Quan chức CIA liên quan đến chiến dịch drone giết người vô tội bị điều tra

Vừa qua, thẩm phán Tòa án Tối cao Islamabad (Pakistan) Shaukat Aziz Siddiqui ra lệnh cho cảnh sát mở cuộc điều tra hình sự đối với 2 quan chức Cục Tình báo trung ương Mỹ (CIA) - cựu Trạm trưởng Jonathan Bank và cố vấn pháp lý John Rizzo - liên quan đến vụ tấn công bằng máy bay vũ trang không người lái (drone) năm 2009 giết chết 2 dân thường vô tội. Họ đang phải đối mặt với các tội bao gồm: giết người, âm mưu giết người, khủng bố và phát động chiến tranh chống Pakistan.

Cuộc tấn công bằng drone ngày 31/12/2009 do CIA tiến hành ở khu vực bộ tộc North Waziristan của Pakistan, đã giết chết con trai của ông Kareem Khan là Zahinullah và người anh ruột Asif Iqbal. Trước cái chết oan uổng của 2 người thân, Kareem Khan quyết định gửi đơn kiện đến chính quyền Islamabad buộc tội "một người Mỹ tên là Jonathan Bank, Trạm trưởng CIA, phải chịu trách nhiệm về vụ giết người".

Luật sư Shahzad Akbar (phải) và Kareem Khan (người đội khăn).
Luật sư Shahzad Akbar (phải) và Kareem Khan (người đội khăn).

Trong đơn, Kareem Khan buộc tội Bank "điều hành một chiến dịch gián điệp bất hợp pháp" ở Pakistan, đặc biệt là ở vùng North Waziristan, nơi quân đội Pakistan từng "tiến hành một chiến dịch quân sự tấn công các chiến binh". Jonathan Bank cũng bị tố cáo cho lắp đặt một thiết bị định vị toàn cầu GPS ngay trên nóc nhà của Kareem Khan để xác định vị trí cho một chiếc drone đánh bom giết chết anh và con trai ông.

Shahzad Akbar, luật sư thuộc Tổ chức nhân quyền Anh Reprieve đại diện cho Kareem Khan, cho rằng: "Quyết định của Tòa án Tối cao Pakistan đánh dấu bước ngoặt quan trọng trong hành trình tìm kiếm công lý của Kareem Khan trước cái chết của anh và con trai ông. Sau 4 năm bị chính quyền bưng bít vụ án, cuối cùng Kareem Khan có thể tìm được câu trả lời mà ông đáng được hưởng và CIA phải chịu trách nhiệm trước những vụ giết người vô tội trên đất Pakistan".

Quyết định của Tòa án Islamabad được đánh giá là chiến thắng vô cùng lớn lao của Kareem Khan sau cuộc đấu tranh kiên trì kéo dài 5 năm. Trong lúc này, Cảnh sát Islamabad muốn chuyển vụ án đến cho một thẩm quyền xét xử khác - đó là Các Khu vực Bộ tộc thuộc Liên bang (FATA) ở Pakistan - với lý do mà sĩ quan cảnh sát Mohammad Nawaz đưa ra là "cuộc tấn  công drone không diễn ra trong khu vực thuộc thẩm quyền của chúng tôi ở Islamabad".

Các nạn nhân nhỏ tuổi sau một vụ drone tấn công ở Bắc Waziristan.

Các nạn nhân nhỏ tuổi sau một vụ drone tấn công ở Bắc Waziristan.

Nhưng luật sư Akbar phản bác: "Không có lý lẽ hợp pháp nào cho sự chuyển giao này. Lệnh tấn công vào ngôi nhà của Kareem Khan được phát đi từ Đại sứ quán Mỹ ở Islamabad cho nên đó là nơi cần được tập trung điều tra. Một cuộc điều tra hướng về bất cứ nơi nào khác đều bị coi là vi phạm luật pháp". Luật sư Akbar cũng đang có kế hoạch buộc tội chính thức đối với viên sĩ quan Mohammad Nawaz về vấn đề chuyển giao vụ án sang FATA, một nơi không hề có cảnh sát.

