LỜI TÒA SOẠN: Dưới sự chỉ đạo quyết liệt của Đảng ủy Công an Trung ương, lãnh đạo Bộ Công an, sau hơn một năm triển khai mô hình Công an địa phương 2 cấp, bộ máy đã trở nên tinh gọn hơn, chỉ huy thông suốt, phân công rõ ràng, cán bộ, chiến sĩ ngày càng gần dân, sát dân hơn. Phóng viên Báo CAND đã có mặt tại nhiều đô thị, vùng nông thôn, miền núi, biên giới, hải đảo để ghi nhận kết quả thực tiễn, qua đó khẳng định vai trò tiên phong của lực lượng CAND, góp phần cung cấp những kinh nghiệm quan trọng cho việc vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp trên phạm vi cả nước, hướng tới nâng cao hiệu quả quản trị quốc gia trong giai đoạn phát triển mới.
Chúng tôi đặt chân đến Nậm Cắn, xã biên giới rẻo cao của tỉnh Nghệ An trong những ngày hè nắng như đổ lửa. Xã có diện tích tự nhiên 147,7 km², dân số 8.694 người với 16 bản, chủ yếu là đồng bào dân tộc Mông, Thái, Khơ Mú. Địa bàn xã có tuyến quốc lộ 7A và Cửa khẩu Quốc tế Nậm Cắn giao thương với nước bạn Lào với hơn 23km đường biên giới. Đây cũng địa bàn được xác định là cửa ngõ quan trọng trong phát triển kinh tế và an ninh quốc phòng phía Tây Nghệ An.
Thượng tá Lô Văn Thao, Trưởng Công an xã Nậm Cắn cho biết: “Tình hình kinh tế - xã hội của Nậm Cắn sau sáp nhập có nhiều chuyển biến tích cực, với bộ máy hành chính được tinh gọn, hoạt động hiệu quả hơn. Tuy nhiên, tỉ lệ hộ nghèo còn cao, trình độ dân trí còn thấp, vẫn tiềm ẩn nhiều nguy cơ, điều kiện về tội phạm, tệ nạn xã hội”.
Nhớ lại những ngày đầu Công an xã mới thành lập theo mô hình 2 cấp, những CBCS trẻ cả tuổi đời, tuổi nghề đã không quản ngại khó khăn, bám địa bàn, học tiếng bản địa. Công an xã đã tích cực tuyên truyền, hướng dẫn nhân dân chấp hành nghiêm pháp luật; vận động nhân dân tham gia đấu tranh, tố giác các loại tội phạm và hành vi vi phạm pháp luật, nâng cao ý thức phòng, chống tội phạm lừa đảo qua không gian mạng…
Nhờ bám sát tình hình địa bàn, tháng 8/2026, Công an xã đã kịp thời ngăn chặn và giải cứu cháu H.Y.H, SN 2011, trú tại bản Tiền Tiêu bị một số đối tượng lạ mặt trên mạng xã hội dụ dỗ làm việc tại quán karaoke. Tin tưởng vào lời đường mật, cháu H đã giấu bố mẹ, bỏ nhà đi đến điểm hẹn bí mật. Khi tiếp nhận tin báo, Công an xã đã nhanh chóng vào cuộc, sử dụng đồng bộ các biện pháp nghiệp vụ, phát động phong trào quần chúng tố giác tội phạm, chạy đua với thời gian, với quyết tâm cao nhất để sớm đưa cháu H trở về an toàn. Khoảng 16 giờ cùng ngày, Tổ công tác đã tìm được cháu H khi đang di chuyển đến một cơ sở karaoke trên địa bàn xã Đô Lương, tỉnh Nghệ An. Ngay trong đêm, Công an xã Nậm Cắn phối hợp với gia đình đến nhận, đưa cháu về nhà an toàn.
Nhắc lại câu chuyện, anh Hờ Nhìa T, bố của nạn nhân chia sẻ: “Nhờ sự quan tâm, trách nhiệm, các đồng chí Công an xã Nậm Cắn đã triển khai lực lượng, kịp thời xác minh, truy tìm và chỉ sau thời gian ngắn đã tìm thấy và đưa con tôi trở về với gia đình. Gia đình tôi vô cùng xúc động và gửi lời cảm ơn chân thành tới Công an xã Nậm Cắn”.
