Báo động băng tan ở Greenland

Dải băng ở Greenland đang tan chảy, nhưng nghiên cứu mới nhất cho thấy hiện tượng này đang diễn ra nhanh hơn người ta nghĩ. Và điều đó đồng thời có nghĩa là các mực nước biển cũng đang tăng lên thật nhanh.

Với bề mặt trải dài khoảng 1,7 triệu km2, dải băng bên trên sông băng Sermeq-Kujalleq gần Ilulisat của Greenland dường như vô tận. Do đó mà ý tưởng cho rằng dải băng này - có một số nơi dày đến 3km - đang tan chảy dường như là vô lý. Nhưng nhiều núi băng trôi khổng lồ - và thung lũng nơi chúng lướt đi - tiết lộ một câu chuyện khác. Băng đang dịch chuyển với quy mô lớn ở Greenland. Trong những năm gần đây, sông băng đã thu nhỏ lại khoảng 15km và hiện tượng tan chảy diễn ra liên tục này không thể chặn đứng được.

Hiện tượng băng ở Greenland tan chảy quá nhanh như thế đang là câu hỏi gây tranh luận. Khi Greenland mất đi toàn bộ lớp băng của nó thì mực nước biển sẽ tăng khoảng 7 mét, cao hơn mức hiện nay. Kịch bản này không trở thành hiện thực trong nháy mắt mà thực ra nó diễn tiến qua hàng trăm năm. Những kết quả nghiên cứu mới nhất của các nhà khoa học Hà Lan cho biết, về thực chất thì tốc độ tan băng ở Greenland đang tăng nhanh trong những năm  gần đây.

Một núi băng trôi ở ven biển Greenland.
Một núi băng trôi ở ven biển Greenland.

Theo đánh giá qua  nghiên cứu của nhóm nhà khoa học do Michiel van den Broeke ở Đại học Ultrecht được công bố trên tờ Science số mới nhất trong tháng 11 năm nay, Greenland đã mất đi khoảng 1.500 gigaton (1 gigaton tương đương 1 tỉ tấn) băng từ năm 2000 đến 2008. Theo tính toán của Michiel van den Broeke, trong khoảng giữa các năm 2000 và 2008, tỉ lệ mất băng trầm trọng này là 273 gigaton một năm.

Các nhà khoa học tin chắc kết quả nghiên cứu của họ là chính xác bởi vì họ lập được số liệu này bằng cách sử dụng 2 phương pháp khác nhau về cơ bản nhưng cùng cho một đáp số. Thứ nhất, họ giám sát chuyển động của băng sau khi đưa nó vào mô hình máy tính địa phương. Đối với nguồn dữ liệu. Thứ hai, các nhà khoa học sử dụng các vệ tinh quan sát Grace dùng để đánh giá trường hấp dẫn của trái đất. Trong giai đoạn giữa năm 2000 và 2008, các sông băng thu nhỏ lại gây nên hiện tượng mực nước biển tăng trung bình khoảng 0,5 milimét/năm. Tuy nhiên, theo quan sát trong 3 năm sau này, giá trị tăng đến 0,75 milimét/năm.

Theo các nhà nghiên cứu, kết quả thu được cho thấy dải băng đang tan chảy với tốc độ khá nhanh. Dĩ nhiên có thể là giai đoạn quan sát chỉ đơn thuần thể hiện  một phase của quá trình tan băng đang diễn ra - một phase có thể sẽ chấm dứt. Nhưng Michiel van den Broeke không tin điều đó: "Kể từ năm 2000, dải băng ở Greenland đã liên tục bị mất đi khối lượng khổng lồ và tốc độ cứ tăng dần. Sự kiện đó phù hợp với bức tranh về một thế giới đang ấm lên của chúng ta".

Còn Andrea Peter Ahlstrom, nhà nghiên cứu của người Đan Mạch, nói: "Cộng đồng khoa học đang ngày càng tiến gần hơn đến sự nhất trí về hiện tượng mất mát khổng lồ của dải băng ở Greenland". Peter Ahlstrom đánh giá nghiên cứu mới này cũng như tính đáng tin của những kết quả thu được.

Theo quan điểm của Peter Ahlstrom, những kết quả này cũng sẽ có ích cho báo cáo sắp tới của Ủy ban Liên chính phủ về thay đổi khí hậu (IPCC) của Liên Hiệp Quốc, vì những số liệu đó cho phép các nhà khoa học mô tả tình hình ở Greenland với độ chính xác cao hơn.