Theo Reprieve, chính quyền Islamabad đã không tuân thủ lệnh của tòa án về việc xem xét vụ kiện của Kareem Khan được ban ra từ ngày 6/6/2014 do lo ngại về mối quan hệ ngoại giao giữa Pakistan và Mỹ. Đối với vụ kiện của Kareem Khan, báo chí Mỹ không đưa tin nhiều và cũng không nhắc đến cái tên Jonathan Bank mặc dù tên người này có nêu trong đơn kiện năm 2010. Ví dụ, khi tên Bank được tiết lộ trên báo chí Pakistan, tờ Washington Post bắt đầu theo dõi theo yêu cầu từ CIA nhưng không hề nêu tên Bank trong báo cáo của họ. Luật sư Shahzad Akbar có được cái tên Jonathan Bank từ nguồn quân đội hoặc tình báo Pakistan nhưng ông không nói vì sao và bằng cách nào mà ông biết được điều đó.

Theo Chris Woods, phóng viên của Hiệp Hội Các nhà báo điều tra (TBIJ)của Anh và là tác giả cuốn sách "Sudden Justice: America's Secret Drone Wars" (tạm dịch: "Công lý bất ngờ: Những cuộc chiến tranh drone bí mật của Mỹ"), vụ kiện của Kareem Khan là ý tưởng từ Christopher Rogers - nhà nghiên cứu Pakistan thuộc Tổ chức phi chính phủ CIVIC (Chiến dịch vì những nạn nhân vô tội trong xung đột) có trụ sở tại Washington DC., Mỹ. Trong thời gian tiến hành cuộc điều tra về chiến dịch drone của CIA ở Pakistan, Rogers nảy ra ý tưởng thuê luật sư Shahzad Akbar và tìm kiếm người từng là nạn nhân của một cuộc tấn công bằng drone sẵn sàng kiện CIA. Kareem Khan kể: "Khi tôi làm đơn kiện chống lại CIA. Mọi người, ngay cả ở Pakistan, cho là tôi bị điên".

Jason Leopold, phóng viên VICE News, cho biết: "Hiện nay Jonathan Bank đã trở về Mỹ và hiện là Phó giám đốc phản gián tại Trung tâm Chống khủng bố (CTC) của CIA, bộ phận giám sát và tiến hành những cuộc tấn công drone". Hiện tại, chính quyền Pakistan đang cố gắng tìm cách không đưa vụ kiện ra xét xử công khai để 2 quan chức CIA không phải đối mặt với những tội hình sự.

Về phần mình, Kareem Khan cho biết, ông hy vọng lệnh Tòa án Tối cao Islamabad sẽ giúp cho các nạn nhân của những cuộc tấn công bằng drone ở Pakistan tìm được công lý. Khan nói rằng lệnh tòa án là chiến thắng cho những nạn nhân vô tội và bày tỏ: "Tôi thành thực mong muốn chính quyền thực hiện chức trách của mình và khởi tố những kẻ có tội".

Diên San (tổng hợp)

Các tin khác

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Kể từ khi Chiến tranh lạnh kết thúc, khả năng tác chiến chống tàu ngầm của Khối quân sự NATO đã suy yếu đáng kể do việc giảm đầu tư và thay đổi ưu tiên. Tuy nhiên, trước sự gia tăng các cuộc tuần tra bằng tàu ngầm của Nga - đặc biệt là các tàu lớp Borei và Yasen tiên tiến - gần biên giới các nước NATO và ở các vùng biển chiến lược như Biển Baltic, Bắc Cực, Bắc Đại Tây Dương và Địa Trung Hải đã khiến các đồng minh châu Âu lo ngại.

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Cách đây hơn 65 năm, rạng sáng ngày 24/1/1961, một vụ tai nạn máy bay kinh hoàng diễn ra, khiến máy bay ném bom B-52 của Không quân Mỹ (USAF) văng ra hai trái bom nhiệt hạch xuống North Carolina nhưng chưa kích nổ. Sự may mắn tình cờ này đã cứu nước Mỹ khỏi thảm họa “gậy ông đập lưng ông”.

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Khuôn viên Nhà Trắng, Washington D.C., một ngày cuối tháng 7/1921. Trong bức ảnh chụp chính thức hôm đó, một người đàn ông trong lễ phục trắng đứng cạnh một người phụ nữ được báo chí Mỹ khi đó gọi là Công chúa Fatima của Afghanistan và đoàn tùy tùng, ngay sau cuộc tiếp kiến Tổng thống Warren G. Harding. Trên ngực người đàn ông ấy lấp lánh những tấm huân chương. Bức ảnh nhanh chóng xuất hiện trên báo chí Mỹ. Ít lâu sau, một lá thư khiếu nại gửi tới Bộ Ngoại giao Mỹ bắt đầu kéo sập vai diễn ấy. Người đàn ông trong ảnh không giữ bất kỳ chức vụ nào ở bộ trên, mà chỉ là một kẻ giả danh đến từ Brooklyn, chưa học xong trung học.

