Trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức Cộng hòa Pháp và dự Hội nghị Thượng đỉnh Không gian vũ trụ, chiều 11/9 (giờ địa phương), tại thủ đô Paris, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã tiếp một số chuyên gia công nghệ người Việt Nam tại Pháp.
Tại cuộc tiếp, Đại sứ Việt Nam tại Pháp Trịnh Đức Hải cho biết đội ngũ chuyên gia, trí thức người Việt Nam tại Pháp hoạt động trong nhiều lĩnh vực; nhiều người thành đạt, làm việc trong các cơ quan quan trọng và trường học tại Pháp; đặc biệt có tâm huyết, mong muốn đóng góp công sức, trí tuệ cho sự phát triển đất nước.
Bày tỏ vinh dự và cảm ơn Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã dành thời gian tiếp, đại diện chuyên gia, trí thức kiều bào Việt Nam tại Pháp chia sẻ sự hiểu biết về tình hình phát triển trong các lĩnh vực, nhất là các lĩnh vực Việt Nam ưu tiên phát triển hiện nay.
Tại cuộc gặp, các chuyên gia gợi mở một số định hướng phát triển trong các vấn đề liên quan đến phát triển điện hạt nhân, trí tuệ nhân tạo (AI), chip bán dẫn, hàng không vũ trụ; đề xuất các chương trình hợp tác chiến lược về đào tạo đội ngũ kỹ sư đầu ngành; hệ thống phân tích dữ liệu quốc gia (chống gian lận, y tế, tài chính…); kết nối các cơ sở dữ liệu Nhà nước đã có nhưng đang nằm rải rác tại nhiều cơ quan; ứng dụng AI để thiết kế kỹ thuật hàng không; xây dựng trung tâm quang điện tử tại Việt Nam; đồng thời bày tỏ mong muốn được Đảng, Nhà nước tạo điều kiện hơn nữa để chuyên gia, trí thức người Việt được đồng hành, tham gia sâu hơn vào quá trình phát triển đất nước, cụ thể là những ngành, lĩnh vực chuyên môn mà Việt Nam ưu tiên.
Lắng nghe những chia sẻ, đề xuất, tâm huyết của đại diện chuyên gia, trí thức kiều bào Việt Nam tại Pháp thể hiện trách nhiệm và tình cảm đối với quê hương, đất nước, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh dù ở những lĩnh vực khác nhau, nhưng tất cả đều gặp nhau ở một vấn đề căn bản, muốn phát triển nhanh, bền vững và nâng cao năng lực tự chủ, Việt Nam phải có tiềm lực khoa học, công nghệ đủ mạnh và phát huy cao nhất trí tuệ của người Việt Nam ở trong và ngoài nước.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm vui mừng nhận thấy Việt Nam có một nguồn lực đặc biệt quý báu, đó là đội ngũ nhà khoa học, chuyên gia, trí thức người Việt Nam đang làm việc tại các trung tâm khoa học, công nghệ hàng đầu thế giới, trong đó có tại Pháp. Đây là nguồn lực trí tuệ quốc gia và là cầu nối giúp đất nước tiếp cận tri thức, công nghệ và mạng lưới đổi mới sáng tạo toàn cầu. Vấn đề là phải biến nguồn lực này thành những đóng góp cụ thể. Chúng ta không thể chỉ gặp gỡ, lắng nghe, ghi nhận những ý kiến tâm huyết, mà cần phải chuyển từ kêu gọi chung sang giao bài toán cụ thể, từ gặp gỡ theo dịp sang hợp tác thường xuyên, từ đóng góp ý kiến sang cùng tổ chức thực hiện, từ cam kết sang những sản phẩm có thể kiểm chứng được.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị phải xác định đúng bài toán mà đất nước cần giải quyết. Các bộ, ngành, viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp trong nước phải chủ động đặt hàng. Không thể chỉ nói chung rằng Việt Nam cần chuyên gia giỏi, cần công nghệ cao. Phải nói rõ cần giải quyết vấn đề gì, thiếu công nghệ nào, cần chuyên gia ở lĩnh vực nào, cơ quan nào tiếp nhận và sản phẩm cuối cùng là gì. Xác định được đúng bài toán cụ thể là tiền đề quan trọng để tìm được đúng người, giao đúng việc mới phát huy được đúng năng lực.
Mỗi chuyên gia lựa chọn những việc thiết thực có thể tham gia như thực hiện nhiệm vụ nghiên cứu, hướng dẫn cán bộ trẻ, xây dựng chương trình đào tạo, kết nối cơ sở nghiên cứu, doanh nghiệp Pháp với đối tác Việt Nam; chuyển giao, từng bước làm chủ công nghệ. Không nhất thiết bắt đầu bằng việc quá lớn, quan trọng là làm đến nơi đến chốn, tạo ra kết quả cụ thể.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chỉ rõ phải lựa chọn đúng lĩnh vực ưu tiên. Nguồn lực còn có hạn, chúng ta không thể dàn trải hay chạy theo mọi công nghệ. Riêng đối với năng lượng và công nghiệp hạt nhân, đây là lĩnh vực phải có cách làm bài bản, thận trọng và khoa học, phải chuẩn bị đồng bộ về thể chế, chính sách, nguồn nhân lực chất lượng cao, năng lực khoa học-công nghệ, năng lực công nghiệp, năng lực quản trị; không chủ quan, nóng vội, nhưng cũng không để chậm trễ; xác định và lựa chọn đúng thì phải tổ chức thực hiện đến cùng, lấy kết quả làm thước đo.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm mong muốn các chuyên gia, nhà khoa học tiếp tục kết nối Việt Nam với nhóm nghiên cứu mạnh, trường đại học uy tín hay doanh nghiệp công nghệ lớn, có thể góp phần tạo dựng năng lực lâu dài cho đất nước. Mỗi người vừa là chuyên gia, vừa là cầu nối của trí tuệ, công nghệ, lòng tin giữa Việt Nam với Pháp và thế giới.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước khẳng định Đảng và Nhà nước nhận thức rõ trách nhiệm phải tiếp tục hoàn thiện thể chế, xây dựng môi trường làm việc thuận lợi, minh bạch, hiệu quả; tháo gỡ những vướng mắc về thủ tục, tài chính, sử dụng chuyên gia và tổ chức nghiên cứu; mong muốn tạo điều kiện để các nhà khoa học tham gia công việc của đất nước một cách linh hoạt, thực chất và lâu dài.
