Tiểu thuyết hình sự kỳ bí "lược sử 7 vụ giết người" giành giải văn học Man Booker 2015

Tiểu thuyết hình sự hư cấu "A Brief History of Seven Killings" (Lược sử 7 vụ giết người) của tiểu thuyết gia nổi tiếng Marlon James ngày 15/10 đã thắng giải Man Booker. Đây là năm thứ hai giải thưởng Man Booker trao cho tiểu thuyết viết bằng tiếng Anh dài hay nhất được mở rộng ra cho các tác giả ở nhiều nước. Trước đây, giải chỉ giới hạn cho các nhà văn ở khối Thịnh vượng chung nói tiếng Anh và Cộng hòa Ireland.

Nội dung câu chuyện

Năm 1976, Thủ tướng Jamaica Michael Manley đã mời ca sĩ Bob Marley về diễn trong đêm nhạc "Nụ cười Jamaica", với mong muốn làm giảm tình hình căng thẳng trên đất nước. Hai ngày trước buổi diễn, ngày 3/12/1976, bom đã nổ trong căn hộ nơi vợ chồng Bob Marley và các đồng sự đang nghỉ. Các tay súng bủa vây bên ngoài hai cửa sổ phòng bếp, bắn dồn dập vào trong. Chúng nhằm vào tim Bob Marley mà xả súng.

Khi nghệ sỹ dòng nhạc reggae lừng danh ngã xuống, những tay súng vội lẩn đi. Quản lý Don Taylor và vợ Marley bị thương nặng nhưng may mắn, viên đạn nhằm vào Marley bị chệch hướng, chỉ khiến ông bị thương ở ngực và cánh tay. Tưởng chừng vụ ám sát sẽ khiến buổi diễn bị hủy, nhưng không. Marley, với những vết thương trên thân thể, vẫn đứng vững trên sân khấu "Nụ cười Jamaica", trước sự cổ vũ hết mình của đám đông hơn 80.000 người. "Những kẻ đang cố làm thế giới trở nên tồi tệ hơn, chúng chẳng chịu ngừng nghỉ lấy một ngày. Vậy sao tôi có thể nghỉ?" - ông nói.

Lời nói của Bob Marley cũng chính là tư tưởng trong "Lược sử 7 vụ giết người" của Marlon James. Đó là lời thách thức trước những bạo loạn, âm mưu, tội ác. Đây là lý do cuốn sách giành giải Man Booker năm nay mang đầy màu sắc nhạc reggae: màu đỏ trong máu những người đứng lên chống cường quyền, màu vàng của đất đai quê hương và màu xanh của cây cối hòa bình. Trước thềm lễ trao giải, Marlon James xuất hiện với áo dài và kiểu đầu dreadlocks. Không khó để liên tưởng với hình ảnh của Bob Marley, ông hoàng nhạc reggae, cũng là người đấu tranh không mệt mỏi cho hòa bình.

Marlon James vinh dự nhận giải thưởng Man Booker.
Marlon James vinh dự nhận giải thưởng Man Booker.

Vượt ranh giới một tác phẩm hình sự thông thường

Tác phẩm được xây dựng qua cái nhìn giả tưởng của rất nhiều nhân vật: từ lời nhân chứng, cảnh sát, Cục Điều tra liên bang Mỹ (FBI) và Cục Tình báo trung ương (CIA) tới kẻ giết người, những bóng ma, nữ hoàng sắc đẹp, trùm ma túy… Tất cả tạo ra khúc sử thi đồ sộ, đa âm về bạo lực, chính trị và âm nhạc những năm 1970. Ban đầu, Hội đồng giám khảo gần như có ác cảm với "Lược sử 7 vụ giết người". Nhưng với tài năng và sự hiểu biết sâu sắc của Marlon James đã chinh phục họ, buộc họ phải trao giải cho anh. "Lược sử 7 vụ giết người" tuy nghiệt ngã nhưng chứa đựng tâm hồn Jamaica. Có những chương được viết bằng thơ, bằng thổ ngữ… và đầy tiếng lóng.

Với chiến thằng này, tiểu thuyết gia Marlon James đã trở thành người Jamaica đầu tiên giành giải Man Booker danh giá. Cuốn tiểu thuyết của Marlon rất xuất sắc, vượt qua những tác phẩm của các cây bút kỳ cựu tại vòng chung khảo như Tom McCarthy (ứng viên Man Booker năm ngoái) và Anne Tyler (tác giả Mỹ từng đoạt giải Pulitzer). Ông Michael Wood, Chủ tịch Ban giám khảo giải Man Booker chia sẻ: ""Lược sử 7 vụ giết người" là "cuốn sách thú vị nhất trong số các cuốn tiểu thuyết được đề cử" và cuốn truyện vượt qua ranh giới một tác phẩm hình sự thông thường, dẫn dắt độc giả đi vào quá khứ ít được động tới.

