Vinh danh ''Công dân Thủ đô ưu tú'' năm 2021: "Để cho con trẻ yên bình giấc say..."

Lời thơ mộc mạc nhưng ẩn sâu trong đó là nỗi niềm và tâm sự của vợ những người lính hình sự nói chung, lính trọng án nói riêng; những gian khó và cả niềm tự hào của người lính trọng án khi được góp phần không nhỏ vào sự bình yên của thành phố vì hòa bình. “Không bom đạn, không chiến tranh/ Mà sao anh vẫn dầm mình thâu đêm/ Lời Bác dạy ghi dấu trong tim/ Vì dân phục vụ, vì dân quên mình/ Đằm sâu trong những ân tình/ Để cho con trẻ yên bình giấc say...”.

Không hổ danh "lính số 7 Thiền Quang"

Khi đọc dòng thơ ấy, tôi và đồng đội - những người lính trọng án thường ngày bản lĩnh, can trường là thế - cũng cảm thấy bùi ngùi. Giữa thời bình nhưng “cuộc chiến” bảo vệ sự bình yên của Thủ đô dường như vẫn chưa bao giờ hết nóng bỏng. Bởi đối mặt với người lính trọng án, phía trước, phía sau, không chỉ là những đối tượng côn đồ cộm cán, những kẻ mang trên mình nhiều tiền án, tiền sự, sẵn sàng dùng vũ khí cả nóng và lạnh để chống trả mà còn có những kẻ thù vô hình... Trong cuộc chiến thầm lặng ấy, nếu thiếu bản lĩnh, chùn bước trước tội phạm thì có thể đánh mất chính mình.

Một buổi sáng giữa thu Hà Nội se lạnh, chúng tôi có mặt tại Đội Phòng ngừa, đấu tranh và hướng dẫn điều tra trọng án. Cuộc hẹn sau nhiều lần đổi lịch một lần nữa phải trì hoãn vài tiếng bởi công việc đột xuất của Đội trưởng Lê Minh Hải. Sau đại dịch COVID-19, công việc của anh và đồng đội càng thêm bộn bề. Bởi sau thời gian thực hiện giãn cách xã hội, các loại tội phạm như tín dụng đen, trộm cắp tài sản có dấu hiệu gia tăng nên công tác phòng ngừa xã hội luôn được đặt lên hàng đầu.

Thời điểm chúng tôi đến, đồng đội của Hải có người đang cần mẫn bên những trang hồ sơ, có người thì đang rong ruổi trên những cung đường truy bắt tội phạm. Một đồng đội của Hải chia sẻ với chúng tôi: Mảng việc Lê Minh Hải cùng đồng đội được phân công phụ trách là mảng án khó. Với vai trò là Đội trưởng, trong những năm qua, Trung tá Lê Minh Hải đã sát cánh cùng đồng đội lập nên nhiều chiến công, thành tích góp phần quan trọng vào sự bình yên của Thủ đô.

Từ năm 2015, Trung tá Lê Minh Hải đã trực tiếp chỉ đạo CBCS phối hợp với các đơn vị nghiệp vụ của Công an TP Hà Nội điều tra, xử lý 462 vụ án hình sự. Trong đó có những vụ án đặc biệt nghiêm trọng. Điển hình là vụ án Vũ Chí Chung (sinh năm 1976, trú tại quận Hai Bà Trưng, Hà Nội) sử dụng súng colt tự chế cướp tài sản manh động, côn đồ xảy ra tại chợ đầu mối Long Biên, quận Ba Đình, Hà Nội, hay vụ giết người, đốt xác nạn nhân nhằm che giấu tội phạm xảy ra tại vườn hoa Nguyễn Trãi, quận Hà Đông, Hà Nội, bắt giữ đối tượng gây án là Triệu Quang Trịnh; vụ sử dụng súng quân dụng cướp tài sản xảy ra ngày 20-4-2020 tại Ngân hàng Techcombank, Chi nhánh Sóc Sơn... Quá trình điều tra mỗi vụ trọng án có khó khăn riêng đòi hỏi Đội trưởng Lê Minh Hải và đồng đội ngoài nắm vững kiến thức về pháp luật, nghiệp vụ trinh sát còn phải có nhiều kiến thức khác.