Bên cạnh đó, với đặc thù của vùng biên giới địa bàn rộng, dân cư sống rải rác, giao thông đi lại khó khăn, Công an xã Nậm Cắn đã chủ động bố trí cán bộ xuống tận địa bàn trực tiếp hướng dẫn người dân chuẩn bị hồ sơ, thực hiện các bước theo đúng quy trình, bảo đảm nhanh gọn. Đối với cán bộ trực tại Bộ phận một cửa của Công an xã, với phương châm “hết việc chứ không hết giờ”, sẵn sàng làm thêm ngoài giờ hành chính để giải quyết hồ sơ phát sinh trong ngày. Qua đó, góp phần giảm bớt khó khăn cho người dân, nhất là trường hợp ở xa, người cao tuổi không có điều kiện đi lại nhiều lần.
Nói về tinh thần phục vụ của Công an xã, chị Lỳ Y Xư, trú tại bản Tiền Tiêu cho biết, hôm chị lên giải quyết thủ tục hành chính, vì bản xa trung tâm nên tận 12h30 chị mới có mặt tại Trụ sở Công an xã. Mặc dù đang giờ nghỉ trưa, nhưng các đồng chí Công an vẫn nhiệt tình hướng dẫn chị hoàn tất hồ sơ, thủ tục.
Ông Hờ Bá Chá, Phó Bí thư Đảng uỷ, Chủ tịch UBND xã khẳng định: “Nhờ sự chủ động của lực lượng Công an cấp xã trong công tác nắm tình hình, đã kịp thời tham mưu cho chính quyền địa phương trong công tác đảm bảo ANTT, quyết liệt trong đấu tranh với các loại tội phạm và tệ nạn xã hội, góp phần giữ vững bình yên tại cơ sở. Sự tận tuỵ vì dân trong giải quyết các thủ tục hành chính, giữ vững ANTT trên địa bàn từ những ngày đầu thực hiện chính quyền 2 cấp là minh chứng về hình ảnh đẹp của người chiến sĩ CAND trong lòng đồng bào vùng biên giới này”.
Những ngày tháng 6, khi cả nước đồng loạt ra quân thực hiện tháng cao điểm phòng, chống ma túy với tinh thần “chung một quyết tâm xây dựng xã, phường, đặc khu không ma túy”, chúng tôi về thăm xã Phong Quang, tỉnh Thái Nguyên - một địa bàn vùng núi cao điển hình khi có diện tích rộng, địa hình chia cắt, điều kiện phát triển kinh tế xã hội rất khó khăn. Và bởi thế, công tác phòng, chống ma túy ở địa bàn cũng vô cùng gian nan, vất vả.
Trao đổi với chúng tôi, Trung tá Lương Thanh Luân, Trưởng Công an xã Phong Quang cho biết: “Từ đầu năm 2026 đến nay, Công an xã đã xử lý vi phạm hành chính 9 đối tượng về các hành vi liên quan đến ma túy; lập hồ sơ đưa 1 người đi cơ sở cai nghiện bắt buộc. Xã đã chuyển hoá được 11/18 thôn không ma túy, không có điểm, tụ điểm phức tạp về ma túy. Chúng tôi phấn đấu xây dựng xã Phong Quang trở thành “xã không ma túy” vào năm 2027”.
Một tin vui chúng tôi ghi nhận được khi đi thực tế, đó là, từ ngày 10/02/2026, trạm phát sóng tại thôn Lủng Lầu đã chính thức đi vào hoạt động, giải quyết dứt điểm tình trạng “trắng sóng” tại khu vực đặc biệt khó khăn này. Dù vẫn còn một số “điểm lõm” sóng cục bộ, song kết quả này đã tạo nền tảng vững chắc cho việc tiếp cận thông tin và dịch vụ công trực tuyến của nhân dân. “Sóng phủ tới đâu thì chúng tôi mừng tới đó, bởi sẽ kết nối thông tin được với người dân một cách kịp thời, liên tục”, Trung tá Luân chia sẻ.