Ông Michael cho biết, mọi thành viên hội đồng trao giải đều đồng thuận chọn cuốn tiểu thuyết của Marlon để vinh danh. Cuốn sách được ca ngợi là câu chuyện sử thi gai góc, không khoan nhượng. Đặc biệt, các giám khảo vô cùng thích cách James khéo léo "chuyển pha" từ tiếng lóng sang… ngôn ngữ sách Khải huyền. Marlon James được ca ngợi như phiên bản Jamaica của Charles Dickens, người mà nhà văn rất hâm mộ. Tác giả cuốn tiểu thuyết thắng giải Man Booker chia sẻ, ông sao nhãng chuyện viết lách từ hơn một thập kỷ trước. Cuốn tiểu thuyết đầu tiên của ông có tên là "John Crow's Devil" từng bị từ chối ấn hành 70 lần. Marlon James bày tỏ cảm xúc về chiến thắng Man Booker là "siêu thực". Ông cho biết bản thân rất trăn trở trong việc mô tả quá khứ bạo lực của quê hương.

"Lược sử 7 vụ giết người" dày 704 trang. Câu chuyện trải dài với nhiều tuyến nhân vật, mô tả khá rõ nét về xã hội vùng Caribbean. Nhiều câu chuyện khác nhau của những nhân vật khác nhau được miêu tả trong tác phẩm nhưng đều xoay quanh nhân vật trung tâm là ca sĩ Bob Marley. "Lược sử 7 vụ giết người" xuất bản năm 2014, ngay lập tức được giới phê bình ca ngợi. Tác phẩm được nhận xét là rất huyền bí, đỉnh cao, đồ sộ và phức tạp. Tờ The Washington Post cũng xếp cuốn tiểu thuyết vào danh sách 10 cuốn sách hay nhất năm 2014. Jonathan Ruppin, biên tập viên tại chuỗi cửa hàng sách tiếng Anh Foyles cho biết cuốn sách của Marlon James sẽ "thu hút một lượng lớn bạn đọc thích khám phá và tạo nên các cuộc tranh luận thú vị".

Mang văn hóa Jamaica ra thế giới bằng văn học

Nếu như Bob Marley mang văn hóa Jamaica tới toàn thế giới bằng âm nhạc reggae thì với Marlon James, đó là văn học. Marlon James cho hay: "Tôi hy vọng giải thưởng này sẽ giúp văn chương Jamaica và các quốc gia vùng Caribbean được chú ý hơn" -  James nói sau lễ trao giải. Đó không phải là hy vọng xa vời. Với việc giành giải Man Booker, ngoài phần thưởng 50.000 bảng Anh, Marlon James còn cơ hội rất lớn để đến gần với khán giả. Cuốn tiểu thuyết đoạt giải Man Booker năm ngoái "The Narrow Road To The Deep North" (Tạm dịch: Con đường hẹp đến miền Bắc xa xôi) của tác giả Richard Flanagan đã bán được hơn 300.000 cuốn tại Anh và gần 800.000 cuốn trên toàn thế giới. Ngoài ra, kênh truyền hình HBO cũng đang lên kế hoạch chuyển thể "Lược sử 7 vụ giết người" thành phim truyền hình.

Trước "Lược sử 7 vụ giết người", Marlon James đã cho ra mắt hai cuốn sách nữa là "The Book Of Night Women" và "John Crow's Devi" l". Trong đó, cuốn "The Book Of Night Women" giành được nhiều giải thưởng danh tiếng trên thế giới.

Marlon James thành danh và giàu có nhờ… đồng tính

Marlon James sinh ngày 24/11/1970. Hiện giờ tiểu thuyết gia sống ở Minneapolis, Mỹ. Ông cũng đang giảng dạy văn học tại Đại học Macalester, St. Paul, Minnesota. Hoa Kỳ. Năm 1991, James  tốt nghiệp Đại học Tây Indies khoa Văn học và Ngôn ngữ. Năm 2006, ông tốt nghiệp thạc sĩ về lối viết sáng tạo tại Đại học Wekes. James sinh tại thành phố Kingston, Jamaica trong gia đình có tới tám anh chị em. Ông viết tiểu thuyết hình sự hay, lôi cuốn, nhìn nhận xã hội một cách góc cạnh là nhờ cả cha và mẹ đều là cảnh sát, trong ông cảm nhận được sự giằng xé tâm trạng trong sâu thẳm giữa con người và thế giới đương đại diễn ra hằng ngày.

