Thế giới ảo và trách nhiệm sống

Giữa lẫn lộn thật và ảo, cần một thái độ sống có trách nhiệm với chính mình.

Cậu nhóc áng chừng chưa đến 20 tuổi, đưa lên Facebook, một trang mạng cá nhân, dòng chữ có nội dung, trích nguyên văn”: “Tjn bùn! Chúg tôj vô kùg thương tjếk báo tjn, cụ jà 60 tuổj đêm wa chúg tôj đâm xe máy vào đã kủ tỏj vào hồj 17h07 =((. Ae fag lô đề nhjệt tìh đj lão sn 1953”. (Tạm dịch: Tin buồn! Chúng tôi vôi cùng thương tiếc báo tin, cụ già 60 tuổi đêm qua chúng tôi đâm xe máy vào đã củ tỏi (tức tử vong) vào hồi 17h07. Anh em phang lô đề nhiệt tình đi, lão sinh năm 1953)… Chuyện gì đang xảy ra trong cái thế giới ảo ấy(?!).

1. Ai đó bình luận trên Facebook của cậu nhóc ấy "Ông có phải là con người không vậy?”. Cậu nhóc ấy phản hồi "Kó vấn đề j k? Đkm, nó jà khụ uj, đj thỳ sai lè mắt ra. Wả này mất 60 triệu mất". (Tạm dịch: Có vấn đề gì không? Đkm (chửi thề), nó già khụ rồi, đi thì sai lè mắt ra. Quả này mất 60 triệu mất".

Đó không phải là một đoạn hội thoại trên mạng có tính chất hài hước. Hài hước trong việc này đã không chấp nhận được, huống gì lại là chuyện thiệt. Địa chỉ Facebook đưa ra dòng thông báo lạnh lùng kia có tên “Kẹo mút chơi bời”.

Giới truyền thông đưa tin, tối ngày 1/11, người đàn ông sinh năm 1953 trên đường đi gửi tiền tiết kiệm về đã bị hai thanh niên điều khiển xe gắn máy đụng chết. Cơ quan điều tra đã xác minh được đối tượng cầm lái lẫn người ngồi sau xe gắn máy gây tai nạn.

Ngay trong đêm tai nạn xảy ra, trên Facebook của “Kẹo mút chơi bời” đã có dòng chữ: "Chúng tôi vừa đâm một ông già gần 60 tuổi,… khả năng chết". Và ngày hôm sau, “Kẹo mút chơi bời” tiếp tục cho chạy trên Facebook của mình dòng chữ mà tôi đã trích dẫn đến bạn đọc.

Sau khi phát ra "tín hiệu" này, “Kẹo mút chơi bời” nhận được rất nhiều bình luận phản đối "khẩu hiệu" mà mình đưa ra. Có vẻ không quan tâm, “Kẹo mút chơi bời” phản ứng lại kịch liệt những phản hồi đã gây hấn với mình bằng những ngôn từ tục tĩu khác.

Thế giới ảo và trách nhiệm sống ảnh 1
Trang Facebook của "Kẹo mút chơi bời".

Cho đến giờ, không biết “Kẹo mút chơi bời” có phải là người thanh niên ngồi sau chiếc xe gắn máy gây tai nạn hay không? Tuy nhiên, ngay khi xuất hiện tin Cơ quan Công an sẽ truy tìm chủ nhân của địa chỉ Facebook cho chạy dòng chữ có nội dung phản cảm kia trên một vài trang báo mạng, thì “Kẹo mút chơi bời” đã xóa tài khoản.

“Kẹo mút chơi bời” xóa tài khoản nhanh đến mức, không kịp nhận ra rằng, nếu Cơ quan điều tra có tìm ra “Kẹo mút chơi bời” là ai thì cũng rất khó xử lý.

2. Đương nhiên, không ai lại đi quy kết sự vô cảm của một cá nhân trong thế giới ảo để phủ định toàn bộ những giá trị lớn lao mà Internet đã mang lại. Tuy nhiên, vẫn có cái gì đó lợn cợn trong câu chuyện của “Kẹo mút chơi bời”.

