Cụ ông H.V.L (94 tuổi, Hưng Yên) được đưa đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương cấp cứu trong tình trạng nguy kịch.
Theo bác sĩ, trước đó 10 ngày, cụ bị gà mổ vào gót chân trái. Nghĩ rằng chỉ là một vết thương nhỏ, gia đình chỉ rửa qua bằng nước sạch và không đến cơ sở y tế xử trí hay tiêm phòng uốn ván.
Vài ngày sau, cụ ông bắt đầu xuất hiện đau mỏi toàn thân, cứng cổ, miệng khó há, ăn uống dễ sặc. Khi được đưa đến bệnh viện tuyến dưới, cụ đã trong tình trạng da lạnh, vã mồ hôi, ứ đọng đờm dãi, gây tắc đường thở và phải đặt nội khí quản hỗ trợ hô hấp trước khi chuyển đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương.
BS Trương Tư Thế Bảo, Khoa Cấp cứu, Bệnh viện B
Bệnh Nhiệt đới Trung ương cho biết, khi nhập viện, cụ ông có tình trạng gồng cứng toàn thân, tăng trương lực cơ mức độ nặng, chỉ số viêm CRP tăng 47 mg/L, bạch cầu tăng 12,8 G/L.
Vết thương ở gót chân đã khô bề mặt, đây chính là "đường vào" để vi khuẩn uốn ván xâm nhập. Cụ được chẩn đoán mắc bệnh uốn ván toàn thể mức độ nặng, nguy cơ tử vong cao do tuổi cao, xuất hiện nhiều cơn co cứng, chẹn ngực.
BS Bảo cho biết, không ít người cho rằng uốn ván chỉ xảy ra khi giẫm phải đinh gỉ sét hoặc bị vật kim loại hoen gỉ đâm vào người. Chính quan niệm sai lầm này khiến nhiều trường hợp chủ quan với những vết thương nhỏ, để rồi phải nhập viện trong tình trạng nguy kịch vì một căn bệnh có tỷ lệ tử vong cao nhưng hoàn toàn có thể phòng ngừa bằng tiêm phòng.
Một trường hợp vào cấp cứu gần đây là anh T.V.Đ. (50 tuổi, Bắc Ninh), có tiền sử uống rượu nhiều năm khiến thể trạng suy giảm. Sau một lần ngã xe, anh bị vết thương ở lòng bàn tay trái nhưng không được xử trí đúng cách. Khi nhập viện, anh đã xuất hiện những cơn giật cứng toàn thân liên tục, suy hô hấp, tím tái, phải đặt ống nội khí quản.
Ban đầu, anh được chẩn đoán là suy hô hấp và viêm màng não. Tuy nhiên, sau khi chuyển đến Trung tâm Hồi sức tích cực, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, qua khai thác tiền sử và thăm khám, các bác sĩ phát hiện vết thương ở lòng bàn tay trái kích thước khoảng 3x3 cm, sâu lộ xương dù bề mặt đã khô. Cùng với các biểu hiện lâm sàng như co cứng cơ, giật cứng toàn thân, các bác sĩ chẩn đoán anh mắc uốn ván toàn thể mức độ nặng.
BS Bảo cho hay, thực tế, vi khuẩn uốn ván (Clostridium tetani) tồn tại phổ biến trong đất, cát, bụi bẩn và phân gia súc, gia cầm. Khi nha bào xâm nhập qua các vết thương hở, đặc biệt là những vết thương sâu hoặc nhiễm bẩn, chúng có thể phát triển và tiết độc tố gây bệnh uốn ván.
Vì vậy, một vết gà mổ, vết gai đâm, vết trầy xước do ngã xe hay bất kỳ vết thương hở nào tiếp xúc với môi trường bẩn đều có nguy cơ nhiễm vi khuẩn uốn ván nếu không được xử trí đúng cách.
Việc chỉ rửa vết thương bằng nước sạch không đủ để loại bỏ nha bào uốn ván. Đối với các vết thương hở, vết thương sâu, dập nát hoặc có nguy cơ nhiễm bẩn, người dân cần đến cơ sở y tế để được làm sạch, sát khuẩn đúng quy trình và đánh giá chỉ định tiêm huyết thanh kháng uốn ván (SAT) hoặc vaccine phòng uốn ván nếu cần.
