Thách thức không phận
Trong đánh giá an ninh đối với các đại hội thể thao quy mô toàn cầu, máy bay không người lái (drone) được xem là một trong những yếu tố rủi ro đáng chú ý nhất, khi công nghệ này ngày càng phổ biến và dễ tiếp cận. Nguy cơ đặt ra không chỉ xuất phát từ các hành vi vi phạm quy định bay, như quay phim hay chụp ảnh trái phép, mà còn từ những kịch bản phức tạp hơn có thể gây gián đoạn hoạt động tổ chức và tác động đến an toàn chung của sự kiện.
Đối với Thế vận hội Mùa đông Milano-Cortina 2026, thách thức kiểm soát không phận càng trở nên rõ nét do đặc thù tổ chức tại miền Bắc Italia, nơi nhiều địa điểm thi đấu nằm trong không gian núi cao, trải rộng và ít rào cản tự nhiên. Điều kiện địa lý này khiến việc giám sát không phận phức tạp hơn so với môi trường đô thị, khi các thiết bị bay nhỏ, hoạt động ở tầm thấp có thể khó bị phát hiện bằng các phương tiện giám sát truyền thống.
Trước những yêu cầu đặt ra đối với công tác bảo đảm an toàn, lực lượng chức năng Italia đã đẩy mạnh phối hợp với các đối tác quốc tế nhằm trao đổi kinh nghiệm và hoàn thiện các phương án bảo vệ không phận phù hợp. Quá trình hợp tác tập trung xây dựng các kịch bản ứng phó sát với điều kiện địa hình, hạ tầng và quy mô tổ chức của Milano-Cortina 2026, trong đó chú trọng thiết lập các khu vực hạn chế bay quanh địa điểm thi đấu, nâng cao năng lực phát hiện sớm và chuẩn bị các giải pháp kỹ thuật để xử lý kịp thời các tình huống xâm nhập trái phép.
Các cơ quan an ninh nhấn mạnh rằng việc tăng cường kiểm soát hoạt động của drone hướng tới mục tiêu bảo đảm an toàn chung cho toàn bộ sự kiện. Theo đó, những thiết bị bay được cấp phép hoạt động sẽ phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy trình quản lý và giám sát, bảo đảm sự cân bằng giữa yêu cầu an ninh và nhu cầu vận hành của Thế vận hội.
Trong tổng thể kế hoạch bảo vệ, các rủi ro phi truyền thống khác, bao gồm an ninh mạng đối với hệ thống kỹ thuật số, cũng được tính đến. Tuy nhiên, ở giai đoạn chuẩn bị hiện nay, drone vẫn được đánh giá là thách thức nổi bật nhất đối với công tác kiểm soát không phận, do tính linh hoạt và khó dự đoán của loại thiết bị này trong không gian mở, đòi hỏi các biện pháp phòng ngừa sớm và mang tính chủ động.
Phối hợp đa tầng
Từ yêu cầu bảo vệ không phận, bài toán an ninh của Thế vận hội Mùa đông Milano-Cortina 2026 được mở rộng sang một phạm vi lớn hơn: xây dựng cơ chế phối hợp đa tầng, đáp ứng đặc thù tổ chức trải rộng trên nhiều địa điểm, nhiều thành phố và khu vực địa lý khác nhau. Vì vậy, công tác bảo đảm an ninh không chỉ dừng ở triển khai lực lượng, mà đòi hỏi sự điều phối tổng hợp, xuyên suốt từ khâu hoạch định chiến lược đến vận hành tại thực địa.
Trong cấu trúc đó, Italia giữ vai trò trung tâm, chịu trách nhiệm xây dựng kế hoạch tổng thể và tổ chức triển khai các biện pháp bảo vệ tại từng địa điểm thi đấu. Các đối tác quốc tế, trong đó có Hoa Kỳ, tham gia với tư cách hỗ trợ kỹ thuật và chia sẻ kinh nghiệm chuyên môn.
Với dự kiến số lượng lớn vận động viên, quan chức, phóng viên và du khách quốc tế tập trung về Italia trong thời gian diễn ra Thế vận hội, việc theo dõi các diễn biến an ninh có yếu tố xuyên biên giới được xem là điều kiện cần để tăng khả năng phòng ngừa, giảm thiểu nguy cơ bị động trước những tình huống phát sinh.
Đặc thù của Milano-Cortina 2026 là các địa điểm thi đấu không tập trung trong một khu vực duy nhất, mà phân tán trên nhiều vùng với điều kiện hạ tầng, mật độ dân cư và đặc điểm xã hội khác nhau. Thực tế này đòi hỏi các phương án bảo vệ phải được thiết kế linh hoạt theo từng địa bàn, đồng thời vẫn bảo đảm tính thống nhất trong chỉ huy và điều hành. Các trung tâm điều phối được thiết lập nhằm kết nối thông tin từ thực địa, hỗ trợ quá trình ra quyết định kịp thời ở cấp cao hơn.
Cùng với lực lượng công quyền, các doanh nghiệp cung cấp hạ tầng kỹ thuật, dịch vụ vận tải, công nghệ thông tin và truyền thông cũng giữ vai trò quan trọng trong việc duy trì hoạt động liên tục của Thế vận hội. Sự phối hợp giữa khu vực công và tư góp phần mở rộng năng lực giám sát, đồng thời nâng cao khả năng phản ứng trong những tình huống đòi hỏi xử lý nhanh và đồng bộ.
Bên ngoài các sân thi đấu, Thế vận hội còn tạo ra nhiều không gian tập trung đông người tại trung tâm đô thị, khu du lịch và các khu vực sinh hoạt công cộng. Trước bối cảnh đó, các biện pháp an ninh được xây dựng theo hướng hạn chế tối đa tác động đến đời sống xã hội, tránh gây tâm lý căng thẳng, song vẫn bảo đảm khả năng kiểm soát hiệu quả khi cần thiết.
Trong giai đoạn chuẩn bị, các cuộc diễn tập liên ngành được tổ chức nhằm kiểm tra mức độ phối hợp giữa các lực lượng, đồng thời giúp nhận diện sớm những điểm nghẽn về thông tin, chỉ huy và hậu cần. Trên cơ sở đó, các phương án được rà soát và điều chỉnh để phù hợp hơn với điều kiện thực tế trước khi sự kiện chính thức diễn ra.
Milano-Cortina 2026 được nhìn nhận như một cơ hội để Italia thử nghiệm và hoàn thiện các mô hình quản trị an ninh sự kiện theo hướng hiện đại, tích hợp và bền vững. Những kinh nghiệm rút ra trong quá trình chuẩn bị và tổ chức Thế vận hội được kỳ vọng sẽ trở thành cơ sở cho việc bảo đảm an ninh tại các sự kiện quốc tế quy mô lớn trong tương lai.
Trong bối cảnh môi trường an ninh toàn cầu tiếp tục biến động, cách tiếp cận mang tính hệ thống, đề cao phối hợp và phòng ngừa của Milano-Cortina 2026 cho thấy nỗ lực của nước chủ nhà trong việc bảo đảm an toàn cho một sự kiện thể thao mang tính biểu tượng, phù hợp với tinh thần chung của các đại hội thể thao quốc tế.
“Bàn tay đen” của CIA tại Thế vận hội Rome 1960 
Dùng AI giám sát Thế vận hội Paris 2024 
