Sống chậm giữa thời đại AI

Trong thế giới hiện đại, nơi mà mọi thứ của cuộc sống hằng ngày dường như đang diễn ra với tốc độ chóng mặt, ồn ã và vội vã; bạn đã bao giờ suy nghĩ sẽ sống chậm lại hay chưa?

“Sống chậm” không chỉ là một xu hướng mà còn là một nghệ thuật, giữa bao bộn bề áp lực nhiều phía từ công việc, gia đình và xã hội làm chúng ta thường quên mất cách tận hưởng những khoảnh khắc đơn giản nhưng quý giá của cuộc sống. Việc sống chậm lại để cảm nhận hơi thở của cuộc sống có thể giúp chúng ta tìm lại cân bằng, niềm vui và sự bình yên trong tâm hồn.

Sống chậm giữa thời đại AI -0
Ảnh minh họa.

Công nghệ 4.0, mạng xã hội giúp kết nối con người lại gần nhau hơn, từ mọi miền của Tổ quốc, từ thành phố đến nông thôn, chỉ cần có điện thoại thông minh kết nối mạng Internet là bạn có thể đưa thông tin cả thế giới về ngôi nhà của mình.

Mỗi sáng thức dậy, bạn đã cầm điện thoại lướt TikTok, YouTube short, Reels... nói chung là nền tảng video short ngắn làm cho chúng ta dường như đang tiêu hóa tri thức theo kiểu “mì ăn liền” chính hiệu. Với cách thức xem thông tin như vậy hằng ngày sẽ làm não bộ của chúng ta dần ít suy nghĩ, cách cảm thụ mọi thứ ngày kém đi.

Các thuật toán trên nền tảng này rất thông minh và biết chiều lòng người dùng, thu thập sở thích, cách tìm kiếm của bạn trên các trình duyệt từ nhiều nền tảng, từ đó sẽ đưa tới cho bạn những video ưa thích, những nội dung liên quan đến bạn tìm kiếm hằng ngày, làm cho bạn đắm chìm vào những chất gây nghiện mang tên “mạng xã hội”.

Bạn sẽ không còn cảm giác hồi hộp, phấp phỏng, ham muốn được xem một bộ phim dài tập ý nghĩa trên sóng đài truyền hình, mất dần đi cảm thụ văn học của một cuốn sách hay và thấu hiểu được các giá trị nhân văn, bài học trọng đó.

Tới môi trường công sở, cơ quan, trường học chỉ cần máy tính kết nối mạng vào các chương trình Chat GPT, Gemini..., việc lên kế hoạch, kịch bản, ý tưởng trong công việc hằng ngày thêm thuận lợi nhờ việc vận dụng trí tuệ nhân tạo AI (Artificial Intelligence) giúp cải thiện hiệu quả công việc lên nhiều lần.

Nhưng, việc lạm dụng sử dụng trí tuệ nhân tạo trong công việc đang làm cho chúng ta ngày một ì ạch, bệnh chai lì, lười suy nghĩ, khả năng tìm tòi, tính sáng tạo trọng công việc giảm đi nhiều, bạn sẽ dần dần phụ thuộc AI, rơi vào một vòng luẩn quẩn bội thực với những thông tin chưa được kiểm chứng, xác minh sai đúng.

Sau những giờ làm việc căng thẳng, mệt mỏi, các thành viên trở về với mái ấm gia đình. Bạn thử quan sát gia đình, mỗi thành viên mỗi điện thoại, máy tính bảng, tivi lướt mạng xã hội, xem video ngắn trở thành một thói quen sau bữa ăn tối, không có thời gian ngồi lại với nhau trao đổi các vấn đề hằng ngày, việc học ở trường, xây đắp các mối quan hệ gia đình ông bà, cha mẹ, con cái.

Để các thành viên ngồi lại với nhau cùng xem các vấn đề thời sự, cùng bàn luận một bộ phim truyền hình điều đó trở nên xa xỉ và cái vòng thời gian hằng ngày ấy cứ lặp đi lặp lại cho tới một lối mòn đáng báo động.

Sống chậm lại không chỉ giúp chúng ta giảm bớt căng thẳng mà còn giúp chúng ta cảm nhận hơi thở của cuộc sống một cách sâu sắc hơn. Khi sống chậm, bạn sẽ nhận ra rằng cuộc sống không chỉ là những mục tiêu và thành tựu, mà còn là những khoảnh khắc giản dị và ý nghĩa.