Đã có rất nhiều người trong thế giới ảo chứng minh tầm quan trọng của mình bằng những thứ vô giá trị. Trước đó, khi blog (nhật ký mạng) còn làm điên đảo cư dân mạng, những blog sex, thô tục… thường có lượng truy cập tăng đột biến. Đôi lúc, để chứng minh sự quan trọng của mình, chủ nhân của trang blog có thể làm tất cả những trò miễn sao càng có nhiều lượng người truy cập càng tốt.

Vụ kiện mà nguyên đơn là nữ ca sĩ Phương Thanh với bị đơn là chủ nhân của blog “Cô gái đồ long” từng đình đám một thời. Có vẻ, không rút ra được bài học từ vụ việc ấy, mãi cho đến khi lâm nạn, “Cô gái đồ long” mới biết được rằng, trong thế giới nào cũng có luật pháp, không thể có một thế giới vô minh để muốn nói gì thì nói, muốn làm gì thì làm, muốn chửi bới ai thì cứ thản nhiên mà phỉ báng.

Facebook có nhiều tính năng hơn blog, Facebook cũng khiến cư dân mạng điên đảo hơn blog… Và cái quy trình từng diễn ra với blog đã lặp lại. Nhiều người mượn Facebook để là nơi để tự đánh bóng mình và xỉ vả người khác.

Bởi trong thế giới ảo, nơi mà mọi người có thể lừa phỉnh nhau về nhân thân, thì việc gì lại không phá phách. Người ta có thể tự giới thiệu mình là nhà báo lừng danh đã đoạt giải thưởng khắp năm châu bốn bể, người ta có thể tự tung hô mình là nhà văn lừng danh đã suýt đoạt giải Nobel, người ta cũng có thể tự nhận mình là nhà cấp tiến sắp sửa soạn thảo kế hoạch để giải cứu toàn thế giới khỏi sự mông muội…

Thế giới ảo ẩn mặt, đã ẩn mặt thì không cần biết xấu hổ.

3. Chỉ lấy trường hợp của “Kẹo mút chơi bời” để nói giới trẻ đang vô cảm, thì tội nghiệp cho giới trẻ. Bởi, sự vô cảm hiện tại không còn là "đặc thù" cho bất cứ lứa tuổi nào. Xe tải chở bia gặp nạn khi đang lưu thông, người đi đường nhào ra cướp bia mang vào lề đường gầy sòng… nhậu. Xe chở mỳ gói lật úp xuống ruộng, người ta lao đến mang mỳ gói về… nhà mình. Ai đó bị giật giỏ xách, tiền bay tứ tán trên đường, đám đông ùa vào, kẻ nhặt được nhiều thì vui nhiều, người nhặt được ít thì bảo mình xui, mặc cho nước mắt của người bị nạn đang chảy dài…

Hay cả hành khách đi xe buýt bị lái xe và lơ xe bắt lạy mới dừng lại, không ai can thiệp. Khuôn mặt mếu máo của người thanh niên bị móc túi, không ai quan tâm… Ngay cả vụ tai nạn kinh hoàng ngay giữa lòng Sài Gòn tháng rồi, khiến 2 người chết và 12 người bị thương cũng chính là cơ hội của một nhóm người hôi của.

Trong thế giới ảo có quyền lực riêng của nó.

Một đoạn phim chỉ vài chục giây được chuyển lên trang Youtube có thể gây hiệu ứng hơn hàng trăm bài báo, hàng nghìn cuộc diễn thuyết. Thậm chí, một anh chàng lang thang, tồn tại được nhờ nghề... ăn mày, phút chốc chỉ với một tấm ảnh lan truyền trên mạng bỗng dưng trở thành người nổi tiếng không thua kém các ngôi sao giải trí lừng danh.

Thế nên, không biết đã có bao nhiêu phận người đã được thay đổi hoặc tìm đến ngõ cụt của đời mình để chấm dứt khi vô tình bị tung những thứ đằng sau cánh cửa phòng ngủ lên mạng.

Đương nhiên, không ai lại vì những lý do ấy mà bài xích Internet. Nhưng, không hẳn Internet chỉ đem lại toàn bộ những thứ tích cực.

Có lẽ, giữa lẫn lộn thật và ảo, cần một thái độ sống có trách nhiệm với chính mình.

