuộc trao đổi với chuyên gia về Trung Đông, Trung tá tình báo Nga Aleksandr Voronin.

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Hoạt động tình báo luôn là động lực thúc đẩy sự đổi mới và các phát minh mang tính đột phá. Trong những năm 1960-1970, các cơ quan tình báo trên thế giới đã tạo ra một khối lượng công nghệ khổng lồ phục vụ cho Chiến tranh Lạnh. Nhiều công nghệ gián điệp được phát triển và sử dụng trong thế kỷ XX hiện vẫn được giữ bí mật. Nhưng ngay cả những gì đã biết cũng đủ khiến người ta phải ngạc nhiên.