Điều dễ nhận thấy ở cán bộ chiến sĩ là tinh thần gần dân, tăng cường đi cơ sở rất rõ nét. Từ trung tâm xã đến bản xa nhất là 20km, trong đó một nửa quãng đường rất khó đi, nhưng những cán bộ Công an xã vẫn đến từng nhà, gặp từng người, chia sẻ những lo toan rất đời thường. Chính sự gần gũi ấy đã tạo nên niềm tin – yếu tố then chốt trong công tác giữ gìn ANTT.
Được biết, trong 6 tháng đầu năm 2026, Công an xã đã triển khai hơn 180 buổi tuần tra đêm, huy động hơn 400 lượt cán bộ và 150 lượt cán bộ an ninh cơ sở tham gia đảm bảo ANTT tại địa bàn. Phía sau những con số ấy là nhiều đêm không ngủ, là những bước chân không mỏi của CBCS vượt dốc đèo đến với người dân. Phong Quang hôm nay bình yên không phải là điều ngẫu nhiên, mà là kết quả của thế trận an ninh được xây dựng từ lòng dân. Và trong thế trận ấy, Công an xã chính là lực lượng nòng cốt, là điểm tựa tin cậy, góp phần làm nên một vùng đất đang đổi thay từng ngày.
Không chỉ làm tốt công tác phòng ngừa chung, Công an xã Phong Quang còn là chỗ dựa vững chắc, kịp thời xuất hiện để thắp lên hy vọng cho người dân về một mái nhà vững chãi trong chương trình xóa nhà tạm, nhà dột nát trên địa bàn xã. Minh chứng rõ nét cho tinh thần "vì nhân dân phục vụ" ấy còn là cuộc chạy đua với thời gian để hỗ trợ tìm kiếm người dân mất tích trong rừng.
Khoảng 18 giờ 30 phút ngày 11/5/2026, Công an xã Phong Quang tiếp nhận tin báo từ gia đình anh L.Đ.K (sinh năm 1986, trú tại thôn Nà Dì, xã Phong Quang) về việc anh K đi vào rừng lấy măng từ chiều đến tối chưa về nhà. Thời điểm rời khỏi nhà anh K không mang theo điện thoại di động, trong khi bản thân có tiền sử mắc bệnh mãn tính, sức khỏe yếu nên gia đình rất lo. Ngay sau khi tiếp nhận thông tin, Công an xã khẩn trương huy động lực lượng tìm kiếm.
Đến khoảng 21 giờ cùng ngày, lực lượng chức năng đã phát hiện anh L.Đ.K trong rừng trong tình trạng kiệt sức. Anh K. đã được Công an xã và các lực lượng chăm sóc, đưa ra khỏi rừng và bàn giao cho gia đình. Những giọt nước mắt hạnh phúc của người thân anh K cũng chính là phần thưởng vô giá dành cho các chiến sĩ Công an bám bản, là minh chứng rõ nét cho tinh thần gần dân, sát dân, tích cực hưởng ứng phong trào thi đua “Ba nhất”.
"Lan tỏa cái đẹp, dẹp bỏ cái xấu” là tinh thần xuyên suốt trong công tác dân vận thời gian qua của Công an xã Phong Quang. Bằng việc sáng tạo trên nền tảng số, fanpage Facebook của đơn vị đã xuất bản 82 tin, bài chất lượng, nhận được sự quan tâm lớn từ dư luận. Các nội dung tập trung lan tỏa hình ảnh đẹp của người chiến sĩ Công an, đấu tranh sắc bén với các quan điểm sai trái, đồng thời vạch trần thủ đoạn của các “tà đạo”, “đạo lạ”. Không dừng lại ở đó, mạng lưới 16 nhóm Zalo phủ sóng 18 thôn bản vẫn đang hoạt động bền bỉ mỗi ngày, trở thành cánh tay nối dài giúp người dân chủ động phòng chống tội phạm ngay từ cơ sở.
Câu chuyện ở xã biên giới Nậm Cắn (Nghệ An), hay xã vùng cao Phong Quang (Thái Nguyên) là những lát cắt sinh động về vai trò của Công an cấp xã trong tình hình mới. Đó là bài học về sự chủ động, kiên trì trong những công việc thầm lặng. Khi thế trận an ninh được xây dựng vững chắc từ cơ sở, khi người dân thực sự trở thành chủ thể, thì bình yên không còn là điều mong manh, mà trở thành giá trị lâu bền.