Đòi hỏi này, đôi lúc là... quá đáng(?)

Ngô Nguyệt Hữu

Các tin khác

Thách thức lớn của thể thao Việt Nam trước thềm SEA Games 34

Thách thức lớn của thể thao Việt Nam trước thềm SEA Games 34

Quyết định từ Ban Tổ chức SEA Games 34 tại Malaysia về việc chốt 43 môn với 473 nội dung tranh huy chương đang tạo ra xáo trộn lớn với thể thao khu vực. Việc hàng loạt môn chủ lực như vật, đua thuyền, kickboxing, jujitsu và futsal nữ bị gạch tên khiến Đoàn Thể thao Việt Nam (TTVN) đứng trước nguy cơ mất hơn 20 HCV từ trước giờ xuất phát. Động thái này không chỉ đặt ra bài toán tái cơ cấu lực lượng khốc liệt mà còn buộc các nhà quản lý thể thao nước nhà phải tính toán lại chiến lược đầu tư cho chu kỳ mới.

Trung Quốc thiếu hụt hóa dầu, tăng áp lực giá

Trung Quốc thiếu hụt hóa dầu, tăng áp lực giá

Lượng hóa dầu dư thừa từng giúp Trung Quốc giảm tác động từ cú sốc nguồn cung nay đang gần cạn, kéo theo sức ép tăng giá đối với nhựa, cao su, sơn và nhiều sản phẩm khác. Tuy nhiên, tình trạng dư thừa công suất khiến giới phân tích cho rằng áp lực này chỉ mang tính tạm thời.

Phim tầm trung - “miền đất hứa” của điện ảnh Việt

Phim tầm trung - “miền đất hứa” của điện ảnh Việt

Giữa những bom tấn phòng vé và phim nghệ thuật là “vùng trung gian” còn khá mờ nhạt nhưng có thể là “miền đất hứa” nhiều kỳ vọng của điện ảnh Việt. Không chỉ mang đến những bộ phim gần gũi, phù hợp với nhiều đối tượng khán giả, “vùng trung gian” còn ít được chú ý này đóng vai trò quan trọng đối với việc thúc đẩy tính đa dạng và sáng tạo của điện ảnh Việt Nam.

Khi người trẻ muốn kể đúng câu chuyện lịch sử

Khi người trẻ muốn kể đúng câu chuyện lịch sử

Từ phim ảnh, bảo tàng đến các hoạt động trải nghiệm lịch sử, quân tư trang góp phần tạo nên hình hài cụ thể của một giai đoạn lịch sử. Tuy nhiên, theo một số nhóm sưu tầm, từ những năm 1980-2000, nhiều kỷ vật chiến tranh của Việt Nam được người nước ngoài mua lại, khiến việc tìm kiếm hiện vật gốc không hề dễ dàng. Với mong muốn tái hiện lịch sử, cộng đồng phục dựng quân phục đang dần hình thành, đặt ra vấn đề về sự kết nối với các thiết chế văn hóa chính thống để phát triển bền vững.

Trào lưu độ xe điện, hiểm họa khôn lường

Trào lưu độ xe điện, hiểm họa khôn lường

Xe điện vốn thông dụng và thuận lợi trong tầng lớp học sinh, sinh viên thời gian gần đây trở thành trào lưu chế, độ cho những cuộc tranh hùng từ mạng xã hội ra xa lộ. Những quái xế tuổi teen với các vụ “bão đêm” trở thành “quả bom nổ chậm” hãi hùng ngoài đường phố…

Lập hàng trăm công ty “ma” mua bán trái phép hóa đơn

Lập hàng trăm công ty “ma” mua bán trái phép hóa đơn

Nắm được phí phải trả khá cao khi mua hóa đơn giá trị gia tăng (VAT) để phù phép cho hoạt động kinh doanh vật tư trôi nổi nên Lê Văn Hiền, sinh năm 1984, ngụ phường Tân Sơn Nhì, TP Hồ Chí Minh đã biến mình thành kẻ đi bán hóa đơn để thu lợi. Với mối quan hệ từ nhiều năm lăn lộn ngoài thương trường, Hiền nhanh chóng móc nối với nhiều đối tượng nhờ đứng tên thành lập, thuê và mua nhiều công ty để xuất bán khống hàng trăm ngàn hóa đơn với tổng lượng tiền được ghi lên đến gần 20 ngàn tỷ đồng, thu lợi bất chính số tiền lớn. Mặc dù che đậy rất kỹ, nhưng tất cả hoạt động phạm tội của đối tượng đã bị cơ quan Công an phát hiện và xử lý trước pháp luật.