Trong báo cáo năm 2007, IPCC còn chưa có những dự đoán chính xác  về số phận của khối băng khổng lồ của Greenland, do cộng đồng khoa học có liên quan đến vấn đề chưa có sự nhất trí với nhau. Nhưng sau này nhiều thay đổi đã xảy ra. Năm nay, giới nghiên cứu Anh có thể chỉ ra nơi nào băng sẽ biến mất nhanh nhất bằng cách sử dụng dữ liệu đo độ cao bằng laser do vệ tinh IceSat của NASA cung cấp.

Một nhóm nhà khoa học dưới sự lãnh đạo của David Vaughan thuộc Cơ quan Khảo sát Nam Cực Anh (BAS) đã thu thập được tổng cộng 7 triệu cơ sở dữ liệu từ tháng 2-2003 đến tháng 11/2007 và từ đó dẫn đến một hình ảnh rõ ràng chưa từng có. Hầu hết toàn bộ khối băng của Greenland bao phủ những khu vực ven biển - nhất là những khu vực ở miền đông nam và tây bắc - đã xảy ra hiện tượng tan chảy.

Vào mùa hè năm nay, một nhóm nghiên cứu trên tàu Artic Sunrise của Tổ chức Hòa bình Xanh (Greenpeace) - trong đó bao gồm 2 nhà khoa học Gordon Hamilton ở Đại học Maine và Fiammo Straneo ở Viện Hải dương học Woods Hole - báo cáo rằng dòng nước ấm thường xuyên trong vịnh hẹp của Greenland là nguyên nhân làm các sông băng thu nhỏ lại. Năm 2008, Liên hiệp châu Âu đã thành lập dự án nghiên cứu tầm cỡ gọi là "Ice2Sea" và các nhà nghiên cứu tin tưởng những kết quả mới thu thập được sẽ là một tín hiệu quan trọng cho hội nghị thượng đỉnh về khí hậu sẽ diễn ra vào tháng 12 năm nay

Trần Thanh Phong (theo Spiegel)

Các tin khác

Thách thức lớn của thể thao Việt Nam trước thềm SEA Games 34

Thách thức lớn của thể thao Việt Nam trước thềm SEA Games 34

Quyết định từ Ban Tổ chức SEA Games 34 tại Malaysia về việc chốt 43 môn với 473 nội dung tranh huy chương đang tạo ra xáo trộn lớn với thể thao khu vực. Việc hàng loạt môn chủ lực như vật, đua thuyền, kickboxing, jujitsu và futsal nữ bị gạch tên khiến Đoàn Thể thao Việt Nam (TTVN) đứng trước nguy cơ mất hơn 20 HCV từ trước giờ xuất phát. Động thái này không chỉ đặt ra bài toán tái cơ cấu lực lượng khốc liệt mà còn buộc các nhà quản lý thể thao nước nhà phải tính toán lại chiến lược đầu tư cho chu kỳ mới.

Trung Quốc thiếu hụt hóa dầu, tăng áp lực giá

Trung Quốc thiếu hụt hóa dầu, tăng áp lực giá

Lượng hóa dầu dư thừa từng giúp Trung Quốc giảm tác động từ cú sốc nguồn cung nay đang gần cạn, kéo theo sức ép tăng giá đối với nhựa, cao su, sơn và nhiều sản phẩm khác. Tuy nhiên, tình trạng dư thừa công suất khiến giới phân tích cho rằng áp lực này chỉ mang tính tạm thời.

Phim tầm trung - “miền đất hứa” của điện ảnh Việt

Phim tầm trung - “miền đất hứa” của điện ảnh Việt

Giữa những bom tấn phòng vé và phim nghệ thuật là “vùng trung gian” còn khá mờ nhạt nhưng có thể là “miền đất hứa” nhiều kỳ vọng của điện ảnh Việt. Không chỉ mang đến những bộ phim gần gũi, phù hợp với nhiều đối tượng khán giả, “vùng trung gian” còn ít được chú ý này đóng vai trò quan trọng đối với việc thúc đẩy tính đa dạng và sáng tạo của điện ảnh Việt Nam.

Khi người trẻ muốn kể đúng câu chuyện lịch sử

Khi người trẻ muốn kể đúng câu chuyện lịch sử

Từ phim ảnh, bảo tàng đến các hoạt động trải nghiệm lịch sử, quân tư trang góp phần tạo nên hình hài cụ thể của một giai đoạn lịch sử. Tuy nhiên, theo một số nhóm sưu tầm, từ những năm 1980-2000, nhiều kỷ vật chiến tranh của Việt Nam được người nước ngoài mua lại, khiến việc tìm kiếm hiện vật gốc không hề dễ dàng. Với mong muốn tái hiện lịch sử, cộng đồng phục dựng quân phục đang dần hình thành, đặt ra vấn đề về sự kết nối với các thiết chế văn hóa chính thống để phát triển bền vững.

