Trong vụ án này, các đối tượng hoạt động “ẩn” dưới vỏ bọc là nhân viên của công ty Heligate - công ty hoạt động trong lĩnh vực kinh doanh, phát triển phần mềm. Nhóm đối tượng ký hợp đồng lao động nhưng trên thực tế lại không làm việc tại công ty. Các đối tượng đồng thời sử dụng nhiều thủ đoạn tinh vi như thay đổi tên miền liên tục, sử dụng máy chủ đặt ở nước ngoài và phân tán hệ thống quản trị nhằm che giấu danh tính… Điều này đặt ra không ít khó khăn cho công tác thu thập chứng cứ điện tử. Song với sự phối hợp chặt chẽ giữa Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, Công an tỉnh Hưng Yên và các đơn vị liên quan, cùng với sự hỗ trợ từ các đối tác liên quan trong lĩnh vực bảo vệ bản quyền số, vụ án đã khám phá thành công.
Căn cứ vào các tài liệu thu thập được, Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Hưng Yên đã ra quyết định khởi tố vụ án, khởi tố 38 bị can về các hành vi xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan; tổ chức đánh bạc và đánh bạc; truyền bá văn hóa phẩm đồi trụy.
Chuyển dịch nguy hiểm của tội phạm sử dụng công nghệ cao
Thời gian qua, tình hình vi phạm pháp luật trên không gian mạng diễn biến phức tạp, trong đó nổi lên các hành vi xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan (vi phạm bản quyền nội dung số), lồng ghép, điều hướng hoạt động tổ chức đánh bạc, đánh bạc, và phát tán nội dung độc hại, phản cảm. Các hoạt động này gây ảnh hưởng tiêu cực đến môi trường mạng, xâm hại quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân; đồng thời tiềm ẩn nguy cơ phát sinh tội phạm, tác động trực tiếp đến trật tự, an toàn xã hội.
Qua công tác nắm tình hình, Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao đã phát hiện dấu hiệu hoạt động vi phạm pháp luật thông qua hệ thống website được biết đến với tên gọi “Xôi Lạc TV”. Hệ thống này có biểu hiện phát tán, tiếp sóng trái phép một số nội dung thuộc quyền khai thác hợp pháp của các chủ thể quyền. Đồng thời, lồng ghép quảng cáo, đường dẫn, cơ chế điều hướng tới các nền tảng có dấu hiệu liên quan hoạt động cờ bạc, đánh bạc, và xuất hiện một số nội dung nhạy cảm, độc hại cần được xác minh, làm rõ theo quy định.
Ngay khi phát hiện dấu hiệu vi phạm, Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao đã triển khai các biện pháp theo quy định; tập trung làm rõ đối tượng chủ mưu, cầm đầu vận hành kỹ thuật hệ thống; phương thức hoạt động và các kênh quảng bá, điều hướng; dòng tiền và lợi ích bất chính; vai trò của các đối tượng liên quan theo từng nhóm: chủ mưu, cầm đầu, giúp sức tích cực; vận hành kỹ thuật; phân phối, truyền thông, liên hệ quảng cáo; bình luận viên; tài chính, kế toán.
Quá trình xác minh cho thấy các đối tượng thường sử dụng phương thức hoạt động ẩn danh, phân tán, thay đổi nhanh về đường dẫn và cách thức quảng cáo; tận dụng nhiều nền tảng trung gian để thu hút truy cập, tất cả các dịch vụ sử dụng ở nền tảng xuyên biên giới. Do đó, việc xử lý không chỉ dừng ở việc “ngăn chặn kỹ thuật”, mà cần thu thập, củng cố tài liệu chứng cứ nhằm làm rõ bản chất vụ việc và trách nhiệm của các cá nhân liên quan theo đúng quy định của pháp luật.
Với tinh thần chủ động, quyết liệt, Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao đã chủ trì, phối hợp với Công an tỉnh Hưng Yên và các đơn vị nghiệp vụ có liên quan tiến hành xác minh, thu thập tài liệu, chứng cứ điện tử; đồng thời xây dựng phương án đấu tranh, xử lý theo hướng đồng bộ, đúng thời điểm, bảo đảm thu giữ chứng cứ. Quá trình đấu tranh xác định, các đối tượng sử dụng thiết bị chuyên dụng để thu tín hiệu truyền hình vệ tinh hoặc tín hiệu OTT. Nguồn thu chính của nhóm này chủ yếu đến từ các trang web cờ bạc, cá độ. Ước tính doanh thu từ hoạt động quảng cáo cờ bạc của hệ thống này lên tới hàng trăm tỷ đồng (theo thống kê chưa đầy đủ).
