Vòng cuối đàm phán hạt nhân Iran: Cuộc chiến nước rút

Vòng đàm phán cuối cùng trước hạn chót 31/3 đã bắt đầu vào hôm 30/3, với việc các bên tham gia đàm phán đưa ra những nỗ lực cuối cùng nhằm tìm kiếm một thỏa thuận khả dĩ cho chương trình hạt nhân Iran, kết thúc tốt đẹp chuỗi đàm phán kéo dài hơn một năm qua. Áp lực không chỉ từ hạn chót kết thúc vòng đàm phán, mà còn đến từ các thế lực chống thỏa thuận hạt nhân – Israel và Arập Xêút.

Ngày đầu tiên của vòng đàm phán cuối cùng đã diễn ra không mấy suôn sẻ. Theo giới quan sát, những khác biệt trong các điều kiện đàm phán vẫn chưa thể được san bằng. Sau buổi sáng 30/3, tình hình đang giẫm chân tại chỗ do hai bên vẫn chưa thể tìm được tiếng nói chung trong một số vấn đề. Bế tắc sau buổi sáng đàm phán khiến Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov tuyên bố sẽ rời hội nghị sớm vào buổi chiều 30/3.

Ông Lavrov đã phải tổ chức một số cuộc hội đàm riêng rẽ với một số quốc gia nhằm tìm kiếm giải pháp tháo gỡ khó khăn. Các quan chức Bộ Ngoại giao Nga cho biết ông Lavrov có thể quay lại bàn đàm phán nếu thấy cần thiết, có nghĩa là khi đàm phán có tiến triển khả quan cho một thỏa thuận như dự kiến. Trong khi đó, Bộ trưởng Ngoại giao các nước còn lại (Anh, Pháp, Mỹ, Đức, Trung Quốc và Iran) đều bày tỏ sẽ tiếp tục đàm phán cho đến hạn chót nửa đêm 31/3 để tìm kiếm một khung chính trị cho thỏa thuận cuối cùng vào tháng 6.

Phái đoàn Mỹ (bên trái) và Iran trong vòng đàm phán mới tại Lausanne.

Phái đoàn Mỹ (bên trái) và Iran trong vòng đàm phán mới tại Lausanne.

Theo giới quan sát, giữa Iran và nhóm P5+1 vẫn còn một số vướng mắc cần giải quyết, bao gồm: giới hạn thời gian làm giàu uranium; việc dỡ bỏ các cấm vận về kinh tế và việc tái cấm vận nếu Iran vi phạm một trong các điều khoản thỏa thuận; và vấn đề vận chuyển uranium đã làm giàu ra khỏi Iran. Trong các vấn đề trên, thì thời hạn làm giàu uranium và vấn đề dỡ bỏ cấm vận của Hội đồng Bảo an LHQ là 2 vấn đề khó khăn, nhạy cảm nhất. Còn vấn đề thứ ba coi như tạm ổn.

Việc Hội đồng Bảo an dỡ bỏ cấm vận Iran là vấn đề vô cùng phức tạp, và giữa Iran và các cường quốc phương Tây còn những khác biệt khá lớn trong vấn đề này. Iran đòi hỏi dỡ bỏ hoàn toàn các lệnh cấm vận của LHQ hủy bỏ tất cả 6 nghị quyết mà Hội đồng Bảo an LHQ đã thông qua, trong đó xem chương trình hạt nhân của Iran là bất hợp pháp, trong khi Iran có quyền bảo lưu quan điểm chương trình hạt nhân của mình là hợp pháp, phục vụ mục đích hòa bình. Nhóm P5+1 đang đề nghị gói các giải pháp giải tỏa vướng mắc, bao gồm dỡ bỏ cấm vận dầu hỏa của EU và gỡ bỏ các hạn chế giao dịch ngân hàng, nhưng lại khẳng định các biện pháp cấm vận của LHQ phải được duy trì cho đến khi nào Iran chứng minh mình thật sự không có ý định theo đuổi chương trình vũ khí hạt nhân. Điều này có thể kéo dài nhiều năm.

Vấn đề thứ hai, thời hạn làm giàu uranium. Iran đã chấp nhận các giới hạn nghiêm ngặt trong việc phát triển các máy ly tâm mới trong 10 năm đầu thực thi thỏa thuận. Nhưng sau 10 năm đó, lại có sự khác biệt. Nhóm P5+1 muốn gia hạn thêm 5 năm đối với các giới hạn đó, còn Iran không đồng ý việc tiếp tục hạn chế việc chế tạo máy ly tâm, cho rằng như thế sẽ buộc Iran phụ thuộc vào công nghệ của nước ngoài.