Mẹ ông, một trinh sát sớm cho ông tiếp cận với những tác phẩm của nhà văn Mỹ O. Henry. Cha ông, ngoài nghề cảnh sát còn là luật sư, cha thường cho ông đọc những tác phẩm của Shakespeare và  Coleridge. Các tiểu thuyết của James nhuốm màu bạo lực nhưng không phải dùng bạo lực để PR hay lăng xê. Những con số, những sự kiện trên trang viết như chính những gì xã hội Jamaica đã tồn tại. Bản thân ông cũng từng thừa nhận "Tôi viết về sex và bạo lực nhưng không sa đà vào nó".

Ông là một người đồng tính, chính vì vậy đã phải rời bỏ văn hóa kỳ thị ở Jamaica để sang Mỹ năm 2007 với lý do phát triển sự nghiệp. Ở Mỹ, ông được tiếp cận cuộc sống hiện đại, rũ bỏ sự đói nghèo, bạo lực ở quê hương và ở đây, ông cũng ít bị kỳ thị hơn, tự do sống với giới tính của mình. Tại Jamaica, ở thế hệ ông, những người đồng tính thường phải hứng chịu sự chống đối có tên "battyboys"- theo cách nói của người Jamaica dành cho người đồng tính nam. James đã từng công khai về giới tính của mình và tham gia cơ sở dành cho những người đồng tính nam tại Wolmer, Jamaica, tại đây mọi người có thể khám phá tình dục đồng giới, một bước đi gây nhiều tranh cãi trong thập kỷ trước.  Nước Mỹ cũng là mảnh đất để ông luyện tiếng Anh tốt hơn, nhờ đó cho ra đời những tác phẩm viết bằng tiếng Anh nổi tiếng, nằm trong số những cuốn sách bán chạy nhất thế giới, trong đó có "Lược sử 7 vụ giết người" .

Thực ra, khi tốt nghiệp Đại học Tây Indies ở quê hương, ông cũng đã có thể giao tiếp bằng tiếng Anh thành thạo, nhưng tại các trường đại học nữ giới chiếm tới ¾, thì cơ hội trau dồi bằng tiếng Anh là rất ít.

Trường Minh

Các tin khác

Âm nhạc không đơn thuần chỉ là giải trí

Âm nhạc không đơn thuần chỉ là giải trí

Trong bối cảnh đời sống âm nhạc đang bị chi phối bởi nhiều chương trình giải trí, nhạc sĩ Dương Cầm lại chọn một con đường khó, ra mắt chuỗi chương trình mang tên “Phòng khách 3 thế hệ”, với mong muốn kết nối các thế hệ trong một gia đình bằng âm nhạc. Theo anh, “nghệ thuật nói chung hay âm nhạc nói riêng không đơn thuần chỉ là giải trí, mà nó còn có sứ mệnh mang đến cho con người khát khao được yêu thương, gắn kết. Đó là bản chất của nghệ thuật”.

“Mật mã Đông Dương”: Phim tình báo tái xuất màn ảnh rộng

“Mật mã Đông Dương”: Phim tình báo tái xuất màn ảnh rộng

“Mật mã Đông Dương” - bộ phim lịch sử - tình báo được lấy cảm hứng từ một số chuyên án trong hơn 25.000 bộ hồ sơ chiến sĩ tình báo viên Việt Nam sẽ được Điện ảnh CAND sản xuất trong thời gian tới. Không chỉ là món quà tri ân sự hy sinh thầm lặng của lực lượng tình báo CAND, bộ phim còn ghi dấu sự “tái xuất” màn ảnh rộng, sau gần 40 năm vắng bóng của đề tài tình báo - một trong những chất liệu đặc biệt và khó khai thác nhất của điện ảnh Việt Nam.

Chuyển đổi số trong ngành sách: Gỡ điểm nghẽn công nghệ và tư duy

Chuyển đổi số trong ngành sách: Gỡ điểm nghẽn công nghệ và tư duy

Tại Việt Nam, chuyển đổi số trong ngành sách không còn là lựa chọn, mà là yêu cầu cấp thiết để thích ứng với sự thay đổi của công nghệ và thói quen của độc giả. Với một dân tộc có tỷ lệ đọc sách khá thấp như Việt Nam thì chuyển đổi số được kỳ vọng là một cơ hội giúp ngành sách phát triển văn hóa đọc, bởi số hóa đã giúp sách "vượt qua giới hạn của sách giấy, kiến tạo những trải nghiệm tri thức đa chiều".