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Tháng 10/2001, Mỹ cùng các đồng minh mở chiến dịch quân sự tại Afghanistan với mục tiêu truy quét Al-Qaeda và buộc Taliban giao nộp Osama bin Laden. Chỉ trong vài tuần, chính quyền Taliban sụp đổ, Kabul thất thủ. Nhưng chiến thắng đấy không khép lại cuộc chiến. 20 năm sau, khi quân đội Mỹ và NATO rời Afghanistan, Taliban trở lại thủ đô. Từ một chiến dịch chống khủng bố có mục tiêu tương đối rõ, Washington đã bước vào cuộc chiến kéo dài hai thập niên. Vì sao một lực lượng từng bị đánh bật khỏi quyền lực lại có thể trở lại sau 20 năm?

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Đây là cuộc phỏng vấn đặc biệt diễn ra ngày 20/12/2009 giữa Anh hùng, Đại tá KGB Aleksei M. Kozlov với tờ Izvestia của Nga về hoạt động quy mô toàn cầu của “Cục S” hay còn gọi là “Cục tình báo bất hợp pháp” trong thời gian Chiến tranh Lạnh.

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Tháng 5/2026, tờ The New York Times (NYT) khẳng định rằng Israel và Mỹ có kế hoạch thay đổi chế độ tại Iran - và cựu Tổng thống Mahmoud Ahmadinejad sẽ là người lên lãnh đạo đất nước. Vào thời điểm đó, bài báo nghe có vẻ khá hoang đường. Nhưng mới đây, NYT đã tiến xa hơn nhiều. Trong một bài phóng sự điều tra mới, các nhà báo của NYT đã kể lại câu chuyện về chiến dịch kéo dài nhiều năm của tình báo Israel nhằm tiếp cận ông Ahmadinejad.

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Ngày 17/7/1944 đã xảy ra một thảm họa tồi tệ nhất trên đất Mỹ trong thời kỳ Thế chiến II. Mặc dù các cuộc điều tra không thể xác định được thủ phạm, nhưng rõ ràng một trong những nguyên nhân chính gây ra biến cố đã cướp đi sinh mạng của hàng trăm người này chính là chế độ phân biệt chủng tộc trong Lực lượng Hải quân Mỹ.

Giải mật vũ khí “Vòm Sáng” của Liên Xô

Giải mật vũ khí “Vòm Sáng” của Liên Xô

Vào mùa thu 1988, một máy bay do thám Mỹ phát hiện một hiện tượng độc lạ: “Vòm Sáng” sau khi tên lửa đạn đạo tầm trung SS-20 Saber của Liên Xô (cũ) được phóng đi. Quá trình trên tạo ra cực quang gây tranh cãi trong suốt thập kỷ, thậm chí còn bị nhầm là UFO.

Mỹ đầu tư hàng tỷ USD cho tình báo phát triển AI

Mỹ đầu tư hàng tỷ USD cho tình báo phát triển AI

Theo các quan chức đương nhiệm và cựu quan chức Mỹ, Nhà Trắng đã phê duyệt một đề xuất ngân sách mật trị giá 9 tỷ USD để mua các chip máy tính tiên tiến. Đây là những linh kiện cần thiết để các cơ quan tình báo Mỹ có thể khai thác tối đa tiềm năng của các mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) mới nhất.

Cuộc truy lùng “kẻ sát nhân bị quỷ ám”

Cuộc truy lùng “kẻ sát nhân bị quỷ ám”

Suốt gần hai năm, lực lượng điều tra Tây Ban Nha lần theo những dấu vết mong manh từ các hiện trường, rà soát hơn 3.000 hồ sơ và chờ kết quả đối chiếu ADN quốc tế để xác định danh tính kẻ gây ra chuỗi án mạng ở Alicante.