Thời gian đàm phán còn lại sẽ hết sức quan trọng, liệu các bên có cùng nhau tháo gỡ được các vướng mắc nêu trên hay không. Vấn đề dỡ bỏ cấm vận của LHQ là mấu chốt giải quyết mọi vấn đề, như Đại giáo chủ Ali Khamenei viết trên Website riêng của ông vào sáng 30/3: “Cấm vận phải được dỡ bỏ ngay chứ không phải là kết quả của những hành động trong tương lai của Iran”.

Phái đoàn Nga tại vòng đàm phán Lausanne, sáng ngày 30/3.
Phái đoàn Nga tại vòng đàm phán Lausanne, sáng ngày 30/3.

Ở cách xa bàn hội nghị hàng ngàn kilômét, có 2 “kẻ ném đá hội nghị” đang ra sức tìm cách gây áp lực nhằm phá bĩnh đàm phán. Đó là Israel và Arập Xêút; chưa bao giờ 2 nước này “thân nhau” như lúc này. Cả hai nước đều chung quan điểm cho rằng thỏa thuận hạt nhân sẽ tạo cơ hội cho Iran phát triển năng lực chế tạo bom hạt nhân, “đe dọa hòa bình và ổn định khu vực”.

Nhưng, như Bộ trưởng Ngoại giao Anh Philip Hammond vừa nói: “Chúng ta đến đây bởi vì chúng ta tin là có thể đạt một thỏa thuận. Mà đó phải là một thỏa thuận sẽ đưa quả bom ra xa tầm với của Iran. Không thể có sự nhượng bộ nào trong vấn đề đó”. Vì thế, có thể hiểu điều mà Israel và Arập Xêút “quan ngại” không hẳn là khả năng Iran chế tạo được vũ khí hạt nhân, mà chính là sự mạnh lên của Iran một khi các biện pháp cấm vận của phương Tây được dỡ bỏ sau khi thỏa thuận có hiệu lực áp dụng. Khi đó, cả Israel (Do Thái) lẫn Arập Xêút (Hồi giáo Sunni) đều cảm thấy bị Iran (Hồi giáo Shiite) đe dọa vị thế cường quốc khu vực của mình.

V. Trương (tổng hợp)

Các tin khác

Ứng viên cực hữu giành chiến thắng

Ứng viên cực hữu giành chiến thắng

Vòng 2 cuộc bầu cử Tổng thống Colombia diễn ra vào ngày 21/6 cho kết quả ứng viên cực hữu Abelardo de la Espriella đã giành chiến thắng sít sao trước ứng viên cánh tả, tiếp nối làn sóng cực hữu thân Mỹ, ủng hộ Tổng thống Donald Trump giành quyền lãnh đạo tại khu vực được cho là “sân sau” của Mỹ.

“Nút thắt” Lebanon trong đàm phán Mỹ-Iran

“Nút thắt” Lebanon trong đàm phán Mỹ-Iran

Cuộc đàm phán tìm kiếm một thỏa thuận hòa bình lâu dài giữa Mỹ và Iran đang diễn ra trong thời hạn 60 ngày do hai bên ấn định tại bản ghi nhớ ngừng bắn ký kết hồi tuần trước. Tuy nhiên, việc Israel tiếp tục tấn công các mục tiêu ở Lebanon và không chịu rút quân đang gây khó khăn rất lớn cho đàm phán.

Thế giới phân mảnh và hợp tác chiến lược Nga - ASEAN

Thế giới phân mảnh và hợp tác chiến lược Nga - ASEAN

Từ năm 2018, quan hệ đối thoại Nga - ASEAN (Hiệp hội Các quốc gia Đông Nam Á) đã đạt đến tầm chiến lược. Đối với Nga, phát triển hợp tác với ASEAN vẫn là trọng điểm trong việc mở rộng sang các thị trường đang phát triển nhanh chóng của khu vực châu Á - Thái Bình Dương. ASEAN bao gồm 11 quốc gia với dân số hơn 680 triệu và tổng GDP vượt quá 4 nghìn tỷ USD, đang là một trong những hiệp hội lớn nhất thế giới.

Vì sao doanh nghiệp “ma” bán được “giấc mơ nghỉ dưỡng”?

Vì sao doanh nghiệp “ma” bán được “giấc mơ nghỉ dưỡng”?

Những cuộc điện thoại mời nhận quà tri ân, cơ hội đầu tư sinh lời, chương trình nâng cấp quyền lợi nghỉ dưỡng hay hỗ trợ chuyển nhượng hợp đồng tưởng chừng vô hại đã trở thành chiếc bẫy mất tiền. Đằng sau những văn phòng sang trọng, những bản hợp đồng được in ấn chuyên nghiệp và những lời hứa hẹn đầy hấp dẫn là cả một hệ thống doanh nghiệp được tổ chức bài bản nhằm dẫn dụ, thao túng tâm lý khách hàng để chiếm đoạt tài sản.

