Philippines thu hồi quả “địa cầu lưỡi bò” của Trung Quốc

Tuy hương vị của những ngày Tết nguyên đán Quý Tỵ vẫn còn, nhưng những căng thẳng tại biển Đông và biển Hoa Đông đang thực sự khiến dư luận trong và ngoài khu vực quan ngại. Nhất là khi vấn đề này được lãnh đạo, giới chuyên gia và giới truyền thông các nước hữu quan đề cập tại những diễn đàn khác nhau.
>> Thêm nhiều phản bác về “đường lưỡi bò” từ học giả Trung Quốc

15/02/2013 09:43

Những căng thẳng tại thực địa

Ngày 14/2, tờ Manila Standard Today đưa tin, Philippines sẽ mua của Nhật Bản 10 tàu tuần tra để tăng cường cho lực lượng Cảnh sát biển nước này trong bối cảnh tàu Hải giám và Ngư chính Trung Quốc đang ngày càng hoành hành trên biển Đông. Ngoại trưởng Philippines Albert del Rosario cho biết, 10 chiếc tàu này có giá khoảng 10 triệu USD/chiếc, nhưng Manila “không xin, chỉ vay" Tokyo thông qua kênh nguồn vốn hỗ trợ phát triển chính thức (ODA) và Philippines được phép trả góp số tiền này trong một thời gian dài. Trước đó (12/2), ông Albert del Rosario nói, Manila sẽ tiếp nhận 10 chiếc tàu này trong khoảng thời gian từ 12 đến 18 tháng tới nhằm tăng cường khả năng phòng thủ trước tham vọng của Trung Quốc ở biển Đông.

Cũng liên quan tới tình hình biển Đông, ngày 13/2, tờ Bưu điện Hoa Nam buổi sáng xuất bản ở Hongkong cho biết, chính phủ Philippines đã khuyến cáo người dân nước này không nên kinh doanh cũng như tiêu thụ quả “địa cầu lưỡi bò” do Trung Quốc vẽ thêm “đường lưỡi bò” tại biển Đông lên trên đó.

Được biết, quả “địa cầu lưỡi bò” được một nhóm trên mạng Facebook phát hiện, sau đó họ gửi thư yêu cầu mạng lưới của cửa hàng văn phòng phẩm National Book Store (khoảng 128 cửa hàng), ngừng bán sản phẩm này. Một trong những nguyên nhân khiến quả “địa cầu lưỡi bò” bán được tại Philippines vì chỉ khoảng 3 USD/quả nhỏ và 6 USD/quả lớn, trong khi loại địa cầu do Mỹ sản xuất có giá 60 USD/quả.

Philippines thu hồi quả “địa cầu lưỡi bò” của Trung Quốc ảnh 1 — Quả “địa cầu lưỡi bò” do Trung Quốc sản xuất bán tại Philippines.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Philippines Raul Hernandez cho biết, Manila xác nhận rằng quả địa cầu do Trung Quốc sản xuất và bán tại Philippines đã bị Bắc Kinh ngấm ngầm đưa “đường lưỡi bò” lên trên đó.

Ngày 11/2, tờ Inquirer Philippines dẫn nguồn tin Bộ Ngoại giao nước này cho biết, Manila vừa giục Bắc Kinh chính thức trả lời về việc đưa tranh chấp chủ quyền biển Đông và bãi cạn Scarborough/Hoàng Nham ra Hội đồng trọng tài Liên hợp quốc về Luật Biển. Trước đó, Philippines đã chính thức khởi kiện “đường lưỡi bò” do Trung Quốc tự vẽ ra nhằm độc chiếm biển Đông. Nếu Bắc Kinh từ chối ra tòa, Manila vẫn tiếp tục theo đuổi vụ kiện bằng cách yêu cầu Chủ tịch ITLOS ra quyết định thành lập Hội đồng trọng tài.