Đằng sau việc Mỹ quyết định tham chiến tại Triều Tiên

Đằng sau việc Mỹ quyết định tham chiến tại Triều Tiên

Mùa hè năm 1950, tại vĩ tuyến 38, đường phân giới giữa hai miền Triều Tiên được thiết lập sau Thế chiến II bất ngờ bùng phát cuộc khủng hoảng chiến lược. Những rạn nứt của trật tự hậu chiến tại Đông Bắc Á hiện rõ, buộc nước Mỹ phải đối diện với thách thức quyền lực của thời Chiến tranh lạnh.

Nguyên nhân bất đồng Ba Lan - Ukraine và triển vọng hòa giải

Nguyên nhân bất đồng Ba Lan - Ukraine và triển vọng hòa giải

Ngày 19/6, Tổng thống Ba Lan Karol Nawrocki đã ký quyết định tước Huân chương Đại bàng Trắng trao tặng Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky năm 2023. Đáp lại, ông Zelensky cùng nhiều cựu tổng thống và thành viên chính phủ Ukraine đã gửi trả các huân chương do Ba Lan trao tặng. Xin trân trọng giới thiệu bài trả lời phỏng vấn của Giáo sư Lukasz Tomasz Sroka, chuyên gia về lịch sử Trung và Đông Âu, trên tờ DW, về nguyên nhân căng thẳng giữa Ba Lan - Ukraine.

Những cuốn sổ tay chứa “bí mật quốc gia”

Những cuốn sổ tay chứa “bí mật quốc gia”

Không còn bó hẹp trong hệ thống hồ sơ chính thức, thông tin mật ngày nay có thể hiện diện ngay trong những ghi chép cá nhân tưởng như riêng tư. Vụ việc gần đây cho thấy, khi các “nhật ký công vụ” chứa nội dung nhạy cảm, việc lưu giữ, chia sẻ hoặc bảo quản không đúng quy định đều có thể trở thành nguồn phát sinh rủi ro rò rỉ thông tin.

“Cái gai trong mắt” nước Mỹ

“Cái gai trong mắt” nước Mỹ

Cuối thập niên 1950, khi Fidel Castro lên nắm quyền ở Cuba, Liên Xô vẫn thận trọng trong việc đánh giá chế độ mới vì hiểu biết còn hạn chế về ban lãnh đạo Cuba và lo ngại ảnh hưởng đến quan hệ với Mỹ. Tuy nhiên, sau Khủng hoảng Caribe đưa thế giới đến bờ vực chiến tranh hạt nhân, Liên Xô nhận ra những hạn chế trong hoạt động tình báo đối với Mỹ. Từ đó, GRU chuyển hướng tăng cường triển khai các lực lượng và phương tiện tình báo vô tuyến điện tử ở Cuba.

Thất bại của những “khung trời hẹp”

Thất bại của những “khung trời hẹp”

9 năm tiêu tốn khoảng 4 tỷ euro mà không một nguyên mẫu nào được chế tạo. Đó là tổng kết của chương trình máy bay chiến đấu thế hệ mới FCAS - dự án quốc phòng tham vọng nhất trong lịch sử châu Âu - khi Pháp và Đức chính thức tuyên bố khai tử nó ngày 8/6/2026. Vì sao siêu dự án này đổ vỡ?

Đằng sau vụ rò rỉ dữ liệu từ nội bộ Twitter

Đằng sau vụ rò rỉ dữ liệu từ nội bộ Twitter

Bản án đối với Ahmad Abouammo được điều chỉnh một phần về mặt pháp lý. Tuy nhiên, các cáo buộc cốt lõi liên quan đến việc thu thập và chuyển giao dữ liệu người dùng vẫn tiếp tục được duy trì.

Thiết bị nghe lén gây chấn động tình báo Mỹ thời hậu chiến

Thiết bị nghe lén gây chấn động tình báo Mỹ thời hậu chiến

Năm 1946, một nhóm học sinh Liên Xô đã tặng Đại sứ Mỹ tại Liên Xô William Harriman bức phù điêu quốc huy Hoa Kỳ bằng gỗ, biểu tượng của tình hữu nghị giữa hai nước trong Thế chiến II. Được treo trong phòng làm việc của Đại sứ tại Moscow suốt 7 năm, món quà tưởng như vô hại này sau đó được phát hiện là “con ngựa thành Troy”, bên trong chứa một thiết bị nghe lén tinh vi do Liên Xô chế tạo.