Tại Lễ Khai mạc, Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte nhấn mạnh ý nghĩa to lớn của việc kỷ niệm 50 năm thành lập ASEAN, khẳng định lại mục tiêu chung về xây dựng một Cộng đồng ASEAN vững mạnh, dựa trên luật lệ, hướng tới người dân và lấy người dân làm trung tâm, nỗ lực “chung tay đổi thay, gắn kết toàn cầu”.
Bên cạnh đó, Tổng thống Duterte cũng cảm ơn sự hỗ trợ của các nước đối tác và ASEAN trong việc giải quyết khủng ở Malawi; mong muốn các Hội nghị Cấp cao lần này tập trung thảo luận về xây dựng “Cộng đồng, Đồng thuận và Kế nối”, phát huy vai trò của ASEAN trong các cơ chế hợp tác khu vực và các chủ đề cụ thể như chống khủng bố, tội phạm trên biển, ma túy cũng là những thách thức an ninh phi truyền thống ảnh hưởng tới mục tiêu duy trì môi trường hòa bình, an ninh và thịnh vượng của khu vực.
Tại Phiên họp toàn thể Hội nghị diễn ra ngay sau Lễ Khai mạc, các Lãnh đạo ASEAN đã tập trung đánh giá công tác triển khai Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2025, bàn các biện pháp tăng cường hiệu quả hoạt động ASEAN và trao đổi ý kiến về các vấn đề khu vực và quốc tế cùng quan tâm.
 |
| Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc cùng lãnh đạo các nước chụp ảnh lưu niệm. Ảnh: Vũ Dũng |
Phát biểu tại Hội nghị, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc khẳng định ý nghĩa của năm kỷ niệm 50 năm ASEAN thành lập và nhấn mạnh 03 trọng tâm hợp tác mà ASEAN phải tập trung trong thời gian tới.
Thủ tướng đề nghị ASEAN cần tập trung vào lợi ích của người dân, nỗ lực làm mới bản sắc của mình thông qua thúc đẩy những cái chung, đặc biệt là quyết tâm chung xây dựng một ASEAN tự cường, đề cao lợi ích chung cho người dân Cộng đồng và đóng góp nỗ lực để tạo dựng thành quả mang tên chung ASEAN.
Thủ tướng cũng đề nghị ASEAN chú trọng hơn nữa xây dựng Cộng đồng Kinh tế ASEAN (AEC) và sự phát triển của doanh nghiệp thông qua thúc đẩy liên kết kinh tế và thương mại nội khối, tăng cường bổ trợ lẫn nhau giữa các nền kinh tế trong Cộng đồng.
Đồng thời, Thủ tướng đề nghị ASEAN cần phát huy hơn nữa vai trò trung tâm và vị thế của mình trên trường quốc tế, phấn đấu vì mục tiêu duy trì hoà bình, an ninh và thịnh vượng ở khu vực. Trên tinh thần đó, trong không khí kỷ niệm 50 năm thành lập Hiệp hội, Thủ tướng Chính phủ khẳng định quyết tâm và cam kết của Việt Nam sẽ chung tay góp sức cùng các nước thành viên khác xây dựng Cộng đồng vững mạnh.
Về Biển Đông, Thủ tướng cho rằng những diễn biến gần đây tiếp tục thu hút sự quan tâm của khu vực và quốc tế, hoan nghênh việc các Bộ trưởng đạt thống nhất về lập trường nguyên tắc tại Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN lần thứ 50 vào tháng 8 vừa qua tại Manila, Philippines.
Thủ tướng đề nghị các văn kiện của Hội nghị Cấp cao lần này phản ánh đầy đủ các nguyên tắc, lập trường như thể hiện tại Thông cáo chung Hội nghị AMM 50 (bao gồm: bảo đảm an ninh, an toàn, tự do hàng hải và hàng không ở Biển Đông, giải quyết tranh chấp bằng các biện pháp hòa bình trên cơ sở luật pháp quốc tế, Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển 1982, tôn trọng đầy đủ các tiến trình pháp lý và ngoại giao, thực hiện đầy đủ và nghiêm túc Tuyên bố DOC). Thủ tướng Chính phủ cũng hoan nghênh ASEAN và Trung Quốc đã thông qua khung COC và đề nghị sớm đàm phán thực chất COC có tính khả thi và ràng buộc pháp lý.
Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc đã cùng các nhà Lãnh đạo ASEAN nhất trí sẽ ký kết 1 văn kiện, thông qua 11 văn kiện và ghi nhận 11 văn kiện khác.
Chiều và tối cùng ngày, các Lãnh đạo tham dự Hội nghị Cấp cao kỷ niệm 40 năm quan hệ ASEAN-Hoa Kỳ, Cấp cao ASEAN-Trung Quốc, Cấp cao ASEAN-Hàn Quốc, Cấp cao ASEAN-Nhật Bản, Cấp cao ASEAN-Liên hợp quốc và Cấp cao Mê Công-Nhật Bản.