Căn cứ vào các tài liệu thu thập được, ngày 2/2, Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao phối hợp với Phòng Cảnh sát hình sự, Công an tỉnh Hưng Yên, Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao - Công an tỉnh Hưng Yên đã tiến hành triệu tập, bắt giữ, khám xét khẩn cấp và khởi tố đối với 38 đối tượng do Phạm Nguyễn D (sinh năm 1979, HKTT số 72A Nguyễn Trãi, phường Thanh Xuân, TP. Hà Nội) và Nguyễn Công Đ (sinh năm 1993, HKTT tòa The Zei, số 8 đường Lê Đức Thọ, phường Từ Liêm, TP. Hà Nội) cầm đầu về hành vi sử dụng công nghệ cao để xâm phạm bản quyền tác giả, quyền liên quan, tổ chức đánh bạc và đánh bạc; truyền bá văn hóa phẩm đồi trụy thông qua các trang web được nhiều người biết đến như: Xoilactv, ThapcamTV, CakeoTV, Banhkhuc, 8XBET, Hbet, Lu88…
Quá trình bắt giữ và khám xét, đã thu giữ: 20 máy tính xách tay, 35 bộ máy tính để bàn cấu hình cao, 3 máy tính bảng, 64 điện thoại thông minh các loại, 4 bộ thiết bị phát livestream chuyên dụng để bình luận; phong tỏa 58 tài khoản ngân hàng; thu giữ tiền mặt, ô tô, tiền trong các tài khoản ngân hàng và kê biên các tài sản khác; tổng giá trị hơn 300 tỷ đồng.
Đồng thời Cơ quan chức năng đã ngăn chặn thành công các hoạt động vi phạm pháp luật liên quan đến hệ thống Xôi Lạc TV. Đã làm rõ vai trò chủ mưu cầm đầu, vận hành kỹ thuật, bình luận viên và các đối tượng khác có liên quan. Bước đầu các đối tượng đã khai nhận hành vi phạm tội.
Dưới vỏ bọc nhân viên
Quá trình điều tra ban đầu xác định đường dây trên hoạt động từ nhiều năm trước đến nay với các đối tượng tham gia tại nhiều tỉnh, thành phố trên cả nước. Tổng số tiền các đối tượng thu lời bất chính từ hoạt động xâm phạm bản quyền tác giả, quyền liên quan; truyền bá văn hóa phẩm đồi trụy; tổ chức đánh bạc và đánh bạc lên đến hàng trăm tỷ đồng.
Nói về những khó khăn trong vụ án, Trung tá Phạm Văn Hiểu, Phó trưởng Phòng Cảnh sát hình sự, Công an tỉnh Hưng Yên cho biết: Để tránh bị phát hiện, đối tượng chủ mưu, cầm đầu không trực tiếp gặp nhân viên; mọi hoạt động đều được thực hiện thông qua các trưởng nhóm hoặc mạng xã hội Telegram, Singet,… Các thiết bị điện tử đều được cài đặt mật khẩu nhiều lớp. Đồng thời, đặt nhiều trụ sở làm việc khác nhau cho nhân viên (mỗi bộ phận vận hành tách biệt).
Đa phần đối tượng làm việc online; sinh sống không theo thông tin nơi đăng ký thường trú, không khai báo tạm trú tại nơi ở (các đối tượng thường nhờ người thuê, mua các căn hộ chung cư cao cấp để sinh sống vì tại các chung cư cao cấp chỉ những người sinh sống mới được vào. Tại các chung cư có nhiều tòa nhà khác nhau; mỗi tòa nhà có nhiều tầng, mỗi tầng có nhiều phòng. Tại chỗ ở, nơi làm việc, các đối tượng lắp đặt hệ thống báo động từ xa, camera giám sát… Điều này gây khó khăn trong xác định thông tin nhân thân, chỗ ở, nơi làm việc của các đối tượng cũng như phân loại về nhiệm vụ của từng đối tượng và thu thập dữ liệu chứng minh hành vi phạm tội. Hình thức nhận, thanh toán tiền công đều được chuyển qua ví điện tử (không sử dụng chuyển, nhận tiền trực tiếp qua tài khoản ngân hàng) gây khó khăn trong truy vết dòng tiền.