Khi Oscar cải tổ: Minh bạch AI, nới lỏng tiêu chí

Khi Oscar cải tổ: Minh bạch AI, nới lỏng tiêu chí

Trước thềm lễ trao giải Oscar lần thứ 99 dự kiến diễn ra vào năm 2027, Viện Hàn lâm Khoa học và Nghệ thuật Điện ảnh Hoa Kỳ (AMPAS) vừa công bố những thay đổi mang tính bước ngoặt. Đây được đánh giá là một trong những sự lắng nghe cần thiết trong bối cảnh ngành công nghiệp điện ảnh đang thay đổi một cách nhanh chóng trước sức ép của trí tuệ nhân tạo (AI) và trải nghiệm ngày càng đa dạng trong cách thưởng thức nghệ thuật.

Đạo diễn Vạn Nguyễn: “Đưa di sản đến với khán giả bằng tinh thần sáng tạo của thời đại mới”

Đạo diễn Vạn Nguyễn: “Đưa di sản đến với khán giả bằng tinh thần sáng tạo của thời đại mới”

Là một trong những gương mặt tiêu biểu dành trọn tâm huyết cho việc bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa dân tộc qua ngôn ngữ sân khấu hiện đại, mới đây đạo diễn Vạn Nguyễn là người Việt đầu tiên được UNESCO Nhật Bản vinh danh “Đạo diễn vì sứ mệnh bảo tồn giá trị văn hóa UNESCO 2025”. Chuyên đề Văn nghệ Công an đã có cuộc trò chuyện cùng đạo diễn Vạn Nguyễn về hành trình bảo tồn và lan tỏa bản sắc văn hóa Việt.

Mối duyên với những ấn bản “Truyện Kiều” lưu dấu trăm năm

Mối duyên với những ấn bản “Truyện Kiều” lưu dấu trăm năm

Trong hơn 20 năm qua, ông Nguyễn Lân Bình đã dày công nghiên cứu và tìm tòi được nhiều tư liệu quý giá về ông nội mình - học giả Nguyễn Văn Vĩnh. Những tư liệu ấy đã góp phần quan trọng làm sáng rõ công lao, thành tựu quan trọng về học giả Nguyễn Văn Vĩnh đối với nền văn học, báo chí nước nhà, trong đó có sự phổ cập và phát triển chữ quốc ngữ với bản dịch “Truyện Kiều” được in lần đầu tiên ở miền Bắc vào năm 1913.

Ươm "mầm xanh" cho đội ngũ dịch giả

Ươm "mầm xanh" cho đội ngũ dịch giả

“Cuộc thi dịch Văn học Việt - Trung, Trung - Việt” năm 2026 vừa chính thức khởi động tại TP Hồ Chí Minh. Bước qua mùa giải thứ hai, cuộc thi không chỉ là nơi giao lưu văn chương giữa hai nước mà còn được kỳ vọng trở thành mảnh đất màu mỡ để phát hiện và bồi dưỡng những “mầm xanh” dịch thuật.

Họa sĩ Tô Chiêm: Sau cú "nốc ao" của số phận

Họa sĩ Tô Chiêm: Sau cú "nốc ao" của số phận

Khi đến thăm họa sĩ Tô Chiêm sau cơn đột quỵ cách đây 2 năm, tôi không hình dung có một ngày lại được trò chuyện và chia sẻ với anh trong sự kiện trưng bày nghệ thuật “Khói” với tâm thế của một người họa sĩ điềm tĩnh trở lại với hội họa sau tất cả.

Dấu ấn kết nối du lịch với văn hóa và di sản

Dấu ấn kết nối du lịch với văn hóa và di sản

Những năm gần đây, với sự ra đời của show diễn thực cảnh được tổ chức tại các địa điểm du lịch đã đem đến cho khán giả là khách du lịch nhiều trải nghiệm mới mẻ. Việc tổ chức các show diễn thực cảnh tại các địa chỉ du lịch nổi tiếng đang được xem là hoạt động tích cực không chỉ để thu hút khách du lịch mà còn là dấu ấn của sự kết nối giữa du lịch với văn hóa và di sản.

Giới xuất bản trước ngã rẽ AI: Kiểm soát hay bị cuốn trôi?

Giới xuất bản trước ngã rẽ AI: Kiểm soát hay bị cuốn trôi?