Trào lưu độ xe điện, hiểm họa khôn lường

Trào lưu độ xe điện, hiểm họa khôn lường

Xe điện vốn thông dụng và thuận lợi trong tầng lớp học sinh, sinh viên thời gian gần đây trở thành trào lưu chế, độ cho những cuộc tranh hùng từ mạng xã hội ra xa lộ. Những quái xế tuổi teen với các vụ “bão đêm” trở thành “quả bom nổ chậm” hãi hùng ngoài đường phố…

Lập hàng trăm công ty “ma” mua bán trái phép hóa đơn

Lập hàng trăm công ty “ma” mua bán trái phép hóa đơn

Nắm được phí phải trả khá cao khi mua hóa đơn giá trị gia tăng (VAT) để phù phép cho hoạt động kinh doanh vật tư trôi nổi nên Lê Văn Hiền, sinh năm 1984, ngụ phường Tân Sơn Nhì, TP Hồ Chí Minh đã biến mình thành kẻ đi bán hóa đơn để thu lợi. Với mối quan hệ từ nhiều năm lăn lộn ngoài thương trường, Hiền nhanh chóng móc nối với nhiều đối tượng nhờ đứng tên thành lập, thuê và mua nhiều công ty để xuất bán khống hàng trăm ngàn hóa đơn với tổng lượng tiền được ghi lên đến gần 20 ngàn tỷ đồng, thu lợi bất chính số tiền lớn. Mặc dù che đậy rất kỹ, nhưng tất cả hoạt động phạm tội của đối tượng đã bị cơ quan Công an phát hiện và xử lý trước pháp luật.

Bước ngoặt từ những cái lắc đầu

Bước ngoặt từ những cái lắc đầu

Phải đến sát thời điểm trái bóng lăn trong trận mở màn của đội tuyển Việt Nam vào ngày 26/9/2026, câu chuyện bản quyền truyền hình FIFA ASEAN Cup 2026 mới chính thức ngã ngũ sau những cuộc đấu trí nghẹt thở. Mức giá chào bán ban đầu lên tới 3 triệu USD đã vấp phải cái lắc đầu kiên quyết từ các nhà đài trong nước, buộc đối tác phân phối phải nhượng bộ hạ giá. Không còn cảnh mua bằng mọi giá hay nhờ cậy dòng tiền giải cứu, thị trường truyền hình Việt Nam đang xác lập một bước ngoặt tư duy: liên minh chia sẻ chi phí để hướng tới sự bền vững.

Phim ngắn AI bủa vây, cuốn người xem vào vòng xoáy không hồi kết

Phim ngắn AI bủa vây, cuốn người xem vào vòng xoáy không hồi kết

Một tập phim ngắn AI chỉ dài vài phút, nhưng tình tiết liên tục bị bỏ lửng có thể giữ người xem từ tối đến gần sáng. Từ đoạn xem miễn phí trên mạng xã hội, họ được dẫn sang ứng dụng và trả tiền để biết kết cục. Khi phim được sản xuất hàng loạt và xuất hiện dày đặc trên dòng đề xuất, trách nhiệm bảo vệ khán giả phải được đặt ra với cả người làm phim, đơn vị phát hành và nền tảng phân phối.

Bên trong du thuyền 5 sao thành… làng vận động viên

Bên trong du thuyền 5 sao thành… làng vận động viên

Tại cảng Nagoya những ngày trung tuần tháng 9/2026, Asiad 20 phô diễn diện mạo chưa từng có: không xây làng VĐV triệu đô, không để lại những khối bê tông bỏ hoang. Bằng tư duy tối ưu chi phí và tính toán thực dụng điển hình, người Nhật biến siêu du thuyền cùng tổ hợp nhà gỗ lắp ghép ven biển thành nơi lưu trú cho hàng ngàn VĐV châu Á.

Người trẻ muốn đánh thức mùa trăng

Người trẻ muốn đánh thức mùa trăng

Từ những chiếc đèn lồng, con giống ngựa, voi từng hiện diện trong ký ức nhiều thế hệ, những người trẻ hôm nay đang tìm cách phục dựng, làm mới và đưa đồ chơi Trung thu truyền thống trở lại đời sống. Họ không chỉ giữ lại một món đồ chơi, mà đang tìm cách nối lại một mạch văn hóa giữa quá khứ và hiện tại.

Khí đốt đắt đỏ, nhu cầu than toàn cầu có thể lập kỷ lục mới

Khí đốt đắt đỏ, nhu cầu than toàn cầu có thể lập kỷ lục mới

Gián đoạn vận chuyển LNG qua eo biển Hormuz đã đẩy giá khí đốt lên cao, khiến nhiều nền kinh tế chuyển một phần sản lượng điện từ khí sang than. Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) cảnh báo nhu cầu than toàn cầu có thể tiếp tục tăng nếu nguồn cung khí chưa sớm phục hồi.