Hãy thử dừng lại một chút trong những khoảnh khắc thường ngày và cảm nhận những điều xung quanh bạn. Ngắm nhìn những cánh hoa nở rộ trong vườn, lắng nghe tiếng chim hót líu lo buổi sớm mai, nghe một bản nhạc sâu lắng, nhâm nhi li trà nóng, lấy cuốn sách về cuộc sống ra đọc và cảm nhận cái tinh túy trong đó, đón nhận làn gió mát rượi thổi qua mỗi buổi chiều đi làm về hay trong đêm khuya tĩnh mịch lắng nghe tiếng tàu hỏa chạy xình xịch xình xịch trên đường ray, nghe những tiếng rao đêm “ai bánh bao nóng đây!”.

Những khoảnh khắc đơn giản này có thể mang lại cho bạn niềm vui và sự bình yên mà bạn khó có thể tìm thấy trong cuộc sống hối hả.

Thay vào những ngày cuối tuần ngủ nướng và lướt mạng xã hội xem video ngắn, bạn hãy cùng các thành viên trong gia đình về với quê hương, về nơi chôn nhau cắt rốn, để lũ trẻ được hòa mình, đắm vào những trò chơi dân gian bịt mắt bắt dê, trốn tìm, thả đỉa ba ba, đánh trận giả, chơi ô ăn quan... trải nghiệm bắt cá, tôm, cua, cầm những cái liềm hình mặt trăng ra đồng cắt cỏ, gặt lúa, ăn những món ăn dân dã của đồng quê... cả gia đình cùng nhau chơi diều, ra đồng hít thở cái không khí có mùi dìu dịu, bịn rịn của đồng đất, mùi hanh hao của gió, khô nồng của nắng, mùi thơm nhẹ nhàng, thanh khiết của hương lúa lên đòng, là hương nồng đượm những giọt mồ hôi của những người nông dân chân lấm tay bùn quanh năm “bán mặt cho đất bán lưng cho trời” chỉ mong sao trời yên bể lặng để có vụ mùa bội thu.

Qua đó, gắn kết được tình người, tình anh em, họ tộc, mối quan hệ họ hàng làng xóm, vun đắp, bồi dưỡng các giá trị văn hóa. Là nơi để neo giữ hồn quê trong mỗi chúng ta để tìm được chốn bình yên giữa những thông tin nhiễu loạn thời 4.0, tìm lại và cảm nhận được hơi thở của cuộc sống.

Anh Đức

Các tin khác

Đúng đắn nhưng cần hiệu quả

Đúng đắn nhưng cần hiệu quả

Tin vui cho những nghệ sĩ âm nhạc dân tộc Việt Nam là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã phê duyệt đề án xây dựng Dàn nhạc Dân tộc Quốc gia Việt Nam vào ngày 22/4/2026 với quyết tâm triển khai ngay trong năm nay và dự kiến tổng kết vào năm 2031. Đây là một quyết định đúng đắn (dù hơi muộn) và cho thấy rõ chủ trương đầu tư cho phát triển văn hóa trong giai đoạn hiện tại.

Tạo sức bật cho văn nghệ sĩ sáng tạo

Tạo sức bật cho văn nghệ sĩ sáng tạo

Thành phố Hồ Chí Minh sẽ đẩy mạnh việc quảng bá, giới thiệu các tác phẩm nghệ thuật tiêu biểu thuộc các loại hình ca múa nhạc, kịch nói, cải lương, hát bội, xiếc, múa rối.

Hiện hữu như “cái gì đó” và “không gì cả”

Hiện hữu như “cái gì đó” và “không gì cả”

Nỗi sợ lớn nhất của tôi là gì? Là không gì cả. Phần lớn thời gian của tôi được dành để nỗ lực chứng minh rằng mình đáng được nhớ đến. Làm việc chăm chỉ hơn, mơ lớn hơn, nói “có” với những cơ hội - kể cả khi chúng vắt kiệt mình.