Bước ngoặt từ những cái lắc đầu

Bước ngoặt từ những cái lắc đầu

Phải đến sát thời điểm trái bóng lăn trong trận mở màn của đội tuyển Việt Nam vào ngày 26/9/2026, câu chuyện bản quyền truyền hình FIFA ASEAN Cup 2026 mới chính thức ngã ngũ sau những cuộc đấu trí nghẹt thở. Mức giá chào bán ban đầu lên tới 3 triệu USD đã vấp phải cái lắc đầu kiên quyết từ các nhà đài trong nước, buộc đối tác phân phối phải nhượng bộ hạ giá. Không còn cảnh mua bằng mọi giá hay nhờ cậy dòng tiền giải cứu, thị trường truyền hình Việt Nam đang xác lập một bước ngoặt tư duy: liên minh chia sẻ chi phí để hướng tới sự bền vững.

Phim ngắn AI bủa vây, cuốn người xem vào vòng xoáy không hồi kết

Phim ngắn AI bủa vây, cuốn người xem vào vòng xoáy không hồi kết

Một tập phim ngắn AI chỉ dài vài phút, nhưng tình tiết liên tục bị bỏ lửng có thể giữ người xem từ tối đến gần sáng. Từ đoạn xem miễn phí trên mạng xã hội, họ được dẫn sang ứng dụng và trả tiền để biết kết cục. Khi phim được sản xuất hàng loạt và xuất hiện dày đặc trên dòng đề xuất, trách nhiệm bảo vệ khán giả phải được đặt ra với cả người làm phim, đơn vị phát hành và nền tảng phân phối.

Bên trong du thuyền 5 sao thành… làng vận động viên

Bên trong du thuyền 5 sao thành… làng vận động viên

Tại cảng Nagoya những ngày trung tuần tháng 9/2026, Asiad 20 phô diễn diện mạo chưa từng có: không xây làng VĐV triệu đô, không để lại những khối bê tông bỏ hoang. Bằng tư duy tối ưu chi phí và tính toán thực dụng điển hình, người Nhật biến siêu du thuyền cùng tổ hợp nhà gỗ lắp ghép ven biển thành nơi lưu trú cho hàng ngàn VĐV châu Á.

Người trẻ muốn đánh thức mùa trăng

Người trẻ muốn đánh thức mùa trăng

Từ những chiếc đèn lồng, con giống ngựa, voi từng hiện diện trong ký ức nhiều thế hệ, những người trẻ hôm nay đang tìm cách phục dựng, làm mới và đưa đồ chơi Trung thu truyền thống trở lại đời sống. Họ không chỉ giữ lại một món đồ chơi, mà đang tìm cách nối lại một mạch văn hóa giữa quá khứ và hiện tại.

Khí đốt đắt đỏ, nhu cầu than toàn cầu có thể lập kỷ lục mới

Khí đốt đắt đỏ, nhu cầu than toàn cầu có thể lập kỷ lục mới

Gián đoạn vận chuyển LNG qua eo biển Hormuz đã đẩy giá khí đốt lên cao, khiến nhiều nền kinh tế chuyển một phần sản lượng điện từ khí sang than. Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) cảnh báo nhu cầu than toàn cầu có thể tiếp tục tăng nếu nguồn cung khí chưa sớm phục hồi.

Từ “Hoàng hậu cuối cùng” đến bài toán quyền tài sản trí tuệ

Từ “Hoàng hậu cuối cùng” đến bài toán quyền tài sản trí tuệ

Tranh cãi quanh những tác phẩm khai thác chất liệu lịch sử đặt ra câu hỏi về chủ thể quyền đối với tài sản trí tuệ. Khi dự thảo Luật Phát triển công nghiệp văn hóa lần đầu gọi tên tài sản trí tuệ gốc, việc xác định rõ các lớp quyền và chủ thể sở hữu càng trở nên cấp thiết.

