Chiều tối 30/10, trên website của Trung tâm Điều phối quốc gia về ghép bộ phận cơ thể người thông báo tạm dừng tiếp nhận đăng ký hiến mô, tạng mới.
Nội dung thông báo như sau: “Hiện tại chúng tôi đang tạm dừng tiếp nhận đăng ký mới để rà soát và nâng cao chất lượng dịch vụ. Chức năng đăng ký sẽ sớm được mở lại. Rất mong bạn thông cảm và quay lại sau!”.
Trước đó, mạng xã hội lan truyền thông tin người dân truy cập vào website của trung tâm, thử sử dụng số căn cước công dân cùng họ tên của người khác để đăng ký hiến tạng và đã đăng ký thành công. Quá trình đăng ký không yêu cầu xác thực người đăng ký có phải là chính chủ của số căn cước đó không, hay điện thoại, email có đúng của người đó không.
Theo PGS.TS Đồng Văn Hệ, Giám đốc Trung tâm Điều phối quốc gia về ghép bộ phận cơ thể người, bước này là ghi nhận nguyện vọng của công dân, người đăng ký chỉ cần cung cấp thông tin cá nhân cơ bản để cập nhật vào danh sách vận động hiến tạng. Thủ tục này được thực hiện trên tinh thần hoàn toàn tự nguyện, không yêu cầu khám sức khỏe hay xét nghiệm tại thời điểm đăng ký.
Sau khi đăng ký, hệ thống cho phép người dùng tạo ngay thẻ hiến tạng điện tử chỉ bằng cách tải lên ảnh chân dung, giúp lưu trữ và chia sẻ nguyện vọng dễ dàng trên điện thoại mà không cần chờ thẻ.
Việc lấy mô, tạng còn phải trải qua rất nhiều bước và thủ tục ngặt nghèo, không căn cứ vào mỗi chiếc thẻ đăng ký.
Việc đăng ký trực tuyến là bước thể hiện nguyện vọng cao đẹp của cá nhân, nhưng khi hiến tạng bắt buộc phải được sự đồng ý và ký xác nhận của người thân trong gia đình. Chỉ cần 1 người trong gia đình không đồng ý, cũng không lấy được mô, tạng. Đây là quy định bắt buộc của pháp luật.
Về việc này, PGS.TS Dương Đức Hùng, Giám đốc Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức cũng cho biết, việc đăng ký nguyện vọng hiến tạng không đồng nghĩa với việc hiến tạng chắc chắn sẽ được thực hiện. Bởi không phải cứ đăng ký hiến là hiến tạng được. Bệnh viện vẫn phải xin ý kiến gia đình và chỉ cần một thành viên trong gia đình không đồng ý thì việc hiến tạng không thể thực hiện.
Trên thực tế, tại Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức có trường hợp chết não, cha mẹ và người thân đồng ý hiến tạng, nhưng đến phút chót, chỉ 1 người trong gia đình không đồng ý, bệnh viện cũng không thể thực hiện lấy tạng.
Để hiến tạng của người chết não, người thân phải làm đơn xác nhận người đã mất tự nguyện hiến tạng vì mục đích khoa học, cứu chữa người bệnh; cam kết không vì lợi nhuận và ký xác nhận rõ ràng. Toàn bộ quá trình phải được lập hồ sơ, lưu trữ đầy đủ, không thể chỉ dựa vào thao tác đăng ký trực tuyến.
Giám đốc Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức cho biết, quy trình xác định chết não tại bệnh viện được xây dựng trên cơ sở tham khảo các mô hình chuẩn quốc tế, với yêu cầu nghiêm ngặt về chuyên môn. Đây là vấn đề liên quan trực tiếp đến sinh mạng con người, không thể đánh giá cảm tính hoặc rút gọn các bước kiểm tra.
Một trường hợp chỉ được xác định chết não khi đáp ứng đầy đủ các tiêu chí chuyên môn, trải qua các bước kiểm tra, xét nghiệm, siêu âm và chụp mạch não. Hội đồng chuyên môn độc lập phải cùng thống nhất kết luận qua 3 lần kiểm tra, mỗi lần cách nhau 6 giờ. Chỉ khi tất cả thành viên của Hội đồng chuyên môn độc lập cùng đồng thuận kết luận mới được xác định chết não.
Không riêng Việt Đức, tất cả các bệnh viện trên cả nước đều thực hiện quy trình chẩn đoán chết não nghiêm ngặt như trên. Việc hiến tạng và lấy tạng phải tuân thủ quy định của pháp luật.
Thành phần hội đồng cũng được quy định rõ nhằm bảo đảm tính độc lập, khách quan. Người làm công tác hồi sức không được tham gia hội đồng này; đồng thời, hội đồng phải có thành viên thuộc lĩnh vực giám định pháp y.