Kiến tạo văn hóa số

Kiến tạo văn hóa số

Người viết cho rằng: AI tạo sinh có thể cắt ghép, được dựng nên những hiện thực chưa từng có theo ý muốn của chúng ta. Giờ đây, thay vì nheo mặt để nhận diện tem mác, dấu hiệu hàng fake trên hàng hóa thì đến lúc đắn đo trước những tác phẩm: Liệu bài thơ này, bản nhạc kia, bức tranh nọ... có dấu hiệu can thiệp của AI hay không? Chúng ta sống với AI hay chúng ta sống bằng AI? Một câu hỏi khó trả lời.

Sự hỗn loạn sắp chấm dứt?

Sự hỗn loạn sắp chấm dứt?

Trong tháng 3/2026 vừa qua, số lượng các bản ghi âm bị từ chối phát hành qua nền tảng Tunecore của Công ty Believe đột nhiên tăng vọt. Và, tất cả những bản phát hành bị từ chối ấy đều có một điểm chung: đó là những bản nhạc được tạo ra bởi AI.

Cơ hội mới cho hoạt động sáng tạo văn hóa

Cơ hội mới cho hoạt động sáng tạo văn hóa

Chuyến thăm cấp nhà nước tới Trung Quốc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và phu nhân đã thành công tốt đẹp vào ngày 17/4, song báo chí trong và ngoài nước vẫn tiếp tục có nhiều bài viết đặc sắc, khẳng định quan hệ truyền thống gắn bó mật thiết giữa hai Đảng và nhân dân hai nước Việt Nam - Trung Quốc cũng như tầm nhìn, định hướng trong việc nâng tầm kết nối chiến lược giai đoạn phát triển mới.

Mệnh lệnh của niềm tin

Mệnh lệnh của niềm tin

Hôm nay, cũng như mọi ngày, tôi dậy rất sớm, ngồi bên ly cà phê và lướt nhanh trên màn hình smartphone. Có lẽ, giờ này nhiều người cũng giống tôi tìm sự khởi đầu cho ngày mới bằng việc nhật tin tức sau một đêm - nguồn năng lượng mới từ sự trong trẻo tinh khôi của thiên nhiên và sự hào hứng của tinh thần.

Văn hóa là động lực tăng trưởng mới

Văn hóa là động lực tăng trưởng mới

Tin vui cho giới làm phim Việt là tính đến trưa 10/4, theo thống kê của Box Office Vietnam (BOVN - trang web độc lập chuyên tổng hợp, phân tích và thống kê dữ liệu doanh thu phòng vé, số lượng vé và suất chiếu trên toàn lãnh thổ Việt Nam), phim "Hẹn em ngày nhật thực" của đạo diễn Lê Thiện Viễn đã thu về hơn 81 tỉ đồng sau khi bắt đầu công chiếu từ cuối tháng 3 và vẫn đang giữ vững vị trí đầu bảng xếp hạng doanh thu phòng vé Việt (tính theo ngày).

Luật hóa để bảo vệ "tài năng nhí"

Luật hóa để bảo vệ "tài năng nhí"

Chuyện ồn ào trên mạng xã hội liên quan đến nữ ca sĩ Thiện Nhân và gia đình của cô chắc chắn là một chuyện không vui chút nào, đặc biệt là khi soi chiếu bằng các giá trị văn hóa Á Đông vốn coi trọng nền tảng tình cảm gia đình, quyến thuộc hơn là tài sản.

“GATO” - gieo mầm xấu độc!

“GATO” - gieo mầm xấu độc!

Gần đây trong tiếng Việt có từ mới “GATO” nhanh chóng trở nên phổ biến. Viết tắt của “ghen ăn tức ở”, dịch sang tiếng Tây, tương đương từ “đố kỵ” - một trạng thái cảm xúc tiêu cực, khó chịu, ghen ghét, cay cú trước thành công, danh tiếng người khác.

Văn học Việt Nam trong kỷ nguyên dịch chuyển

Văn học Việt Nam trong kỷ nguyên dịch chuyển

Trong bối cảnh văn hóa đọc Việt Nam đang chứng kiến những chuyển động chưa từng có, một hiện tượng nổi bật là sự trỗi dậy mạnh mẽ của sách ngoại văn, đặc biệt là qua các hiệu sách độc lập (indie) có giám tuyển. Không chỉ phản ánh nhu cầu cập nhật tri thức toàn cầu của lớp độc giả trẻ, hiện tượng này còn đặt ra những câu hỏi mang tính chiến lược về con đường đưa văn chương Việt Nam ra thế giới.