Bạo lực bủa vây phụ nữ Afghanistan

Bạo lực bủa vây phụ nữ Afghanistan

Theo lời kể của những phụ nữ Afghanistan với nhật báo Shargh của Iran, Taliban đã siết chặt các quy định về trang phục đối với phụ nữ. Loại hijab thông thường che kín cơ thể và tóc hiện đã bị cấm; thay vào đó, phụ nữ chỉ được phép mặc trang phục burqa trùm kín cơ thể từ đầu đến chân, che cả khuôn mặt và chỉ để lại một lớp lưới nhỏ trước mắt để nhìn ra bên ngoài.

Andy Burnham, lời giải mới của Công đảng Anh?

Andy Burnham, lời giải mới của Công đảng Anh?

Chỉ vài ngày sau chiến thắng áp đảo tại Makerfield, ông Andy Burnham đang trở thành tâm điểm của chính trường Anh. Trong bối cảnh Thủ tướng Keir Starmer vừa tuyên bố từ chức sau nhiều tuần chịu sức ép từ nội bộ Công đảng, ngày càng nhiều tiếng nói xem ông Burnham là nhân vật có thể giúp đảng cầm quyền khôi phục niềm tin của cử tri và mở ra một giai đoạn ổn định mới cho nước Anh.

Mỹ - Iran ngừng bắn, Trung Đông đã thực sự yên ổn?

Mỹ - Iran ngừng bắn, Trung Đông đã thực sự yên ổn?

Ngày 18/6, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đặt bút ký vào bản thỏa thuận hòa bình giữa Mỹ với Iran sau hơn 100 ngày chiến tranh làm hàng nghìn người thiệt mạng và khiến nền kinh tế toàn cầu rơi vào khủng hoảng. Sau thỏa thuận, những gì sẽ triển khai thực hiện cũng quan trọng không kém, trong đó có việc Mỹ phải làm thế nào để kiềm chế được Israel.

Điều chỉnh những hợp tác chiến lược

Điều chỉnh những hợp tác chiến lược

Hội nghị cấp cao ASEAN - Nga từ ngày 17 đến 19/6/2026 tại Kazan, Nga diễn ra vào thời điểm quan trọng đối với cả cấu trúc khu vực lẫn ngoại giao toàn cầu. Đánh dấu kỷ niệm 35 năm thiết lập quan hệ đối thoại và 8 năm quan hệ đối tác chiến lược, Hội nghị cấp cao lần này mang đến cơ hội có một không hai để điều chỉnh lại hợp tác giữa hai bên.

Vấn đề nhập cư vẫn là gánh nặng chính trị của châu Âu

Vấn đề nhập cư vẫn là gánh nặng chính trị của châu Âu

Những vụ bạo loạn liên quan đến người nhập cư tại Anh và Bắc Ireland một lần nữa cho thấy đây vẫn là chủ đề gây chia rẽ nhất tại châu Âu, bất chấp việc EU vừa triển khai Hiệp ước Di cư và Tị nạn mới nhằm tìm lời giải triệt để cho bài toán gai góc này.

Hòa đàm Mỹ - Iran: Áp lực từ những bể dầu cạn đáy

Hòa đàm Mỹ - Iran: Áp lực từ những bể dầu cạn đáy

Sau hơn 100 ngày xung đột với những đợt leo thang rồi xuống thang liên tiếp, Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận hòa bình, mở đường cho việc nối lại lưu thông qua eo biển Hormuz. Phía sau các diễn biến ngoại giao dẫn đến kết quả đó, có một thực tế ít được nhắc đến nhưng là động lực quan trọng: kho dự trữ dầu của thế giới đang cạn với tốc độ chưa từng thấy.

Phần Lan kích hoạt hệ thống bảo vệ cáp ngầm Baltic

Phần Lan kích hoạt hệ thống bảo vệ cáp ngầm Baltic

Trong bối cảnh liên tiếp xảy ra sự cố hạ tầng dưới biển tại Baltic, Phần Lan thử nghiệm hệ thống cảm biến âm học nhằm phát hiện sớm nguy cơ đối với cáp ngầm, cho thấy xu hướng chuyển sang phòng ngừa chủ động trong bảo vệ hạ tầng số then chốt.

Trung Đông: Không thể vừa đánh vừa đàm

Trung Đông: Không thể vừa đánh vừa đàm

Hơn 2 tháng sau khi Mỹ và Iran chính thức bước vào đàm phán tìm kiếm giải pháp hòa bình lâu dài cho cuộc chiến, cho đến nay, hầu như mọi nỗ lực chưa mang lại kết quả khả quan nào, và các bên tiếp tục “vừa đánh vừa đàm” trên khắp các mặt trận.