Quá trình điều tra vụ giết người, cướp tài sản xảy ra vào ngày 29-1-2019 (tức ngày 24 tết Kỷ Hợi) tại trước cổng số 2, sân vận động Mỹ Đình, quận Nam Từ Liêm, Hà Nội đã để lại ấn tượng đặc biệt trong anh. Chiều 29 tết, khi đối tượng gây án là Nguyễn Cảnh An (sinh năm 1999, trú tại huyện Đô Lương, tỉnh Nghệ An) bị bắt giữ tại Hòa Bình thì cùng thời điểm, một tổ công tác gồm 30 đồng chí cũng đang ở quê đối tượng tại Nghệ An. Khi nhà nhà sum họp, chuẩn bị đón giao thừa thì anh và đồng đội vẫn rong ruổi trên đường. Với lính trọng án, chuyện nửa đêm nhận lệnh, khoác ba lô lên đường là thường xuyên, những bữa cơm đầm ấm bên gia đình thường hiếm hoi vào thời khắc đặc biệt như thế.

“Một trong những khó khăn mà tôi và đồng đội đối mặt trong vụ án này là phải lần tìm cho ra manh mối. Vụ án xảy ra tại khu vực vắng người qua lại, vào thời điểm tết Nguyên đán đang cận kề nên thông tin thu thập được rất ít ỏi; trong khi đó, đối tượng gây án và nạn nhân lại chỉ là khách đi xe dọc đường... Sau khi gây án, đối tượng di chuyển về nơi hẻo lánh rồi thay hình đổi dạng, manh mối hầu như không có” - Trung tá Lê Minh Hải cho biết. Quá trình rà soát, anh và đồng đội đã thu giữ đôi dép lê màu xanh lá và đen, hiệu Loufu cỡ 40, một con dao inox gọt hoa quả và hình ảnh qua trích xuất camera về đối tượng nghi vấn nhưng rất mờ nhạt. Có những thời điểm, vụ án tưởng chừng đi vào ngõ cụt bởi nhiều mũi trinh sát đã được tỏa đi tất cả hướng lần tìm theo manh mối của đối tượng nhưng thông tin thu được vẫn rất mờ nhạt.

Nhưng, khó khăn không làm Trung tá Lê Minh Hải và đồng đội nản lòng. Khi mọi thông tin về nghi phạm đang gặp rất nhiều khó khăn, bế tắc thì họ phát hiện trong đoạn thu âm đối thoại giữa nghi phạm và nạn nhân có âm tiết vùng Nghệ An.

Ngay sau khi có thông tin trên, các thành viên của chuyên án đã trao đổi với Công an tỉnh Nghệ An để rà soát, khoanh vùng đối tượng. Căn cứ các tài liệu thu thập được, họ xác định được đối tượng nghi vấn là Nguyễn Cảnh An và tổ chức lực lượng bắt giữ.

Đánh án rất tinh nhạy nhưng khi chúng tôi hỏi về thành tích của bản thân, Trung tá Lê Minh Hải cười lặng lẽ: “Mỗi chiến công của Đội Phòng ngừa, đấu tranh và hướng dẫn điều tra trọng án đều là thành tích chung của tập thể. Công tác điều tra trọng án đòi hỏi phải có tinh thần trách nhiệm cao, sự phối hợp nhịp nhàng, khéo léo của đồng đội”.