Tôn vinh những giá trị văn hóa đích thực

Tôn vinh những giá trị văn hóa đích thực

Sở Văn hóa và Thể thao TP Hồ Chí Minh ban hành văn bản chấn chỉnh hoạt động biểu diễn, trong đó nhấn mạnh yêu cầu chấm dứt tình trạng hát nhép trên sân khấu. Việc này đã nhận được sự đồng thuận cao, không chỉ từ phía những nhà quản lý văn hóa mà cả với những người trực tiếp hoạt động biểu diễn, doanh nghiệp tổ chức biểu diễn.

AI - Tìm đâu ra người thật?

AI - Tìm đâu ra người thật?

Trí tuệ nhân tạo (AI) đã và đang thay đổi cách sách đi từ tay tác giả đến bạn đọc từ khâu sáng tác và biên tập đến in ấn và marketing. Không phải ai cũng hoan nghênh sự thay đổi này, và quả thực là ngoài một số lợi ích nhất định, việc sử dụng AI tràn lan cũng đem lại nhiều vấn đề làm đau đầu các nhà xuất bản, đơn cử như việc con người để cho AI thay thế tác giả và biên dịch viên.

Đàm Khánh Phương: “Không bao giờ thơ chịu nước bán rao”

Đàm Khánh Phương: “Không bao giờ thơ chịu nước bán rao”

Trong đám tang nhà thơ Đàm Khánh Phương tại nhà tang lễ Đức Giang hôm ấy, ngoài nhà thơ Nguyễn Quang Thiều - Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam - có mặt và sau đó đọc điếu văn - tôi thấy không nhiều các nhà văn, nhà thơ khác đến đưa tiễn. Phương ít bạn, hay là khi khỏe mạnh, Phương đã có những điều làm bạn bè khó cảm thông?  

Hầm trú ẩn của nhà thơ trong thời đại AI

Hầm trú ẩn của nhà thơ trong thời đại AI

Năm 2001, đạo diễn Steven Spielberg ra mắt bộ phim “A.I. - Artificial Intelligence”, kể về cậu bé robot David được lập trình để yêu thương vô điều kiện. Khi người mẹ nuôi bỏ rơi cậu giữa rừng, David bắt đầu hành trình 2000 năm đi tìm một ngày được sống bên bà. Khi những sinh vật tiến hóa đánh thức cậu giữa tàn tích băng giá, điều David xin không phải tri thức hay quyền năng, mà chỉ là một ngày được yêu thương.

Bảo đảm quyền thụ hưởng văn hóa

Bảo đảm quyền thụ hưởng văn hóa

Động viên đội ngũ văn nghệ sĩ sáng tạo luôn là một trong những chủ trương nhất quán của Đảng, Nhà nước ta trong quá trình xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc.

Văn hóa soi đường quy hoạch

Văn hóa soi đường quy hoạch

Gần đây, có hai sự việc nhận được khá nhiều sự quan tâm của dư luận, và vẻ bề ngoài, hai sự việc ấy không hoàn toàn liên quan tới nhau nhưng sâu trong bản chất, chúng lại có một điểm chung.

Sống để kết nối yêu thương

Sống để kết nối yêu thương

Sống là để kết nối những yêu thương, bởi cuộc sống có biết bao nhiêu điều đáng yêu mà chúng ta không thể kể tên hết được. Đó là một cảm nhận của người viết có được mỗi khi quan sát và lắng nghe từng thanh âm của cuộc đời. Dẫu biết hằng ngày vẫn xuất hiện cái ác, cái xấu nhưng còn có biết bao người tốt, bao hành động cao cả.

“Cái chết” của sách bìa mềm

“Cái chết” của sách bìa mềm

Cuộc cách mạng văn học hiện đại có sự đóng góp không hề nhỏ của sách bìa mềm. Những quyển sách bìa mềm được bày bán khắp mọi nơi với giá cả phải chăng đã đưa văn học đến với tất cả mọi thành phần trong xã hội.

Quyết liệt phát triển văn hóa

Quyết liệt phát triển văn hóa

Diễn biến mới nhất của việc triển khai Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam, do Tổng Bí thư Tô Lâm thay mặt Bộ Chính trị ký ban hành ngày 7/1/2026, đó là Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển văn hóa Việt Nam đã có cuộc họp đầu tiên, trong tuần qua, với nhiều nội dung quan trọng.