Cảnh báo với người dân
Trên tinh thần thượng tôn pháp luật, cơ quan chức năng khẳng định quan điểm: xử lý nghiêm minh, đúng người, đúng hành vi, đúng pháp luật; không có vùng cấm, không có ngoại lệ. Trường hợp phát hiện tổ chức, cá nhân có hành vi tiếp tay, bao che, hoặc vi phạm pháp luật (nếu có), sẽ được xem xét xử lý theo quy định.
Để góp phần phòng ngừa vi phạm, cơ quan chức năng đề nghị người dân không truy cập, không chia sẻ, không quảng cáo các website, đường dẫn có dấu hiệu vi phạm bản quyền; cờ bạc, đánh bạc, hoặc chứa nội dung độc hại. Không cung cấp thông tin cá nhân, không thực hiện giao dịch, không đăng nhập theo hướng dẫn từ các nền tảng không rõ nguồn gốc. Đồng thời chủ động cảnh giác trước các hình thức dụ dỗ, lôi kéo tham gia cờ bạc, đánh bạc trên mạng. Khi phát hiện dấu hiệu vi phạm, đề nghị thông báo cho cơ quan chức năng để kịp thời kiểm tra, xử lý.
Đối với các doanh nghiệp, đơn vị sở hữu, khai thác hợp pháp nội dung có bản quyền, Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao đề nghị tăng cường biện pháp bảo vệ quyền, chủ động phối hợp cung cấp tài liệu chứng minh quyền và thông tin liên quan để phục vụ công tác đấu tranh, xử lý. Đồng thời đẩy mạnh truyền thông khuyến khích người dùng sử dụng dịch vụ hợp pháp.
Đối với các đối tượng đang vận hành các trang web lậu, Cơ quan Công an cảnh báo, mọi hành vi ẩn danh trên không gian mạng đều để lại dấu vết. Cơ quan điều tra sẽ tiếp tục mở rộng vụ án, truy bắt các đối tượng có liên quan để xử lý nghiêm trước pháp luật. “Đề nghị người dân tuyệt đối không truy cập, không chia sẻ các đường link xem bóng đá lậu. Việc truy cập vào các trang này không chỉ vi phạm pháp luật mà còn đối mặt với nguy cơ bị cài mã độc đánh cắp thông tin cá nhân, tài khoản ngân hàng và bị lôi kéo vào tệ nạn cờ bạc” - đại diện lãnh đạo Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao cho biết.
Trên tinh thần thượng tôn pháp luật, cơ quan chức năng khẳng định quan điểm: xử lý nghiêm minh, đúng người, đúng hành vi, đúng pháp luật; không có vùng cấm, không có ngoại lệ. Trường hợp phát hiện tổ chức, cá nhân có hành vi tiếp tay, bao che, hoặc vi phạm pháp luật (nếu có), sẽ bi xem xét xử lý theo quy định. Vụ việc có tính chất phức tạp, liên quan nhiều hành vi và nhiều đối tượng; quá trình điều tra vẫn đang được tiếp tục mở rộng.
Vụ án "Xôi Lạc TV" cho thấy sự chuyển dịch nguy hiểm của tội phạm sử dụng công nghệ cao: Lấy vi phạm bản quyền làm công cụ để trục lợi từ hoạt động cờ bạc, truyền bá văn hóa phẩm đồi trụy. Mọi thủ đoạn dù tinh vi, xảo quyệt nhằm ẩn danh thông tin trên không gian mạng thì cũng sẽ được phát hiện, điều tra, xử lý nghiêm minh trước pháp luật. Người dân tuyệt đối không truy cập, không chia sẻ các đường link xem bóng đá lậu. Việc truy cập vào các trang này không chỉ vi phạm pháp luật mà còn đối mặt với nguy cơ bị cài mã độc đánh cắp thông tin cá nhân, tài khoản ngân hàng và bị lôi kéo vào tệ nạn cờ bạc.
Khởi tố 30 bị can tổ chức đánh bạc và đánh bạc trên hệ thống "Xôi Lạc TV" 