Châu Âu và vai trò hòa giải xung đột Nga - Ukraine

Châu Âu và vai trò hòa giải xung đột Nga - Ukraine

Bên trung gian hòa giải châu Âu có thể tháo gỡ bế tắc trong đàm phán giữa Nga và Ukraine, theo một số nhà phân tích, tuy nhiên thỏa thuận hòa bình bền vững khó có thể đạt được trừ khi 2 nước này cùng đi đến kết luận rằng chiến tranh tiếp diễn sẽ tốn kém hơn về mặt chiến lược và chính trị so với thỏa hiệp.

Gáo nước lạnh với tham vọng của nước Đức

Gáo nước lạnh với tham vọng của nước Đức

Thất bại chưa từng có của Berlin trong cuộc đua giành ghế Ủy viên không thường trực Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc mới đây không phải một cú sẩy chân đơn thuần mà phản ánh uy tín đi xuống của Đức sau một giai đoạn theo đuổi chính sách đối ngoại cứng nhắc và cả sự phản kháng ngày càng mạnh mẽ từ phương Nam đối với trật tự thế giới do phương Tây định hình.

Bóc gỡ đường dây tàn sát voọc bạc ở Phú Quốc

Bóc gỡ đường dây tàn sát voọc bạc ở Phú Quốc

Một đường dây săn bắt, giết mổ, mua bán voọc bạc ở Phú Quốc vừa bị Phòng CSĐT tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu, môi trường Công an tỉnh An Giang chủ công, phối hợp cùng các đơn vị đấu tranh, triệt phá. Nhiều đối tượng bị bắt giữ và những lời khai ban đầu đã hé lộ quy mô, tính chất của nạn mua bán động vật hoang dã, quý hiếm trên mạng xã hội...

Biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động

Biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động

Với tinh thần quyết liệt và quyết tâm chính trị cao, tập thể lãnh đạo, cán bộ, chiến sĩ Phòng An ninh điều tra Công an tỉnh Lạng Sơn đã biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động. Qua đó, gặt hái những kết quả đặc biệt xuất sắc trên mặt trận đấu tranh phòng, chống tội phạm, bóc gỡ hàng loạt chuyên án lớn, giữ vững bình yên nơi địa đầu Tổ quốc.

NATO điều chỉnh thế trận răn đe hướng Đông

NATO điều chỉnh thế trận răn đe hướng Đông

Trong bối cảnh an ninh châu Âu tiếp tục biến động, các tín hiệu chính sách gần đây từ Mỹ về khả năng mở rộng triển khai vũ khí hạt nhân tới một số quốc gia thành viên đang đưa Đông Âu trở thành trọng tâm trong cấu trúc răn đe của NATO.

Cuộc khủng hoảng “tuổi xế chiều” ở đất nước Mặt trời mọc

Cuộc khủng hoảng “tuổi xế chiều” ở đất nước Mặt trời mọc

Nhật Bản vừa công bố kết quả điều tra cho thấy dân số nước này đã giảm hơn 3 triệu người chỉ trong vòng 5 năm - mức sụt giảm lớn nhất kể từ khi bắt đầu thống kê cách đây hơn một thế kỷ. Những con số mới nhất cho thấy cuộc khủng hoảng nhân khẩu học được cảnh báo trong nhiều thập niên qua không còn là nguy cơ, mà đã trở thành hiện thực với xứ sở Mặt trời mọc.

Triệt phá nhiều đường dây hàng lậu qua biên giới

Triệt phá nhiều đường dây hàng lậu qua biên giới

Với đường biên giới dài, tiếp giáp nước bạn Campuchia, kết nối với mạng lưới giao thông thông suốt đến trung tâm kinh tế lớn của phía Nam là TP Hồ Chí Minh, nên Tây Ninh luôn được cánh đầu nậu chọn lựa làm địa bàn tuồn hàng lậu qua biên giới trước khi trung chuyển đến các địa phương khác tiêu thụ.

Khoe kết quả test ma túy: Tấm giấy chứng nhận hay liều thuốc trấn an dư luận?

Tấm giấy chứng nhận hay liều thuốc trấn an dư luận?

Sau hàng loạt nghệ sĩ vướng vòng lao lý vì ma túy, hình ảnh giới giải trí Việt đang đối mặt với cuộc khủng hoảng niềm tin chưa từng có. Trong bối cảnh đó, nhiều ca sĩ, diễn viên đã chủ động công khai kết quả xét nghiệm ma túy âm tính để chứng minh bản thân “sạch”. Thế nhưng, liệu một tờ giấy xét nghiệm có đủ để bảo chứng cho sự trong sạch của một người nghệ sĩ hay không khi mà theo các chuyên gia, dấu vết ma túy trong cơ thể chỉ tồn tại trong một khoảng thời gian nhất định?