Theo Đài NHK, Tokyo sẽ lập ban chuyên gia thảo luận việc xây dựng một cơ quan giống như Hội đồng An ninh quốc gia ở Mỹ để giải quyết chính sách ngoại giao và an ninh quốc gia. Ban chuyên gia này dự kiến họp buổi đầu tiên vào ngày 15/2. Giới chuyên môn cho rằng, với việc thành lập cơ quan này, Thủ tướng Shinzo Abe muốn cải thiện khả năng xử lý các nguy cơ mà Tokyo phải đối mặt.

Ngày 13/2, tờ Nhân Dân nhật báo Trung Quốc đưa tin, ngày càng có nhiều quan chức và giới truyền thông Nhật Bản kêu gọi Thủ tướng Shinzo Abe rút Đại sứ nước này tại Trung Quốc về nước để phản đối hành động "leo thang gây hấn" của Trung Quốc tại biển Hoa Đông.

Ngày 10/1 (đúng mồng 1 Tết), Cục Hải dương Quốc gia Trung Quốc (SOA) thông báo: hai tàu Hải giám 75 và 167 đang tuần tra ở biển Đông và việc này diễn ra trong suốt những ngày nghỉ tết. Cũng trong ngày 10/2, Trung Quốc đã điều một đội tàu Hải giám ra vùng biển xung quanh quần đảo Điếu Ngư/Senkaku.

Mỹ kêu gọi Trung Quốc đối thoại với Nhật Bản

Dư luận đang quan tâm tới thông tin trên tờ nguyệt san “Kanwa Defense Review” số 2 của Canada vì đề cập tới chủ đề nhạy cảm: Một khi xảy ra xung đột quân sự Trung-Nhật, lực lượng không quân của Mỹ đồn trú tại đất nước mặt trời mọc sẽ là lực lượng tác chiến đầu tiên. Trước đó (trong năm 2012), Bộ Ngoại giao Mỹ ít nhất 2 lần tái khẳng định: Quần đảo Senkaku/Điếu Ngư nằm trong phạm vi có hiệu lực của Hiệp ước bảo đảm an ninh Mỹ-Nhật.

Tờ Phượng Hoàng ở Hongkong cũng vừa đăng bài viết của chuyên gia Khâu Chấn Hải cho rằng, tranh chấp biển đảo Trung-Nhật sẽ khiến cho Đông Nam Á xích gần với Mỹ. Do đó, Trung Quốc và Nhật Bản cần có tầm nhìn xa về vấn đề này, không để Mỹ “đục nước béo cò”. Nhận định của chuyên gia Khâu Chấn Hải được đưa ra sau tuyên bố hôm 11/2 của Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Mỹ Victoria Nuland.

Theo đó, Washington tin tưởng cáo buộc tàu Hải quân Trung Quốc đã dùng radar tên lửa ngắm bắn tàu hộ vệ và trực thăng của Nhật Bản hồi tháng trước là đúng sự thật. Trước đó, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Leon Panetta đã kêu gọi Trung Quốc nên tránh đối đầu và tìm kiếm các cuộc đối thoại hòa bình với Nhật Bản và các nước láng giềng khác khi giải quyết những tranh chấp chủ quyền lãnh thổ.

Người đứng đầu Lầu Năm Góc quan ngại về tình huống “dùng radar tên lửa ngắm bắn tàu hộ vệ và trực thăng” bởi việc này hoàn toàn có thể rơi khỏi tầm kiểm soát, do đó ông Leon Panetta nhấn mạnh: Trung Quốc không được đe dọa các nước có tranh chấp lãnh hải.

Ngày 9/2, Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Bản Itsunori Onodera nhấn mạnh, Tokyo đủ khả năng để phân biệt giữa radar thông thường và radar tên lửa sau khi Bắc Kinh cho rằng “họ không bật radar tên lửa, chỉ bật radar thông thường”. Tuy nhiên, Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Bản vẫn gợi ý thành lập một đường dây nóng quân sự với Trung Quốc nhằm tránh xảy ra đụng độ giữa hai nước trên quần đảo Senkaku/Điếu Ngư...

Lê Trịnh - Trọng Hậu