Tin từ hãng AP cho hay, trong hơn 1 tháng qua, Mỹ và các đồng minh thuộc Liên minh châu Âu (EU) đã tìm mọi cách để biện minh cho việc gia tăng các biện pháp trừng phạt, cấm vận nhằm vào Iran. Quan điểm của họ là càng cô lập được Iran thì việc bắt ép quốc gia Hồi giáo này dừng ngay chương trình hạt nhân càng có tác dụng hơn.
Mới đây nhất, Tổng thống Mỹ Barack Obama đã ký sắc lệnh trừng phạt nhằm vào Ngân hàng Trung ương Iran và ngành công nghiệp dầu mỏ của nước này. Đương nhiên là đồng tiền của Iran vì thế cũng bị suy yếu. Giá dầu mỏ trong 3 ngày cuối tuần cũng tăng đột biến lên mức 102 USD/thùng. Nhiều nhà phân tích nhận định, gia tăng quan hệ kinh tế đối với các quốc gia ở khu vực Mỹ - Latinh sẽ giúp Iran có cách đối phó mới với châu Mỹ.
Giám đốc Trung tâm nghiên cứu quan hệ quốc tế và ngoại giao thuộc Đại học London Dan Plesch nói: "Iran cần nhiều bạn và cách tốt nhất là không phải chờ đợi mà phải tự tìm kiếm". Cả Iran và Venezuela, như ông Dan Plesch nhận định, đều muốn tìm kiếm sự ủng hộ để chống lại "dã tâm xâm lược" của Mỹ.
Tổng thống Iran Mahmoud Ahmadinejad được Tổng thống Venezuela Hugo Chavez đón tiếp ngay khi vừa xuống sân bay ở Caracas. Ảnh: AFP.
Hơn nữa, nhiều quốc gia thuộc Mỹ Latinh trước nay cũng không đồng minh với kiểu "áp đặt" của Mỹ nhằm vào khu vực này. Chiến thuật sử dụng "kẻ thù của kẻ thù" sẽ giúp cho Iran thiết lập được một mạng lưới đồng minh vững chắc trong bối cảnh bị đẩy vào tình thế cô lập. Vì thế, ông Mahmoud Ahmadinejad đã chọn Caracas là điểm đến đầu tiên của mình. Trong chuyến công du lần thứ 5 kéo dài 4 ngày tới Venezuela, ông Mahmoud Ahmadinejad sẽ gặp gỡ Tổng thống Venezuela Hugo Chavez. Tiếp đó, ông tới dự lễ nhậm chức của Tổng thống Nicaragua Daniel Ortega, người vừa đắc cử nhiệm kỳ II trong cuộc bầu cử hồi cuối năm ngoái và sẽ thăm Cuba, Ecuador.
Cố vấn các vấn đề quốc tế của Tổng thống Iran, ông Mohammad Reza Forqani cho biết, chuyến thăm tới nơi từng là "sân sau của Mỹ cho thấy sự năng động của ngoại giao Iran trên trường quốc tế" và khiến "những tuyên bố của các kẻ thù trở nên vô hiệu". Suzanne Maloney, chuyên gia thuộc Học viện Brooking ở Washington (Mỹ) cũng nhấn mạnh rằng, quyết định công du Mỹ Latinh của ông Mahmoud Ahmadinejad đã cho thấy "Iran vẫn còn có nhiều đồng minh mà Mỹ phải nể sợ". Suzanne Maloney nói: "Sự hợp tác này không chỉ là vì lợi ích chiến lược mà còn vì lợi ích kinh tế, chính trị".
Trong trường hợp bị EU tẩy chay cung cấp dầu mỏ cho các quốc gia đồng minh, Iran đã có thị trường mới là Mỹ Latinh. Đó là chưa kể đến việc các quốc gia đồng minh ở Mỹ Latinh có thể cùng Iran phản đối việc Mỹ và một số nước khác như Anh đưa tàu chiến tới vùng Vịnh, làm ảnh hưởng tới an ninh trong khu vực này. Hiện mức đầu tư của Iran ở thị trường Mỹ Latinh vẫn còn khá khiếm tốn. Nhưng sau chuyến công du lần này, mọi thứ rất có thể sẽ khác.
Được biết, hồi năm ngoái, Mỹ đã áp dụng lệnh trừng phạt đối với công ty dầu mỏ của Venezuela vì cung cấp 2 chuyến tàu chở hàng cho Iran. Năm 2008, Mỹ cũng trừng phạt ngân hàng thuộc sở hữu của Iran ở Caracas với cáo buộc cung cấp tài chính ủng hộ chương trình vũ khí của quốc gia Hồi giáo này. Và chính những động thái này càng khiến Iran và Venezuela xích lại gần nhau hơn.
Hãng AP dẫn lời Bộ trưởng Quốc phòng Ecuador Javier Ponce cho biết, quốc gia này đang hy vọng có thể mua thêm nhiều vũ khí từ Iran, trong đó có hệ thống radar và một số xe quân sự. Tại Nicaragoa, Iran cũng đồng ý sẽ hỗ trợ nước này xây đập nước và đầu tư xây dựng một hải cảng. Riêng ở Bolivia, viện trợ và đầu tư đến từ Iran đã đạt con số 1 tỷ USD từ năm 2010 đến nay. Hồi tháng 9 năm ngoái, Iran cũng đã cho Cuba vay tới gần 700 triệu USD để mua trang thiết bị cung cấp nước và các sản phẩm nông nghiệp