Những năm gần đây, giới xuất bản thế giới đã liên tục cảnh báo về mối đe dọa của trí tuệ nhân tạo (AI) đến quá trình sáng tạo, trong việc các “ông lớn công nghệ” sử dụng trái phép vô số tác phẩm để huấn luyện thuật toán cũng như thực trạng ngày càng khó phân biệt đâu là tác phẩm đến từ con người, đâu là sản phẩm đến từ máy móc…

Bồi đắp tình yêu Tổ quốc qua âm nhạc

Bồi đắp tình yêu Tổ quốc qua âm nhạc

Giữa những ngày tháng tư lịch sử, một loạt sản phẩm âm nhạc mang tinh thần yêu nước ra mắt công chúng đã tạo nên điểm nhấn đặc biệt trong đời sống âm nhạc. Nỗ lực làm mới cảm hứng truyền thống bằng những sáng tạo độc đáo và hơi thở hiện đại góp phần lan tỏa tình yêu Tổ quốc một cách gần gũi và giàu cảm xúc.

Giao lưu văn chương Việt Nam - New Zealand 2026

Giao lưu văn chương Việt Nam - New Zealand 2026

Việt Nam và New Zealand đã có hơn 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao. Tuy nhiên vẫn có một khoảng trống lớn trong giao lưu văn chương giữa hai nước. Không chờ đợi sự thúc đẩy và đầu tư từ phía Chính phủ hai bên, các nhà thơ của hai nước sau hơn một năm kết nối, đã tổ chức được bước đi đầu tiên khởi động cho việc giới thiệu tác phẩm văn chương cho nhau, và xúc tiến các hoạt động chung nhằm thắt chặt hơn nữa tình đoàn kết và thấu hiểu tâm hồn của nhau.

Từ không gian lưu trữ tĩnh đến hệ sinh thái sáng tạo

Từ không gian lưu trữ tĩnh đến hệ sinh thái sáng tạo

Trong nhiều thập kỷ, bảo tàng và các không gian di sản chủ yếu tồn tại như những “kho lưu trữ sống” - nơi hiện vật được bảo quản cẩn trọng, nhưng lại mang tính tĩnh, đôi khi tạo cảm giác xa cách với công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ.

Hành trình gieo những yêu thương

Hành trình gieo những yêu thương

Dọc dãy hành lang dài của bệnh viện, nghệ sĩ Nguyệt Thu trong bộ quần áo bệnh nhân đã chơi bản nhạc chữa lành "Secret garden". Giữa lằn ranh sinh tử, âm nhạc, kỳ diệu thay, đã giúp trái tim chị khỏe lại. Khán giả của chị là những bệnh nhân, bác sĩ...

Bản đồ quyền lực mới của thế giới đương đại

Bản đồ quyền lực mới của thế giới đương đại

Theo thông lệ hàng năm, tạp chí “TIME” nổi tiếng của Mỹ vừa công bố danh sách “TIME100” của năm 2026, qua đó ghi dấu 100 cá nhân có sức ảnh hưởng toàn cầu. Những gương mặt này trải rộng ở đa dạng lĩnh vực, từ chính trị, đứng sau những nỗ lực tiên phong đến các nghệ sĩ và những nhà đổi mới. Điều nổi bật trong danh sách năm nay là sự góp mặt đông đảo của thế hệ trẻ.

Giấc mơ Manila và cú "Hat-trick" đi vào lịch sử

Giấc mơ Manila và cú "Hat-trick" đi vào lịch sử

Giữa không gian rực rỡ và tiếng nhạc Latin cuồng nhiệt tại thủ đô Manila, Philippines vào những ngày tháng 4 năm 2026, quốc kỳ Việt Nam đã ba lần được kéo lên ở vị trí cao nhất.

Giải “cơn khát” phim trường chuyên nghiệp

Giải “cơn khát” phim trường chuyên nghiệp

Điện ảnh Việt được ví như người khổng lồ đang vươn vai thức giấc. Thế nhưng “người khổng lồ” ấy vẫn chưa có một “đại bản doanh” đúng nghĩa để thỏa sức tung hoành. Đôi chân “người khổng lồ” vẫn chật vật trong những phim trường nhỏ lẻ hoặc bối cảnh tạm bợ, quay xong rồi dỡ bỏ.

Đưa sân khấu đến với học đường: "Gieo mầm" tình yêu nghệ thuật

Đưa sân khấu đến với học đường: "Gieo mầm" tình yêu nghệ thuật

Những năm gần đây, tại Hà Nội, mô hình sân khấu học đường đang được quan tâm, xây dựng như một hướng tiếp cận mới trong giáo dục thẩm mỹ cho lứa tuổi học sinh. Việc đưa nghệ thuật sân khấu đến với học đường không chỉ là "gieo mầm" tình yêu nghệ thuật cho thế hệ tương lai mà còn mở ra cơ hội cho ngành sân khấu khi đưa nghệ thuật đến gần hơn với thế hệ trẻ.