Văn hóa truyền thống không chỉ là đạo cụ sân khấu

Văn hóa truyền thống không chỉ là đạo cụ sân khấu

Trong những năm qua, xu hướng dùng chất liệu truyền thống trong những sáng tạo đương đại đang trở nên phổ biến. Những vở ballet “Dó”, “Đông Hồ”, xiếc “Làng tôi” hay mới đây là “Những lớp phù sa” đang cho thấy nỗ lực của các nghệ sĩ tìm về những chất liệu văn hóa truyền thống để kể những câu chuyện hôm nay. Nhưng giữa việc “đưa văn hóa lên sân khấu” và sự “sáng tạo từ văn hóa” vẫn là một khoảng cách. Bởi nếu truyền thống chỉ dừng lại ở những chiếc nón, cái nơm, tấm chiếu, câu hát dân gian hay bộ trang phục đẹp mắt, văn hóa rất dễ trở thành một thứ đạo cụ trang trí.

Chuyển hóa địa bàn phức tạp về xuất, nhập cảnh trái phép ở Tây Ninh

Chuyển hóa địa bàn phức tạp về xuất, nhập cảnh trái phép ở Tây Ninh

Với mạng lưới giao thông thuận lợi di chuyển đến các trung tâm kinh tế lớn ở khu vực phía Nam, biên giới tỉnh Tây Ninh luôn là địa bàn mà các loại hình tội phạm thường nhắm đến để hoạt động, trong đó có vấn đề xuất, nhập cảnh trái phép. Nhằm đảm bảo an ninh trật tự trên toàn tuyến, đồng thời phát hiện, ngăn chặn sớm các đối tượng vi phạm, Phòng Quản lý xuất nhập cảnh đã phối hợp với các đơn vị nghiệp vụ, Công an các xã, Bộ đội Biên phòng, triển khai cao điểm phòng, chống tội phạm…

Tái diễn chiêu lừa “buôn thần bán lộc”

Tái diễn chiêu lừa “buôn thần bán lộc”

Các thầy bà tự xưng là “người bề trên”, có khả năng biết trước kết quả xổ số, lô đề, đánh vào niềm tin tâm linh, ham trúng số, muốn làm giàu của nhiều người. Bằng chiêu thức gửi “lộc” chỉ vài chục ngàn đến vài trăm ngàn, khi tâm lý người tham gia không muốn đòi lại hoặc không dám đòi nên các nhóm đối tượng này mặc sức hưởng lợi từ hàng ngàn nạn nhân…

Đoàn Thể thao Việt Nam dồn lực cho Asiad 20: Sẵn sàng xung trận

Đoàn Thể thao Việt Nam dồn lực cho Asiad 20: Sẵn sàng xung trận

Bước vào những ngày đầu tháng 9/2026, chiến dịch chuẩn bị cho Asiad 20 tại Aichi - Nagoya (Nhật Bản) của Đoàn Thể thao Việt Nam (TTVN) đã chính thức bước sang giai đoạn hoàn tất các khâu then chốt cuối cùng. Với quyết định thành lập quy tụ 498 thành viên tranh tài ở 29 môn thi đấu, thể thao nước nhà đang thể hiện quyết tâm cao độ nhằm hiện thực hóa mục tiêu đoạt từ 4 đến 6 HCV. Từ các chuyến tập huấn nước ngoài của những đội tuyển mũi nhọn, các gói thưởng kỷ lục được kích hoạt, cho đến công tác hậu cần và y tế, tất cả đã sẵn sàng trước giờ xuất trận.

Mất tiền oan với ứng dụng “dùng thử miễn phí”

Mất tiền oan với ứng dụng “dùng thử miễn phí”

Giữa hàng loạt ứng dụng mời trải nghiệm miễn phí, người dùng có thể kích hoạt một ứng dụng chỉ sau vài thao tác. Tuy nhiên, khi thời hạn dùng thử kết thúc, hệ thống tự động chuyển sang trả phí, thậm chí thu tiền cả năm nếu khách hàng không kịp hủy.