Chạy đua cùng thời gian

Bất cứ vụ án nào cũng yêu cầu phải phá án trong thời gian ngắn nhất. Nhưng, có một số vụ án, thời gian còn quý hơn vàng khi càng khám phá án sớm, càng bớt được hậu quả nặng nề. Ví dụ một vụ án cố ý gây thương tích, gây rối trật tự công cộng. Nếu không bắt được đối tượng sớm, có thể còn xảy ra thêm những hậu quả khác. Đó là vào ngày 14-4-2019, Phòng Cảnh sát hình sự Công an TP nhận được tin báo của Công an quận Ba Đình về một vụ án mạng đặc biệt nghiêm trọng. Một nhóm khoảng 40 đối tượng đi trên 20 chiếc xe máy đều che BKS, mang theo vũ khí như dao tự chế, tuýp gắn dao chọc tiết lợn tự chế..., đã tới trước cửa số nhà 66 Phó Đức Chính dùng gạch đá đập phá cửa, xông vào trong nhà, dùng hung khí chém gây thương tích những người đang có mặt trong nhà...

Trung tá Lê Minh Hải nhớ lại, đây là vụ án cố ý gây thương tích, gây rối trật tự có tính chất rất nghiêm trọng, ảnh hưởng phức tạp đến tình hình ANTT. Quá trình điều tra gặp rất nhiều khó khăn do vụ án có đông đối tượng tham gia, thời gian xảy ra ngắn, thực hiện hành vi phạm tội liều lĩnh, manh động có biểu hiện nghi vấn hoạt động theo hình thức băng ổ nhóm kinh doanh dịch vụ cầm đồ, cho vay tín dụng đen nên có nhiều thủ đoạn đối phó, che giấu hành vi phạm tội...

Sau khi nghiên cứu, đánh giá hiện trường, tính chất vụ án, ban chỉ đạo điều tra vụ án đã giao Đội Phòng ngừa, đấu tranh và hướng dẫn điều tra trọng án là đơn vị chủ công để điều tra vụ án. Trung tá Lê Minh Hải đã huy động tối đa lực lượng của đội, phối hợp với các đơn vị nghiệp vụ của Công an TP, công an các quận, huyện có liên quan triển khai đồng bộ nhiều biện pháp nghiệp vụ, chia làm nhiều tổ công tác để rà soát nhân chứng hiện trường, camera để thu thập thông tin liên quan đến vụ án. Từ đó, dựng lên toàn bộ các đối tượng tham gia vụ án và vai trò của từng đối tượng; phối hợp tích cực với Công an quận Ba Đình triển khai nhiều biện pháp truy bắt các đối tượng.

“Hơn 20 năm gắn bó với ngành cũng là ngần ấy thời gian tôi gắn bó với công tác điều tra trọng án. Năm 2007, sau khi tốt nghiệp Học viện Volgorad, Bộ Nội vụ, Liên bang Nga, tôi được phân công công tác tại Đội Phòng ngừa, đấu tranh và hướng dẫn điều tra trọng án và gắn bó từ đó cho đến nay” - Trung tá Lê Minh Hải chia sẻ. Trong những năm qua, ngoài việc trực tiếp chỉ đạo điều tra, khám phá các vụ án lớn, Trung tá Lê Minh Hải cùng đồng đội đã tham mưu cho lãnh đạo cấp trên triển khai các biện pháp phòng ngừa tội phạm nói chung và phòng ngừa trọng án nói riêng. Qua công tác điều tra các vụ trọng án đã tổng kết, rút kinh nghiệm, xác định nguyên nhân xảy ra, phát hiện những phương thức, thủ đoạn tội phạm mới để tham mưu cho Ban Chỉ huy Phòng Cảnh sát hình sự ra các thông báo phòng ngừa, tuyên truyền tới quần chúng nhân dân...

Những tưởng lính trọng án khô khan nhưng không phải, Trung tá Lê Minh Hải còn có những sáng kiến, sáng tạo trong lao động, trong công tác. Anh tạo mọi điều kiện thuận lợi cho đoàn viên, thanh niên tham gia các hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể dục, thể thao, giao lưu học hỏi... Đó là hạt nhân góp phần vì sự đoàn kết, từ đó, anh góp phần xây dựng một tập thể đoàn kết, đóng góp vào sự bình yên của Thủ đô.