Từ “Hoàng hậu cuối cùng” đến bài toán quyền tài sản trí tuệ

Từ “Hoàng hậu cuối cùng” đến bài toán quyền tài sản trí tuệ

Tranh cãi quanh những tác phẩm khai thác chất liệu lịch sử đặt ra câu hỏi về chủ thể quyền đối với tài sản trí tuệ. Khi dự thảo Luật Phát triển công nghiệp văn hóa lần đầu gọi tên tài sản trí tuệ gốc, việc xác định rõ các lớp quyền và chủ thể sở hữu càng trở nên cấp thiết.

Văn hóa truyền thống không chỉ là đạo cụ sân khấu

Văn hóa truyền thống không chỉ là đạo cụ sân khấu

Trong những năm qua, xu hướng dùng chất liệu truyền thống trong những sáng tạo đương đại đang trở nên phổ biến. Những vở ballet “Dó”, “Đông Hồ”, xiếc “Làng tôi” hay mới đây là “Những lớp phù sa” đang cho thấy nỗ lực của các nghệ sĩ tìm về những chất liệu văn hóa truyền thống để kể những câu chuyện hôm nay. Nhưng giữa việc “đưa văn hóa lên sân khấu” và sự “sáng tạo từ văn hóa” vẫn là một khoảng cách. Bởi nếu truyền thống chỉ dừng lại ở những chiếc nón, cái nơm, tấm chiếu, câu hát dân gian hay bộ trang phục đẹp mắt, văn hóa rất dễ trở thành một thứ đạo cụ trang trí.

Chuyển hóa địa bàn phức tạp về xuất, nhập cảnh trái phép ở Tây Ninh

Chuyển hóa địa bàn phức tạp về xuất, nhập cảnh trái phép ở Tây Ninh

Với mạng lưới giao thông thuận lợi di chuyển đến các trung tâm kinh tế lớn ở khu vực phía Nam, biên giới tỉnh Tây Ninh luôn là địa bàn mà các loại hình tội phạm thường nhắm đến để hoạt động, trong đó có vấn đề xuất, nhập cảnh trái phép. Nhằm đảm bảo an ninh trật tự trên toàn tuyến, đồng thời phát hiện, ngăn chặn sớm các đối tượng vi phạm, Phòng Quản lý xuất nhập cảnh đã phối hợp với các đơn vị nghiệp vụ, Công an các xã, Bộ đội Biên phòng, triển khai cao điểm phòng, chống tội phạm…

Tái diễn chiêu lừa “buôn thần bán lộc”

Tái diễn chiêu lừa “buôn thần bán lộc”

Các thầy bà tự xưng là “người bề trên”, có khả năng biết trước kết quả xổ số, lô đề, đánh vào niềm tin tâm linh, ham trúng số, muốn làm giàu của nhiều người. Bằng chiêu thức gửi “lộc” chỉ vài chục ngàn đến vài trăm ngàn, khi tâm lý người tham gia không muốn đòi lại hoặc không dám đòi nên các nhóm đối tượng này mặc sức hưởng lợi từ hàng ngàn nạn nhân…

Đoàn Thể thao Việt Nam dồn lực cho Asiad 20: Sẵn sàng xung trận

Đoàn Thể thao Việt Nam dồn lực cho Asiad 20: Sẵn sàng xung trận

Bước vào những ngày đầu tháng 9/2026, chiến dịch chuẩn bị cho Asiad 20 tại Aichi - Nagoya (Nhật Bản) của Đoàn Thể thao Việt Nam (TTVN) đã chính thức bước sang giai đoạn hoàn tất các khâu then chốt cuối cùng. Với quyết định thành lập quy tụ 498 thành viên tranh tài ở 29 môn thi đấu, thể thao nước nhà đang thể hiện quyết tâm cao độ nhằm hiện thực hóa mục tiêu đoạt từ 4 đến 6 HCV. Từ các chuyến tập huấn nước ngoài của những đội tuyển mũi nhọn, các gói thưởng kỷ lục được kích hoạt, cho đến công tác hậu cần và y tế, tất cả đã sẵn sàng trước giờ xuất trận.

Mất tiền oan với ứng dụng “dùng thử miễn phí”

Mất tiền oan với ứng dụng “dùng thử miễn phí”

Giữa hàng loạt ứng dụng mời trải nghiệm miễn phí, người dùng có thể kích hoạt một ứng dụng chỉ sau vài thao tác. Tuy nhiên, khi thời hạn dùng thử kết thúc, hệ thống tự động chuyển sang trả phí, thậm chí thu tiền cả năm nếu khách hàng không kịp hủy.